Quyết định được FTSE Russell nêu trong báo cáo phân loại các thị trường chứng khoán giữa kỳ. Tổ chức này cho biết kể từ kỳ đánh giá thường niên năm ngoái, Việt Nam đã tiếp tục phát triển mô hình “global broker”.
Cụ thể, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 08 cho phép nhà đầu tư ngoại có thể đặt lệnh thông qua tổ chức kinh doanh chứng khoán nước ngoài (global broker) để chuyển lệnh vào công ty chứng khoán trong nước, thay vì phải mở tài khoản trực tiếp tại Việt Nam. Thông tư này cũng cho thấy những cải tiến về loại bỏ yêu cầu ký quỹ trước giao dịch.
“Ban quản trị chỉ số FTSE Russell (IGB) xác nhận hài lòng với tiến độ triển khai mô hình global broker – yếu tố thiết yếu để hỗ trợ việc mô phỏng chỉ số. Do đó, Việt Nam vẫn nằm trong kế hoạch nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, có hiệu lực từ ngày 21/9”, báo cáo viết.
Theo FTSE Russell, việc đưa Việt Nam vào các bộ chỉ số cổ phiếu toàn cầu sẽ được thực hiện theo nhiều đợt, bắt đầu từ tháng 9 năm nay và hoàn tất trong năm sau. Tỷ trọng đợt đầu tiên là 10%, sau đó thêm 20%, 35% và cuối cùng 35%. Điều này nhằm đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra phù hợp với năng lực của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Cách đây nửa năm, tổ chức này đã xác nhận Việt Nam đáp ứng tất cả tiêu chí của nhóm thị trường mới nổi thứ cấp (secondary emerging marketet). Tuy nhiên, chứng khoán Việt vẫn cần “vượt qua” đợt đánh giá giữa kỳ về cải thiện khả năng tiếp cận cho nhà đầu tư toàn cầu.
Theo FTSE Russell, Việt Nam ước tính chiếm tỷ trọng 0,037% trong rổ FTSE Global All Cap; 0,024% trong FTSE All-World; 0,35% thuộc FTSE Emerging All Cap và 0,227% rổ FTSE Emerging Index. Các tỷ trọng này đều cao hơn so với lần cập nhật thông tin nâng hạng hồi tháng 11/2025.
32 cổ phiếu đủ điều kiện vào rổ chỉ số FTSE Global All Index, trong đó 5 mã vốn hóa lớn gồm HPG, VCB, BID, VIC và VHM.
Việc nâng hạng giúp thị trường thu hút thêm dòng vốn quốc tế quy mô lớn. Một số công ty chứng khoán ước tính có khoảng 6-8 tỷ USD vốn ngoại rót vào Việt Nam, còn Bộ phận nghiên cứu đầu tư toàn cầu HSBC cho rằng con số có thể lên đến 10,4 tỷ USD trong kịch bản lạc quan nhất. Các ước tính gồm vốn từ quỹ chủ động lẫn thụ động.
Nhóm phân tích Công ty Chứng khoán HSC cho rằng thị trường sẽ đón khoảng 300-500 triệu USD từ các quỹ thụ động trong đợt tái cơ cấu danh mục vào tháng 9. Còn chuyên gia Công ty Chứng khoán SSI dự báo dòng vốn thụ động khoảng 1,67 tỷ USD sẽ được giải ngân trải dài từ 3-5 quý, tương tự trường hợp nâng hạng của Arab Saudi năm 2019.
FTSE Russell là một trong ba tổ chức cung cấp chỉ số hàng đầu thế giới, bên cạnh MSCI và S&P Dow Jones Indices. Các sản phẩm chỉ số của tổ chức này được sử dụng rộng rãi trên toàn cầu, khách hàng sử dụng gồm các công ty quản lý quỹ, tổ chức tài chính, ngân hàng và tổ chức đầu tư khác.
FTSE Russell phân loại thị trường chứng khoán thành 4 nhóm, gồm phát triển (developed), mới nổi tiên tiến (advanced emerging), mới nổi thứ cấp (secondary emerging) và cận biên (frontier). Nhiều quốc gia ở châu Á như Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Philippines, Qatar nằm trong nhóm mới nổi thứ cấp như Việt Nam.
Nhiều cải cách đang được nhà chức trách triển khai như bỏ yêu cầu ký quỹ trước giao dịch (prefunding), nâng chuẩn công bố thông tin, nới room ngoại và áp dụng cơ chế bù trừ đối tác trung tâm (CCP). Các bước đi này được kỳ vọng giúp thị trường tiến gần tiêu chí nâng hạng của MSCI thời gian tới.
"Chúng tôi đã chấp thuận chi 513,5 tỷ yen (3,2 tỷ USD) tại cuộc họp Nội các hôm nay", Phó chánh văn phòng Nội các Masanao Ozaki cho biết trước báo giới. Số tiền này nhằm hỗ trợ các gia đình trả tiền điện, gas giai đoạn tháng 7-9.
Quyết định trên được đưa ra chỉ một ngày sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi thông báo kế hoạch chi ngân sách bổ sung 19 tỷ USD để giải quyết tình trạng giá nhiều loại sản phẩm tăng vọt. Khoản trợ cấp 3 tỷ USD được lấy từ quỹ dự phòng trong ngân sách tài khóa hiện tại.
Ông Ozaki cho biết hóa đơn điện và khí đốt khó tăng mạnh trong tháng 5 và 6. Tuy nhiên, giá nhiên liệu nhập khẩu sau đó sẽ tăng, có thể kéo giá điện và khí đốt lên cao. "Kể cả khi tình hình Trung Đông còn thiếu chắc chắn, chúng tôi vẫn sẽ làm hết sức để đảm bảo không gây gián đoạn thêm lên đời sống hàng ngày của người dân và hoạt động kinh tế", ông nói.
Cũng như nhiều nước châu Á, Nhật Bản phụ thuộc lớn vào nhiên liệu nhập khẩu từ Trung Đông. Eo biển Hormuz bị phong tỏa từ cuối tháng 2 khiến 20% nguồn cung dầu thô, khí hóa lỏng (LNG) toàn cầu bị ngưng trệ. Khu vực Trung Đông đóng góp 95% dầu nhập khẩu cho Nhật Bản. Giá xăng nước này hồi tháng 3 từng lên kỷ lục 190,8 yen (1,2 USD) một lít.
Quốc gia này vì thế đã có nhiều chính sách nhằm xoa dịu tác động từ xung đột lên nguồn cung và giá hàng hóa. Từ giữa tháng 3, Chính phủ Nhật Bản khôi phục trợ cấp giá xăng, dự kiến chi hàng trăm tỷ yen mỗi tháng để giữ giá bán lẻ quanh mức 170 yen một lít.
Ngày 25/5, bà Takaichi cho biết chính phủ dự kiến có thể bảo đảm nguồn cung dầu ổn định đến mùa xuân năm sau. Quốc gia này hiện cũng có kho dự trữ dầu chiến lược thuộc nhóm lớn nhất thế giới, với hơn 400 triệu thùng, tính đến tháng 12/2025. Hồi giữa tháng 3, họ cho biết sẽ bán ra 80 triệu thùng dầu, tương đương nguồn cung 45 ngày.
Bộ Công Thương vừa hoàn thành dự thảo Thông tư sửa đổi một số điều tại Thông tư 50 quy định lộ trình áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống tại Việt Nam.
Theo đó, cơ quan này đề xuất từ ngày 30/4, xăng không chì (xăng khoáng như RON 95) phải phối trộn, pha chế thành xăng E10 để sử dụng cho xe máy, ô tô chạy bằng xăng trên toàn quốc. Trước đó, Thông tư 50 quy định xăng khoáng phải phối trộn, pha chế thành xăng E10 từ ngày 1/6.
Liên quan đến giá bán xăng E10 và mức độ sẵn sàng chuyển đổi của các cửa hàng bán lẻ xăng dầu, trả lời phóng viên báo Dân trí tại họp báo thường kỳ quý I của Bộ Công Thương chiều 9/4, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết trong quy định tại Nghị định 83 và Nghị định 80 về kinh doanh xăng dầu đã có quy định về việc tính toán giá xăng nhiên liệu sinh học.
"Thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ nghiên cứu và tiến hành điều hành giá xăng sinh học theo các quy định hiện hành, cụ thể là các nghị định về xăng dầu", Thứ trưởng Bộ Công Thương chia sẻ.
Ông Đào Duy Anh - Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công cho biết ngày 19/3 vừa qua, Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 09 về việc tăng cường thực hiện tiết kiệm năng lượng, thúc đẩy chuyển dịch năng lượng và phát triển xe điện.
"Thủ tướng giao Bộ Công Thương xem xét việc chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng sinh học E10 ngay trong tháng 4. Thực hiện chỉ đạo này, Bộ đã làm việc với các thương nhân đầu mối, yêu cầu báo cáo mức độ sẵn sàng trong việc chuyển đổi sang xăng sinh học", ông Đào Duy Anh nói.
Đến ngày 26/3, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân đã chủ trì cuộc họp với các bộ, ngành liên quan cùng đại diện doanh nghiệp đầu mối, Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam và Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam về nội dung này.
Ông Đào Duy Anh thông tin, qua các diễn biến cũng như những buổi làm việc có thể nhận diện ba yếu tố chính quyết định tính khả thi của việc đưa xăng E10 vào phân phối ngay trong tháng 4.
"Yếu tố đầu tiên là nguồn cung nhiên liệu sinh học. Yếu tố thứ hai là điều kiện pháp lý và hạ tầng. Yếu tố thứ ba là mức độ sẵn sàng của hệ thống phân phối, tức các doanh nghiệp bán lẻ xăng dầu", ông nói.
Riêng với yếu tố thứ 3, theo đại diện Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, hiện các cửa hàng xăng dầu thuộc doanh nghiệp đầu mối lớn như Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam - CTCP (PV Oil) đã có sự chuẩn bị từ sớm.
"Bởi các doanh nghiệp có khoảng một năm rưỡi để chuẩn bị, tức từ cuối năm 2024 đến nay", ông Đào Duy Anh nói.
Tuy nhiên, ông đánh giá thực tế triển khai vẫn còn những điểm thách thức. Vẫn còn một số doanh nghiệp và cửa hàng xăng dầu quy mô nhỏ gặp khó khăn trong việc chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật, như rửa bồn bể, thiết bị phục vụ việc chuyển đổi sang xăng sinh học E10.
“Tại các buổi làm việc, chúng tôi đã khuyến nghị các đơn vị phải đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị cơ sở hạ tầng nhằm bảo đảm sẵn sàng cho việc chuyển đổi từ xăng khoáng sang xăng E10”, ông Đào Duy Anh thông tin.
Đồng thời, ông cho biết ngày 1/4, Bộ Công Thương đã trình Thủ tướng báo cáo về điều kiện và khả năng triển khai phân phối xăng E10 trong tháng 4. Trên cơ sở đó, Bộ đề xuất một số giải pháp, nếu được thực hiện đồng bộ, có thể triển khai bán xăng E10 ngay trong tháng này.
Ông Lương Đức Long, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Xi măng Việt Nam, nêu khó khăn giảm phát thải của ngành này tại hội thảo về vật liệu xây dựng xanh do Bộ Xây dựng tổ chức chiều 5/5.
Theo ông Long, sản xuất xi măng không thể tiến tới lộ trình phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050, bởi vướng giới hạn về kỹ thuật.
Xi măng gồm clinker, thạch cao và phụ gia như tro bay, xỉ lò cao... Trong đó, clinker chiếm tới 75-85%. Nguyên liệu này được tạo ra từ quá trình nung hỗn hợp đá vôi và đất sét ở nhiệt độ 1.450-1.500 độ C. "Sản xuất một tấn clinker thải tới 525 kg CO2. Không thể giảm thêm được", ông Long nói.
Xi măng, nhiệt điện và sắt thép được Thủ tướng thí điểm phân bổ hạn ngạch khí thải đầu năm nay, với tổng mức 243 triệu tấn CO2 cho 110 doanh nghiệp trong năm 2025. Trong đó, xi măng gồm 51 doanh nghiệp, ông Long cho biết ngành được giao gần 70 triệu tấn CO2. Quá trình phân bổ thí điểm kéo dài đến hết năm 2028, song song hình thành thị trường carbon trong nước. Tức là, họ chỉ còn ba năm trước khi chính thức bị siết hạn ngạch.
Trong khi ngành này khó giảm khí thải trong sản xuất clinker, phương án thu giữ carbon (CCS) không khả thi về mặt tài chính. Một tấn CO2 chôn lấp được báo giá 132 USD, cao gần gấp bốn lần giá xuất khẩu một tấn clinker thành phẩm. "Nếu mất số tiền trên để chôn lấp khí thải, chắc chắn ngành xi măng phải đóng cửa", ông Long nhấn mạnh.
Tuy nhiên, ngành này đang giảm được nhiên liệu hóa thạch trong hoạt động nung clinker, thay bằng rác thải. Đến nay, gần 20 doanh nghiệp đã đốt rác thay than, có bên đạt tỷ lệ thay thế tới 40%. Ông Long khuyến nghị việc giảm được khí methane (CH4) từ bãi rác nên được trừ vào hạn ngạch.
Bởi lẽ, nếu rác này không được nung ở nhà máy xi măng, chúng sẽ phát thải CH4, loại khí "siêu ô nhiễm" với mức gây nóng lên toàn cầu cao gấp 27 lần CO2. Theo Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên Hợp Quốc (UNIDO), ngành xi măng chiếm khoảng 7-8% tổng lượng phát thải khí nhà kính của Việt Nam. Việc thúc đẩy các giải pháp giảm phát thải trong lĩnh vực này sẽ đóng góp đáng kể vào việc thực hiện các mục tiêu khí hậu quốc gia.
Vật liệu xây dựng là ngành cung cấp đầu vào cơ bản cho phát triển kết cấu hạ tầng, đô thị, nhà ở, cũng là lĩnh vực tiêu tốn nhiều tài nguyên, năng lượng và phát thải lớn. Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết xanh hóa ngành này đã trở thành yêu cầu cấp thiết.
Thực tế, lĩnh vực vật liệu xây dựng đã ghi nhận những kết quả tích cực trong phát triển các sản phẩm xanh, tiết kiệm năng lượng. Ví dụ, thị trường sản phẩm vật liệu xây không nung từng bước được hình thành và phát triển, như gạch xi măng cốt liệu, bê tông khí chưng áp, bê tông bọt... Nhóm sản phẩm này giúp giảm sử dụng đất sét nung, tiết kiệm đất nông nghiệp, hạn chế phát thải, đồng thời góp phần tái sử dụng tro, xỉ, thạch cao - chất thải từ các ngành công nghiệp khác.
Để thúc đẩy thị trường vật liệu xanh, Bộ Xây dựng đang hoàn thiện khung pháp lý về tiêu chuẩn. Ông Lê Văn Kế, Phó vụ trưởng Khoa học công nghệ, môi trường và Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng), cho biết trong quý IV, Bộ dự kiến ban hành thông tư về dán nhãn năng lượng với vật liệu này, gồm chi tiết danh mục phải dán nhãn, trình tự thủ tục đăng ký. Nhãn này được kỳ vọng sẽ là "giấy thông hành" cho doanh nghiệp trên thị trường vật liệu xanh.
