Hơn 60 ngày kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát, thị trường dầu mỏ thế giới vẫn chưa chứng kiến cú tăng sốc như nhiều chuyên gia từng dự báo. Trong bối cảnh tuyến vận tải huyết mạch qua eo biển Hormuz liên tục bị gián đoạn, phần lớn giới giao dịch đều tin rằng dầu thô có thể nhanh chóng vượt xa mốc 100 USD/thùng.
Tuy nhiên, kịch bản đó đang bị chặn lại bởi một biến số đầy bất ngờ mang tên Trung Quốc.
Trong lúc nhiều nền kinh tế lao vào cuộc đua săn nguồn cung thay thế, quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới lại bất ngờ “hãm phanh” nhu cầu với quy mô cực lớn. Chính động thái này đang âm thầm tái định hình lại toàn bộ cán cân cung cầu năng lượng toàn cầu.
Cú phanh gấp định hình lại thị trường
Theo Reuters, lượng dầu thô nhập khẩu của Trung Quốc trong tháng 4 lao dốc 20% so với cùng kỳ năm trước. Con số này rớt xuống mức 38,5 triệu tấn và chạm đáy thấp nhất kể từ giữa năm 2022.
Dữ liệu từ công ty phân tích Vortexa cũng phát đi tín hiệu tương tự khi ước tính lượng dầu nước này mua từ nước ngoài hiện chỉ đạt khoảng 8,2 triệu thùng mỗi ngày. Mức này đã giảm tới 3,5 triệu thùng so với thời điểm trước khi chiến sự bùng phát.
Quy mô sụt giảm này gần tương đương tổng nhu cầu tiêu thụ hàng ngày của Nhật Bản và lớn gấp đôi công suất tuyến đường ống UAE đang sử dụng để né eo biển Hormuz.
Tác động từ cú giảm nhập khẩu của Trung Quốc đang lan rộng ra toàn bộ thị trường dầu vật chất. Giới điều hành năng lượng bắt đầu chứng kiến một hiện tượng hiếm gặp khi các tập đoàn dầu khí quốc doanh Trung Quốc mang chính các lô hàng của mình bán lại cho đối tác châu Âu và châu Á. Việc xả hàng cho thấy thị trường nội địa của họ đang dư thừa nguồn cung.
Hệ quả là mức phí chênh lệch mà giới giao dịch phải trả để mua dầu vật chất đã rơi tự do. Theo Bloomberg, những lô dầu từng bị hét giá cộng thêm 30 USD mỗi thùng hồi đầu tháng 4 hiện chỉ còn chênh lệch khoảng 1 USD. Thậm chí trên thị trường đã lác đác xuất hiện các giao dịch chiết khấu.
Giải mã chiến lược “án binh bất động”
Điều khiến giới phân tích bất ngờ là Trung Quốc vẫn duy trì được hoạt động kinh tế ổn định dù giảm mạnh nhập khẩu năng lượng.
Một phần lời giải nằm ở lượng dự trữ dầu khổng lồ mà Bắc Kinh đã âm thầm tích lũy suốt nhiều năm qua. Các ước tính cho thấy nước này hiện sở hữu khoảng 1,4 tỷ thùng dầu dự trữ, cao hơn rất nhiều so với mức khoảng 400 triệu thùng của Mỹ. Chỉ cần dừng hoạt động mua tích trữ, Trung Quốc đã có thể cắt giảm đáng kể lượng dầu nhập khẩu mà không gây áp lực lên nền kinh tế nội địa.
Bên cạnh đó, các chính sách điều hành linh hoạt cũng được kích hoạt. Nước này đã siết chặt quản lý và hạn chế xuất khẩu các sản phẩm dầu tinh chế như xăng hay nhiên liệu máy bay để ưu tiên giữ lại cho thị trường nội địa. Quyết định này lập tức kéo lượng xuất khẩu nhiên liệu trong tháng 4 rơi xuống mức thấp nhất trong vòng một thập kỷ.
Sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng cũng đóng vai trò như một tấm đệm giảm xóc. Sự bùng nổ của xe điện cùng hệ thống giao thông công cộng hiện đại giúp người dân thích ứng tốt hơn với cú sốc giá năng lượng. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), nhu cầu tiêu thụ dầu thực tế của nước này trong tháng 3 và tháng 4 đã bắt đầu ghi nhận mức giảm nhẹ.
Ngoài ra, Trung Quốc còn sở hữu một lợi thế mà nhiều nền kinh tế phương Tây không có, đó là chuỗi công nghiệp hóa dầu dựa trên than đá.
Khi giá dầu tăng mạnh, các nhà máy “than hóa chất” lập tức trở nên cạnh tranh hơn. Nhiều cơ sở sản xuất nhựa công nghiệp từ than đá đã hoạt động gần hết công suất trong suốt hai tháng qua, giúp giảm nhu cầu sử dụng các nguyên liệu hóa dầu truyền thống có nguồn gốc từ dầu mỏ.
Thị trường dầu toàn cầu đang bị Trung Quốc định đoạt?
Khả năng linh hoạt trong điều hành giúp Bắc Kinh có vị thế đàm phán cực lớn trên thị trường năng lượng.
Sau khi Saudi Aramco nâng giá dầu Arab Light giao sang châu Á lên mức chênh lệch kỷ lục 19,5 USD/thùng, nhiều khách hàng Trung Quốc lập tức cắt giảm đơn hàng. Các báo cáo giao dịch cho thấy lượng dầu Saudi Arabia xuất sang Trung Quốc trong tháng 5 có thể giảm một nửa so với tháng trước.
Thay vì chấp nhận mức giá cao, dòng chảy năng lượng của Trung Quốc đang dịch chuyển sang các nguồn cung rẻ hơn từ Trung Á như Kazakhstan.
Không chỉ dầu thô, nhập khẩu khí tự nhiên của nước này trong tháng 3 cũng giảm 11%, trong khi lượng LNG nhập khẩu lao dốc tới 22%.
Dù còn nhiều tranh cãi về chiến lược thực sự của Bắc Kinh, giới đầu tư đang dần nhận ra rằng Trung Quốc hiện không chỉ là khách hàng lớn nhất của thị trường dầu mỏ. Quốc gia này còn có khả năng trở thành nhân tố quyết định việc giá dầu có thể tiếp tục tăng nóng hay không trong giai đoạn khủng hoảng hiện nay.
Sáng 31/3, Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) niêm yết giá vàng miếng tại 173 - 176 triệu đồng một lượng, tăng 2,2 triệu đồng so với hôm qua. Các thương hiệu khác cũng nâng giá vàng miếng lên tương ứng.
Nhẫn trơn tại SJC sáng nay cũng tăng 2 triệu đồng một lượng lên 172,8 - 175,8 triệu đồng. Mi Hồng cùng thời điểm mua bán nhẫn trơn tại 173,5 - 176 triệu đồng. Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) niêm yết nhẫn trơn tại 173 - 176 triệu đồng một lượng.
So với vùng đỉnh 191 triệu đồng thiết lập vào đầu tháng 3, hiện giá kim loại quý đang thấp hơn 8%. Các thương hiệu lớn hiện vẫn trong tình trạng "khan" vàng miếng và nhẫn trơn, bán ra thị trường với số lượng hạn chế mỗi ngày.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);}
Trên thị trường quốc tế, giá vàng giao ngay có lúc tăng 100 USD lên 4.600 USD một ounce trước khi giảm nhẹ về vùng 4.570 USD. Quy đổi theo tỷ giá bán Vietcombank, giá vàng trong nước vẫn đang cao hơn thế giới gần 30 triệu đồng một lượng.
Giá bạc trong nước sáng nay được các thương hiệu lớn neo quanh vùng 2,7 - 2,8 triệu đồng một lượng, tương đương 72,5 - 75 triệu đồng một kg.
Trên thị trường ngoại hối, các ngân hàng thương mại tăng nhẹ giá USD, tiếp tục neo ở mức trần được phép. Vietcombank mua bán giá USD tại 26.107 - 26.357 đồng; BIDV niêm yết 26.137 - 26.357 đồng.
Trên thị trường chợ đen, giá USD hiện được các điểm thu đổi ngoại tệ tại TP HCM bán ra trên 27.000 đồng một đôla.
Quỳnh Trang
VN-Index mở cửa trong sắc đỏ, có lúc giảm hơn 14 điểm. Trong nửa đầu buổi sáng, đồ thị của chỉ số này thường xuyên duy trì ở mức dưới tham chiếu. Sau 10h, chứng khoán bắt đầu đi lên, vượt 1.920 điểm vào gần giờ nghỉ trưa.
Sau nhịp rung lắc nhẹ vào đầu giờ chiều, chỉ số đại diện sàn HoSE tăng tiếp và lập kỷ lục mới gần 1.928 điểm. Áp lực chốt lời kéo tới khiến thị trường hạ nhiệt sau đó, chủ yếu dao động quanh vùng 1.920 điểm. Bước vào phiên ATC, chứng khoán điều chỉnh nhẹ nhưng nhanh chóng phục hồi.
VN-Index kết phiên ở trên 1.925 điểm, mức cao nhất trong lịch sử chứng khoán. Chỉ số tăng hơn 27 điểm so với hôm qua, mức cải thiện mạnh nhất kể từ phiên tăng điểm kỷ lục 8/4.
Như vậy, xét theo giá cao nhất trong phiên hay giá đóng cửa, chứng khoán đều lập kỷ lục mới.
Toàn sàn HoSE có 165 cổ phiếu tăng giá, còn bên giảm ghi nhận 128 cổ phiếu. Chênh lệch không cao cho thấy mức độ đồng thuận trên thị trường thấp. Lực cầu tập trung ở nhóm công nghệ và bất động sản, trong khi nhóm hóa chất lại có diễn biến tiêu cực.
Xét theo từng cổ phiếu, VIC của Vingroup là mã ảnh hưởng tốt nhất tới thị trường khi đóng góp hơn 14,5 điểm vào mức tăng của VN-Index. Cổ phiếu này đóng cửa tăng 4% lên 229.800 đồng. Trong phiên, VIC có lúc đạt mức cao kỷ lục 232.000 đồng. Thanh khoản xếp thứ 3 thị trường với gần 844 tỷ đồng, trong đó hơn 55% khớp lệnh đến từ bên mua chủ động.
Ngoài ra, các mã như VHM, VCB, BID hay FPT cũng hỗ trợ cho chỉ số chung. Trong đó, cổ phiếu FPT sau khi chạm đáy một năm đã bật tăng trở lại 3 phiên liên tiếp. Hôm nay mã này tích lũy thêm 4,5% lên 73.900 đồng. Dòng tiền cũng diễn biến tích cực khi thanh khoản cao nhất thị trường, đạt gần 1.589 tỷ đồng, với hơn 64% khớp lệnh nhờ lực mua chủ động.
Trong phiên VN-Index ghi nhận mức cao chưa từng có, thanh khoản sàn HoSE lại giảm hơn 25%. Tổng giá trị giao dịch hôm nay đạt hơn 22.100 tỷ đồng.
Tuy nhiên, điểm sáng nằm ở việc khối ngoại dứt chuỗi bán ròng. Nhà đầu tư nước ngoài trở lại mua ròng khoảng 261 tỷ đồng, tập trung mạnh ở VIC và MSN. Tuy nhiên, thị trường vẫn ghi nhận hai mã bị bán ròng trên trăm tỷ là VHM và TCB.
Từ cuối phiên hôm qua, Chứng khoán Vietcombank (VCBS) đã nhận thấy một số tín hiệu của việc lực cầu chủ động đang được cải thiện. Tuy nhiên, dựa theo phân tích kỹ thuật, diễn biến tăng giảm đan xen vẫn có thể còn tiếp diễn trước khi VN-Index cân bằng ở khu vực 1.880-1.900 điểm.
Nhóm phân tích khuyến nghị nhà đầu tư đi theo sự luân chuyển của dòng tiền và chọn lọc cổ phiếu đang hưởng ứng động lực chung của nhóm ngành, chưa tăng nhiều từ vùng hỗ trợ cứng. Ngoài ra, VCBS cũng cho rằng có thể tận dụng những nhịp rung lắc của thị trường để cân nhắc giải ngân với mục tiêu lướt sóng.
Thông qua hình thức thi trực tuyến, Ban tổ chức kỳ vọng thu hút đông đảo người dân trên cả nước tham gia, cùng lan tỏa thông điệp sống xanh, tiêu dùng xanh và chung tay bảo vệ môi trường.
Vòng thi trực tuyến được tổ chức từ 10h ngày 25-5 đến hết ngày 31-5-2026.
Thông qua hệ thống câu hỏi tìm hiểu kiến thức, cuộc thi hướng tới tuyên truyền, phổ biến đến người dân, doanh nghiệp và cộng đồng về vai trò, lợi ích của xăng sinh học E10 trong bảo vệ môi trường, phát triển kinh tế xanh và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia; đồng thời góp phần nâng cao nhận thức, thay đổi thói quen tiêu dùng, khuyến khích sử dụng nhiên liệu sinh học thân thiện với môi trường.
Đối tượng tham gia cuộc thi là công dân Việt Nam trong và ngoài nước, các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và người tiêu dùng có quan tâm đến nội dung cuộc thi. Người chơi có thể tham gia theo các bước sau:
Bước 1: Truy cập Cổng thông tin điện tử Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước tại địa chỉ http://dms.gov.vn; hoặc truy cập phần mềm cuộc thi tại địa chỉ https://e10.dms.gov.vn; đồng thời có thể quét mã QR để tham gia làm bài thi.
Bước 2: Người chơi chọn mục "Làm bài thi" và điền đầy đủ thông tin cá nhân theo yêu cầu của hệ thống trước khi bắt đầu dự thi.
Bước 3: Người chơi trả lời 20 câu hỏi trắc nghiệm. Trước khi kết thúc bài thi, người chơi thực hiện trả lời thêm 1 câu hỏi mở và nhập trực tiếp câu trả lời trên hệ thống.
Người chơi không bị giới hạn số lần tham gia dự thi. Kết quả được công nhận là kết quả của lần thi cuối cùng.
Ban tổ chức không công nhận kết quả đối với các trường hợp sử dụng biện pháp kỹ thuật can thiệp vào hệ thống, làm ảnh hưởng hoặc sai lệch kết quả cuộc thi.
Tổng thời gian làm bài tối đa là 20 phút, không giới hạn thời gian cho từng câu hỏi. Thời gian tính điểm được xác định từ thời điểm người chơi bắt đầu dự thi đến khi hoàn thành và nộp bài.
Về cách thức chấm điểm, từ câu 1 đến câu 20, mỗi câu trả lời đúng được tính 1 điểm, tổng điểm tối đa là 20 điểm. Câu hỏi mở được sử dụng làm tiêu chí xếp hạng người chơi. Người chơi được xếp hạng theo tổng điểm từ cao xuống thấp.
Trường hợp có nhiều người chơi cùng số điểm, thứ hạng sẽ được xác định theo thứ tự ưu tiên gồm: câu trả lời ở câu hỏi mở chính xác hoặc thấp hơn gần nhất so với kết quả ghi nhận từ hệ thống.
Người chơi có thời gian hoàn thành bài thi ngắn hơn, người chơi có số lần tham gia ít hơn. Trong trường hợp vẫn chưa xác định được thứ hạng, Ban tổ chức sẽ xem xét và quyết định kết quả cuối cùng.