Tạp chí Stern của Đức hôm 2/7 dẫn đánh giá nội bộ của quân đội Ukraine cho biết hệ thống phòng không Skynex, do tập đoàn Rheinmetall phát triển và chế tạo, từng có lần thể hiện kém hơn rất nhiều so với kỳ vọng.
Sự việc xảy ra ngày 1/4, khi một tổ hợp Skynex trong biên chế Ukraine gặp nhiều trục trặc kỹ thuật, không thể đánh chặn máy bay không người lái (UAV) đối phương trong cuộc tập kích của Nga nhằm vào một cơ sở công nghiệp ở miền tây Ukraine.
Cơ sở được bảo vệ bởi hai khẩu đội Skynex, gồm tổng cộng 8 xe chiến đấu mang pháo 35 mm, hai radar cảnh giới X-TAR3D và hai xe chỉ huy. Cách bố trí này nhằm tạo ra các vùng hỏa lực bao phủ lẫn nhau, khiến mục tiêu xâm nhập khu vực phòng thủ sẽ bị ít nhất hai bệ pháo tấn công cùng lúc.
Trong cuộc tập kích ngày 1/4, các radar được cho là phát hiện hai UAV Nga ở cự ly xấp xỉ 20 km. Một phi cơ đã xâm nhập vào vùng hỏa lực và đáng lẽ phải bị ít nhất hai bệ pháo nhắm bắn. Tuy nhiên, chỉ duy nhất một quả đạn được khai hỏa và không trúng mục tiêu. UAV Nga sau đó đánh trúng cơ sở hạ tầng thuộc về một công ty không được nêu tên và phát nổ, theo Stern.
Tạp chí Đức cho biết trong đánh giá nội bộ, quân đội Ukraine nhận định trục trặc kỹ thuật và vấn đề trong khâu bám bắt mục tiêu là lý do khiến nỗ lực đánh chặn thất bại. 3 bệ pháo đã ngừng hoạt động chỉ sau vài phút do gặp vấn đề với hệ thống thủy lực, radar và thiết bị nạp đạn. Chỉ hai trong 8 xe chiến đấu có khả năng bám bắt mục tiêu một cách đáng tin cậy.
Theo Stern, báo cáo của quân đội Ukraine kết luận rằng tổ hợp Skynex có “mức độ sẵn sàng hoạt động thấp, cực kỳ kém tin cậy” và không đáp ứng được các thông số kỹ thuật mà nhà sản xuất công bố.
“Đây là thảm họa và đáng lẽ không bao giờ được xảy ra”, một nhân chứng trong sự việc nói với Stern.
Rheinmetall từ chối bình luận về dữ liệu tác chiến cụ thể với lý do an ninh. Dù vậy, hãng cho biết Ukraine đánh giá rằng hệ thống Skynex đã “thể hiện hiệu quả vượt trội”.
Bộ Quốc phòng Ukraine chưa đưa ra bình luận. Cơ quan này từng công bố video Skynex bắn hạ 6 UAV Geran-2 của Nga, nhưng không rõ là trong một hay nhiều trận đánh khác nhau.
Một quan chức Đức giấu tên lập luận rằng có quá ít hệ thống Skynex được triển khai để có thể rút ra kết luận về hiệu quả tác chiến tổng thể. Người này cũng nêu khả năng sai sót của kíp vận hành đã góp phần khiến nỗ lực đánh chặn thất bại.
Chuyên trang quân sự Defense Express của Ukraine cho rằng một sự việc riêng lẻ không đủ để đưa ra kết luận về hiệu năng tổng thể của Skynex. “Có khả năng vấn đề về bảo trì, khan hiếm phụ tùng thay thế hoặc yếu tố vận hành khác đã góp phần dẫn đến kết quả trên”, trang này cho hay.
Skynex là hệ thống phòng thủ điểm, được thiết kế để đánh chặn UAV, rocket và đạn cối.
Mỗi hệ thống hoàn chỉnh gồm tổ hợp quản lý chiến đấu Skymaster, radar cảnh giới X-TAR3D, thiết bị nhận diện địch – ta, tổ hợp MSU trang bị radar mảng pha quét điện tử chủ động (AESA) và cảm biến quang – điện tử toàn cảnh, cùng hàng loạt xe chiến đấu trang bị pháo nòng đơn Millennium hoặc nòng đôi GDF009 TREO cỡ 35 mm.
Các xe chiến đấu đều được trang bị radar và cảm biến quang – điện tử riêng, cho phép độc lập bám bắt và bắn hạ mục tiêu trong vùng hỏa lực.
Rheinmetall hồi năm 2023 cho biết chính phủ Đức đã đặt mua hai tổ hợp Skynex với tổng trị giá 212 triệu USD để bảo vệ thủ đô Berlin. Cả hai hệ thống Skynex sau đó được Đức chuyển giao cho Ukraine lần lượt vào tháng 1/2024 và 4/2025.
Kênh NBC News ngày 1/5 dẫn lời một quan chức Mỹ cùng hai nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết Iran đã tận dụng thời gian ngừng bắn để cứu nhiều khí tài và thiết bị quân sự mắc kẹt trong các hầm ngầm sau chiến dịch không kích của Mỹ - Israel.
Iran dường như đang đẩy mạnh nỗ lực trong những ngày gần đây, khi các cuộc đàm phán hòa bình lâm vào bế tắc và nguy cơ xung đột tái diễn ngày càng tăng.
Giới chức Mỹ đánh giá Iran muốn nhanh chóng khôi phục năng lực tập kích tên lửa và máy bay không người lái (UAV), sẵn sàng tấn công các mục tiêu trên khắp Trung Đông nếu Tổng thống Donald Trump quyết định nối lại chiến dịch không kích.
Một quan chức Nhà Trắng cho biết chuyến thăm của Tổng thống Trump đến Trung Quốc, dự kiến diễn ra vào giữa tháng này, là một trong những yếu tố được tính đến khi ông cân nhắc các lựa chọn đối với Iran. Chuyến thăm từng bị hoãn khi xung đột nổ ra, hiện được coi là ưu tiên và Nhà Trắng không muốn dời lịch thêm nữa.
Khi được hỏi về thông tin trên, phát ngôn viên Lầu Năm Góc dẫn lại tuyên bố của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth rằng "Mỹ đã phát hiện các dấu hiệu cho thấy Iran đang cố gắng khôi phục năng lực quân sự và biết họ sẽ chuyển khí tài đến đâu".
"Trong lúc Iran đào bới đống đổ nát ở những cơ sở bị tập kích, Mỹ ngày càng mạnh hơn. Iran chỉ đang cứu những bệ phóng và tên lửa còn lại, song không có khả năng thay thế chúng", ông Hegseth nói hôm 16/4.
Người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly khẳng định quân đội Mỹ đã "hoàn thành tất cả mục tiêu" mà ông Trump đề ra, trong đó có phá hủy năng lực hải quân, tên lửa đạn đạo và nền công nghiệp quốc phòng Iran, cũng như làm suy yếu các nhóm dân quân mà nước này hậu thuẫn.
"Tổng thống Trump có mọi lựa chọn trong tay sau chiến dịch quân sự thành công, song ông luôn ưu tiên giải pháp ngoại giao và chỉ thị cho các nhà đàm phán Mỹ nỗ lực hướng tới thỏa thuận nhằm đảm bảo Iran không bao giờ có thể sở hữu vũ khí hạt nhân", bà Kelly nói.
Iran chưa bình luận về thông tin. Nước này từng nhiều lần tuyên bố vẫn có khả năng đối phó với Mỹ và bảo vệ lợi ích của mình.
Truyền thông Mỹ trước đó dẫn báo cáo tình báo Mỹ, trong đó Washington đánh giá Tehran vẫn giữ được nhiều năng lực quân sự mà họ sở hữu từ trước xung đột, trong đó có tên lửa đạn đạo, hơn một nửa số máy bay của không quân và khoảng một nửa hạm đội của hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Các chuyên gia và cố vấn quốc hội Mỹ nhận định Iran bảo toàn được một phần kho tên lửa bằng cách triển khai mồi nhử, cũng như phân tán khí tài khắp cả nước. Khi Mỹ tăng cường lực lượng đến Trung Đông, Iran đã ngụy trang hoặc đưa số tên lửa cùng bệ phóng còn lại xuống hầm ngầm.
Mỹ và Israel đã tấn công hàng loạt trận địa tên lửa đạn đạo và bệ phóng của Iran, cũng như nhiều mục tiêu khác trong 6 tuần xung đột. Các quan chức chính quyền Tổng thống Trump đánh giá kho vũ khí Iran đã bị phá hủy đáng kể, song lực lượng nước này vẫn còn năng lực tập kích tên lửa và UAV.
Tổng thống Trump ngày 29/4 thừa nhận Iran vẫn duy trì được một phần kho tên lửa. "Họ vẫn còn tên lửa, khoảng 82% đã bị phá hủy. Iran cũng còn UAV, dù phần lớn đã biến mất", ông nói.
Nhận lời mời của Tổng thống nước Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026, Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lê Minh Hưng sẽ dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, Philippines từ ngày 7 đến ngày 8-5.
Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 sẽ tập trung thảo luận các nội dung: Tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, tập trung vào bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và hỗ trợ công dân ASEAN (phiên toàn thể); Các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm (phiên họp hẹp).
Tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ có các bài phát biểu quan trọng, truyền tải thông điệp đường lối đối ngoại Đại hội Đảng XIV và quan điểm của Việt Nam về các ưu tiên của ASEAN, đưa ra các đề xuất thiết thực củng cố tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, góp phần tăng cường khả năng tự cường và ứng phó của ASEAN trước các biến động, nhất là các tác động của tình hình Trung Đông, đồng thời trao đổi các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm.
Nhân dịp này, Thủ tướng Chính phủ sẽ có các cuộc tiếp xúc, gặp gỡ với lãnh đạo các nước để thúc đẩy hợp tác song phương và trao đổi các vấn đề cùng quan tâm.
Trên tinh thần chủ động, tích cực, chân thành và có trách nhiệm, đoàn Việt Nam sẽ phối hợp chặt chẽ với Chủ tịch Philippines và các nước ASEAN đóng góp vào thành công chung của hội nghị.
Việt Nam gia nhập ASEAN ngày 28-7-1995. Kể từ khi gia nhập, Việt Nam luôn xem ASEAN là ưu tiên trong chính sách đối ngoại, tham gia với tinh thần chủ động, tích cực và trách nhiệm trong các trụ cột cộng đồng và tất cả các lĩnh vực hợp tác của ASEAN, có những đóng góp quan trọng đối với xây dựng Cộng đồng ASEAN, góp phần bảo đảm môi trường khu vực hòa bình, ổn định và hợp tác, được ASEAN và các nước đánh giá cao.
Khi được hỏi về tác động của giá nhiên liệu cao sau khi xung đột tại Trung Đông bùng phát, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 31/3 cho biết "tất cả những gì tôi phải làm là rời Iran".
"Chúng tôi sẽ làm điều đó rất sớm", ông nói, thêm rằng giá dầu sau đó sẽ lao dốc. "Chúng tôi đang hoàn thành công việc, tôi nghĩ là trong vòng hai tuần tới, có thể là thêm vài ngày nữa".
Tổng thống Trump cũng cho rằng xung đột tại Trung Đông có thể chấm dứt dù Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận.
"Không, họ không cần phải đạt thỏa thuận với tôi", ông nói. "Khi nào chúng tôi cảm thấy rằng họ đã bị đẩy lùi về thời kỳ đồ đá đủ lâu và không thể chế tạo vũ khí hạt nhân, chúng tôi sẽ rời đi".
Đây là tuyên bố rõ ràng nhất từ trước đến nay của ông Trump về ý định sớm kết thúc chiến dịch đã kéo dài hơn một tháng qua ở Trung Đông. Xung đột này đã làm thay đổi trật tự khu vực, gây gián đoạn dòng chảy năng lượng toàn cầu và khiến nhiệm kỳ tổng thống của ông Trump rẽ sang hướng khác.
Trong cuộc họp báo ngày 31/3, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth không loại trừ khả năng triển khai lực lượng trên bộ đến Iran. Ông nhấn mạnh những ngày tới sẽ "mang tính quyết định" với xung đột tại Trung Đông. "Iran biết vậy và hầu như không thể làm gì về mặt quân sự", ông Hegseth cho hay.
Trong khi đó, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cùng ngày tuyên bố nước này sẽ ngừng bắn nếu biết rằng sẽ không bị tấn công một lần nữa.
"Chúng tôi chưa bao giờ muốn có căng thẳng hay chiến tranh ở bất kỳ giai đoạn nào, đồng thời có đủ quyết tâm để chấm dứt cuộc chiến này nếu các điều kiện cần thiết được đáp ứng, đặc biệt là các đảm bảo cần thiết để ngăn hành động gây hấn tái diễn", ông nói.
Sau khi bị Mỹ - Israel tấn công hôm 28/2, Iran đã phát động chiến dịch trả đũa bằng cách nhắm vào các mục tiêu quân sự và hạ tầng năng lượng ở Trung Đông bằng tên lửa, máy bay không người lái.
Tehran cũng phong tỏa gần như hoàn toàn eo biển Hormuz, nơi có khoảng 20% lượng dầu thô của thế giới đi qua. Iran cho biết "tàu không thù địch" có thể di chuyển qua eo biển này nếu phối hợp với Tehran và tuân thủ các quy định an ninh đã được công bố.
