Trong hội thảo khoa học diễn ra vào trung tuần tháng 3 tại Hà Nội, với chủ đề “Từ bằng chứng lâm sàng tại Việt Nam tới công nghệ đột phá MenACYW-TT: chiến lược bảo vệ tối ưu trước não mô cầu xâm lấn”, GS.TS Trần Minh Điển (Chủ tịch Hội Nhi khoa Việt Nam, Giám đốc Bệnh viện Nhi trung ương) cho biết điều đáng sợ nhất là viêm não mô cầu không dừng lại ở tốc độ lây lan nhanh chóng, mà còn là sự “ngụy trang” hoàn hảo của các triệu chứng.
Tất cả như những dấu hiệu cảm cúm thông thường, nhưng chỉ trong vòng vài giờ đến một ngày, bệnh có thể tiến triển cực nhanh thành viêm màng não, nhiễm trùng huyết, thậm chí tử vong.
Ngay cả khi may mắn sống sót nhờ điều trị tích cực, “bóng ma” hậu quả vẫn đeo bám người bệnh suốt đời với những di chứng nặng nề như: tổn thương thần kinh vĩnh viễn, giảm thính lực, hoại tử chi dẫn đến đoạn chi…
Buổi hội thảo có sự tham gia của đông đảo chuyên gia đầu ngành, tổ chức bởi Hội Nhi khoa Việt Nam, với sự tài trợ của Công ty TNHH Sanofi Aventis Việt Nam – Ảnh: DNCC
Cũng tại hội thảo, các chuyên gia đã chỉ ra một thực tế đáng báo động: Việt Nam hiện đang lưu hành đồng thời các nhóm huyết thanh gây bệnh (A, C, Y và W) – trong đó, chủng W và C có độc lực đặc biệt cao, liên quan trực tiếp đến tỉ lệ tử vong.
Trước tình hình dịch bệnh hiện tại, các chuyên gia nhấn mạnh rằng: việc dự phòng bệnh nên đi theo chiến lược ‘BẢO VỆ RỘNG’ – tức là bao phủ đủ các nhóm huyết thanh quan trọng này để tạo hàng rào phòng thủ không kẽ hở.
MenACYW-TT đã được Bộ Y tế Việt Nam chấp thuận mở rộng tiêm cho trẻ từ 6 tuần tuổi đến người lớn không giới hạn độ tuổi.
Bước ngoặt này đã tạo ra sự bảo vệ toàn diện cho cả gia đình – Ảnh: DNCC
Theo PGS.TS.BS Cao Hữu Nghĩa (Trưởng bộ môn khoa học y sinh, Viện Pasteur TP.HCM), vắc xin MenACYW-TT giúp đáp ứng miễn dịch mạnh mẽ và bền vững, đồng thời giảm khả năng lưu trú của vi khuẩn tại vòm họng, từ đó giảm tỉ lệ người lành mang trùng, góp phần cắt đứt chuỗi lây truyền trong cộng đồng.
Chuyên gia cũng nhận định MenACYW-TT có khả năng duy trì hiệu quả miễn dịch từ 5 đến 10 năm.
PGS.TS.BS Cao Hữu Nghĩa cho biết thêm, MenACYW-TT vẫn duy trì tính sinh miễn dịch tốt và hồ sơ an toàn thuận lợi ngay cả khi sử dụng đồng thời với các vắc xin thường quy khác.
Thêm một ưu điểm của vắc xin MenACYW-TT được TS.BS Nguyễn An Nghĩa (Phó khoa nhiễm – thần kinh Bệnh viện Nhi đồng 1, giảng viên Đại học Y dược TP.HCM) nhấn mạnh tại hội thảo ngày 4-3-2026, vắc xin tạo đáp ứng miễn dịch mạnh cho trẻ.
Điều này giúp đơn giản hóa lịch tiêm chủng, phụ huynh tiết kiệm thời gian và chi phí nhưng vẫn đảm bảo con được bảo vệ đầy đủ trước viêm não mô cầu.
Việc chủ động dự phòng viêm não mô cầu bằng vắc xin không chỉ là giải pháp y tế tối ưu mà còn là chiến lược bảo vệ sức khỏe đa thế hệ, thiết lập lá chắn miễn dịch vững chắc, cắt đứt chuỗi lây nhiễm trong cộng đồng, hướng tới tương lai nơi mọi người dân đều khỏe mạnh, bình an và vui sống!
Tham dự chương trình có Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki cùng đại diện hai tập đoàn.
Theo thỏa thuận, FPT và các công ty liên kết được sử dụng thương hiệu Tokushukai trong hoạt động chăm sóc sức khỏe tại Việt Nam. Hai bên cũng hợp tác phát triển các giải pháp công nghệ thông tin cho lĩnh vực y tế tại Việt Nam và Nhật Bản.
Đại diện Bộ Y tế nhận định chuyển đổi số không chỉ là ứng dụng công nghệ mà còn là quá trình đổi mới trong quản trị, vận hành và cung cấp dịch vụ y tế. Việc hợp tác được kỳ vọng góp phần nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe.
Đại sứ Ito Naoki cho rằng việc kết hợp thế mạnh của hai bên có thể thúc đẩy chuyển đổi số y tế và mở rộng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tại Việt Nam và Nhật Bản. Ông cũng nhắc tới Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp triển khai giải pháp y tế số.
Chủ tịch HĐQT FPT Trương Gia Bình cho biết doanh nghiệp định hướng ứng dụng công nghệ, trong đó có trí tuệ nhân tạo, vào chăm sóc sức khỏe cá nhân.
Thời gian qua, Việt Nam và Nhật Bản mở rộng hợp tác ở nhiều lĩnh vực như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, bán dẫn và trí tuệ nhân tạo. Y tế tiếp tục là một trong những lĩnh vực hợp tác đáng chú ý giữa hai nước.
Cà phê chứa nhiều hợp chất sinh học có lợi như polyphenol và a xít chlorogenic. Đây là những chất chống ô xy hóa giúp bảo vệ tế bào trước tác động của căng thẳng ô xy hóa, vốn là một trong những yếu tố thúc đẩy lão hóa và nhiều bệnh mạn tính, theo trang thông tin sức khỏe Everyday Health (Mỹ).
Đối với người trên 50 tuổi, một lượng cà phê hợp lý vào buổi sáng sẽ giúp tỉnh táo, tăng khả năng tập trung và giảm cảm giác uể oải. Tuy nhiên, lợi ích này chủ yếu đến từ cà phê, không phải từ phần sữa đặc được thêm vào.
Sữa đặc có đường được sản xuất bằng cách cô đặc sữa và bổ sung lượng lớn đường. Vì vậy, loại thực phẩm này có hàm lượng calo cao hơn đáng kể so với sữa tươi thông thường. Chỉ một muỗng canh sữa đặc khoảng 20 gram đã chứa khoảng 60 calo và phần lớn lượng calo này đến từ đường.
Trong khi đó, một ly cà phê sữa đặc theo khẩu vị của nhiều người có thể dùng từ 2 - 3 muỗng sữa đặc, đồng nghĩa với việc lượng đường nạp vào cơ thể là khá lớn.
Đối với người trên 50 tuổi, đây là vấn đề cần được quan tâm vì nguy cơ tăng cân, tiền tiểu đường và tiểu đường loại 2 thường tăng theo tuổi tác. Nếu uống cà phê sữa đặc quá ngọt trong thời gian dài, lượng đường dư thừa có thể góp phần làm tăng rủi ro mắc các bệnh này.
Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyến nghị lượng đường tự do nên chiếm dưới 10% tổng năng lượng mỗi ngày và việc giảm xuống dưới 5% sẽ mang lại thêm lợi ích cho sức khỏe. Đường tự do là đường được thêm vào món ăn và đồ uống.
Việc giảm đường nên thực hiện theo hướng từ từ. Cách này thường thực tế hơn so với bỏ ngay lập tức các món ăn hoặc đồ uống yêu thích, bà Maggie Moon, chuyên gia dinh dưỡng tại Đại học Columbia (Mỹ), cho biết.
Cụ thể, thay vì loại bỏ hoàn toàn cà phê sữa đặc, một giải pháp hợp lý hơn là giảm lượng sữa đặc hoặc uống ít ngọt. Nếu thường xuyên uống cà phê sữa đặc quá ngọt, người lớn tuổi có thể vô tình vượt quá lượng đường khuyến nghị mà không nhận ra.
Với cà phê, dù loại thức uống giàu caffeine này mang lại một số lợi ích nhưng lại có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ ở một số người. Nhiều người trên 50 tuổi lại gặp tình trạng khó ngủ, ngủ không sâu hoặc thường xuyên thức giấc vào ban đêm.
Nếu uống cà phê sữa đặc vào cuối buổi chiều hoặc buổi tối, một số người có thể khó đi vào giấc ngủ hơn hoặc ngủ không sâu giấc. Điều này không chỉ gây mệt mỏi vào ngày hôm sau mà còn có thể ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe tim mạch, trí nhớ và khả năng kiểm soát đường huyết.
Vì vậy, người lớn tuổi nên uống cà phê sữa đặc một cách vừa phải, tùy theo thể trạng và các vấn đề sức khỏe cá nhân. Nên vào buổi sáng hoặc đầu giờ chiều để giảm nguy cơ ảnh hưởng đến giấc ngủ, theo Everyday Health.
Acid uric là chất thải tự nhiên được tạo ra khi cơ thể phân hủy các thực phẩm chứa purin. Nếu tiêu thụ quá nhiều purin hoặc cơ thể không thể đào thải chất thải này đủ nhanh, acid uric sẽ tích tụ trong máu. Nhiều người đã hạn chế thịt đỏ, hải sản nhưng nồng độ acid uric vẫn cao. Theo các chuyên gia, chế độ ăn chỉ là một phần trong kiểm soát acid uric. Một số thói quen hằng ngày cũng có thể khiến chỉ số này khó cải thiện nếu không được điều chỉnh.
Khoảng 2/3 lượng acid uric được đào thải qua thận. Khi cơ thể thiếu nước, nước tiểu trở nên cô đặc, làm giảm khả năng đào thải acid uric.
Theo Verywell Health, nhiều người có thói quen chỉ uống nước khi thấy khát, trong khi đây là dấu hiệu cơ thể đã bắt đầu thiếu nước. Việc bổ sung nước đều trong ngày, đặc biệt sau khi thức dậy, sau khi vận động hoặc khi thời tiết nóng, giúp duy trì chức năng lọc của thận hiệu quả hơn.
Thường xuyên thức khuya
Giấc ngủ không trực tiếp làm tăng acid uric nhưng ngủ quá ít hoặc thức khuya kéo dài có thể làm rối loạn chuyển hóa, tăng tình trạng viêm và ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát acid uric.
Một nghiên cứu được Medical News Today dẫn lại cho thấy thời gian ngủ quá ngắn có liên quan đến nguy cơ tăng acid uric và gout cao hơn so với người ngủ đủ giấc. Người trưởng thành nên duy trì 7-9 giờ ngủ mỗi đêm và hạn chế thức khuya kéo dài.
Lạm dụng nước ép và sinh tố
Nhiều người thay nước ngọt bằng nước ép trái cây hoặc sinh tố và cho rằng đây là lựa chọn hoàn toàn lành mạnh. Tuy nhiên, theo Healthline, nước ép, đặc biệt là các loại đóng chai hoặc thêm đường, có thể chứa lượng fructose cao. Fructose thúc đẩy cơ thể sản sinh acid uric nhiều hơn. Vì vậy, nên ưu tiên trái cây nguyên quả hoặc nước ép không thêm đường và dùng với lượng vừa phải.
Ít vận động vì sợ đau khớp
Theo Everyday Health, lối sống ít vận động dễ dẫn đến tăng cân, giảm độ nhạy insulin và khiến acid uric khó kiểm soát. Sau khi cơn đau cấp đã ổn định, người bệnh nên duy trì các bài tập nhẹ như đi bộ, đạp xe hoặc bơi lội theo hướng dẫn của bác sĩ.
Tự ý ngừng thuốc khi thấy chỉ số giảm
Một số người ngừng thuốc hạ acid uric ngay khi kết quả xét nghiệm cải thiện hoặc sau thời gian không còn đau khớp. Ngừng thuốc không đúng chỉ định có thể khiến acid uric tăng trở lại và làm tăng nguy cơ tái phát cơn gout. Người bệnh chỉ nên điều chỉnh thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ, đồng thời tái khám định kỳ để theo dõi hiệu quả điều trị.
Ngoài chế độ ăn, việc duy trì đủ nước, ngủ đủ giấc, vận động hợp lý và tuân thủ điều trị cũng góp phần quan trọng trong kiểm soát acid uric. Nếu nồng độ acid uric vẫn cao dù đã thay đổi lối sống, người bệnh nên khám chuyên khoa để tìm nguyên nhân và được điều chỉnh phác đồ phù hợp.
