Trần Ngọc Hiếu, 22 tuổi, sinh viên lớp cử nhân khoa học tài năng Toán học, vừa tốt nghiệp thủ khoa trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, với điểm tổng kết GPA 3.95/4. Điểm số này cao nhất trong lịch sử khoa Toán – Cơ – Tin học, kể từ khi trường áp dụng thang điểm 4.
Trước đó, Hiếu nhận tin giành học bổng toàn phần từ quỹ Fondation Sciences Mathématiques de Paris, được hỗ trợ 1.150 Euro mỗi tháng để theo chương trình thạc sĩ ngành Toán cơ bản và ứng dụng tại Đại học Sorbonne Paris Nord (USPN) của Pháp.
Hiếu kể tình yêu với Toán đến khá tự nhiên. Được bố mẹ cho tiếp xúc nhiều, rồi liên tục tham gia các cuộc thi Toán từ thời tiểu học, THCS khiến nam sinh ngày càng hứng thú theo đuổi môn này.
Ngay khi trúng tuyển trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam, Hiếu đã quyết tâm theo đuổi Toán ở bậc đại học. Vì vậy, dù có IELTS 8.5 và đạt giải nhì Toán quốc gia, nam sinh không nghĩ tới du học hay lựa chọn nào khác, mà quả quyết đăng ký vào trường Đại học Khoa học Tự nhiên để học sâu hơn.
Tự nhận không thông minh nhất lớp, Hiếu xác định điều quan trọng là dành thời gian đủ nhiều cho điều mình muốn với một tâm thế tích cực. Cũng trải qua những giai đoạn căng thẳng khi lượng bài tập dày đặc, song Hiếu coi đó là “áp lực tính cực”, khiến bản thân có động lực hơn.
Lớp cử nhân khoa học tài năng Toán chỉ có 6 sinh viên. Vì vậy, Hiếu dễ dàng gắn kết với mọi người, cùng thảo luận kiến thức trên lớp hay hoàn thành các bài tập lớn giữa và cuối kỳ.
“Chúng mình có chung định hướng, dễ hỗ trợ lẫn nhau”, Hiếu nhìn nhận.
Ngoài ra, chàng trai Hà Nội có nhiều cơ hội tham gia các chương trình, hoạt động giao lưu, nghiên cứu…. Như năm ngoái, Hiếu dự Trường hè toán học quốc tế ở Viện Khoa học và Công nghệ Hàn Quốc (KAIST) khoảng hai tuần, được trao đổi chuyên môn với sinh viên từ nhiều nước, nghe thầy cô trình bày hướng nghiên cứu và mối quan tâm của họ.
Đến năm thứ ba, Hiếu bắt đầu nghiên cứu khoa học với đề tài liên quan giải tích phức, cùng nhóm đạt giải nhì cấp trường.
Dù con đường nghiên cứu có nhiều lựa chọn, từ các bài toán ứng dụng phục vụ doanh nghiệp đến Toán lý thuyết, Hiếu chọn hướng lý thuyết vì muốn đi sâu vào những vấn đề nền tảng của Toán học. Cùng sự gợi ý của thầy cô, Hiếu quyết định du học Pháp.
Trong hồ sơ, nam sinh nêu chi tiết kế hoạch học tập, nghiên cứu trong tương lai bởi cho rằng đây là phần quan trọng nhất.
“Mình không có nhiều kết quả nghiên cứu cụ thể để liệt kê nhưng có kế hoạch rõ ràng và nghiêm túc với con đường này”, Hiếu nói. “Có thể điều đó giúp mình được nhận học bổng”.
Ngoài ra, Hiếu có một số thành tích ở bậc đại học như giải nhất Olympic Toán học sinh viên toàn quốc ở cả hai môn Giải tích và Đại số, giải ba Olympic Cơ học.
Về ngoại ngữ, Hiếu duy trì IELTS 8.5 từ lớp 11 đến nay nhờ giữ thói quen “tự nói chuyện với chính mình”, tự đặt câu hỏi và trả lời bằng tiếng Anh hay sử dụng nó trong quá trình học, nghiên cứu Toán.
PGS. TS Ngô Quốc Anh, Trưởng khoa Toán – Cơ – Tin, cho hay Hiếu không gây ấn tượng ngay từ đầu bởi hiền lành, ít nói. Tuy nhiên, môi trường học tập và năng lực của nam sinh khiến thầy cô nhanh chóng nhận ra đây là sinh viên đặc biệt.
Thầy Quốc Anh nhớ lần thảo luận về một câu hỏi khó trong tiết Bài tập Giải tích, Hiếu đã xin trình bày kết quả tìm hiểu được. Nam sinh chưa thể trả lời trọn vẹn câu hỏi ban đầu, nhưng cách tiếp cận vấn đề, đề xuất hướng giải quyết…. thể hiện rất rõ tố chất làm nghiên cứu.
Cuối tháng 8, Hiếu sẽ sang Pháp để bắt đầu chương trình thạc sĩ. Chàng trai Hà Nội hy vọng có thể lấy bằng tiến sĩ trước khi trở về Việt Nam.
“Mình muốn được nghiên cứu, giảng dạy tại trường Đại học Khoa học Tự nhiên khi trở về”, Hiếu chia sẻ.
Theo tin công bố, Canva sẽ cung cấp Canva giáo dục - loại tài khoản dành riêng cho giáo dục với nhiều tính năng riêng và hầu hết tính năng của gói cao cấp - cho các thầy cô từ tiểu học tới THPT trên toàn quốc. Bên cạnh đó, Canva dự kiến đào tạo trực tuyến miễn phí cho khoảng 30.000 giáo viên tại Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng, với các chủ đề từ thiết kế bài giảng đến tương tác và ứng dụng AI trong lớp học.
Trả lời Thanh Niên sáng 25.4, ông Quân Lâm, Trưởng bộ phận Phát triển và marketing của Canva Vietnam, cho biết bất kỳ thầy cô nào - miễn có thể chứng thực bản thân là giáo viên - đều có thể được cấp tài khoản miễn phí và đây là chính sách được hãng áp dụng trên toàn cầu. Đơn vị này cũng đang xúc tiến làm việc với các cơ quan hữu quan để đơn giản hóa khâu đăng ký cho thầy cô Việt Nam, với cách thức đăng ký mới sẽ sớm được công bố.
Ngoài ra, những giáo viên có tài khoản Canva giáo dục còn có thể mời học sinh tham gia lớp học trực tuyến để sử dụng các tính năng đang cung cấp cho thầy cô, cũng như thực hiện những hoạt động học tập được thầy cô phân công.
Trong khi đó, hoạt động đào tạo giáo viên dự kiến triển khai từ tháng 6 tới. Những thầy cô tham gia phải trải qua ít nhất 8 giờ học, sau đó sẽ được cấp chứng nhận hoàn thành. "Chúng tôi tin rằng sáng tạo trong giáo dục là quyền của tất cả, không chỉ dành riêng cho những ai có điều kiện hoặc thành thạo công nghệ", ông Quân Lâm nhấn mạnh.
Canva là nền tảng công nghệ được thành lập năm 2013 tại Úc, chuyên về sáng tạo, thiết kế và xuất bản trực tuyến với nhiều công cụ tích hợp AI. Đơn vị này đang thu hút hơn 6 triệu người dùng tại Việt Nam, trong đó có nhiều giáo viên và người học ở mọi cấp bậc.
Động thái của Canva diễn ra sau khi Quốc hội thông qua Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2026-2030) hôm 24.4, trong đó yêu cầu đưa giáo dục kỹ năng số, AI vào hệ thống giáo dục quốc dân ngay từ chương trình giáo dục mầm non.
Trước đó vào cuối tháng 3, Bộ GD-ĐT cũng ban hành Thông tư số 18 quy định Khung năng lực số với giáo viên, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên. Điểm đặc biệt là lần đầu tiên AI trở thành một miền năng lực riêng, với yêu cầu ứng dụng AI trong dạy học, phát triển chuyên môn đi đôi với nguyên tắc về đạo đức, minh bạch, công bằng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Trước Canva, một số doanh nghiệp đa quốc gia khác cũng từng bày tỏ cam kết cung cấp các dịch vụ giáo dục miễn phí - trong đó có công cụ AI - cho giáo viên và người học Việt Nam, đơn cử như Google.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các đại biểu Quốc hội đơn vị bầu cử số 1 tiếp xúc cử tri 10 phường của Hà Nội để thông tin về kết quả kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI vào sáng 4.5. Tại đây, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã dành nhiều thời gian chia sẻ với cử tri về những vấn đề còn nhiều bức xúc, điển hình trong lĩnh vực giáo dục và chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhận thấy việc học sinh thi vào lớp 10 còn căng thẳng hơn cả thi vào đại học. Điều này tạo ra tâm lý bất an, nặng nề cho học sinh, phụ huynh và tạo ra khó khăn cho thầy cô giáo.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, nguyên nhân dẫn đến tình trạng nêu trên là do thiếu trường lớp, thiếu giáo viên nên sinh ra thi cử để "loại các cháu không cho vào học". Trong khi đó, việc thi cử là để đánh giá chất lượng giảng dạy, không phải là một biện pháp để loại học sinh.
Để không còn tình trạng thiếu trường lớp dẫn đến áp lực tuyển sinh lớp 10, cần đẩy nhanh, mạnh việc xây dựng đủ trường lớp cho học sinh, nhất là trường THPT nhằm phục vụ đủ nhu cầu học tập của các em.
Các địa phương cần phải ưu tiên bố trí quỹ đất dành cho giáo dục xây dựng trường lớp. Chúng ta không thể nói giáo dục là quốc sách hàng đầu khi học sinh thiếu trường lớp để học tập. Cơ sở vật chất, xây dựng đủ trường lớp cần xem là tiêu chí xếp loại đánh giá sự phát triển của mỗi địa phương.
Khi có trường học tất nhiên cần phải có giáo viên. Hiện nay bài toán thiếu biên chế viên chức giáo dục chưa được giải quyết triệt để, tình trạng thừa thiếu giáo viên cục bộ cũng chưa được giải quyết thấu đáo vì vậy dẫn đến tình trạng thiếu giáo viên kéo dài.
Để giải quyết biên chế cho giáo viên, cần có cơ chế ưu tiên trong đào tạo tuyển chọn, có thể thực hiện phân công giáo viên sau khi tốt nghiệp ĐH sư phạm về công tác ở những địa phương có nhu cầu như chúng ta đã thực hiện trước đây.
Hiện nay công tác tuyển viên chức giáo dục theo đúng quy trình rất phức tạp: báo cáo số liệu thừa thiếu giáo viên; xin biên chế; chờ duyệt định mức; xây dựng kế hoạch; thông báo – thi tuyển; niêm yết kết quả thi… nhiều thủ tục, kéo dài thời gian. Có địa phương thiếu giáo viên THPT nhưng 7, 8 năm nay không tổ chức thi tuyển được vì thừa - thiếu giáo viên cục bộ.
Để giải quyết tình trạng thừa thiếu giáo viên cục bộ cũng như tuyển mới giáo viên, chúng ta nên bỏ những thủ tục hành chính không cần thiết, rút ngắn quy trình tuyển chọn viên chức giáo dục, đẩy mạnh đào tạo giáo viên phân công về những nơi thiếu, có nhu cầu, thực hiện luân chuyển điều động biệt phái quyết liệt mạnh mẽ. Có như vậy mới đáp ứng được việc giải quyết bài toán thiếu giáo viên.
Vì sao tỷ lệ chọi khác nhau giữa các trường? Các "trường tốp" thường có tỷ lệ chọi rất cao, áp lực lớn nhưng trong khi đó còn có những trường số lượng đăng ký thấp hơn chỉ tiêu tuyển sinh vào lớp 10 công lập.
Câu trả lời đó là do chất lượng giảng dạy không đồng đều giữa các trường. Tâm lý phụ huynh và học sinh luôn muốn con em mình vào học ở những trường THPT có chất lượng giảng dạy tốt nhất. Vì vậy mà áp lực thi tuyển vào lớp 10 công lập căng thẳng hơn thi vào đại học, nhất là ở các đô thị lớn.
Để giải quyết vấn đề này, cần xem đây là trách nhiệm quản lý chính của ngành giáo dục đào tạo trong việc kiểm định đánh giá chất lượng giảng dạy của thầy cô ở các trường THPT công lập. Thiết nghĩ cần phải có đánh giá năng lực giảng dạy của giáo viên thực chất, có phân công hợp lý trong việc điều hòa chất lượng giữa các trường thường xuyên hàng năm.
Công tác bồi dưỡng năng lực giảng dạy giáo viên cần được chú trọng, nên tập trung thời gian cho giáo viên làm công tác chuyên môn hơn phải tốn thời gian tham gia phong trào, hồ sơ sổ sách, họp hành quá nhiều.
Giáo viên cũng cần được đánh giá định kỳ để phân công chuyên môn. Có như vậy chất lượng giảng dạy giữa các trường tương đồng, giúp học sinh không áp lực trong việc đăng ký chọn trường tuyển sinh lớp 10.
Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư hướng dẫn thực hiện mức lương cơ sở đối với các đối tượng hưởng lương, phụ cấp trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị sự nghiệp công lập của Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tổ chức chính trị - xã hội và hội.
Theo Bộ Nội vụ, từ ngày 1.7.2026, việc tính lương, phụ cấp và hệ số chênh lệch bảo lưu được căn cứ vào hệ số lương, phụ cấp hiện hưởng quy định tại các văn bản của cơ quan có thẩm quyền của Đảng, Nhà nước và mức lương cơ sở 2.530.000 đồng/tháng theo Nghị định 161/2026/NĐ-CP.
Như vậy, nếu chiếu theo công thức trên và hệ số lương hiện hưởng của giáo viên tiểu học, ta có bảng lương giáo viên tiểu học, nếu áp dụng mức lương cơ sở là 2.530.000 đồng/tháng, từ 1.7.2026.
Bộ GD-ĐT đã công bố dự thảo Nghị định quy định chính sách tiền lương, chế độ phụ cấp đối với nhà giáo để lấy ý kiến góp ý. Theo dự thảo Nghị định, hệ số lương đặc thù được tính với mức lương và không dùng để tính mức phụ cấp.
Theo dự thảo, các chức danh nhà giáo khác được hưởng hệ số lương đặc thù mức 1,15 so với hệ số lương hiện hưởng. Hệ số lương đặc thù vẫn đang nằm trong dự thảo và chưa được áp dụng trong cách tính lương hiện nay cho giáo viên.
Do đó, nếu hệ số lương đặc thù nhà giáo được duyệt và từ 1.7.2026 khi áp dụng tăng mức lương cơ sở lên thành 2.530.000 đồng, công thức tính mức lương đối với giáo viên tiểu học như sau:
Mức lương giáo viên tiểu học nếu áp dụng hệ số lương đặc thù và tăng lương cơ sở = Mức lương cơ sở (2.530.000 đồng) x Hệ số lương hiện hưởng x Hệ số lương đặc thù (1,15).
