Nhiều năm qua, Việt Nam luôn được xem là trung tâm chế biến điều lớn của thế giới. Không chỉ giữ vững vị trí số một về chế biến và xuất khẩu nhân điều, Việt Nam còn cung ứng khoảng 80% lượng nhân điều giao dịch trên thị trường quốc tế. Hạt điều Việt Nam hiện đã có mặt tại hơn 100 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó có nhiều thị trường lớn như Mỹ, Liên minh châu Âu, Trung Quốc, Nhật Bản và khu vực Trung Đông.
Theo số liệu của Cục Hải quan, trong tháng 5/2026, Việt Nam xuất khẩu 74.107 tấn hạt điều, đạt kim ngạch 528,54 triệu USD, tăng 7,7% về lượng và tăng 8,2% về trị giá so với tháng trước. Lũy kế 5 tháng đầu năm 2026, cả nước xuất khẩu 268.408 tấn, thu về 1,87 tỷ USD. Giá xuất khẩu bình quân đạt gần 7.000 USD/tấn, tăng 2,7% so với cùng kỳ năm trước.
Những con số trên cho thấy ngành điều Việt Nam vẫn duy trì được vị thế hàng đầu trong chuỗi cung ứng toàn cầu, bất chấp bối cảnh thị trường thế giới còn nhiều biến động.
Theo Hiệp hội Điều Việt Nam (Vinacas), Việt Nam hiện chiếm khoảng 80% lượng điều nhân xuất khẩu toàn cầu. Đây là kết quả của quá trình đầu tư mạnh vào công nghệ chế biến, kinh nghiệm sản xuất và mạng lưới doanh nghiệp phát triển trong nhiều năm.
Đóng góp quan trọng vào thành tích đó là Đồng Nai – địa phương có diện tích trồng điều lớn nhất cả nước với khoảng 175.781 ha.
Trao đổi với Người Đưa Tin, đại diện lãnh đạo Sở Công Thương Tp. Đồng Nai cho biết, năm 2025, kim ngạch xuất khẩu điều của địa phương đạt gần 2,8 tỷ USD, chiếm khoảng 50% tổng kim ngạch xuất khẩu điều cả nước. Toàn địa phương hiện có hơn 1.400 cơ sở chế biến, tạo việc làm cho trên 50.000 lao động và hình thành hệ sinh thái sản xuất khá hoàn chỉnh.
Quy mô vùng nguyên liệu, năng lực chế biến cùng kinh nghiệm tích lũy nhiều năm đã giúp Việt Nam giữ vững vị thế “công xưởng” chế biến điều của thế giới.
Dẫn đầu xuất khẩu nhưng giá trị gia tăng vẫn thấp
Phía sau vị trí số một thế giới vẫn tồn tại một nghịch lý kéo dài nhiều năm.
Theo đại diện Sở Công Thương Tp. Đồng Nai, phần lớn sản phẩm xuất khẩu hiện nay vẫn là nhân điều thô hoặc sơ chế. Các doanh nghiệp chủ yếu thực hiện những công đoạn như bóc tách, phân loại, sấy và đóng gói theo yêu cầu của đối tác.
Trong khi đó, tỷ lệ chế biến sâu còn khá khiêm tốn. Những sản phẩm có giá trị gia tăng cao như điều rang tẩm vị, sữa điều, bơ điều, thực phẩm dinh dưỡng, bánh kẹo hay các sản phẩm khai thác từ quả và vỏ điều vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng.
Việc chưa khai thác toàn diện giá trị của cây điều khiến giá trị gia tăng tạo ra còn thấp, trong khi dư địa phát triển của ngành vẫn rất lớn.
Một điểm nghẽn khác là nguồn nguyên liệu trong nước hiện chỉ đáp ứng khoảng 30% nhu cầu chế biến, khoảng 70% còn lại phải nhập khẩu từ Campuchia và nhiều quốc gia châu Phi.
Sự phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu khiến doanh nghiệp thường xuyên chịu áp lực từ biến động giá thế giới, rủi ro nguồn cung cũng như chi phí sản xuất.
Theo Sở Công Thương Tp.Đồng Nai, mặc dù kim ngạch xuất khẩu rất lớn nhưng phần lớn doanh nghiệp vẫn tập trung vào khâu sơ chế, chưa tạo được nhiều sản phẩm có giá trị gia tăng cao.
Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa còn hạn chế về công nghệ, nguồn vốn cũng như năng lực đầu tư cho nghiên cứu, phát triển sản phẩm.
Thực tế này khiến ngành điều Việt Nam dù giữ vị trí dẫn đầu về sản lượng chế biến và xuất khẩu nhưng vẫn chưa phát huy hết tiềm năng của một ngành hàng tỷ USD.
Những tín hiệu tích cực đã bắt đầu xuất hiện khi nhiều doanh nghiệp chuyển hướng đầu tư vào các sản phẩm chế biến sâu như sữa điều, bơ điều, thực phẩm dinh dưỡng hay các sản phẩm phục vụ xu hướng tiêu dùng xanh.
Tại Lễ hội Quả điều vàng Đồng Nai năm 2026, nhiều sản phẩm chế biến sâu đã thu hút sự quan tâm của doanh nghiệp và người tiêu dùng. Sự kiện ghi nhận gần 300 đại biểu tham dự hội thảo kết nối giao thương, ký kết 5 biên bản ghi nhớ hợp tác và thu hút hơn 30.000 lượt khách tham quan.
Theo Sở Công Thương Tp. Đồng Nai, để nâng cao giá trị ngành điều, cần đồng thời phát triển vùng nguyên liệu bền vững, tăng tỷ lệ chế biến sâu, thúc đẩy liên kết giữa nông dân – hợp tác xã – doanh nghiệp và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ.
Đây được xem là nền tảng quan trọng để ngành điều không chỉ giữ vững vị trí dẫn đầu về xuất khẩu mà còn nâng cao giá trị của sản phẩm Việt trên thị trường quốc tế.
Trước đó, Shakira bị các công tố viên Tây Ban Nha buộc tội với 6 tội danh không nộp thuế cho chính phủ. Số tiền mà các công tố viên đưa ra là 15,8 triệu USD từ năm 2012 đến năm 2014. Ban đầu, bản án dành cho ca sĩ được đề nghị là 8 năm tù giam cùng khoản tiền phạt 26 triệu USD. Tuy nhiên, sau khi dàn xếp, Shakira trả số tiền phạt nhỏ hơn là 7,6 triệu USD. Mặc dù thoát cáo buộc, danh tiếng của Shakira bị ảnh hưởng ít nhiều sau khi sang Mỹ.
Mới đây, Univision đưa tin tòa án Madrid đã tuyên Shakira vô tội trong vụ kiện trốn thuế kéo dài nhiều năm liên quan đến khoản thuế năm 2011.
Theo hồ sơ, chính phủ Tây Ban Nha bị yêu cầu hoàn trả cho nữ ca sĩ hơn 64 triệu USD (hơn 1.600 tỷ đồng) tiền phạt và lãi suất đã thu trước đó. Tòa án Madrid cho biết cơ quan thuế không chứng minh được Shakira là cư dân chịu thuế tại Tây Ban Nha trong năm 2011.
Theo luật nước này, một người chỉ bị xem là cư dân thuế nếu sinh sống tại Tây Ban Nha hơn 183 ngày mỗi năm. Tuy nhiên, cơ quan chức năng chỉ xác minh được nữ ca sĩ có mặt tại đây tổng cộng 163 ngày trong năm đó.
Sau phán quyết, Shakira khẳng định cô chưa từng gian lận thuế. "Không hề có hành vi gian lận và cơ quan thuế cũng chưa bao giờ chứng minh được điều ngược lại, đơn giản vì điều đó không đúng sự thật", nữ ca sĩ chia sẻ thông qua luật sư.
Luật sư của Shakira cho biết số tiền chính quyền phải hoàn trả, bao gồm cả lãi suất, gần chạm mốc 70 triệu USD.
Ông cũng cho rằng vụ việc kéo dài suốt 8 năm đã gây ra nhiều hệ lụy không đáng có cho nữ nghệ sĩ. "Đây là quãng thời gian đầy đau khổ vì những sai sót trong quy trình hành chính", luật sư của nữ ca sĩ nói.
Đó không phải một dấu mốc lịch sử đặc biệt của nước Mỹ hay thế giới. Nhưng với Jill Price, người phụ nữ sống tại California, ngày hôm đó vẫn còn rõ ràng trong tâm trí cô như mới diễn ra sáng nay.
Jill nhớ hôm ấy thời tiết ra sao, mình mặc gì, nghe bài hát nào trên radio và tâm trạng lúc đó thế nào. Điều đáng kinh ngạc là cô có thể làm điều tương tự với gần như mọi ngày trong suốt cuộc đời mình.
Khả năng phi thường ấy khiến Jill Price trở thành trường hợp đầu tiên trên thế giới được khoa học công nhận mắc hội chứng Hyperthymesia — còn gọi là siêu trí nhớ tự truyện.
Khác với trí nhớ thông thường, não bộ của Jill hoạt động như một "ổ cứng sống" không có nút xóa. Chỉ cần ai đó nhắc đến một ngày bất kỳ trong quá khứ, ký ức sẽ tự động hiện lên trong đầu cô như một đoạn phim tua lại.
"Những ký ức cứ xuất hiện liên tục. Tôi không thể ngăn chúng," Jill từng chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn với NPR.
Nghe giống siêu năng lực bước ra từ phim khoa học viễn tưởng, nhưng thực tế lại đáng sợ hơn nhiều. Bởi con người tồn tại được phần lớn nhờ khả năng quên đi.
Chúng ta quên nỗi đau để tiếp tục sống. Quên tổn thương để tha thứ. Quên thất bại để bắt đầu lại. Nhưng Jill Price thì không thể.
Mọi ký ức buồn, mọi cuộc cãi vã hay cảm giác đau đớn đều tồn tại nguyên vẹn trong tâm trí cô như mới xảy ra hôm qua. Các nhà khoa học cho biết những người mắc Hyperthymesia thường dễ bị mắc kẹt trong quá khứ, khó thoát khỏi cảm xúc tiêu cực vì ký ức luôn tái hiện với cường độ mạnh.
Điều kỳ lạ là Jill không phải "máy tính sống" hay thiên tài toán học. Cô không có khả năng ghi nhớ vượt trội với mọi lĩnh vực, mà trí nhớ gần như chỉ tập trung vào chính cuộc đời mình.
Jill có thể nhớ ngày tháng cực kỳ chính xác nhưng lại không quá xuất sắc trong học tập thông thường. Điều này khiến nhiều nhà nghiên cứu tin rằng Hyperthymesia không đơn thuần là trí thông minh, mà có thể là một dạng "đột biến thần kinh" cực hiếm.
Theo các chuyên gia thần kinh học, trên thế giới chỉ ghi nhận rất ít trường hợp tương tự Jill Price. Một trong số đó là Rebecca Sharrock - cô gái người Australia có thể nhớ những ký ức từ khi mới vài tháng tuổi.
Rebecca từng kể rằng cô nhớ được màu sắc căn phòng thời thơ ấu, thời tiết của nhiều ngày trong quá khứ và thậm chí cả cảm giác đau khi hồi tưởng lại những tai nạn cũ. "Có những ký ức tôi không muốn nhớ nhưng chúng vẫn xuất hiện," Rebecca nói.
Giới khoa học hiện vẫn chưa giải mã hoàn toàn cơ chế hoạt động của Hyperthymesia. Một số nghiên cứu cho thấy vùng não liên quan đến trí nhớ và cảm xúc ở những người này có cấu trúc khác biệt. Tuy nhiên, vì số ca quá hiếm nên mọi kết luận vẫn còn gây tranh cãi.
Điều khiến câu chuyện của Jill Price gây ám ảnh không nằm ở việc cô nhớ được bao nhiêu, mà là việc cô không thể quên.
Trong khi phần lớn con người xem trí nhớ là món quà, Jill từng thừa nhận khả năng của mình giống một gánh nặng hơn là đặc ân. Bởi đôi khi, quên đi mới là cách duy nhất để con người chữa lành.
Và đó cũng là lý do "dị nhân trí nhớ" này vẫn khiến cả thế giới tò mò suốt nhiều năm qua, liệu điều đáng sợ nhất của bộ não con người không phải là nhớ quá ít, mà là nhớ quá nhiều.
Mèo "tiên tri" dự đoán kết quả trận Tây Ban Nha vs Argentina
Trong màn dự đoán trước trận đấu, hai đĩa thức ăn được đặt dưới quốc kỳ Tây Ban Nha và Argentina tượng trưng cho kết quả Tây Ban Nha thắng và Argentina thắng.
Sau một lúc quan sát, chú mèo tiến về phía đĩa thức ăn dưới lá cờ Tây Ban Nha và thưởng thức phần ăn thay vì lựa chọn phía Argentina. Theo cách giải mã quen thuộc của những màn "tiên tri" bóng đá, hành động này đồng nghĩa La Roja được dự đoán sẽ giành chiến thắng trong trận chung kết.
Kết quả trên chỉ mang tính giải trí, nhưng lựa chọn Tây Ban Nha không hoàn toàn thiếu cơ sở. Đội bóng châu Âu đang sở hữu khả năng kiểm soát tốt, hàng thủ chắc chắn và nhiều cầu thủ có thể tạo khác biệt. Dù vậy, Argentina vẫn là nhà đương kim vô địch và đã nhiều lần thể hiện bản lĩnh trong những trận đấu chịu áp lực lớn.
Dự đoán tỉ số trận Tây Ban Nha vs Argentina
Tây Ban Nha và Argentina tiến vào chung kết World Cup 2026 bằng 2 con đường khác biệt.
Tây Ban Nha đi một chặng đường âm thầm nhưng lầm lì, tiến từng bước vững chắc để đến trận cuối cùng. Ở bán kết, "La Roja" thắng thuyết phục Pháp bằng lối chơi kiểm soát bóng chủ động và đưa đối thủ vào trạng thái ức chế tâm lý. Tây Ban Nha đã khiến hàng công đắt giá nhất lịch sử World Cup với Kylian Mbappe, Michael Olise, Ousmane Dembele, Desire Doue và Bradley Barcola im tiếng.
Hành trình của Argentina đầy nhọc nhằn nhưng cũng cho thấy bản lĩnh của nhà đương kim vô địch. Ở vòng 16 đội, Argentina bị Ai Cập dẫn trước 2-0 đến tận phút 79, cánh cửa đi tiếp xem như khép lại. Thế nhưng Messi cùng đồng đội vẫn ngược dòng thắng 3-2 đầy ngoạn mục. Ở bán kết, đội bóng đến từ Nam Mỹ tiếp tục bị đội tuyển Anh dẫn 1-0 đến phút 85 nhưng vẫn ngược dòng đánh bại đối thủ.
Trước khi chạm trán ở chung kết World Cup 2026, Tây Ban Nha và Argentina gặp nhau duy nhất một trận tại World Cup. Đó là vòng bảng World Cup 1966 ở sân Villa Park (Anh), Argentina thắng 2-1 nhờ cú đúp của tiền đạo Luis Artime.
Hai đội tuyển gặp nhau thêm 13 lần ở các trận giao hữu. Tây Ban Nha nhỉnh hơn đôi chút về thành tích với 6 chiến thắng, 2 hòa và 5 thua. Lần gặp nhau gần nhất giữa 2 đội tuyển diễn ra vào năm 2018 tại Madrid, nơi mà Tây Ban Nha thắng Argentina với tỉ số 6-1.
Phong độ của Tây Ban Nha và Argentina giờ đã đạt tới điểm rơi lý tưởng. Argentina đang hừng hực khí thế sau trận thắng Anh. Messi vẫn duy trì phong độ hủy diệt. Julian Alvarez càng chơi càng hay. Lautaro Martinez đang chứng minh tầm ảnh hưởng khi vào sân từ ghế dự bị.
Các tiền vệ của Argentina, Mac Allister, Enzo Fernandez và Rodrigo De Paul duy trì phong độ ổn định từ đầu mùa. Nỗi lo của nhà đương kim vô địch đến từ bộ đôi trung vệ Lisandro Martinez và Cristian Romero, khi Argentina liên tục thủng lưới từ các pha đối thủ nhồi bóng bổng, hoặc thực hiện các quả tạt để tiền đạo chạy băng cắt dứt điểm.
Trong khi đó, Rodri là ngôi sao có phong độ tốt nhất đội hình Tây Ban Nha. Yamal đã dần lấy lại cảm giác chơi bóng tốt nhất, đây là tin tích cực cho "La Roja". Các ngôi sao khác của Tây Ban Nha như Dani Olmo, Mikel Oyarzabal vẫn chơi trên mức tròn vai nhưng "trận nổ, trận xịt".
Điểm tựa lớn nhất của Tây Ban Nha hiện tại là sự chắc chắn của hàng phòng ngự. Bộ đôi Pau Cubarsi và Aymeric Laporte đã khóa chặt Mbappe, Olise tại bán kết. Hai hậu vệ cánh Pedro Porro và Marc Cucurella đang thể hiện ấn tượng ở cả 2 mặt trận tấn công và phòng ngự. Trước Pháp, chính Porro ghi bàn nâng tỉ số 2-0 cho Tây Ban Nha.
Trước giờ bóng lăn, siêu máy tính Opta đánh giá khả năng đoạt danh hiệu vô địch World Cup 2026 của đội tuyển Tây Ban Nha là 59,6% còn đội tuyển Argentina là 40,4%. Nếu tính trong 90 phút, Tây Ban Nha cũng nhỉnh hơn với 45% khả năng giành chiến thắng so với 26% của Argentina trong khi khả năng hòa là 29%.
Chuyên gia bóng đá BBC, Chris Sutton, dù dành lời khen cho Messi và vũ khúc tango đã lấy vé chung kết ấn tượng, nhưng cũng quyết định lựa chọn Tây Ban Nha là người chiến thắng. Theo vị này, đoàn quân của La Fuente sẽ kiểm soát cuộc chơi, sẽ đả bại Argentina bằng sự điềm tĩnh, tính toán khôn ngoan hơn. Tỉ số dự đoán được đưa ra: Tây Ban Nha thắng 2-1 Argentina.
Đây cũng là kết quả được các chuyên gia chọn nhiều nhất (6/13) ở chung kết World Cup 2026, khi cả 3 chuyên gia của ESPN cùng Sportsmole và Goal đều dự đoán Tây Ban Nha 2-1 Argentina.
Bàn luận về trận đấu, có 8/9 chuyên gia ESPN dự đoán Tây Ban Nha thắng. Ngoài 3 chuyên gia chọn kết quả như trên, số còn lại lần lượt chọn Tây Ban Nha thắng 3-1 (3 người), 4-1 và 2-0.
Chỉ duy nhất 1 chuyên gia ESPN đặt niềm tin vào Messi, dự đoán Argentina thắng 2-1 Tây Ban Nha, với đánh giá: "Thật khó có thể tưởng tượng Argentina không giành được chức vô địch sau màn trình diễn ấn tượng từ đầu giải". Và một chuyên gia khác đặt niềm tin vào thầy trò Scaloni là Sportskeeda, cũng chọn Argentina thắng 2-1 Tây Ban Nha.
Tổng cộng 11/13 (chiếm gần 85%) chuyên gia dự đoán Argentina thua. Liệu Messi và đồng đội một lần nữa cho thấy, số đông đều sai?
Đội hình dự kiến
Tây Ban Nha: Simon; Porro, Cubarsi, Laporte, Cucurella; Rodri, Fabian Ruiz; Yamal, Olmo, Baena; Oyarzabal.
Argentina: E. Martinez; Montiel, Romero, Lisandro Martinez, Tagliafico; De Paul, Paredes, Enzo Fernandez, Mac Allister; Messi, Julian Alvarez.
