“Nhiều người hỏi: ‘Tại sao chưa mua nhà, trong khi càng chờ thì giá càng tăng?’. Cũng có người khuyên tôi nên mạnh dạn vay ngân hàng, chấp nhận gánh khoản nợ lớn vài chục năm để sớm an cư. Nhưng sau nhiều lần ngồi tính toán, tôi quyết định không vay đến 70-80% giá trị căn nhà để mua nhà ở thời điểm này.
Lý do đầu tiên là tôi không còn tin rằng giá nhà sẽ tăng mãi. Theo dữ liệu của Numbeo, tỷ số giá nhà so với thu nhập trung bình của hộ gia đình tại Việt Nam hiện ở mức rất cao, khoảng 32,84; riêng Hà Nội là 37,2. Điều đó có nghĩa là một gia đình trung bình phải dành dụm hàng chục năm thu nhập mới mua nổi một căn nhà. Với tôi, đây là mức quá xa so với khả năng chi trả thực tế.
Tôi nhìn sang Trung Quốc để tham khảo. Đầu năm 2021, tỷ số này của họ vào khoảng 34, nhưng hiện đã giảm còn 17,04. Điều đó cho thấy rằng không có thị trường nào tăng mãi, nhất là khi giá đã đi quá xa so với thu nhập của người dân.
Một phép tính đơn giản càng khiến tôi thận trọng hơn. Nếu mua một căn hộ khoảng 70 m2, hai phòng ngủ, ở khu vực tương đối thuận tiện tại Hà Nội hoặc TP HCM với giá khoảng 7 tỷ đồng, tôi sẽ phải vay khoảng 5 tỷ vì không có sẵn nguồn tiền lớn. Với khoản vay trong 20 năm và lãi suất khoảng 12% một năm, số tiền cả gốc lẫn lãi trung bình mỗi tháng lên tới hơn 55 triệu đồng.
Tôi tự hỏi, có bao nhiêu gia đình trẻ có thể duy trì khoản thanh toán ấy suốt 20 năm mà không gặp biến cố?
>> Tôi tiếc cho những người thuê nhà 12 triệu nhưng không vay mua nhà
Những năm trước, nhiều người chấp nhận dùng đòn bẩy tài chính vì giá nhà tăng rất nhanh. Nếu mua sớm, tài sản tăng giá có thể bù đắp phần nào áp lực lãi vay. Nhưng tôi cho rằng bối cảnh hiện nay đã khác. Trong khi giá nhà vẫn ở mức cao, áp lực công việc và thu nhập của người lao động ngày càng lớn. Nguy cơ mất việc, giảm thu nhập hay phải thay đổi công việc không còn là chuyện hiếm gặp.
Điều tôi sợ nhất không phải là chưa có nhà, mà là vay quá sức rồi rơi vào cảnh ‘đứt gánh giữa đường’. Khi đó, tôi không chỉ mất căn nhà mà còn mất cả số tiền tích lũy nhiều năm.
Vì thế, tôi luôn tự đặt ra một nguyên tắc tài chính cho bản thân: chi phí dành cho nhà ở không nên vượt quá 30% thu nhập. Có thể nhiều người sẽ cho rằng như vậy là quá thận trọng hoặc bỏ lỡ cơ hội. Nhưng với tôi, một căn nhà chỉ thực sự mang lại cảm giác an cư khi nó không trở thành gánh nặng đè lên cuộc sống của cả gia đình trong suốt vài chục năm.
Tôi chấp nhận đi chậm hơn một chút, tiếp tục tích lũy và chờ đợi một thời điểm phù hợp. Bởi tôi tin rằng, mua được nhà là quan trọng, nhưng giữ được sự an toàn tài chính cho gia đình còn quan trọng hơn”.
Đó là quan điểm của độc giả Nguyễn Hữu Minh sau bài viết “Bố mẹ vợ trách tôi ‘trẻ không mua nhà, về già hối hận'”. Giá nhà tại các đô thị lớn liên tục neo ở mức cao trong nhiều năm qua, trong khi thu nhập của phần lớn người lao động không tăng tương xứng. Trước áp lực “an cư”, nhiều gia đình trẻ chấp nhận vay ngân hàng tới 70-80% giá trị căn nhà với kỳ vọng sở hữu tài sản càng sớm càng tốt. Tuy nhiên, trong bối cảnh lãi suất, việc làm và triển vọng thị trường còn nhiều biến động, ngày càng xuất hiện nhiều ý kiến cho rằng việc dùng đòn bẩy tài chính quá lớn để mua nhà có thể trở thành rủi ro kéo dài hàng chục năm. Liệu đây là thời điểm nên mạnh dạn vay nợ để mua nhà, hay nên tiếp tục chờ đợi và tích lũy thêm?
Tin Gốc: Vnexpress
