Ngày 20/7, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng ký ban hành Chỉ thị số 16 về việc thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội trên địa bàn thành phố, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế – xã hội “hai con số”.
Theo Chỉ thị, thành phố đặt mục tiêu quyết tâm hoàn thành chỉ tiêu tối thiểu 18.700 căn hộ nhà ở xã hội được Thủ tướng giao trong năm 2026, đồng thời phấn đấu đưa khoảng 25.000 – 27.000 căn hộ đủ điều kiện cung ứng ra thị trường.
“Thành phố cũng đặt mục tiêu khởi công toàn bộ 114 dự án nhà ở xã hội trong 6 tháng cuối năm 2026 và đẩy nhanh tiến độ thi công để khoảng 77 dự án hoàn thành phần móng, đủ điều kiện đưa khoảng 46.100 căn hộ ra thị trường”, chỉ thị nêu.
Với nhà ở xã hội và nhà ở cho lực lượng vũ trang, trên địa bàn thành phố hiện có 147 dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc giao chủ đầu tư, với tổng quy mô khoảng 132.000 căn hộ, tổng vốn đầu tư khoảng 290.500 tỷ đồng.
Trong đó, có 30 dự án đầu tư đã khởi công xây dựng, đang triển khai thi công xây dựng với quy mô đầu tư khoảng 24.000 căn hộ, 11 dự án dự kiến hoàn thành xây dựng phần thô công trình trong năm 2026 với khoảng 5.400 căn và 19 dự án đầu tư còn lại dự kiến đủ điều kiện cung ứng ra thị trường trong năm 2026.
Để đẩy nhanh tiến độ các dự án, thành phố yêu cầu áp dụng cơ chế “làn xanh” đối với toàn bộ thủ tục liên quan đến nhà ở xã hội, cắt giảm ít nhất 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính trong các lĩnh vực quy hoạch, đầu tư, đất đai và xây dựng. Thành phố ưu tiên giải quyết ngay các thủ tục đối với những dự án đã có mặt bằng sạch để khởi công trong tháng 7 và tháng 8/2026.
UBND cấp xã được phân cấp công tác thẩm định, phê duyệt Quy hoạch chi tiết, tỷ lệ 1/500 đối với các dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội; cho phép phê duyệt quy hoạch chi tiết, tỷ lệ 1/500 trước và cập nhật vào quy hoạch phân khu đô thị, điều chỉnh quy hoạch phân khu đô thị sau; hoàn thành toàn bộ việc phê duyệt, phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chi tiết, tỷ lệ 1/500 trong tháng 8/2026.
Các dự án đã giao chủ đầu tư trước ngày 30/3/2026, phải hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng chậm nhất đến ngày 15/8/2026. Thống nhất chủ trương giao chủ đầu tư thực hiện di dời, hoàn trả công trình hạ tầng kỹ thuật ngầm, nổi thuộc phạm vi ranh giới của dự án đầu tư (bao gồm cả di chuyển, hoàn trả các tuyến điện) và được tính trong chi phí giải phóng mặt bằng của dự án đầu tư.
Chỉ thị cũng phân công rõ trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị. Trong đó, Sở Xây dựng là cơ quan Thường trực Tổ công tác đặc biệt của thành phố, định kỳ giao ban 2 tuần/lần. Thực hiện thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi, cấp Giấy phép xây dựng tối đa trong 10 ngày làm việc từ khi nhận đủ hồ sơ, đồng thời khuyến khích các chủ đầu tư nâng tỷ lệ nhà ở xã hội cho thuê tại các hồ sơ đề xuất dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội chưa được thành phố chấp thuận chủ trương đầu tư, giao chủ đầu tư.
BHXH TP.Hà Nội cho biết, thời gian gần đây cơ quan này tiếp nhận nhận một số trường hợp người dân đề nghị đóng bù (truy đóng) cho thời gian đã gián đoạn trong quá trình tham gia BHXH tự nguyện, đồng thời mong muốn đóng một lần để đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Tuy nhiên, theo cơ quan BHXH, căn cứ luật BHXH năm 2024 và Nghị định số 159 năm 2025, pháp luật hiện hành không cho phép truy đóng BHXH tự nguyện đối với khoảng thời gian người tham gia không đóng trước đó.
Người tham gia BHXH tự nguyện sẽ không được truy đóng cho thời gian đã bỏ trống. Việc đóng một lần cho thời gian còn thiếu chỉ được thực hiện khi đáp ứng đủ điều kiện sau:
Đã đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định; thời gian đóng BHXH còn thiếu không quá 5 năm (60 tháng); đồng thời đã hoàn thành phương thức đóng đã đăng ký trước đó.
Một điểm đáng lưu ý là người tham gia phải kết thúc kỳ đóng đã lựa chọn, chẳng hạn như đóng theo phương thức 12 tháng hoặc 36 tháng, trước khi được xem xét đóng một lần cho phần thời gian còn thiếu.
Trong thời gian đang thực hiện phương thức đóng đã đăng ký, cơ quan BHXH sẽ chưa giải quyết yêu cầu đóng một lần.
Theo BHXH TP.Hà Nội, trên thực tế có trường hợp người tham gia BHXH tự nguyện có quá trình đóng từ năm 2016, nhưng bị gián đoạn một tháng trong năm 2022. Người này đề nghị được đóng bù thời gian bỏ trống và đóng một lần cho những năm còn thiếu để hưởng lương hưu.
Tuy nhiên, qua rà soát, cơ quan BHXH xác định khoảng thời gian gián đoạn không thuộc diện được truy đóng. Người tham gia vẫn đang trong thời gian thực hiện phương thức đóng đã đăng ký (đóng 36 tháng). Do đó, chưa đủ điều kiện để giải quyết việc đóng một lần tại thời điểm đề nghị.
Từ những trường hợp trên, để đảm bảo quyền lợi hưởng lương hưu, cơ quan BHXH khuyến nghị người dân khi tham gia BHXH tự nguyện cần duy trì việc đóng liên tục để tránh bị gián đoạn, ảnh hưởng đến quá trình tích lũy thời gian hưởng lương hưu.
Cạnh đó, người tham gia nên lựa chọn phương thức đóng phù hợp với khả năng tài chính, cũng như chủ động tìm hiểu quy định hoặc liên hệ cơ quan BHXH để được tư vấn trước khi thay đổi mức đóng hay phương thức đóng.
Sau khi hoàn thành kỳ đóng đã đăng ký và đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định, người tham gia vẫn có thể thực hiện đóng một lần cho thời gian còn thiếu để đủ điều kiện hưởng lương hưu. Tuy nhiên, việc này chỉ áp dụng trong những trường hợp cụ thể và không bao gồm thời gian đã gián đoạn trước đó.
Luật BHXH 2024 quy định, người lao động tham gia BHXH tự nguyện được hưởng lương hưu khi đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định tại khoản 2 điều 169 của bộ luật Lao động 2019 và có thời gian đóng BHXH từ đủ 15 năm trở lên.
Theo lộ trình, của bộ luật Lao động, từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu tăng mỗi năm 3 tháng (nam) và 4 tháng (nữ) cho đến khi đạt 62 tuổi (2028) và 60 tuổi (2035). Năm 2026, tuổi nghỉ hưu trong điều kiện bình thường của nữ là 57 và của nam là 61 tuổi 6 tháng.
Người lao động khi đóng đủ 15 năm có thể dừng đóng BHXH tự nguyện chờ đủ điều kiện về tuổi đời để hưởng chế độ hưu trí. Tuy nhiên, để hưởng mức lương hưu cao hơn thì người lao động nên tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện đến khi đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định để hưởng chế độ hưu trí.
Ngày 6.5, tin từ Công an xã Thuận Mỹ (tỉnh Tây Ninh) cho biết, đơn vị đang hoàn tất hồ sơ bàn giao thi thể anh N.C.T (36 tuổi) cho gia đình lo hậu sự. Bước đầu, nguyên nhân tử vong được xác định có thể do tai nạn điện trong quá trình lao động.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 14 giờ ngày 5.5, anh N.C.T (ở ấp Bình Thạnh 1, xã Thuận Mỹ, tỉnh Tây Ninh) cùng vợ là chị Đ.T.N.G ra đầm tôm của gia đình để làm việc. Đến 15 giờ cùng ngày, chị G. rời đầm về nhà để chuẩn bị đón con đi học về.
Khoảng một tiếng sau, trên đường đi đón con, chị G. ghé lại đầm tôm thì bàng hoàng phát hiện chồng đang trong tư thế gục xuống, tay vẫn còn nắm chặt cần số của máy quạt nước. Chị G. nhanh chóng dùng vật cách điện tách nạn nhân ra khỏi khu vực nguy hiểm, đồng thời hô hoán người thân đến hỗ trợ.
Dù được người thân hỗ trợ sơ cứu tại chỗ và nhanh chóng đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa khu vực Tầm Vu, nhưng anh T. được xác định đã tử vong trước đó.
Nhận tin báo, lực lượng Công an xã Thuận Mỹ đã có mặt để bảo vệ hiện trường và xác minh vụ việc. Qua kiểm tra sơ bộ, hiện trường không bị xáo trộn, tử thi không có dấu hiệu tác động của ngoại lực. Gia đình nạn nhân cho biết, hệ thống mô tơ điện 220V dùng cho máy quạt nước tại đầm tôm có dấu hiệu bị rò rỉ điện ở bộ phận hộp số và cần điều khiển.
Phía gia đình nhận định đây là tai nạn rủi ro ngoài ý muốn nên đã làm đơn từ chối khám nghiệm tử thi, cam kết không khiếu nại và xin được nhận thi thể về lo mai táng. Căn cứ vào các dấu hiệu tại hiện trường và nguyện vọng gia đình, cơ quan chức năng nhận định vụ việc anh T. tử vong không có dấu hiệu tội phạm.
Theo nhóm nghiên cứu thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, TP đang đối mặt nguy cơ khủng hoảng sinh thái đô thị ngày càng nghiêm trọng dưới tác động cộng hưởng của ngập lụt, sụt lún và biến đổi khí hậu. Kết quả nghiên cứu cho thấy quá trình đô thị hóa nhanh đã làm mất hơn 90% diện tích đất ngập nước tự nhiên kể từ năm 1990. Nền đất TP đang sụt lún khoảng 8 mm mỗi năm do khai thác nước ngầm quá mức, trong khi mực nước sông tăng lên do tác động của triều cường.
TS Bùi Thị Minh Hà, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM (ĐH Quốc gia TP.HCM), đánh giá với quy mô dân số siêu đô thị có thể đạt 20 - 30 triệu người vào năm 2050, TP.HCM phải đối mặt thách thức lớn với xu hướng nước biển dâng và quản trị rủi ro ngập lụt.
GS-TS Nguyễn Văn Phước, Chủ tịch Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật TP.HCM, cho rằng khi định hướng phát triển TP.HCM thành siêu đô thị trong 100 năm tới, câu hỏi quan trọng nhất cần được đặt ra là liệu TP có đủ nguồn nước để đáp ứng nhu cầu phát triển hay không. Nước là yếu tố quyết định mọi hoạt động KT-XH, nên nếu quy hoạch đô thị vượt quá sức chịu tải của nguồn nước, TP sẽ phải đối mặt với hàng loạt hệ lụy như thiếu nước, sụt lún địa tầng, khô hạn cực đoan.
Hiện nguồn nước của TP.HCM chủ yếu phụ thuộc vào hệ thống sông Sài Gòn, sông Đồng Nai cùng các hồ chứa Dầu Tiếng, Trị An và Phước Hòa. Đây đều là những nguồn nước chịu tác động từ lưu vực thượng nguồn, trong khi biến đổi khí hậu, ô nhiễm và mất cân bằng sinh thái ngày càng gia tăng. Theo dự báo, đến năm 2050, những tác động này sẽ trở nên nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh nguồn nước của toàn vùng.
Từ thực tế đó, GS-TS Nguyễn Văn Phước đề xuất thay đổi tư duy phát triển, lấy nguồn nước làm nền tảng cho mọi quyết sách quy hoạch. Theo ông, thay vì ưu tiên phát triển không gian đô thị, giao thông hay công nghiệp rồi mới tính đến yếu tố môi trường, cần đảo ngược trình tự: bảo đảm nguồn nước và hệ sinh thái trước, sau đó mới quy hoạch các lĩnh vực phát triển. Quy hoạch nguồn nước phải dựa trên đặc điểm thủy văn tự nhiên, bảo đảm các đường thoát lũ, duy trì những vùng trũng, hồ điều hòa và các không gian chứa nước tự nhiên.
Bên cạnh đó, TP.HCM cần bảo vệ các hành lang xanh chiến lược dọc sông Sài Gòn, sông Đồng Nai, khu vực ven biển, hành lang biển, khu vực Cần Giờ, Côn Đảo nhằm duy trì chức năng bảo vệ nguồn nước, thoát lũ và bảo tồn hệ sinh thái; lập các hành lang bảo vệ nghiêm ngặt, không bố trí các khu công nghiệp, nhà máy hoặc kho chứa hóa chất độc hại ven khu vực cấp nước. Đồng thời, cần đầu tư hạ tầng trữ nước thô, tái sử dụng nước và chủ động thích ứng với các biến động thủy văn trong tương lai.
Liên quan đến quản lý chất thải rắn, GS-TS Nguyễn Văn Phước cho rằng TP.HCM vẫn đang vận hành theo mô hình thu gom, vận chuyển rồi chôn lấp. Vì vậy, TP cần chuyển từ tư duy "xử lý chất thải" sang "quản lý tài nguyên đô thị", thông qua hệ thống phân loại rác tại nguồn, thu hồi các thành phần có giá trị để làm nguyên liệu hoặc nhiên liệu phục vụ sản xuất. Các bãi chôn lấp cũ cũng cần được chuyển đổi thành các trung tâm tái chế và trung tâm kinh tế xanh thay vì tiếp tục là nơi xử lý rác.
