Năm 2022, FIFA ghi nhận gần 5,8 tỷ USD doanh thu khi khép lại kỳ World Cup tại Qatar. Khi đó, FIFA gọi đây là “một thành tựu tài chính chưa từng có. Mọi nguồn thu từ thương mại, bán vé, bản quyền truyền hình đều tăng vọt”. Chính cơ quan quản lý bóng đá thế giới khi đó cũng khó hình dung kỷ lục doanh thu mới tại World Cup 2026 có thể lên đến 11 chữ số.
“Gấp đôi Qatar” là cách mà Chủ tịch FIFA Gianni Infantino công khai dự báo về doanh thu của World Cup 2026. Đây cũng dự kiến trở thành sự kiện thể thao đầu tiên trong lịch sử tạo ra doanh thu vượt mốc 10 tỷ USD.
Theo The Athletic, không sự kiện thể thao nào hiện nay có thể tạo ra giá trị bằng World Cup. Trước đây, thế vận hội mùa hè Olympic thường là sự kiện lớn nhất để so sánh. Tuy nhiên, Olympic diễn ra ở Paris (Pháp) cách đây 2 năm cũng chỉ có doanh thu hơn 5 tỷ USD. Trong lĩnh vực bóng đá, Euro 2024 ghi nhận mức thu 2,9 tỷ USD.
Thời gian diễn ra giải đấu kéo dài 5 tuần là cơ hội để FIFA khai thác “mảnh đất màu mỡ” Bắc Mỹ. Canada và Mexico cùng tham gia đăng cai, nhưng World Cup 2026 chủ yếu diễn ra tại Mỹ, với 78 trong tổng số 104 trận. Thậm chí, từ vòng 1/8 trở đi, toàn bộ trận đấu đều được tổ chức ở xứ cờ hoa – cơ hội vàng để FIFA kiếm tiền.
Bên cạnh hiệu quả gia tăng từ bán vé và dịch vụ cao cấp (hospitality), kỳ World Cup với 75% trận trên đất Mỹ còn mang lại những lợi ích rõ ràng về thương mại. “Một số thị trường như Nga và Qatar rất khó khai thác thương mại. Còn World Cup tại Mỹ đều được các thương hiệu nhắm đến ngay từ đầu”, một lãnh đạo cấp cao am hiểu hoạt động thương mại của FIFA nói.
Đây là kỳ World Cup đầu tiên FIFA đổi mới cấu trúc thương mại, chia nhà tài trợ thành ba cấp: toàn cầu, theo giải đấu và quốc gia. Danh mục đối tác của FIFA gồm các tập đoàn toàn cầu, tài trợ cho toàn bộ sự kiện, nhà tài trợ riêng cho từng giải đấu và các đơn vị được hiện diện theo từng quốc gia.
Các đối tác thương mại chính thức của FIFA như Adidas, Coca-Cola, Visa, Aramco và Hyundai thường chi 80-100 triệu USD mỗi năm cho các hợp đồng dài hạn. Tại kỳ World Cup này, FIFA cũng đón thêm loạt nhà tài trợ mới, trong đó có Bank of America hay McDonald’s trả tới 100 triệu USD để gắn thương hiệu cùng giải đấu. 14 doanh nghiệp cũng đồng hành với gói tài trợ thấp hơn, trong đó có Home Depot và American Airlines, với các hợp đồng khoảng 40 triệu USD.
“Họ không muốn thị trường sân nhà của mình được đại diện bởi đối thủ, hoặc mang lại lợi ích cho doanh nghiệp nước khác”, Phil Carling, Giám đốc điều hành mảng bóng đá tại Octagon nhận định. Theo Carling, nhiều thương hiệu vốn không quan tâm đến bóng đá nhưng vì giải đấu diễn ra tại Mỹ, trùng dịp 250 năm quốc khánh nước này, nên họ thấy cần phải đồng hành cùng World Cup.
FIFA đã bán gần như hết quỹ tài trợ và kỳ vọng mang về doanh thu cao nhất từ trước đến nay với một sự kiện thể thao đơn lẻ. Ampere Analysis dự báo con số này có thể lên tới 2,4 tỷ USD, tăng 37% so với World Cup 2022.
Để tạo nên một giải đấu thành công, lượng người theo dõi vẫn là yếu tố then chốt. Khoảng hơn 6 triệu khán giả đã trực tiếp đến sân theo dõi 104 trận đấu ở World Cup.
Doanh thu bán vé và hospitality được dự báo ở mức 3 tỷ USD – cao gấp hơn 3 lần World Cup 2022. Giới phân tích đều nhận định giá vé đã được đẩy lên mức cao chưa từng có tại Bắc Mỹ – một thị trường vốn quen thuộc với việc chi khoản tiền lớn cho các sự kiện thể thao.
Do FIFA áp dụng cơ chế định giá linh hoạt, việc tính toán giá vé trung bình tại World Cup năm nay rất khó. Tuy nhiên, trong một đơn khiếu nại gửi Ủy ban châu Âu tháng trước, nhóm vận động Football Supporters Europe cho biết một người hâm mộ khuyết tật muốn theo dõi đội tuyển của mình từ trận đầu tiên đến chung kết phải trả ít nhất 6.900 USD cho tiền vé – cao gấp 5 lần so với World Cup ở Qatar.
Riêng trận chung kết hôm 19/7 trên sân MetLife, giá vé cao nhất lên đến 10.990 USD. Mức giá này gấp 7 lần vé hạng cao nhất của trận chung kết 4 năm trước.
FIFA cũng ước tính khoảng 6 tỷ người theo dõi giải đấu năm nay trên toàn cầu. Con số này có thể khó đo lường chính xác, nhưng dữ liệu từ các nhà đài vẫn cho thấy World Cup có sức hút bền bỉ và đang tiếp tục được mở rộng.
World Cup giúp “đánh thức” một số thị trường truyền hình trước đây không coi bóng đá là môn thể thao chủ đạo. Tại Mỹ, trận đấu giữa quốc gia này và Bỉ ở vòng 16 đội đã thu hút kỷ lục 30 triệu người xem trên kênh Fox. Ở Canada, Bell Media ghi nhận trung bình 5,4 triệu người xem trận Canada thua Morocco. Đây cũng được cho là trận đấu của tuyển Canada có lượng người xem qua truyền hình cao nhất lịch sử. Còn tại châu Âu, những quốc gia như Bồ Đào Nha và Na Uy, lượng khán giả xem giải đấu tương đương gần một nửa dân số.
Điều này cũng giúp FIFA có thể ghi nhận doanh thu kỷ lục 5,2 tỷ USD từ bản quyền truyền hình cho chu kỳ kinh doanh 2023-2026. Trong đó, World Cup 2026 được dự báo đóng góp tới 3,9-4,3 tỷ USD. Tại hai giải đấu trước ở Nga và Qatar, doanh thu bán bản quyền phát sóng lần lượt đạt 3,1 tỷ và 3,4 tỷ USD.
Quyết định gây tranh cãi của FIFA về việc tăng số đội tham dự từ 32 lên 48 đóng vai trò quan trọng cho mức tăng trưởng doanh thu bản quyền truyền hình. Điều này giúp tổng số trận đấu ở World Cup tăng từ 64 lên 104, đồng nghĩa với việc FIFA có nhiều nội dung hơn để các nhà đài khai thác.
Ở chiều ngược lại, tổ chức này đã chi 7,6 tỷ USD để tổ chức các giải đấu trong 4 năm qua. Trong đó, khoảng một nửa được dành để đầu tư cho World Cup 2026 với gần 3,8 tỷ USD. Chi phí vận hành giải đấu chiếm 30% – hơn 1,12 tỷ USD. Tiền thưởng và chương trình phúc lợi cho các đội tham dự giải đấu cũng ngốn phần lớn trong tổng chi phí của FIFA với hơn 1 tỷ USD, tương ứng 26%.
Ngày 16/4, Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc công bố GDP quý I của nước này tăng 5%. Tốc độ này cao hơn so với 4,5% quý trước đó và cũng vượt dự báo của các nhà kinh tế học trong khảo sát của Reuters (4,8%).
Đầu tư vào tài sản cố định ở thành thị, như bất động sản và cơ sở hạ tầng, tăng 1,7% trong quý I so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, riêng đầu tư vào bất động sản giảm 11,2%.
Trong tháng 3, doanh số bán lẻ của Trung Quốc tăng 1,7% so với năm trước đó. Tốc độ này chậm lại so với tháng 2 và thấp hơn dự báo của các nhà kinh tế học là tăng 2,3%.
Sản lượng công nghiệp tháng trước tăng 5,7%, mạnh hơn dự báo. Trong khi đó, tỷ lệ thất nghiệp tại thành thị là 5,4% - nhích nhẹ so với tháng 2.
Bắc Kinh năm nay hạ mục tiêu tăng trưởng về 4,5-5%. Đây là mục tiêu thấp nhất kể từ đầu thập niên 90 của thế kỷ trước, phản ánh nhu cầu trong nước chậm lại và căng thẳng thương mại kéo dài với Mỹ. "Môi trường bên ngoài đang ngày càng phức tạp và biến động", Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc nhận định, cảnh báo sự mất cân bằng giữa "nguồn cung mạnh và nhu cầu yếu".
Là nền kinh tế nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới, đồng thời phụ thuộc lớn vào xuất khẩu, kinh tế Trung Quốc không tránh khỏi tác động từ xung đột tại Trung Đông. Chiến sự khiến hoạt động thương mại của nước này chậm lại, kéo chi phí tại các nhà máy lên cao và khiến triển vọng năm nay khó đoán hơn.
Trong quý đầu năm, kim ngạch xuất khẩu của Trung Quốc tăng 14,7% so với cùng kỳ năm ngoái. Theo hãng nghiên cứu EIU, đây là tốc độ cao nhất kể từ đầu năm 2022. Tuy nhiên, tăng trưởng xuất khẩu của riêng tháng 3 chỉ là 2,5%, giảm mạnh so với mức tăng hơn 20% trong 2 tháng đầu năm. Chiến sự khiến chi phí năng lượng và logistics tăng vọt, gây sức ép lên nhu cầu quốc tế.
Dù vậy, các nhà kinh tế học nhận định Trung Quốc đến nay vẫn hấp thụ tốt cú sốc kinh tế từ chiến sự. Nước này có bộ đệm lớn từ lượng dầu dự trữ khổng lồ, chiến lược đa dạng hóa ngành năng lượng và các chính sách kiểm soát giá cả chặt chẽ.
Mở cửa phiên giao dịch 18/6, giá vàng thế giới giao ngay tăng gần 60 USD lên 4.311 USD một ounce. Giá tăng tốc sau thông tin Tổng thống Mỹ và Iran đã ký thỏa thuận hướng đến chấm dứt chiến sự kéo dài gần 4 tháng.
"Bản ghi nhớ Islamabad đã được hoàn tất với chữ ký của các Tổng thống. Giờ đây là lúc kiểm chứng việc thực thi thỏa thuận trên thực tế", người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết ngày 18/6, theo hãng tin IRNA của nước này. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng xác nhận ông đã ký văn bản tại Cung điện Versailles, bên lề hội nghị thượng đỉnh G7 diễn ra tại Pháp.
Thỏa thuận của 2 bên gồm 14 điểm. Trong đó có các nội dung như lập tức chấm dứt giao tranh trên toàn bộ mặt trận, Mỹ dỡ bỏ phong tỏa với các cảng của Iran và lập quỹ tái thiết trị giá 300 tỷ USD. Thỏa thuận cũng cho phép mở cửa lại eo biển Hormuz ngay lập tức.
Vàng đã chịu sức ép từ khi xung đột Trung Đông bùng phát. Giá năng lượng cao do Hormuz bị phong tỏa kéo theo lo ngại lạm phát, làm tăng khả năng các ngân hàng trung ương nâng lãi suất. Việc này gây bất lợi cho vàng vì không sinh lãi.
Trước đó, đóng cửa phiên giao dịch 17/6, giá vàng thế giới giảm gần 75 USD một ounce, xuống 4.255 USD. Nguyên nhân là Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) giữ nguyên lãi suất tham chiếu trong phiên họp tuần này, nhưng dự báo tăng lãi cuối năm nay.
Công cụ theo dõi lãi suất CME FedWatch cho thấy nhà đầu tư hiện dự báo xác suất nâng lãi tháng 12 là 78%, tăng vọt so với mức 61% trước cuộc họp của Fed. Giá đôla Mỹ tăng tốc cũng khiến vàng đắt đỏ hơn so với người mua bằng các tiền tệ khác.
Diễn giá bạc, bạch kim và palladium cũng tương tự. Sau khi giảm hơn 3% phiên 17/6, giá các kim loại này sáng nay đã tăng trở lại, với mức gần 2%.
Theo NBC News, trong phiên giao dịch sáng 18-4 (giờ Việt Nam), giá dầu thô WTI của Mỹ đã giảm sâu 9,63% xuống còn 85,57 USD/thùng, thậm chí trước đó còn giảm tới 83,85 USD - mức thấp nhất hơn một tháng. Trong khi đó, giá dầu Brent chuẩn quốc tế cũng giảm đến 9% còn 90,38 USD/thùng.
Đây là phiên giảm mạnh thứ hai kể từ khi xung đột bùng phát từ cuối tháng 2. Các sản phẩm năng lượng khác cũng giảm sâu, với dầu sưởi mất 10% và xăng RBOB giảm 5%.
Cùng lúc, các chỉ số chứng khoán Mỹ đồng loạt lập đỉnh mới. Chỉ số S&P 500 tăng 1,2%, ghi nhận phiên lập đỉnh thứ ba liên tiếp. Nasdaq Composite cũng tăng 1,5% - mức cao kỷ lục.
Tại châu Âu, thị trường cũng đồng loạt đi lên, với Stoxx 600 tăng 1,4%, DAX (Đức) tăng 2,2% và CAC 40 (Pháp) tăng 2%. Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm cũng giảm xuống 4,24%, phản ánh tâm lý thị trường bớt căng thẳng.
Các diễn biến tích cực này diễn ra sau tuyên bố của phía Tehran - được đưa ra trong bối cảnh Israel và Lebanon đạt thỏa thuận ngừng bắn 10 ngày, có hiệu lực từ 17h hôm 16-4 (giờ Mỹ).
Theo Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi, eo biển Hormuz sẽ được "mở cửa hoàn toàn" và các tàu thương mại được phép đi qua eo biển này theo "tuyến đường phối hợp" do phía Iran quy định, nhưng chưa rõ liệu có kèm theo phí hay không và mức độ an toàn thực tế vẫn bị nghi ngờ.
Ngay sau tuyên bố của Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã hoan nghênh động thái này trên mạng xã hội Truth Social, nhưng vẫn khẳng định lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với Iran vẫn được duy trì cho đến khi đạt được thỏa thuận hoàn chỉnh với Tehran.
Tuy vậy, các lãnh đạo châu Âu vẫn tỏ ra thận trọng. Đại diện đối ngoại EU Kaja Kallas nhấn mạnh eo biển Hormuz phải được duy trì mở và miễn phí theo luật quốc tế, cảnh báo việc thu phí sẽ tạo tiền lệ nguy hiểm. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Anh Keir Starmer cũng kêu gọi đảm bảo an ninh tuyến hàng hải bởi một bên trung lập.
Các hãng vận tải biển lớn như Maersk và Hapag-Lloyd cũng giữ thái độ dè dặt, cho biết cần thêm thời gian đánh giá rủi ro, bảo hiểm và hướng dẫn cụ thể từ phía Iran trước khi nối lại hành trình qua eo biển.
Theo đánh giá của ngân hàng ING, khoảng 13 triệu thùng dầu/ngày vẫn đang bị gián đoạn, và rủi ro lớn nhất đối với thị trường là khả năng đàm phán Mỹ - Iran lại đổ vỡ trong thời gian tới.
