Bộ Giáo dục và Đào tạo chiều 10/4 công bố kết quả xác minh đề tài “phát triển vật liệu Polyurethane Composite đa chức năng chống cháy, cách nhiệt, kháng vi sinh hướng tới ứng dụng trong xây dựng và đời sống” của học sinh trường THPT chuyên Lương Văn Tụy, Ninh Bình.
Dự án đạt giải nhất cuộc thi khoa học kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh, sinh viên hồi tháng 3, song bị tố có nhiều điểm giống luận án tiến sĩ.
Bộ cho hay đã thành lập tổ tư vấn để đánh giá đề tài này, gồm 5 người có trình độ tiến sĩ trở lên. Sau khi thẩm định, đánh giá sự trùng lặp về nội dung đề tài, tính khả thi của quá trình thí nghiệm, thực nghiệm, các chuyên gia đưa ra 5 nhận định.
Một là học sinh “hoàn toàn thực hiện được” dự án này, theo hướng dẫn của giáo viên. Cụ thể, các em có thể hiểu và phân tích kết quả của một số phép đo như DTA, XRD, FT-IR, bởi đây là kiến thức có trong chương trình. Thiết bị để thực hiện thí nghiệm đều có sẵn tại các trung tâm nghiên cứu như Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Đại học Quốc gia, Bách khoa Hà Nội…
Thứ hai, tiến độ dự án là khả thi khi học sinh đã có kế hoạch nghiên cứu, quy trình được kiểm chứng, cùng sự hướng dẫn của giáo viên, nhà khoa học. Nội dung nghiên cứu được giới hạn hợp lý, tập trung vào một số tính chất trọng tâm và sử dụng các vật liệu, thiết bị ở các phòng thí nghiệm hiện có.
Thứ ba, dự án không bị ghi nhận trùng lặp do đạo văn những công trình đã công bố.
Thứ tư, nghiên cứu không có tính mới tuyệt đối, mà chỉ tương đối, có tính sáng tạo và giá trị thực tiễn, phù hợp năng lực nghiên cứu ở bậc phổ thông. Khác với nghiên cứu trước thường tập trung vào một tính năng riêng lẻ, đề tài này nghiên cứu về xây dựng hệ vật liệu PU composite có khả năng cân bằng, đồng thời giữa chống cháy – cách nhiệt – kháng vi sinh, thông qua tối ưu hóa hàm lượng và sự phân tán của chất được thêm vào.
Thứ năm, đề tài có giá trị ứng dụng cao, có thể làm cơ sở cho dự án ứng dụng hoặc sáng chế học sinh – sinh viên trong lĩnh vực vật liệu chức năng và công nghệ nano.
Ngoài ra, Bộ đánh giá hồ sơ hợp lệ, đúng quy chế.
“Tổng thể, đề tài không có dấu hiệu sao chép hay đạo văn mà thể hiện rõ sự
kế thừa có chọn lọc kết hợp với quá trình thực nghiệm độc lập và phân tích khoa
học, qua đó tạo ra những kết quả có ý nghĩa và phù hợp với mục tiêu nghiên cứu
đã đề ra”, Bộ kết luận.
Cơ quan này cũng nhận định việc tổ chức cuộc thi khoa học kỹ thuật là cần thiết, nhằm khuyến khích học sinh nghiên cứu, vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết vấn đề thực tế.
Cách đây vài tuần, nhiều diễn đàn về liêm chính khoa học xôn xao về các dự án đạt giải nhất cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc gia, nổi bật là dự án của học sinh trường THPT chuyên Lương Văn Tụy.
Nhiều người đặt nghi vấn về tính khả thi khi dự án đòi hỏi loạt kỹ thuật khó, phải thực hiện dài ngày trong phòng thí nghiệm, nhiều chi tiết giống với nghiên cứu của một nhà khoa học và nghiên cứu sinh tiến sĩ ở Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.
Trả lời VnExpress khi đó, ông Hoàng Hải Nam, hiệu trưởng, cho biết ý tưởng đề tài do học sinh đề xuất, xuất phát từ bài toán làm sao để vật liệu vừa chống cháy vừa khắc phục tình trạng ẩm mốc. Các em không bắt đầu từ con số 0 mà kế thừa các nghiên cứu sẵn có về vật liệu polyurethane có khả năng chống cháy và cách nhiệt, bổ sung nano bạc để tăng tính kháng vi sinh.
Ông Nam khẳng định việc kế thừa là thông lệ trong nghiên cứu khoa học, không đồng nghĩa với thiếu sáng tạo. Với thí nghiệm chuyên sâu, nhà trường đã hỗ trợ học sinh thực hiện tại các cơ sở đủ điều kiện và có xác nhận hợp lệ. Quy trình này phù hợp thông lệ, đảm bảo liêm chính khoa học.
Cuộc thi khoa học kỹ thuật quốc gia (VISEF) 2026 diễn ra trong ba ngày 20-22/3, thu hút 457 học sinh với 242 dự án. Theo quy chế tuyển sinh của Bộ, thí sinh đoạt giải ba trở lên được xét tuyển thẳng vào đại học theo ngành phù hợp. Song nhiều trường đã bỏ xét giải này.
Năm ngoái, dự án đạt giải nhất của học sinh Hưng Yên bị “tố” giống sản phẩm của một tác giả người Indonesia. Bộ Giáo dục và Đào tạo sau đó thu hồi giải thưởng, giấy chứng nhận của hai học sinh.
Ngày 1/6, thí sinh tại TPHCM vừa hoàn thành hai môn thi ngữ văn và tiếng Anh trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2026-2027.
Theo báo cáo nhanh của Sở Giáo dục và Đào tạo TPHCM, trong buổi thi môn ngữ văn sáng 1/6, có 603/151.557 thí sinh vắng mặt (chiếm tỷ lệ 0,39%).
Tại các điểm thi T058 và T038, một số thí sinh gặp vấn đề sức khỏe trong quá trình làm bài, phải xuống phòng y tế 5-10 phút.
Các điểm thi đã lập biên bản về sự cố bất thường theo quy định. Do nguyên nhân xuất phát từ phía thí sinh, các trường hợp này không được cộng thêm thời gian làm bài.
Ngoài ra, điểm thi T117 ghi nhận một thí sinh sử dụng máy trợ thính trong phòng thi nhưng chưa thông báo trước cho hội đồng thi.
Sau khi tiếp nhận thông tin, Phòng Quản lý Chất lượng yêu cầu điểm thi lập biên bản bất thường, đồng thời cho phép thí sinh tiếp tục sử dụng thiết bị trong suốt thời gian làm bài. Điểm thi được yêu cầu hướng dẫn thí sinh bổ sung đầy đủ hồ sơ, giấy tờ chứng nhận khuyết tật sau khi kết thúc buổi thi.
Trong khi đó, tại điểm thi T009 tại Trường THCS Kiến Thiết (phường Bàn Cờ), một thí sinh có biểu hiện thường xuyên mất ổn định trong phòng thi, ảnh hưởng đến trật tự chung.
Sau buổi thi, hội đồng thi đã lập biên bản bất thường và mời phụ huynh đến làm việc. Nếu tiếp tục có hành vi tương tự trong buổi thi chiều, thí sinh sẽ được bố trí làm bài tại phòng thi dự phòng.
Theo xác minh ban đầu, thí sinh này được xác định có vấn đề về trí tuệ, tuy nhiên chưa hoàn thiện thủ tục cấp giấy chứng nhận khuyết tật theo quy định.
Đối với môn tiếng Anh diễn ra vào chiều cùng ngày, toàn thành phố có 611 thí sinh vắng mặt, tương đương 0,4%. Ngoài ra, địa bàn ghi nhận một trường hợp vi phạm quy chế thi do sử dụng tài liệu trong giờ làm bài.
Trong quá trình tổ chức thi, một số điểm thi phát hiện đề thi bị mất chữ tại trang 2 và trang 3. Ngay sau đó, các điểm thi liên quan đã được yêu cầu sử dụng đề thi dự phòng và lập biên bản xử lý sự cố theo đúng quy định.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, một lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Ninh cho biết tỉnh Bắc Ninh vừa thành lập 2 đoàn kiểm tra đột xuất để kiểm tra các bếp ăn tập thể trong tỉnh.
Tại các cơ sở, đoàn kiểm tra liên ngành sẽ rà soát hồ sơ pháp lý (chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, xác nhận đủ sức khỏe và xác nhận tập huấn kiến thức của nhân viên), nguồn gốc và chất lượng thực phẩm (hợp đồng mua bán, hóa đơn nguyên liệu, phụ gia, các chất hỗ trợ chế biến thực phẩm).
Đoàn cũng kiểm tra chế độ kiểm thực 3 bước, lưu mẫu thức ăn, điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm tại cơ sở, lấy mẫu thức ăn…
Lãnh đạo Sở Y tế Bắc Ninh cho biết kế hoạch kiểm tra đột xuất các bếp ăn tập thể nhằm tăng cường việc bảo đảm an toàn thực phẩm nhằm ngăn ngừa ngộ độc thực phẩm. Trường hợp vi phạm sẽ kiên quyết xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.
Theo lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Ninh, sở này cũng có công văn hỏa tốc gửi UBND các xã phường, đơn vị thuộc sở về tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm ở bếp ăn bán trú cho học sinh.
Theo đó các bên phải chú ý các biện pháp phòng chống ngộ độc thực phẩm cho học sinh, giáo viên, nhân viên, trong đó có việc vệ sinh ăn uống, vệ sinh cá nhân, bảo quản, chế biến và sử dụng thực phẩm.
Với các trường học, sở yêu cầu rà soát quy trình cung ứng thực phẩm, suất ăn, song song với giám sát chặt chẽ nguyên liệu đầu vào, hồ sơ pháp lý của thực phẩm. Các trường chỉ được dùng thực phẩm có đầy đủ hóa đơn, chứng từ, được kiểm định, tuyệt đối không dùng loại không có nguồn gốc, kém chất lượng.
Thực hiện nghiêm kiểm thực 3 bước, lưu mẫu thức ăn và ghi chép sổ sách đầy đủ. Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Ninh nhấn mạnh vai trò của ban đại diện cha mẹ học sinh trong giám sát việc tổ chức bữa ăn bán trú, công khai lựa chọn nhà cung cấp thực phẩm.
Các trường có trách nhiệm phối hợp với cơ quan y tế trong giám sát, kiểm tra định kỳ, đột xuất các đơn vị cung cấp thực phẩm, suất ăn.
Khi phát hiện nguy cơ mất an toàn thực phẩm, phải kịp thời báo cáo cơ quan quản lý và xem xét tạm dừng hoặc chấm dứt hợp đồng nếu phát hiện vi phạm.
Thủ trưởng các cơ sở giáo dục, chủ cơ sở cung cấp suất ăn phải chịu trách nhiệm trước giám đốc sở, chủ tịch UBND địa phương và pháp luật nếu để xảy ra mất an toàn thực phẩm.
"Về trách nhiệm, các hiệu trưởng phải đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong bếp ăn ở trường, trong đó có việc hợp đồng với đơn vị cung cấp suất ăn", vị lãnh đạo này nói thêm.
Những ngày này, nhiều trường học ở Bắc Ninh đang nỗ lực trấn an tâm lý phụ huynh, học sinh trước thông tin liên quan đến nguồn thịt heo từ Công ty CP Dịch vụ suất ăn công nghiệp Hà Nội - một trong những đơn vị ký hợp đồng lấy nguồn thịt từ Công ty TNHH Thực phẩm Cường Phát.
Tại Trường tiểu học Lim (xã Tiên Du, Bắc Ninh), chị Phương - một phụ huynh - cho biết vẫn tạm để con ăn tại trường do nhà trường cam kết không sử dụng thực phẩm liên quan đến Cường Phát và có sự giám sát của phụ huynh. Những ngày này, hội phụ huynh cũng bàn nhiều về việc muốn nắm rõ thực phẩm nhập từ đâu, thời gian nào, công ty có uy tín không…
Để đảm bảo sức khỏe của con, chị thường xuyên hỏi thăm, nếu có dấu hiệu lạ sẽ đưa đi khám bệnh viện. Tương tự, ông Quý, có hai cháu học bán trú, chia sẻ vẫn tin tưởng khi giáo viên ăn cùng học sinh nhưng vẫn đề nghị cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra đột xuất các bữa ăn.
Theo bà Nguyễn Thúy Nga - Hiệu trưởng Trường tiểu học Lim (xã Tiên Du, Bắc Ninh), nhà trường đã họp với ban đại diện cha mẹ học sinh để thống nhất tăng cường kiểm tra, cung cấp hồ sơ nguồn gốc thực phẩm từng ngày, từng lô.
Trước đó có khoảng 450 suất ăn/ngày được đăng ký. Dù vậy chỉ trong hai ngày qua, khoảng 50 học sinh đã xin nghỉ ăn bán trú.
Tuy chưa phát hiện phản ánh bất thường về sức khỏe học sinh, nhà trường vẫn tiếp tục theo dõi sức khỏe học sinh và trao đổi với phụ huynh để nắm thêm tình hình.
Trong khi đó thầy Ngô Gia Vượng - Hiệu trường Trường tiểu học Đồng Kỵ 1 (phường Đồng Nguyên, Bắc Ninh) - cho hay trường đã quyết định tạm dừng hoạt động ăn bán trú cho học sinh từ ngày 2-4. Nguyên nhân do trường không có bếp nấu, phải nhập suất ăn từ Công ty CP Dịch vụ suất ăn công nghiệp Hà Nội.
Qua trao đổi, theo thầy Vượng, dù đối tác khẳng định không nhập thịt heo hay bất kỳ thực phẩm nào từ Công ty TNHH Thực phẩm Cường Phát song để đảm bảo sức khỏe các em và giải tỏa tâm lý cho phụ huynh, trường quyết định dừng việc ăn bán trú.
Bộ Tư pháp vừa công bố hồ sơ thẩm định dự thảo Nghị định quy định về miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông và lộ trình miễn học phí, giáo trình môn học giáo dục quốc phòng và an ninh tại cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp. Dự thảo do Bộ GD-ĐT chủ trì soạn thảo.
Theo đề xuất của Bộ GD-ĐT, việc cấp miễn phí sách giáo khoa sẽ được thực hiện đối với sách giáo khoa dạng sách in, sách chữ nổi Braille. Riêng sách giáo khoa điện tử chưa áp dụng cấp miễn phí do hiện nay Bộ GD-ĐT đang triển khai nghiên cứu, xây dựng nên chưa có tiêu chí, tiêu chuẩn cụ thể cho sách giáo khoa điện tử.
Về hình thức, Bộ GD-ĐT đề xuất triển khai theo mô hình thư viện cho mượn sách giáo khoa dùng chung.
Theo đó, Nhà nước đầu tư mua sách giáo khoa cho các nhà trường để đưa vào thư viện dùng chung. Cơ sở giáo dục thực hiện cấp phát sách theo hình thức cho mượn có thời hạn (theo học kỳ hoặc năm học).
Sau khi kết thúc thời gian mượn, thư viện thực hiện công tác thu hồi sách giáo khoa. Sách sau khi sử dụng được thu hồi và bảo quản để tiếp tục sử dụng.
"Toàn bộ sách giáo khoa phải được cập nhật vào hệ thống quản lý thư viện, thực hiện dán nhãn, mã hóa và phân loại sách theo quy định", dự thảo nêu.
Về thời điểm, Bộ GD-ĐT đề xuất miễn phí sách giáo khoa đối với học sinh phổ thông triển khai trên phạm vi toàn quốc kể từ năm học 2029 - 2030.
Đối với các địa phương có khả năng cân đối ngân sách địa phương, khuyến khích UBND cấp tỉnh quyết định thực hiện chính sách miễn phí sách giáo khoa sớm hơn lộ trình trên.
Trong đó, ưu tiên bố trí nguồn lực để triển khai trước đối với các địa bàn biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.
Riêng sách giáo khoa tiếng dân tộc thiểu số, Bộ GD-ĐT cho biết đã hoàn thành biên soạn, thẩm định và đang triển khai in, phát hành sách giáo khoa tiếng M'nông, Bahnar, Chăm, Khmer, Ê đê, Jrai, Mông cấp tiểu học.
Từ năm học 2026 - 2030, Bộ GD-ĐT tiếp tục biên soạn, thẩm định sách giáo khoa tiếng Raglai, tiếng Mường, tiếng Cơ Tu (cấp tiểu học); cấp THCS đối với tiếng Khmer, tiếng Chăm, tiếng Ê đê và thực hiện in ấn, phát hành để cấp phát về thư viện các cơ sở giáo dục.
Bộ GD-ĐT tính toán, việc miễn phí sách giáo khoa cho toàn bộ học sinh từ năm học 2029 - 2030 sẽ cần tổng kinh phí hơn 4.000 tỉ đồng, do ngân sách nhà nước bảo đảm.
Căn cứ số lượng học sinh và mức giá sách giáo khoa tại thời điểm lập dự toán ngân sách hằng năm, các địa phương có trách nhiệm xây dựng kế hoạch mua sắm ban đầu để bảo đảm đủ sách giáo khoa phục vụ việc dạy và học trên địa bàn tỉnh.
Đối với cơ sở giáo dục phổ thông trực thuộc địa phương, UBND cấp tỉnh tổ chức thực hiện hoặc phân cấp cho sở giáo dục và đào tạo, UBND cấp xã, cơ sở giáo dục thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu và các quy định pháp luật có liên quan, bảo đảm công khai, minh bạch.
Đối với cơ sở giáo dục trực thuộc các bộ, ngành, viện nghiên cứu, trường đại học do cơ sở giáo dục tổ chức thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu và các quy định pháp luật có liên quan, bảo đảm công khai, minh bạch.
Ngoài ra, ngân sách nhà nước cấp bù hằng năm cho các trường để mua sắm bổ sung trong các trường hợp sau: thay thế sách hư hỏng do sử dụng lâu ngày; dự phòng đáp ứng sự gia tăng đột xuất về số lượng học sinh; thay đổi giáo trình theo chương trình mới...
