Tại Nepal, việc cứu hộ bằng trực thăng ở vùng núi cao là một hoạt động sống còn. Ở vùng núi cao, nơi nồng độ oxy loãng và thời tiết thay đổi đột ngột, khả năng đưa người leo núi gặp nạn đến thủ đô Kathmandu trong vòng vài giờ đã cứu sống vô số người.
Lợi dụng tính cấp bách, ẩn mình trong hệ thống hợp pháp đó là một trong những mạng lưới gian lận bảo hiểm tinh vi nhất thế giới. Năm 2018, chính phủ đã thành lập một ủy ban điều tra, công bố báo cáo dài 700 trang và tuyên bố cải cách. Nhưng năm ngoái, Cục Điều tra Trung ương (CIB) thuộc Cảnh sát Nepal đã mở lại hồ sơ và phát hiện ra hành vi gian lận không những không dừng lại mà còn tăng.
Chiêu trò lừa đảo này hoạt động như thế nào?
Cơ chế của trò lừa đảo cứu hộ giả mạo khá đơn giản: Dàn dựng trường hợp cấp cứu y tế, gọi trực thăng, đưa du khách vào bệnh viện, và làm thủ tục yêu cầu. Nhưng sự tinh vi nằm chỗ: Một công ty bảo hiểm nước ngoài khó có thể xác minh được các sự kiện xảy ra ở độ cao 3.000 m trong một thung lũng hẻo lánh thuộc dãy Himalaya.
Cuộc điều tra của CIB đã xác định hai phương pháp chính để tạo ra một “tình huống khẩn cấp”.
Trường hợp đầu tiên liên quan đến những du khách không muốn đi bộ về. Các hướng dẫn viên sẽ đưa ra một giải pháp thay thế là vờ bị ốm và trực thăng sẽ đến. Hướng dẫn viên sẽ lo phần còn lại.
Phương pháp thứ hai đáng lo ngại hơn. Ở độ cao trên 3.000 mét, các triệu chứng nhẹ của say độ cao thường gặp. Độ bão hòa oxy trong máu có thể giảm, tay chân tê bì, đau đầu xuất hiện.
Trong hầu hết các trường hợp, chỉ cần nghỉ ngơi, uống đủ nước hoặc xuống dốc từ từ là đủ. Nhưng theo cuộc điều tra của CIB, các hướng dẫn viên và nhân viên khách sạn đã được huấn luyện để làm cho những người leo núi sợ hãi.
Họ nói với những người leo núi rằng có nguy cơ tử vong, chỉ cấp cứu mới có cửa sống. Hướng dẫn viên thậm chí bị cáo buộc trộn bột nở vào thức ăn để khiến tình trạng du khách trầm trọng hơn.
Ngay khi có lệnh “cứu hộ”, quá trình dàn xếp tài chính bắt đầu. Một chiếc trực thăng chở nhiều hành khách. Nhưng các hóa đơn riêng biệt với giá đầy đủ, được gửi đến công ty bảo hiểm của từng hành khách, như thể mỗi người có chuyến bay riêng.
Một chuyến bay thuê bao trị giá 4.000 USD trở thành một yêu cầu bồi thường 12.000 USD. Danh sách hành khách và bảng kê hàng hóa giả mạo được làm giả.
Tại bệnh viện, các nhân viên y tế trong mắt xích lừa đảo sẽ chuẩn bị bản tóm tắt xuất viện bằng chữ ký điện tử của các bác sĩ cấp cao chưa từng tham gia vào vụ việc và không có sự đồng ý của họ.
Hồ sơ nhập viện giả với những triệu chứng trầm trọng được tạo ra cho khách du lịch, trong khi khách thì thực sự đang cười đùa, uống bia ở hành lang bệnh viện.
Một nhân viên bệnh viện thậm chí dùng phim chụp X-quang của chính mình, được thực hiện khoảng một năm trước tại một bệnh viện khác làm hồ sơ điều trị cho những người leo núi, CIB cáo buộc.
Cơ cấu hoa hồng chi phối mạng lưới này đã được mô tả chi tiết trong các cuộc thẩm vấn của cảnh sát. Các bệnh viện trả 20-25% tiền bảo hiểm cho các công ty du lịch leo núi và thêm 20-25% cho các đơn vị cứu hộ bằng trực thăng để đổi lấy việc giới thiệu bệnh nhân.
Các hướng dẫn viên leo núi và công ty lữ hành của họ được hưởng lợi từ những hóa đơn được thổi phồng. Trong một số trường hợp, chính khách du lịch cũng được đề nghị chia hoa hồng bằng tiền mặt để tham gia phi vụ.
Những con số kinh ngạc
Từ năm 2022 đến năm 2025, các nhà điều tra đã xác định được 4.782 bệnh nhân nước ngoài được điều trị tại các bệnh viện liên quan. Trong số này, 171 trường hợp được xác nhận là các vụ giải cứu giả mạo. Trong giai đoạn đó, hai bệnh viện liên quan đã nhận thanh toán khoảng 18 triệu USD. Ba công ty dịch vụ cứu hộ thu về khoảng 30 triệu USD từ các chuyến bay cứu hộ.
CIB ví dụ, 4 du khách được giải cứu trên cùng một chuyến bay trực thăng, vào cùng một ngày. Tuy nhiên, các hồ sơ bảo hiểm tách ra thành 4 chuyến bay riêng, máy bay riêng, với tổng chi phí cứu hộ lên tới 31.000 USD, cộng thêm một hóa đơn bệnh viện riêng 12.000 USD.
Trong quá trình thẩm vấn, một bác sĩ của Bệnh viện Shreedhi cho biết chỉ riêng trong một khách, bệnh viện của ông đã trả khoảng 10,6 triệu rupee (gần 2 tỷ đồng) tiền hoa hồng cho dịch vụ trực thăng cứu hộ và thêm 1,5 triệu rupee (27 triệu đồng) cho các công ty điều hành tour leo núi.
“Bệnh viện của tôi chia hoa hồng để thúc đẩy kinh doanh”, ông nói trong một đoạn ghi âm.
Tại sao việc xác minh yêu cầu bồi thường bảo hiểm lại khó khăn?
Hầu hết hợp đồng bảo hiểm du lịch đều yêu cầu phải liên hệ với công ty bảo hiểm trước khi tiến hành cứu hộ. Tại dãy Himalaya, ở những vùng cao mà việc liên lạc rất khó khăn và nhiều khu vực không có tín hiệu điện thoại di động tốt, điều này hầu như không bao giờ xảy ra.
Đến khi công ty bảo hiểm được thông báo, việc sơ tán đã hoàn tất, bệnh nhân đã được đưa đến bệnh viện cách đó hàng trăm km ở thủ đô, và một công ty cứu hộ địa phương hoặc nhà điều hành tour đã bắt đầu chuẩn bị giấy tờ.
Mục tiêu của công ty cứu hộ là tối đa hóa số lượng hành khách trên mỗi chuyến bay nhưng lại tính phí riêng cho từng công ty bảo hiểm.
Mục tiêu của công ty du lịch là môi giới khách cho các nhà điều hành cứu hộ trả hoa hồng cao nhất.
Mục tiêu của bệnh viện là tiếp nhận bệnh nhân, thực hiện các thủ tục không cần thiết và duy trì mối quan hệ với các nhà điều hành tour mang lại bệnh nhân cho họ. Ở bất kỳ khâu nào trong chuỗi này, không có bên nào có lợi ích trùng khớp với lợi ích của công ty bảo hiểm chi trả bồi thường.
Năm 2018, sau những bài báo điều tra đầu tiên trên tờ The Kathmandu Post, một ủy ban điều tra của chính phủ đã dành nhiều tháng để điều tra. Báo cáo dài 700 trang, được đệ trình lên Bộ trưởng Du lịch, ghi nhận tình trạng gian lận tràn lan. Nhiều biện pháp được đưa ra nhưng đều không hiệu quả.
Cuộc điều tra thứ 2 được khởi xướng vào tháng 9/2025, khi một nhóm công dân đệ đơn khiếu nại mới lên CIB. Từ đây, cơ quan này phải mở lại các hồ sơ sau 8 năm.
Ngày 12/3 vừa qua, CIB đã buộc tội 32 cá nhân đến từ 3 công ty trực thăng cứu hộ, 2 bệnh viện và 10 công ty du lịch về các tội danh chống lại nhà nước và tội phạm có tổ chức.
Lần này, chính quyền dự định chấm dứt kế hoạch này trước khi nó gây thiệt hại trầm trọng cho ngành du lịch Nepal.
Thông tin từ UBND TP Đà Nẵng ngày 4-6, Chủ tịch UBND TP Nguyễn Mạnh Hùng vừa có chỉ đạo tăng cường quản lý hoạt động khoáng sản, bình ổn giá.
Theo UBND TP Đà Nẵng, nhu cầu sử dụng đá, cát xây dựng, đất san lấp thời gian qua tăng mạnh, trong khi nguồn cung hợp pháp có thời điểm chưa đáp ứng kịp nhu cầu thực tế.
Cùng với đó, tình trạng khai thác trái phép, khai thác vượt công suất, vận chuyển, kinh doanh khoáng sản không rõ nguồn gốc vẫn diễn biến phức tạp.
Trước thực trạng này, Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng yêu cầu các sở, ngành, địa phương rà soát nguồn cung khoáng sản, tháo gỡ vướng mắc trong cấp phép khai thác, tăng cường kiểm tra hoạt động khai thác, vận chuyển, tập kết và tiêu thụ vật liệu xây dựng.
Các đơn vị chức năng được giao theo dõi sát diễn biến giá vật liệu xây dựng, kiểm soát chi phí đầu tư tại các công trình, xử lý tình trạng đầu cơ, găm hàng, nâng giá bất hợp lý và kinh doanh khoáng sản không rõ nguồn gốc.
Công an TP tiếp tục mở các đợt cao điểm đấu tranh với hành vi khai thác trái phép, gian lận sản lượng, mua bán hóa đơn, chứng từ nhằm hợp thức hóa nguồn gốc khoáng sản và trốn thuế.
UBND các phường, xã, đặc khu được yêu cầu tăng cường tuần tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm ngay từ cơ sở.
Sáng 21/5, sau một ngày xét xử phúc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nêu quan điểm giải quyết kháng cáo xin giảm án của hai cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế, gồm ông Nguyễn Thanh Phong, bà Trần Việt Nga cùng 32 bị cáo khác trong vụ án đưa, nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm và một số đơn vị liên quan.
VKS đề nghị giảm 4-5 năm tù cho ông Nguyễn Thanh Phong
Theo VKS, có đủ cơ sở kết luận các bị cáo từng là lãnh đạo, cán bộ Cục An toàn thực phẩm đã có hành vi tạo cơ chế “xin - cho” để nhận hối lộ. Hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm hoạt động quản lý Nhà nước, làm giảm niềm tin của nhân dân.
Đại diện VKS đánh giá sai phạm trong vụ án diễn ra trong thời gian dài, có sự cấu kết từ lãnh đạo, cán bộ quản lý Nhà nước đến chuyên viên. Những sai phạm này gây hệ lụy xấu, đe dọa tính mạng, sức khỏe người tiêu dùng nên cần có hình phạt nghiêm khắc.
Tuy nhiên, khi xem xét kháng cáo, VKS cho rằng các bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ mới, hậu quả vụ án đã được khắc phục toàn bộ. Các bị cáo cũng có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, thành khẩn khai báo và tích cực hợp tác với cơ quan điều tra.
Từ các căn cứ trên, VKS đề nghị tòa phúc thẩm giảm cho ông Nguyễn Thanh Phong từ 4 đến 5 năm tù so với mức án sơ thẩm 20 năm tù.
Đối với bà Trần Việt Nga, VKS đề nghị giảm từ 2 đến 3 năm tù so với mức án sơ thẩm 15 năm tù.
Các bị cáo còn lại có kháng cáo được VKS đề nghị mức án từ phạt tù nhưng cho hưởng án treo đến giảm cao nhất 3-4 năm tù.
Ngoài ra, do hậu quả vụ án đã được khắc phục toàn bộ, VKS còn đề nghị giảm 3-4 tháng tù cho 8 bị cáo không có kháng cáo.
Trước đó, trong phiên sơ thẩm hồi tháng 1, TAND TP Hà Nội tuyên phạt ông Nguyễn Thanh Phong 20 năm tù, bà Trần Việt Nga 15 năm tù, cùng về tội Nhận hối lộ. Nhiều bị cáo khác cũng bị tuyên án về các tội Nhận hối lộ và Đưa hối lộ.
Theo bản án sơ thẩm, giai đoạn 2018-2025, một số lãnh đạo, chuyên viên, cán bộ thuộc Cục An toàn thực phẩm đã lợi dụng nhiệm vụ, quyền hạn trong quá trình giải quyết hồ sơ cho doanh nghiệp, cá nhân.
Các bị cáo bị xác định đã nhận tiền để thẩm định, cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm; giấy xác nhận nội dung quảng cáo; thẩm định, hậu kiểm và cấp giấy chứng nhận GMP.
Cơ quan tố tụng xác định tổng số tiền các bị cáo trong vụ án nhận hối lộ là hơn 94 tỷ đồng. Trong đó, ông Nguyễn Thanh Phong hưởng lợi cá nhân 43,9 tỷ đồng; bà Trần Việt Nga hưởng lợi hơn 8,1 tỷ đồng.
Cựu Cục trưởng nói về cách “phân loại” doanh nghiệp
Tại phiên tòa phúc thẩm ngày 20/5, các bị cáo đều thống nhất chỉ kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt, không kêu oan.
Trình bày trước HĐXX, ông Nguyễn Thanh Phong cho rằng trong quá trình công tác, ông luôn chỉ đạo cấp dưới không được bỏ qua lỗi, sai phạm trong hồ sơ của doanh nghiệp. Cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm nói định kỳ còn yêu cầu các phòng chủ động rà soát, hậu kiểm một số lượng hồ sơ nhất định; nếu phát hiện sai sót thì phải sửa.
Ông Phong cũng trình bày, trong công tác thẩm định, cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm và giấy chứng nhận GMP, các bị cáo tại Cục An toàn thực phẩm “tách” doanh nghiệp thành 2 nhóm.
Theo lời khai của ông Phong, nhóm thứ nhất là các doanh nghiệp lớn, có bộ phận pháp chế, làm tốt thủ tục. Với nhóm này, cán bộ chỉ cần hướng dẫn một lần, mất ít thời gian, công sức nên “không có tiêu cực”.
Ngược lại, nhóm doanh nghiệp không có bộ phận chuyên môn tốt thì chuyên viên phải hướng dẫn nhiều lần, hỗ trợ ngoài giờ, thậm chí tìm hoặc mua tài liệu để hoàn thiện hồ sơ.
Khi HĐXX hỏi tiền doanh nghiệp đưa là tiền gì, ông Phong khai ban đầu không cho đó là tiêu cực, nghĩ rằng chỉ khi mình yêu cầu doanh nghiệp chi tiền mới là hối lộ. Cựu Cục trưởng nói sau khi làm việc với cơ quan điều tra, ông đã nhận thức được hành vi vi phạm.
Cũng tại tòa, bà Trần Việt Nga khai bản thân không đưa ra mức tiền thu của doanh nghiệp, mà được cấp dưới thông báo doanh nghiệp đưa khoảng 2 triệu đồng/hồ sơ. Sau đó, bà Nga thống nhất với cấp dưới dùng mức tiền này khi làm việc với doanh nghiệp.
Trước khi kết thúc phần xét hỏi bà Nga, HĐXX đặt câu hỏi nếu không có chỉ đạo, các chuyên viên có nhận tiền không. Bà Nga trả lời: “Không”.
Phiên tòa phúc thẩm dự kiến diễn ra trong 3 ngày, từ 20 đến 22/5.
Sau nhiều năm đình trệ vì các vướng mắc pháp lý, nhiều dự án lớn tại Đà Nẵng đang được khơi thông nhờ các cơ chế đặc thù theo nghị quyết 170, 29 của Quốc hội.
Một trong những dự án hưởng lợi rõ nét từ cơ chế đặc thù là Golden Hills City có quy mô 3.352.358m2.
Mới đây, UBND TP Đà Nẵng đã chấp thuận chủ trương đầu tư để điều chỉnh dự án, với tổng mức đầu tư được tăng lên gần 15.500 tỉ đồng, "giải phóng" để dự án hồi sinh.
Ông Huỳnh Nhật Phong - Giám đốc Công ty cổ phần Trung Nam - cho biết việc được cấp giấy chứng nhận đầu tư được xem là bước tiến vô cùng quan trọng, tạo đà để dự án bứt phá.
Chủ đầu tư sẽ nhanh chóng hoàn thiện các thủ tục liên quan để sớm đầu tư đồng bộ hạ tầng, các công trình, hệ thống trường học phục vụ tiện ích cho cư dân.
Chủ đầu tư đã hoàn thành các nghĩa vụ tài chính và dự kiến tháng 8 này sẽ khởi công trở lại.
Gần Golden Hills City, dự án Dragon City Park (gần 70ha) cũng đã được gỡ vướng, ra sổ đỏ cho người mua đất.
Nhiều dự án lớn khác cũng đang được hưởng cơ chế đặc thù như dự án nâng cấp mở rộng cảng Tiên Sa giai đoạn 2 (hơn 1.069 tỉ); vệt sử dụng đất 50m đường Nguyễn Tất Thành nối dài; dự án bệnh viện quốc tế chất lượng cao (4.974 tỉ đồng)…
Sở Nông nghiệp và Môi trường Đà Nẵng cho biết thành phố đang tiếp tục phát huy tính hiệu quả của kết luận 77, nghị quyết 170, đồng thời rà soát, báo cáo Chính phủ tiếp tục cho tháo gỡ vướng mắc cho hàng trăm dự án.
Mới đây UBND TP Đà Nẵng đã công bố danh mục các dự án, đất đai được áp dụng cơ chế đặc thù theo nghị quyết 170, 29.
Trao đổi với phóng viên, Hiệp hội Doanh nghiệp Đà Nẵng đánh giá việc công bố danh mục hàng trăm dự án được áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù có ý nghĩa rất quan trọng đối với cộng đồng doanh nghiệp.
Đây là bước cụ thể hóa các cơ chế đặc thù mà Quốc hội đã ban hành, tạo cơ sở pháp lý rõ ràng để các sở, ngành triển khai tháo gỡ các vướng mắc kéo dài liên quan đến đất đai, đầu tư và các dự án tồn đọng.
Khi các dự án tồn đọng được khơi thông sẽ giải phóng nguồn lực rất lớn. Đất đai, tài sản và dòng vốn vào khai thác hiệu quả, qua đó tạo thêm việc làm, tăng nguồn thu ngân sách và thúc đẩy các ngành xây dựng, bất động sản, dịch vụ, thương mại cùng phát triển.
Theo Hiệp hội Doanh nghiệp, đây là tín hiệu tích cực thể hiện quyết tâm của chính quyền trong việc đồng hành cùng doanh nghiệp, tháo gỡ các "điểm nghẽn".
Kiểm tra thực tế tại Golden Hills City hôm 16-7, Bí thư Thành uỷ Đà Nẵng Lê Ngọc Quang cho biết các cơ quan chức năng của thành phố thời gian qua đã rất tích cực, nỗ lực, làm ngày đêm để tháo gỡ pháp lý cho các dự án vướng mắc nói chung, trong đó có dự án Golden Hills City.
"Cố gắng, nỗ lực để tháo gỡ, đưa những dự án như thế này vào vận hành, hoạt động trở lại sẽ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, xã hội của thành phố" - ông Quang nói.
Ông Quang cũng cho biết thêm những cái gì thuộc thẩm quyền của thành phố thì thành phố sẽ rà soát và đưa ra quyết định sớm nhất. Còn những nội dung nào mà vướng, liên quan đến bộ, ngành của trung ương thì sẽ tích cực phối hợp để làm sao với tâm thế tháo gỡ nhanh nhất cho các doanh nghiệp, khơi thông nguồn lực các dự án, công trình đang tồn đọng.
Tại Diễn đàn đối thoại doanh nghiệp năm 2026 với thông điệp "Khơi thông vướng mắc, bứt phá thành công" vừa qua, lãnh đạo Đà Nẵng cho biết đối với các dự án thuộc danh mục xử lý theo cơ chế đặc thù, thành phố đã chủ động chuẩn bị đầy đủ các danh mục, phương án để sẵn sàng triển khai ngay khi được cấp có thẩm quyền thông qua.
Thành phố cũng chủ động làm việc với một số doanh nghiệp, thống nhất hướng tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai dự án.
Liên quan đến nghị quyết 29, lãnh đạo thành phố cho biết xử lý các vấn đề theo quy định pháp luật, không hợp thức hóa sai phạm, làm đúng, làm chặt chẽ, không phát sinh sai phạm mới và không để phát sinh tranh chấp mới...
