Lễ đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm cấp nhà nước Trung Quốc

Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ đề cập đến các vấn đề an ninh truyền thống và tập trung vào quốc gia, mà còn cả những khía cạnh rộng hơn của an ninh, bao gồm phát triển kinh tế - xã hội và lòng tin chiến lược. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã xác định 3 cuộc khủng hoảng - khủng hoảng trật tự quốc tế, khủng hoảng mô hình phát triển và khủng hoảng lòng tin chiến lược - là những nguồn gốc chính gây bất ổn quốc tế hiện nay.

Để giải quyết những thách thức này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa ra một số khuyến nghị về hòa bình và thịnh vượng trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, bao gồm việc duy trì trật tự dựa trên luật lệ được xây dựng trong Hiến chương Liên Hiệp Quốc, giữ vững vai trò trung tâm của ASEAN, phát triển các chuẩn mực cho công nghệ mới nổi và tiên tiến, và duy trì các kênh liên lạc mở.

Tuy nhiên, thông điệp chính của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tập trung vào những nguy hiểm của "cạnh tranh không kiểm soát" trên trường quốc tế, điều này có nguy cơ đẩy thế giới đến logic "kẻ mạnh thắng" và khiến thế giới dễ bị leo thang xung đột hơn. Để tránh kết quả này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tầm quan trọng của tính minh bạch, tính toàn diện và một cấu trúc khu vực lấy ASEAN làm trung tâm. Tôi phần lớn đồng ý với đánh giá của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Tuy nhiên, một điểm cần được thảo luận thêm là nếu cạnh tranh không kiểm soát thực sự trở thành một đặc điểm ngày càng nổi bật trong đời sống quốc tế, thì câu hỏi quan trọng là làm thế nào để thuyết phục các cường quốc gánh vác trách nhiệm lớn hơn trong việc nuôi dưỡng các cơ chế tin cậy chiến lược. Có lẽ ASEAN có thể đóng vai trò then chốt trong vấn đề này. Nếu vậy, bản thân ASEAN cần phải gánh vác trách nhiệm lớn hơn trong việc duy trì sự thống nhất và tăng cường ảnh hưởng của mình trong việc định hình các quy tắc và chuẩn mực khu vực và quốc tế.

GS Kei Koga (Chương trình các vấn đề toàn cầu và chính sách công, Trường Khoa học xã hội, ĐH Công nghệ Nanyang, Singapore)

Bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh sự xói mòn của pháp quyền, trật tự kinh tế toàn cầu - yếu tố định hướng mô hình phát triển của đất nước - và sự thiếu tin tưởng giữa các quốc gia.

Chiến lược phòng ngừa rủi ro đang đối mặt với thách thức lớn hơn trong tình hình thế giới hiện nay. Việc Mỹ kiềm chế Trung Quốc không chỉ gia tăng mà còn mang nhiều hình thức khác nhau, vượt ra ngoài việc cân bằng bằng lực lượng quân sự. Trong khi một số hành động của Mỹ, như áp thuế đối với hàng hóa Trung Quốc, đã mở ra những cơ hội mới cho một số nước, thì căng thẳng Mỹ - Trung leo thang tạo áp lực lên tất cả các nước châu Á có thể rơi vào tình thế "chọn phe". Căng thẳng này cũng thách thức sự đoàn kết của ASEAN.

Với sự xói mòn của trật tự kinh tế tự do xoay quanh thương mại tự do đa phương theo WTO, việc một số nước tiếp cận các thị trường lớn, bao gồm Trung Quốc và Mỹ, ngày càng gắn bó chặt chẽ hơn với quan hệ an ninh của đất nước với Mỹ hoặc Trung Quốc.

Tăng trưởng kinh tế ổn định là nguồn gốc quan trọng tạo nên tính chính danh cho nhiều quốc gia châu Á. Việc cân bằng thận trọng giữa nhiều mục tiêu chính sách khiến việc lựa chọn giữa Trung Quốc và Mỹ trở nên khó khăn. Con đường mà VN có nhiều khả năng theo đuổi hơn là tiếp tục xem xét và hoàn thiện chiến lược phòng ngừa rủi ro để đối phó với môi trường bên ngoài mới.

GS Yoichiro Sato (chuyên gia về quan hệ quốc tế, ĐH Ritsumeikan châu Á - Thái Bình Dương, Nhật Bản)

Việc Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế (IISS) - cơ quan tổ chức Đối thoại Shangri-La - mong muốn diễn đàn lần này gặp Nhà lãnh đạo VN vì VN rất quan trọng khi đóng vai trò như chìa khóa của khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương (Indo-Pacific). Vận mệnh an ninh của Đông Nam Á phụ thuộc vào VN vì VN nằm ở trung tâm khu vực này. Đó là vì Đông Nam Á nằm ở trung tâm của Indo-Pacific. Điều này có nghĩa là VN là trung tâm của Indo-Pacific.

Khi Đối thoại Shangri-La bàn về an ninh của Indo-Pacific, thì VN là trung tâm. Mặt khác, sự kiện lần này cũng là cơ hội hữu ích để lãnh đạo VN gặp gỡ nhiều đối tác. Đối thoại Shangri-La là một diễn đàn đặc biệt thu hút sự tham dự của nhiều bộ trưởng quốc phòng, đặc biệt là các nước phía Mỹ và các nước Đông Nam Á. Việc lãnh đạo VN tham gia và trình bày chính sách của đất nước các bạn rất quan trọng và có lợi. Các lãnh đạo VN hiện nay rất chủ động và trong thời gian ngắn vừa qua đã gặp gỡ lãnh đạo nhiều nước như Trung Quốc, Nhật Bản và Ấn Độ. Giờ đây, tại Shangri-La, sự hiện diện của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước VN càng được thể hiện rõ nét hơn.

TS Satoru Nagao (Viện Nghiên cứu Hudson, Mỹ)

Bài phát biểu dẫn đề của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đối thoại Shangri-La cho thấy sự công nhận tầm quan trọng của VN đối với ASEAN, các nước đang phát triển và tất cả các cường quốc vừa và nhỏ đang nỗ lực duy trì quyền tự chủ chiến lược trước sự cạnh tranh chiến lược ngày càng gay gắt giữa Mỹ và Trung Quốc.

Lâu nay, Đối thoại Shangri-La gần như chỉ gây chú ý với thông điệp từ hai cường quốc Mỹ và Trung Quốc. Thông thường, các bài phát biểu của đại diện Washington chỉ trích Bắc Kinh và tập trung vào vấn đề an ninh. Ngược lại, các bài phát biểu của phía Trung Quốc lại chủ yếu hướng đến dư luận trong nước. Nhưng lần này, VN gửi đi nội dung tập trung và nêu rõ những thách thức an ninh khu vực đang phải đối mặt, cũng như các cường quốc vừa và nhỏ đang nỗ lực bảo đảm quyền tự chủ chiến lược.

GS Stephen Robert Nagy (ĐH Cơ Đốc giáo quốc tế - Nhật Bản, học giả tại Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế của Nhật)

Tin Gốc: Thanh Niên

Sáng 7.5, tại Hà Nội, Đoàn kiểm tra, giám sát số 11 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư do Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn làm trưởng đoàn đã làm việc với Ban Thường vụ Đảng ủy Viện Kiểm sát nhân dân (VKSND) tối cao.

Phát biểu tại cuộc làm việc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định, Đảng và Nhà nước luôn ghi nhận đóng góp của ngành kiểm sát nhân dân, từ việc bảo vệ thành quả cách mạng, giữ vững an ninh chính trị, củng cố chính quyền nhân dân, đảm bảo trật tự an toàn xã hội, phòng, chống tội phạm, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; đến bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, của tổ chức, cá nhân.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị Đảng ủy VKSND tối cao tiếp tục triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026 - 2030, phấn đấu thực hiện 2 mục tiêu 100 năm. Làm tốt công tác xây dựng Đảng, xây dựng ngành trong sạch, vững mạnh, hiện đại, hoạt động thông suốt, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả mô hình VKSNA 3 cấp; phát huy tinh thần đoàn kết, trách nhiệm, kỷ luật, kỷ cương, liêm chính trong toàn ngành.

Chủ tịch Quốc hội lưu ý, ngành kiểm sát thực hiện đầy đủ 4 luật, 2 nghị quyết của Quốc hội khóa XV và 9 nghị quyết quan trọng của Ủy ban Thường vụ đã ban hành.

Đặc biệt, ngành cần quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ kiểm sát có bản lĩnh chính trị vững vàng, chuyên môn sâu, đạo đức trong sáng, kỷ luật nghiêm minh, có dũng khí bảo vệ cái đúng, kiên quyết đấu tranh với cái sai.

Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ, trong hoạt động công tố phải bảo đảm đúng pháp luật, đúng người, đúng tội, chống oan sai, không bỏ lọt tội phạm, xử lý nghiêm minh, đồng thời cũng bảo đảm tính nhân văn, nhân đạo.

Trong kiểm sát hoạt động tư pháp, phải bảo đảm mọi hoạt động điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án đúng pháp luật; quyền lực tư pháp được kiểm soát chặt chẽ; phòng, chống tội phạm, tham nhũng, tiêu cực ngay từ các cơ quan bảo vệ pháp luật.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu tăng cường chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, hiện đại hóa ngành kiểm sát, hướng tới mô hình Viện kiểm sát điện tử, cắt bỏ thủ tục trung gian, nâng cao hiệu quả xử lý công việc, thời gian xử lý hồ sơ thủ công, tăng tính minh bạch trong quá trình thực thi nhiệm vụ.

"Việc ứng dụng công nghệ giúp ngành đạt được 3 mục tiêu: chính xác (giảm sai sót chủ quan); minh bạch (dễ dàng kiểm tra, giám sát); hiệu quả (tiết kiệm thời gian, nhân lực)", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Đồng thời, ngành kiểm sát siết chặt công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá cán bộ, gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ; hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành trong toàn bộ quá trình tố tụng.

Tin Gốc: Thanh Niên

Sáng 25.5, tại Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chủ trì buổi làm việc của Thường trực Ban Chỉ đạo về công tác nghiên cứu khoa học cơ bản.

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, đến nay, nghiên cứu khoa học cơ bản của chúng ta vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập và chưa tương xứng với yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Một trong những hạn chế được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ ra, đó là hiện nay, chúng ta chưa hình thành đầy đủ hệ sinh thái phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng và bảo vệ nhân tài khoa học. Đội ngũ chuyên gia đầu ngành ở nhiều lĩnh vực còn mỏng; thiếu lực lượng kế cận; nhiều nhà khoa học trẻ chưa có môi trường để phát triển lâu dài; tình trạng chảy máu chất xám vẫn còn diễn ra.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, Ban Chỉ đạo hoàn thiện báo cáo, trình Bộ Chính trị xem xét, kết luận theo hướng giao Đảng ủy Chính phủ chủ trì, lãnh đạo, chỉ đạo tập trung thực hiện 9 nhiệm vụ trọng tâm.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, cần tháo gỡ, giải quyết các bản các điểm nghẽn, nút thắt, tạo hành lang pháp lý cho nghiên cứu khoa học cơ bản.

Kế đó, cần khẩn trương xây dựng chiến lược quốc gia về phát triển nghiên cứu khoa học cơ bản đến năm 2045.

Cùng đó, cần xây dựng quỹ nghiên cứu cơ bản quốc gia đa niên. Quỹ cần vận hành theo nguyên tắc cạnh tranh, minh bạch, đánh giá độc lập, tài trợ dài hạn 5 - 10 - 15 năm và chấp nhận rủi ro khoa học; ưu tiên nhóm nghiên cứu mạnh, trung tâm xuất sắc, chương trình sau tiến sĩ, trưởng nhóm trẻ, dữ liệu nền và các hướng nghiên cứu có ý nghĩa chiến lược.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, xây dựng cơ chế tài chính đặc thù cho khoa học xã hội và nhân văn. Cần coi đây là đầu tư công chiến lược cho năng lực lãnh đạo, quản trị, thể chế, văn hóa, con người và sức mạnh mềm quốc gia; không áp dụng máy móc logic thương mại hóa sản phẩm, mà phải có ngân sách nền ổn định, cơ chế đặt hàng chính sách và đầu tư cho dữ liệu xã hội, điều tra dài hạn, thư viện số, số hóa di sản.

Song song đó, cần xây dựng chương trình quốc gia về nhân tài khoa học cơ bản. Chương trình cần bao quát từ phát hiện sớm, đào tạo tinh hoa, học bổng tiến sĩ, sau tiến sĩ, trưởng nhóm trẻ đến chuyên gia đầu ngành và trí thức Việt Nam toàn cầu; có cơ chế giao nhiệm vụ lớn, trao quyền tự chủ, hỗ trợ kinh phí khởi động và thu hút chuyên gia quốc tế, chuyên gia Việt Nam ở nước ngoài.

Kế đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, cần xây dựng hệ thống dữ liệu khoa học và dữ liệu xã hội quốc gia. Dữ liệu phải được coi là hạ tầng chiến lược của nghiên cứu cơ bản trong thời đại AI.

Cạnh đó, cần hoàn thiện đề án tái cấu trúc và cơ chế hoạt động của 2 viện hàn lâm. Viện Hàn lâm KH-CN tập trung vào khoa học tự nhiên, công nghệ nền tảng, dữ liệu, AI, vật liệu, sinh học, biển, môi trường, năng lượng. Viện Hàn lâm Khoa học xã hội tập trung vào lý luận, thể chế, mô hình phát triển Việt Nam, văn hóa, con người, xã hội số và dự báo chiến lược.

Tiếp đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, ban hành chuẩn liêm chính khoa học quốc gia. Chuẩn này phải gắn với cơ chế đánh giá, công khai dữ liệu tài trợ, xử lý nghiêm gian lận học thuật, ngụy tạo dữ liệu, đạo văn, xung đột lợi ích, công bố hình thức và bệnh thành tích; đồng thời xây dựng môi trường học thuật trung thực, phản biện và tôn trọng chất lượng.

Cuối cùng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu, thiết lập cơ chế đặt hàng nghiên cứu phục vụ trực tiếp xây dựng nghị quyết, luật, chiến lược, quy hoạch và chính sách quốc gia.

"Tinh thần chung là phải hành động quyết liệt hơn, đổi mới mạnh mẽ hơn và có tầm nhìn dài hạn hơn đối với nghiên cứu khoa học cơ bản. Chúng ta không chỉ giải quyết câu chuyện của ngành khoa học hôm nay, mà đang chuẩn bị nền tảng tri thức cho tương lai phát triển của đất nước trong nhiều thập niên tới", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Tin Gốc: Thanh Niên