Sự im lặng từ hai phía đang tạo ra một “vùng cấm” thông tin ngay trong gia đình.
Thông tin trên được nêu trong báo cáo tổng kết giai đoạn 2021-2025 của Chương trình giáo dục giới tính TEENYEEU, do Trung tâm Trẻ em và Phát triển (CCD) thuộc Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam triển khai.
Qua hơn 50 đợt khảo sát trực tuyến và trực tiếp, chương trình ghi nhận một thực tế đáng chú ý là khoảng trống lớn nhất trong giáo dục giới tính hiện nay nằm ở tâm lý e ngại của những người trong cuộc.
Khi cha mẹ và con cái không thể cởi mở trao đổi, gia đình xuất hiện khoảng trống thông tin. Điều này khiến nhiều học sinh không có điểm tựa để tìm hiểu về những thay đổi tâm sinh lý, cũng như các vấn đề liên quan đến cảm xúc và mối quan hệ.
Khi không có kênh trao đổi phù hợp, học sinh gặp khó trong việc nhận diện rủi ro, khó lên tiếng khi gặp tình huống không an toàn và cũng không biết tìm đến ai để được hỗ trợ.
Báo cáo cũng chỉ ra sự lệch pha trong nhu cầu tiếp cận thông tin. Trong khi phụ huynh và nhà trường thường tập trung vào các kiến thức sinh học như dậy thì, cơ thể, thì học sinh lại quan tâm nhiều hơn đến cảm xúc, ranh giới cá nhân và cách xây dựng các mối quan hệ an toàn. Sự lệch pha này khiến nhiều nội dung giáo dục giới tính chưa thực sự đáp ứng nhu cầu của người học.
Khi gia đình và nhà trường chưa trở thành kênh thông tin chính, học sinh có xu hướng tìm hiểu qua Internet và bạn bè. Đây là hai nguồn được lựa chọn nhiều nhất theo khảo sát của chương trình.
Trong khi đó cha mẹ chỉ đứng sau, còn giáo viên và chuyên gia tâm lý học đường gần như không nằm trong nhóm ưu tiên. Điều này đặt ra nguy cơ học sinh có thể tiếp cận thông tin sai lệch, định kiến giới hoặc các hành vi không an toàn trên môi trường mạng.
Bà Vũ Phương Thảo, Giám đốc miền Trung Chương trình TEENYEEU, cho biết: “Học sinh hôm nay không thiếu thông tin về giới tính, nhưng lại thiếu người hướng dẫn đúng, và đó mới là rủi ro lớn nhất”.
Theo bà Thảo, khoảng trống này không thuộc về riêng học sinh hay nhà trường, mà là vấn đề của cả hệ thống khi giáo dục giới tính chưa có mô hình bài bản, giáo viên thiếu công cụ, còn phụ huynh chưa biết cách tiếp cận.
Từ thực tế trên, Chương trình TEENYEEU được xây dựng theo hướng hình thành một hệ sinh thái giáo dục giới tính toàn diện, trong đó trẻ em là trung tâm, còn gia đình, nhà trường và công nghệ cùng tham gia hỗ trợ.
Một trong những giải pháp được triển khai là ứng dụng trí tuệ nhân tạo. Chatbot AI TEENYEEU được phát triển từ 935 câu hỏi tình huống thực tế, cho phép người dùng đặt câu hỏi và nhận phản hồi nhanh, đồng thời đảm bảo tính riêng tư.
Song song, chương trình đã xây dựng hơn 320 sản phẩm truyền thông và giáo dục, phát triển 25 bộ công cụ hỗ trợ nhà trường. Các tài liệu được thiết kế theo hướng dễ triển khai, giúp giáo viên đưa nội dung giáo dục giới tính vào lớp học một cách linh hoạt hơn.
Trong giai đoạn 2021-2025, chương trình đã tiếp cận 155 trường học, thu hút gần 10.500 học sinh và 1.500 phụ huynh tham gia, đồng thời đào tạo hàng nghìn giáo viên.
6 huy chương bạc thuộc về các em: Nguyễn Nhật Minh, học sinh lớp 11, Trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên, Trường đại học Khoa học tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội; Tạ Ngọc Minh, học sinh lớp 12, Trường THPT chuyên Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh; Vũ Nguyên Nguyên, học sinh lớp 11, Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam, TP.Hà Nội; Nguyễn Thị Bích Ngọc, học sinh lớp 12, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, tỉnh Ninh Bình; Phan Tuấn Dũng, học sinh lớp 12, Trường THPT chuyên Hùng Vương, tỉnh Phú Thọ; Bùi Anh Tú, học sinh lớp 11, Trường THPT chuyên Biên Hòa, tỉnh Ninh Bình.
2 học sinh giành huy chương đồng đều là học sinh lớp 11 của Trường THPT chuyên Lam Sơn, tỉnh Thanh Hóa là Lê Duy Khánh và Mai Văn Khánh.
Đáng chú ý, theo Bộ GD-ĐT, đội tuyển Việt Nam tham dự APhO 2026 có 5/8 học sinh là học sinh lớp 11. Điều này cho thấy đội tuyển không chỉ đạt kết quả tốt tại APhO 2026, mà còn mở ra cơ hội lớn tại kỳ thi Olympic vật lý quốc tế (IPhO) năm 2026, đồng thời khẳng định Việt Nam đang có lực lượng kế cận giàu tiềm năng cho các kỳ thi APhO, IPhO năm 2027.
Kỳ thi Olympic vật lý châu Á (APhO) năm 2026 có sự tham gia của 28 đoàn đến từ 27 quốc gia và vùng lãnh thổ, với 209 thí sinh dự thi. Đây là một trong những kỳ thi Olympic khu vực có mức độ cạnh tranh cao, quy tụ nhiều đội tuyển mạnh về vật lý trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
APhO 2026 gồm hai ngày thi chính thức: một ngày thi lý thuyết và một ngày thi thực nghiệm, thời lượng làm bài thi của mỗi ngày thi là 5 giờ. Nội dung thi năm nay có tính phân loại cao, đòi hỏi thí sinh nắm vững kiến thức nền tảng, có năng lực mô hình hóa, xử lý toán học và vận dụng kiến thức vào các tình huống thực tiễn.
Bài thi lý thuyết gồm ba bài, đề cập đến cơ học của các hệ cân, nhiễu xạ tia X trong nghiên cứu cấu trúc vật liệu, và cộng hưởng từ trong trường ngoài. Các bài toán gắn kiến thức vật lý cơ bản với những ứng dụng trong đo lường chính xác, khoa học vật liệu, công nghệ bán dẫn, cảm biến và một số công nghệ hiện đại. Bài thi thực hành gồm hai bài, tập trung vào thiết kế và khai thác hệ đo.
Bộ GD-ĐT nhận định: "Với kết quả 100% học sinh đoạt huy chương, gồm 6 huy chương bạc và 2 huy chương đồng, Việt Nam nằm trong top 8 đoàn có kết quả cao nhất và thuộc nhóm 5 đoàn có tất cả học sinh dự thi đều đạt huy chương. Đây là kết quả rất đáng ghi nhận trong bối cảnh kỳ thi có mức độ cạnh tranh cao và quy tụ nhiều đội tuyển mạnh".
Tối 5/7, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang đã thi hành lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp đối với Nguyễn Hà Duy để điều tra liên quan đến kết quả điểm thi Tốt nghiệp THPT Quốc gia năm 2026 tại điểm thi Trường THPT Chuyên Tuyên Quang.
Việc thi hành lệnh giữ người với giáo viên này để điều tra liên quan đến kết quả điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tại điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang.
Theo cảnh sát, đây là diễn biến mới sau 2,5 ngày làm việc của lực lượng chức năng tỉnh Tuyên Quang, liên quan tới phản ánh của báo chí về điểm thi môn toán cao bất thường xảy ra tại tỉnh này trong những ngày vừa qua.
Vụ việc đang được Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang tiếp tục làm rõ và xử lý theo quy định của pháp luật.
Được biết, Nguyễn Hà Duy là giáo viên dạy toán thuộc Trường THPT chuyên Tuyên Quang, từng dẫn dắt đội tuyển học sinh giỏi quốc gia môn toán của trường và giữ chức Phó Bí thư đoàn trường THPT chuyên Tuyên Quang.
Nguyễn Hà Duy từng học lớp chất lượng cao thuộc ĐH Sư phạm Hà Nội, tốt nghiệp loại giỏi và trở về công tác tại Trường THPT chuyên Tuyên Quang - nơi mình từng học.
Trong 3 năm cấp 3 tại TrườngTHPT chuyên Tuyên Quang, Hà Duy từng đoạt giải 3 kỳ thi HOMC do Hội toán học Hà Nội tổ chức; Huy chương Vàng và Huy chương Đồng trại hè Hùng Vương, hai năm liên tiếp đoạt giải học sinh giỏi quốc gia môn toán.
Những năm cấp 1 và 2, Hà Duy từng đoạt nhiều giải thưởng. Trong đó, đoạt giải nhì học sinh giỏi toàn diện cấp tỉnh năm lớp 5; giải 3 toán tuổi thơ cấp tỉnh; giải nhất kỳ thi học sinh giỏi tin học lớp 9 khi đang học lớp 8; giải nhì kỳ thi học sinh giỏi tỉnh lớp 9…
Cũng trong tối qua, Bộ GD&ĐT phát đi thông tin về kiểm tra kết quả điểm thi môn toán tại Hội đồng thi tỉnh Tuyên Quang.
Theo đó, ngày 2/7, Bộ GD&ĐT đã thành lập Tổ công tác kiểm tra, xác minh các nội dung liên quan đến kết quả thi tại Hội đồng thi môn toán tỉnh Tuyên Quang.
Tổ công tác gồm đại diện các đơn vị chức năng của Bộ GD&ĐT, Bộ Công an, làm việc dưới sự chỉ đạo trực tiếp, thường xuyên của Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng, Trưởng Ban chỉ đạo cấp quốc gia Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026.
Bước đầu, Tổ công tác chưa phát hiện dấu hiệu bất thường trong công tác in sao, vận chuyển, bảo quản đề thi, bài thi và chấm thi.
Tuy nhiên, qua phân tích dữ liệu và xác minh sơ bộ, Tổ công tác nhận định kết quả thi môn toán tại Điểm thi Trường THPT Chuyên thuộc Hội đồng thi tỉnh Tuyên Quang là bất thường, có dấu hiệu cần tiếp tục được xác minh, làm rõ, nhất là đối với công tác coi thi tại điểm thi này.
Sáng 19-6, báo Tuổi Trẻ phối hợp Sở GD-ĐT TP.HCM tổ chức talkshow "Sau khi biết điểm thi lớp 10: Đâu là lựa chọn phù hợp nhất?".
Chương trình có sự tham gia của ông Nguyễn Bảo Quốc - Phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM; ông Cao Quảng Tư - Giám đốc tuyển sinh hệ thống Trường quốc tế Á Châu; ông Nguyễn Văn Ẩn - Trưởng ban tuyển sinh Trường THCS - THPT Trần Cao Vân và Cô Nguyễn Thị Mộng Lành - Giám đốc Trung tâm tuyển sinh - truyền thông (Trường cao đẳng Bách khoa Sài Gòn).
Chia sẻ tại chương trình, ông Nguyễn Bảo Quốc cho biết từ trước đến nay công tác phân luồng và hướng nghiệp luôn được ngành giáo dục TP chú trọng nhằm giúp học sinh có nhiều lựa chọn phù hợp với năng lực, sở thích và điều kiện của gia đình.
Theo ông Quốc, nhiều phụ huynh thường xem việc vào được trường THPT công lập là mục tiêu quan trọng nhất sau khi học sinh hoàn thành bậc THCS. Tuy nhiên, trong bối cảnh hệ thống giáo dục ngày càng đa dạng, học sinh hiện có nhiều lộ trình học tập khác nhau để tiếp tục phát triển bản thân.
Bên cạnh các trường THPT công lập, học sinh còn có thể lựa chọn trường ngoài công lập, trung tâm giáo dục thường xuyên, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp hoặc chương trình kết hợp học văn hóa với đào tạo nghề.
Hiện nay trên địa bàn TP.HCM hiện có nhiều trường ngoài công lập được đầu tư tốt về cơ sở vật chất, chất lượng đào tạo ngày càng nâng cao và đáp ứng được nhu cầu đa dạng của người học. Mỗi loại hình đều có những ưu điểm riêng và phù hợp với từng nhóm học sinh khác nhau.
Tương tự, thầy Cao Quảng Tư cho rằng nhiều phụ huynh vẫn quen đánh giá năng lực của con thông qua các môn học như toán, văn hay tiếng Anh. Trong khi đó, những năng lực khác như nghệ thuật, thể thao, kỹ năng giao tiếp, tư duy sáng tạo hay khả năng thích nghi lại chưa được nhìn nhận đầy đủ.
"Thực tế cho thấy không ít học sinh phát huy rất tốt khi được học trong môi trường phù hợp với sở trường của mình. Ngược lại, việc chạy theo những lựa chọn được xem là phổ biến hoặc thành công theo quan niệm số đông đôi khi lại khiến học sinh mất đi cơ hội phát triển thế mạnh riêng", thầy Tư nhận định.
Theo cô Nguyễn Thị Mộng Lành, hiện nay học sinh có thể lựa chọn lộ trình học văn hóa song song với học nghề ngay sau khi tốt nghiệp THCS. Bên cạnh kiến thức văn hóa và chuyên môn nghề nghiệp, các em còn được tham gia nhiều hoạt động phát triển kỹ năng mềm, trải nghiệm thực tế và ngoại khóa để hoàn thiện bản thân.
Theo cô Lành, nếu trước đây nhiều học sinh ở độ tuổi 15-16 còn khá mơ hồ về nghề nghiệp tương lai thì hiện nay nhờ công tác hướng nghiệp được đẩy mạnh, các em đã có nhiều cơ hội tiếp cận thông tin ngành nghề và định hình lộ trình phát triển sớm hơn.
Cô cho biết nhiều doanh nghiệp hiện tham gia trực tiếp vào quá trình đào tạo thông qua các hoạt động tham quan, kiến tập, thực tập và tuyển dụng. Nhờ đó học sinh có điều kiện tiếp cận môi trường làm việc thực tế ngay trong quá trình học tập.
Ngoài ra, học sinh theo học giáo dục nghề nghiệp hiện còn được hưởng nhiều chính sách hỗ trợ từ Nhà nước. Một số ngành nghề được miễn, giảm học phí nhằm khuyến khích học sinh tiếp tục học tập sau THCS.
Thầy Nguyễn Văn Ẩn cho rằng kết quả của một kỳ thi không nên được xem là thước đo duy nhất cho năng lực hay tương lai của một học sinh. Thầy Ẩn nhận định điều quan trọng nhất sau khi có điểm thi là học sinh và phụ huynh cần bình tĩnh nhìn lại năng lực, sở thích cũng như mục tiêu học tập của bản thân để lựa chọn môi trường phù hợp.
Việc vào được trường công lập mong muốn là một kết quả đáng ghi nhận nhưng nếu chưa đạt được nguyện vọng, các em vẫn còn nhiều cơ hội khác để tiếp tục phát triển.