Đó là đề xuất của đại biểu Châu Quỳnh Giao (An Giang) tại phiên thảo luận tại hội trường Quốc hội về kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, chiều 20-4.
Bà Giao nhìn nhận xổ số kiến thiết có vai trò quan trọng trong sự nghiệp phát triển kinh tế – xã hội.
Theo Bộ Tài chính, năm 2025, chỉ riêng 21 công ty xổ số kiến thiết khu vực miền Nam đã đạt doanh thu trên 155.500 tỉ đồng, và nộp ngân sách gần 52.000 tỉ đồng.
Số tiền này có ý nghĩa rất lớn giúp địa phương đầu tư phát triển, chăm lo tốt an sinh xã hội.
Dù vậy, đằng sau những con số “biết nói” ấy, ở góc nhìn kinh tế học hành vi, nó có xu hướng đánh vào nhóm thu nhập thấp nhiều hơn (người mua phần đông là người khó khăn có khát vọng đổi đời, người bán là người yếu thế trong xã hội).
Theo bà Giao, để có được hàng nghìn tỉ đồng xây trường học, bệnh viện, cầu đường, chúng ta đang dựa vào lực lượng khoảng hơn nửa triệu lao động, âm thầm, lặng lẽ đi khắp vỉa hè, ngõ xóm…
“Lực lượng ấy chủ yếu gồm những người già neo đơn, người khuyết tật, phụ nữ đơn thân, là những lao động di cư và cả những trẻ em nghèo. Thời gian qua, Đảng, Nhà nước đã có nhiều chính sách an sinh xã hội chăm lo cho người yếu thế, nhưng đời sống của họ vẫn còn bấp bênh”, bà Giao nói.
Theo bà Giao, nguyên nhân bất cập trên, về khoảng trống pháp lý, căn cứ theo Điều 7 Nghị định 122 năm 2007 quy định về phân phối lợi nhuận, doanh nghiệp kinh doanh xổ số phải thực hiện phân phối lợi nhuận và trích lập các quỹ theo quy định tại Nghị định 91 năm 2015 về đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp.
Tuy nhiên hiện nay cơ chế này chưa quy định cụ thể về việc đảm bảo một phần lợi nhuận được dành để hỗ trợ trực tiếp cho người bán vé số dạo.
Mối quan hệ giữa người bán dạo và đại lý chỉ là “mua đứt bán đoạn”. Họ không có hợp đồng lao động, không có bảo hiểm xã hội, không có bảo hiểm y tế. Họ làm việc bất kể nắng mưa, không ngày nghỉ, nhưng lại không được thừa nhận là một mắt xích trong chuỗi giá trị của ngành.
Nữ đại biểu đoàn An Giang cũng cho hay việc nghiêm cấm chi thưởng hoặc hoa hồng vượt mức tối đa theo pháp luật có thể vô tình hạn chế thu nhập của người bán vé số dạo, vốn phụ thuộc chủ yếu vào hoa hồng.
Thực tế, với hoa hồng chỉ khoảng 1.000 đồng mỗi tờ vé số, một người phải bán hết 200 tờ/ngày mới thu về hơn 200.000 đồng. Thu nhập này chênh lệch quá lớn so với lương cán bộ, nhân viên của công ty xổ số, doanh nghiệp, đại lý…
Căn cứ theo điều 11 Nghị định 30 năm 2007, vé số được phân phối qua ba hình thức: bán trực tiếp, qua đại lý và qua thiết bị điện tử. Tuy nhiên người bán vé số dạo thường nằm trong hệ thống đại lý cấp dưới, không được bảo vệ rõ ràng về quyền lợi.
Cùng với đó, Thông tư 75 năm 2013 chưa có quy định cụ thể về chế độ đãi ngộ, bảo vệ quyền lợi cho người bán vé số dạo trong hệ thống đại lý.
“Chúng ta đã có nghị định, thông tư để quản lý kinh doanh xổ số, nhưng chúng ta lại đang thiếu một khung khổ pháp lý đầy đủ bảo vệ quyền lợi tương xứng của những người lao động thuộc nhóm yếu thế trực tiếp đem lại doanh thu cho lĩnh vực này”, đại biểu nhận định.
Để khắc phục những bất cấp trên, bà Giao kiến nghị Quốc hội, Chính phủ tiếp tục hoàn thiện chính sách về lao động, bảo hiểm xã hội, xem họ là lao động tự do đặc thù.
Cùng với đó, tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng lao động này được dễ dàng tiếp cận bảo hiểm xã hội tự nguyện bằng việc hỗ trợ phần nào mức đóng từ nguồn quỹ phúc lợi của công ty xổ số, ngân sách nhà nước.
Tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung những nghị định, thông tư có liên quan theo hướng phân phối lợi nhuận công bằng từ nguồn thu xổ số kiến thiết.
Cụ thể, sửa đổi, bổ sung Nghị định 122 theo hướng quy định rõ tỉ lệ lợi nhuận trích lập nhằm hỗ trợ an sinh cho người bán vé số dạo. Cùng với đó, cho phép doanh nghiệp trích một phần lợi nhuận để xây dựng quỹ phúc lợi, đào tạo, bảo hiểm y tế hoặc hỗ trợ rủi ro cho người bán vé số dạo.
Sửa đổi, bổ sung Nghị định 30 để ghi nhận người bán vé số dạo là một thành phần hợp pháp trong hệ thống phân phối.
Quy định trách nhiệm của doanh nghiệp kinh doanh xổ số trong việc bảo đảm điều kiện lao động, mức hoa hồng công bằng và minh bạch cho người bán vé số dạo.
“Cùng với đó, ban hành thông tư hướng dẫn hoạt động kinh doanh xổ số, trong đó cần bổ sung quy định về hợp đồng mẫu, minh bạch hoa hồng, hỗ trợ công cụ bán hàng (túi, bảng hiệu, ô dù…). Đồng thời có cơ chế giải quyết tranh chấp giữa người bán vé số dạo và đại lý/doanh nghiệp”, bà Giao kiến nghị.
Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) vừa thông báo triển khai lại tính năng tách lệnh thông minh đối với các giao dịch chuyển tiền nhanh 24/7 từ 500 triệu đồng trở lên.
Theo đó, khi khách thực hiện chuyển tiền từ 500 triệu đồng trở lên, hệ thống sẽ tự động chia thành nhiều giao dịch có giá trị tối đa 499,999 triệu đồng/giao dịch và thông báo đầy đủ trước khi thực hiện.
Để hoàn tất giao dịch, khách hàng chỉ cần xác nhận từng lần tương ứng với mỗi giao dịch được tách nhỏ theo hướng dẫn trên ứng dụng.
Nhiều ngân hàng trước đó đã thông báo ngừng tính năng tự động tách lệnh chuyển tiền đối với các giao dịch từ 500 triệu đồng trở lên trên ứng dụng ngân hàng số. Các giao dịch chuyển khoản liên ngân hàng có giá trị từ 500 triệu đồng sẽ được xử lý theo luồng chuyển khoản thông thường thay vì chuyển nhanh 24/7 như trước đây.
Việc thay đổi này theo các ngân hàng nhằm tuân thủ quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về cung ứng dịch vụ thanh toán, đồng thời góp phần tăng cường an toàn hệ thống và kiểm soát rủi ro.
Trước đó, với các giao dịch chuyển nhanh 24/7 có giá trị trên 500 triệu đồng, hệ thống ngân hàng có thể tự động chia nhỏ thành nhiều lệnh dưới 500 triệu đồng để đảm bảo giao dịch được xử lý tức thời. Tuy nhiên, kể từ thời điểm quy định mới có hiệu lực, tính năng tách lệnh tự động này sẽ bị loại bỏ.
Trong trường hợp khách hàng vẫn muốn thực hiện chuyển tiền nhanh để người nhận nhận tiền ngay lập tức, ngân hàng khuyến nghị người dùng chủ động chia nhỏ giao dịch, đảm bảo mỗi lệnh không vượt quá 500 triệu đồng.
Thực tế, hầu hết ngân hàng trước đây có tính năng tách lệnh chuyển tiền nhanh 24/7. Theo đó, hệ thống ngân hàng tự động chia các giao dịch chuyển tiền liên ngân hàng có giá trị trên 500 triệu đồng thành nhiều món nhỏ, thường là 450 triệu đồng và phần còn lại.
Tính năng này giúp giao dịch chuyển tiền trực tuyến được xử lý qua luồng chuyển mạch của đơn vị trung gian thanh toán Napas, để người nhận có tiền ngay, bất kể ban đêm hay ngày nghỉ.
Tuy nhiên, theo Thông tư sửa đổi về hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán có hiệu lực từ 11/2025, giao dịch tối đa bằng tiền đồng của lệnh thanh toán qua Hệ thống bù trừ điện tử của Ngân hàng Nhà nước không được quá 500 triệu đồng.
Khi lệnh thanh toán vượt mức này, hệ thống của ngân hàng chuyển sang luồng thường với thời gian xử lý ít nhất 4 giờ. Nếu ngoài giờ hành chính, giao dịch sẽ hoàn tất vào ngày làm việc kế tiếp.
Để đảm bảo hoạt động giao dịch không bị gián đoạn, các ngân hàng khuyến nghị khách hàng chủ động sắp xếp kế hoạch chuyển tiền phù hợp với quy định hiện hành. Đối với nhu cầu chuyển tiền nhanh, khách hàng có thể cân nhắc chia nhỏ giao dịch thành các khoản dưới 500 triệu đồng để sử dụng dịch vụ chuyển tiền nhanh qua hệ thống Napas 24/7.
Ngân hàng cũng lưu ý khách hàng theo dõi thông tin cập nhật từ các kênh thông tin chính thức để kịp thời điều chỉnh phương thức giao dịch trong giai đoạn tạm dừng tính năng tách lệnh.
Trước diễn biến ngày càng phức tạp của tình trạng vi phạm sở hữu trí tuệ, vận chuyển hàng giả, hàng hóa giả mạo nhãn hiệu và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, lực lượng hải quan đã tăng cường các biện pháp kiểm soát nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm.
Theo Cục Hải quan (Bộ Tài chính), nhận diện tình hình vi phạm với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi, lợi dụng hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu và quá cảnh hàng hóa để thực hiện hành vi vi phạm, Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ triển khai đồng bộ các biện pháp kiểm soát hải quan trên địa bàn được giao.
Ngày 15/10/2025, tại khu vực kiểm tra hàng hóa xuất khẩu thuộc Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị, bằng các biện pháp nghiệp vụ, Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 2 (Đội 2), Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Lao Bảo tiến hành kiểm tra lô hàng thuộc tờ khai số 500572236810 ngày 14/10/2025 có dấu hiệu nghi vấn.
Kết quả kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện 325.000 bao thuốc lá điếu nhãn hiệu ESSE Change 4mg (tương đương 650 thùng), hàng mới 100%, có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu đã được bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ.
Nhận định vụ việc có tính chất phức tạp, lãnh đạo Cục Hải quan và lãnh đạo Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã chỉ đạo quyết liệt các đơn vị nghiệp vụ khẩn trương điều tra, xác minh nhằm làm rõ nguồn gốc, tính hợp pháp của lô hàng cũng như các hành vi vi phạm có liên quan.
Sau quá trình xác minh, Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 2 đã phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Lao Bảo lập biên bản vi phạm hành chính và bàn giao hồ sơ vụ việc cho UBND tỉnh Quảng Trị xử lý theo thẩm quyền.
Ngày 8/5, UBND tỉnh Quảng Trị ban hành Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với tổ chức vi phạm với số tiền 430 triệu đồng. Đồng thời, cơ quan chức năng áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là buộc tiêu hủy toàn bộ số thuốc lá giả mạo nhãn hiệu theo quy định của pháp luật.
Theo Cục Hải quan, vụ việc tiếp tục khẳng định sự chủ động, quyết liệt của lực lượng hải quan trong công tác đấu tranh, ngăn chặn và xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chủ thể quyền, bảo vệ môi trường đầu tư, kinh doanh lành mạnh, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về hải quan.
Liên Bộ Công Thương - Tài chính cho biết thị trường xăng dầu thế giới những ngày qua vẫn chịu tác động từ thông tin cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, xung đột quân sự giữa Nga với Ukraine.
Các yếu tố này khiến giá xăng dầu thế giới có xu hướng giảm so với 7 ngày trước. Cụ thể, mỗi thùng RON 92 dùng để pha chế E5 RON 92 hạ 7,5% xuống 116,8 USD, dầu diesel giảm 3,3% còn 141,9 USD. Mazut cũng sụt 2,3%, xuống 640 USD một tấn.
Từ 1/6, toàn bộ xăng khoáng RON 95-III được phối trộn với 10% ethanol để thành xăng E10 trước khi bán ra thị trường. Trong khi đó, xăng E5 RON 92 tiếp tục được duy trì đến hết năm 2030.
Ở kỳ điều hành chiều nay, liên Bộ tiếp tục điều chỉnh giá xăng dầu trong nước. Theo đó, giá E5 RON 92 hạ 1.470 đồng, còn 21.780 đồng một lít.
Các mặt hàng dầu cũng hạ so với kỳ điều hành trước. Cụ thể, mỗi lít diesel thấp hơn 790 đồng, còn mazut hạ 800 đồng so với 7 ngày trước.
Tuy nhiên, tại kỳ điều hành hôm nay, liên Bộ chưa công bố giá cơ sở mặt hàng xăng E10. Theo giá công bố của các doanh nghiệp đầu mối, mỗi lít xăng E10 RON 95-III giảm 1.330 đồng.
Giá bán lẻ xăng, dầu thay đổi như sau:
Tại kỳ này, nhà điều hành trích lập trở lại vào Quỹ bình ổn xăng dầu. Cụ thể, mức trích với xăng sinh học 500 đồng, diesel và mazut 300 đồng một lít, kg.
Đây là kỳ điều hành đầu tiên từ khi xăng E10 chính thức được bán đại trà trên toàn quốc, thay thế RON 95-III. E10 là một loại nhiên liệu sinh học, được pha trộn giữa ethanol nhiên liệu (cồn sinh học) và xăng khoáng.
Hiện dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về việc triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học E10 đang được Bộ Tư pháp thẩm định. Theo dự thảo, xăng E10 RON 95-III được xác định là mặt hàng tiêu dùng phổ biến, do Nhà nước công bố giá cơ sở xăng dầu, thay thế xăng khoáng RON 95-III. Sau khi dự thảo nghị quyết này được ban hành, Bộ Công Thương sẽ cùng Bộ Tài chính công bố giá cơ sở mặt hàng xăng E10 RON 95-III.
Thực tế, lộ trình nhiên liệu sinh học được nhà điều hành xây dựng từ nhiều năm trước. Từ 2018, Việt Nam đã bán xăng E5 RON92 trên toàn quốc. Đến tháng 8/2025, E10 được thí điểm tại một số địa phương trước khi mở rộng trên phạm vi cả nước.
Tại họp báo Chính phủ ngày 3/6, Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết cơ quan này sẽ kiểm tra đột xuất doanh nghiệp kinh doanh, phối trộn xăng dầu để đảm bảo chất lượng xăng E10 từ sản xuất, phối trộn, tới bán ra thị trường.