Đó là đề xuất của đại biểu Châu Quỳnh Giao (An Giang) tại phiên thảo luận tại hội trường Quốc hội về kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, chiều 20-4.
Bà Giao nhìn nhận xổ số kiến thiết có vai trò quan trọng trong sự nghiệp phát triển kinh tế – xã hội.
Theo Bộ Tài chính, năm 2025, chỉ riêng 21 công ty xổ số kiến thiết khu vực miền Nam đã đạt doanh thu trên 155.500 tỉ đồng, và nộp ngân sách gần 52.000 tỉ đồng.
Số tiền này có ý nghĩa rất lớn giúp địa phương đầu tư phát triển, chăm lo tốt an sinh xã hội.
Dù vậy, đằng sau những con số “biết nói” ấy, ở góc nhìn kinh tế học hành vi, nó có xu hướng đánh vào nhóm thu nhập thấp nhiều hơn (người mua phần đông là người khó khăn có khát vọng đổi đời, người bán là người yếu thế trong xã hội).
Theo bà Giao, để có được hàng nghìn tỉ đồng xây trường học, bệnh viện, cầu đường, chúng ta đang dựa vào lực lượng khoảng hơn nửa triệu lao động, âm thầm, lặng lẽ đi khắp vỉa hè, ngõ xóm…
“Lực lượng ấy chủ yếu gồm những người già neo đơn, người khuyết tật, phụ nữ đơn thân, là những lao động di cư và cả những trẻ em nghèo. Thời gian qua, Đảng, Nhà nước đã có nhiều chính sách an sinh xã hội chăm lo cho người yếu thế, nhưng đời sống của họ vẫn còn bấp bênh”, bà Giao nói.
Theo bà Giao, nguyên nhân bất cập trên, về khoảng trống pháp lý, căn cứ theo Điều 7 Nghị định 122 năm 2007 quy định về phân phối lợi nhuận, doanh nghiệp kinh doanh xổ số phải thực hiện phân phối lợi nhuận và trích lập các quỹ theo quy định tại Nghị định 91 năm 2015 về đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp.
Tuy nhiên hiện nay cơ chế này chưa quy định cụ thể về việc đảm bảo một phần lợi nhuận được dành để hỗ trợ trực tiếp cho người bán vé số dạo.
Mối quan hệ giữa người bán dạo và đại lý chỉ là “mua đứt bán đoạn”. Họ không có hợp đồng lao động, không có bảo hiểm xã hội, không có bảo hiểm y tế. Họ làm việc bất kể nắng mưa, không ngày nghỉ, nhưng lại không được thừa nhận là một mắt xích trong chuỗi giá trị của ngành.
Nữ đại biểu đoàn An Giang cũng cho hay việc nghiêm cấm chi thưởng hoặc hoa hồng vượt mức tối đa theo pháp luật có thể vô tình hạn chế thu nhập của người bán vé số dạo, vốn phụ thuộc chủ yếu vào hoa hồng.
Thực tế, với hoa hồng chỉ khoảng 1.000 đồng mỗi tờ vé số, một người phải bán hết 200 tờ/ngày mới thu về hơn 200.000 đồng. Thu nhập này chênh lệch quá lớn so với lương cán bộ, nhân viên của công ty xổ số, doanh nghiệp, đại lý…
Căn cứ theo điều 11 Nghị định 30 năm 2007, vé số được phân phối qua ba hình thức: bán trực tiếp, qua đại lý và qua thiết bị điện tử. Tuy nhiên người bán vé số dạo thường nằm trong hệ thống đại lý cấp dưới, không được bảo vệ rõ ràng về quyền lợi.
Cùng với đó, Thông tư 75 năm 2013 chưa có quy định cụ thể về chế độ đãi ngộ, bảo vệ quyền lợi cho người bán vé số dạo trong hệ thống đại lý.
“Chúng ta đã có nghị định, thông tư để quản lý kinh doanh xổ số, nhưng chúng ta lại đang thiếu một khung khổ pháp lý đầy đủ bảo vệ quyền lợi tương xứng của những người lao động thuộc nhóm yếu thế trực tiếp đem lại doanh thu cho lĩnh vực này”, đại biểu nhận định.
Để khắc phục những bất cấp trên, bà Giao kiến nghị Quốc hội, Chính phủ tiếp tục hoàn thiện chính sách về lao động, bảo hiểm xã hội, xem họ là lao động tự do đặc thù.
Cùng với đó, tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng lao động này được dễ dàng tiếp cận bảo hiểm xã hội tự nguyện bằng việc hỗ trợ phần nào mức đóng từ nguồn quỹ phúc lợi của công ty xổ số, ngân sách nhà nước.
Tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung những nghị định, thông tư có liên quan theo hướng phân phối lợi nhuận công bằng từ nguồn thu xổ số kiến thiết.
Cụ thể, sửa đổi, bổ sung Nghị định 122 theo hướng quy định rõ tỉ lệ lợi nhuận trích lập nhằm hỗ trợ an sinh cho người bán vé số dạo. Cùng với đó, cho phép doanh nghiệp trích một phần lợi nhuận để xây dựng quỹ phúc lợi, đào tạo, bảo hiểm y tế hoặc hỗ trợ rủi ro cho người bán vé số dạo.
Sửa đổi, bổ sung Nghị định 30 để ghi nhận người bán vé số dạo là một thành phần hợp pháp trong hệ thống phân phối.
Quy định trách nhiệm của doanh nghiệp kinh doanh xổ số trong việc bảo đảm điều kiện lao động, mức hoa hồng công bằng và minh bạch cho người bán vé số dạo.
“Cùng với đó, ban hành thông tư hướng dẫn hoạt động kinh doanh xổ số, trong đó cần bổ sung quy định về hợp đồng mẫu, minh bạch hoa hồng, hỗ trợ công cụ bán hàng (túi, bảng hiệu, ô dù…). Đồng thời có cơ chế giải quyết tranh chấp giữa người bán vé số dạo và đại lý/doanh nghiệp”, bà Giao kiến nghị.
Chứng khoán mở cửa trong sắc đỏ khi thị trường tiếp tục giảm theo quán tính sau hai phiên điều chỉnh trước đó. Đến khoảng 9h30, chỉ số VN-Index tăng lại trên tham chiếu nhưng không giữ được lâu. Sau 10h, thị trường xấu đi khiến chỉ số này bị đẩy về dưới 1.860 điểm.
Vùng giá này được giữ đến 30 phút đầu buổi chiều, sau đó thị trường dần cải thiện. Từ 14h, chỉ số đại diện sàn HoSE lấy lại sắc xanh nhưng vẫn không bền vững. Chứng khoán tiếp tục bị nhuộm đỏ khi bước vào phiên ATC.
VN-Index đóng cửa ở gần 1.864 điểm, giảm xấp xỉ 11 điểm so với hôm qua. Đây là phiên thứ ba liên tiếp, chỉ số này đi lùi.
Độ rộng thị trường nghiêng hẳn về bên tiêu cực khi toàn sàn HoSE có 217 cổ phiếu giảm, nhiều gấp 2,4 lần số lượng cổ phiếu tăng giá. Từ 10h, tình trạng bên bán chiếm vị thế áp đảo đã được kéo dài đến khi hết phiên.
Diễn biến tiêu cực nhất đến từ các ngành công nghệ, viễn thông, ngân hàng, bán lẻ và chứng khoán. Các cổ phiếu gây áp lực mạnh nhất đều là nhóm nhà băng như VCB, TCB, VPB, BID...
Trong khi đó, bất động sản là ngành duy nhất hút thanh khoản với chỉ số ngành tăng. Tuy nhiên, sức bật trên chủ yếu đến từ nhóm cổ phiếu họ "Vin" gồm VHM và VRE. Riêng VHM đã góp tới 9 điểm cho VN-Index, giúp chỉ số này không giảm quá sâu.
Cổ phiếu của Vinhomes lội ngược dòng khi tăng hết biên độ vào những phút cuối phiên, đóng cửa ở 157.700 đồng một đơn vị. Thanh khoản đạt mức cao nhất thị trường với gần 1.366 tỷ đồng. Mã này ghi nhận hơn một nửa khớp lệnh hôm nay đến từ bên mua chủ động.
Trong phiên thị trường giảm điểm, thanh khoản trên sàn HoSE lại đi lùi. Tổng giá trị giao dịch đạt hơn 19.500 tỷ đồng, sụt gần 4.700 tỷ so với phiên trước và là mức thấp nhất trong khoảng một tháng qua. Điều này cho thấy áp lực bán đang có phần dịu bớt.
Tâm lý thị trường tiếp tục chịu tác động khi khối ngoại đã bán ròng 10 phiên liên tiếp. Hôm nay, họ bán ròng khoảng 586 tỷ đồng với lực xả hàng khá dàn trải, chỉ có HDB là mã duy nhất ghi nhận trên trăm tỷ đồng. Ở chiều ngược lại, chỉ có ACB là cổ phiếu được nhà đầu tư nước ngoài mua ròng hơn trăm tỷ.
Trong bản tin trước giờ giao dịch sáng nay, Chứng khoán VPBank (VPX) đưa ra góc nhìn ngắn hạn rằng thị trường tiếp tục duy trì trạng thái dao động giằng co và phân hóa khi áp lực bán vẫn xuất hiện ở nhiều nhóm ngành, trong khi dòng tiền chưa hình thành được một nhóm dẫn dắt đủ mạnh để tạo sự đồng thuận cho xu hướng tăng mới. Chỉ số vận động chủ yếu trong vùng hỗ trợ gần 1.860-1.870 điểm, cho thấy lực cầu ngắn hạn vẫn hiện diện nhưng chưa đủ mạnh để tạo đột phá rõ ràng.
Về diễn biến dòng tiền, sự luân chuyển vẫn diễn ra giữa các nhóm cổ phiếu nhưng mang tính cục bộ, không lan tỏa rộng. Về kỹ thuật, các chỉ báo hiện cho tín hiệu tương đối trung tính. Với bối cảnh hiện tại, VPX cho rằng khả năng VN-Index tiếp tục tích lũy trong ngắn hạn vẫn được đánh giá cao.
Nửa đầu buổi sáng, chứng khoán giao dịch khá tích cực khi chỉ số chung có lúc tăng gần 7 điểm so với tham chiếu. Song, đà tăng được hỗ trợ chủ yếu bởi nhóm cổ phiếu trụ khi gần một nửa mã trên sàn HoSE giảm giá.
Sau 10h, VN-Index rơi về dưới tham chiếu. Chỉ số này giữ sắc đỏ xuyên suốt cho đến lúc kết phiên. Chỉ số đại diện sàn HoSE đóng cửa trên 1.867,2 điểm, giảm hơn 4 điểm so với hôm qua.
Tính chung cả tuần, VN-Index giảm gần 10 điểm. Chứng khoán đảo chiều sau 2 tuần liên tiếp trong xu hướng cải thiện điểm số. Điểm chung của thị trường trong tuần này là chịu ảnh hưởng mạnh từ nhóm vốn hóa lớn khi thanh khoản duy trì ở mức thấp.
Điều này cũng thể hiện rõ trong phiên hôm nay. 20 cổ phiếu thuộc rổ VN30 giảm khiến VN-Index điều chỉnh, nổi bật nhất là GAS, LPB, PNJ, BID. Ở chiều ngược lại, toàn sàn HoSE có 199 cổ phiếu đi lùi, gần gấp đôi số lượng cổ phiếu tăng. Tuy nhiên, chỉ số chỉ sụt hơn 4 điểm nhờ hai bệ đỡ quan trọng là VHM và HVN.
Tổng giá trị giao dịch trên thị trường TP HCM ghi nhận gần 15.700 tỷ đồng, giảm hơn 9% so với hôm qua. Trong suốt cả tuần nay, thanh khoản sàn HoSE luôn đi dưới ngưỡng tỷ USD.
Ngoài ra, tâm lý thị trường còn chịu ảnh hưởng bởi diễn biến dòng tiền ngoại khi nhà đầu tư nước ngoài có 4 phiên bán ròng trong tuần này. Hôm nay, giá trị bán ròng được ghi nhận khoảng 805 tỷ đồng. Song, không có cổ phiếu nào bị bán ròng trên trăm tỷ.
Trong bản tin trước giờ giao dịch sáng nay, Chứng khoán VPBank (VPX) cho rằng dòng tiền vẫn chưa cải thiện rõ rệt, khiến độ lan tỏa giữa các nhóm ngành còn hạn chế. Phần lớn cổ phiếu vẫn vận động phân hóa và chưa hình thành xu hướng tăng đồng thuận trên diện rộng. Thanh khoản vẫn ở mức thấp, cho thấy tâm lý thận trọng của nhà đầu tư và lực cầu chưa thực sự sẵn sàng cho một nhịp bứt phá mạnh.
Do đó, chiến lược được VPX khuyến nghị là duy trì tỷ trọng cổ phiếu ở mức hợp lý. Nhà đầu tư có thể ưu tiên các nhóm ngành đang thu hút dòng tiền và chờ đợi tín hiệu xác nhận về thanh khoản trước khi gia tăng tỷ trọng
Trong khi đó, Chứng khoán Beta (BSI) lưu ý thanh khoản thị trường duy trì mức thấp và xu hướng giao dịch của khối ngoại là những yếu tố quan trọng cần theo dõi trong thời gian tới. Mặc dù xu hướng ngắn hạn vẫn tích cực, chứng khoán vẫn có khả năng rung lắc cao. Do đó, nhà đầu tư cần cân nhắc hạn chế mua đuổi đối với cổ phiếu có dấu hiệu tăng nóng trong thời gian ngắn và tuân thủ kỷ luật khi sử dụng đòn bẩy.
"Với các chính sách vĩ mô được triển khai nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và doanh nghiệp, nhà đầu tư có thể ưu tiên tích lũy cổ phiếu của những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản vững mạnh với triển vọng kết quả kinh doanh khả quan", nhóm phân tích BSI đưa ra lời khuyên.
Như vậy hiện giá vàng nhẫn 9999 thấp hơn giá vàng miếng 500.000 đồng/lượng.
So với giá vàng thế giới quy đổi, giá vàng trong nước đang cao hơn 19,07 triệu đồng/lượng. Trước đó mức chênh lên đến hơn 30 triệu đồng/lượng.
Trước đó giá vàng thế giới đã bật tăng lên mức 4.840 USD/ounce sau khi Mỹ hoãn tấn công Iran trong 2 tuần.
Tuy nhiên ngay sau đó giá vàng quay đầu giảm mạnh sau tin Iran tuyên bố đóng eo biển Hormuz vì Israel vi phạm lệnh ngừng bắn. Các quan chức Iran cũng cảnh báo Tehran sẵn sàng rút khỏi lệnh ngừng bắn và đáp trả các cuộc tấn công của Israel nhằm vào Lebanon.
Tuy nhiên đến tối nay giá vàng thế giới tăng mạnh trở lại.
Các chuyên gia dự báo tuy tình hình chiến sự chưa ổn nhưng khả năng mở lại eo biển Hormuz trong 2 tuần vẫn khả quan, qua đó hỗ trợ giá vàng tăng trở lại ngưỡng 4.880 USD/ounce.
Giá bạc cũng tăng theo giá vàng. Tối nay giá bạc chạm ngưỡng 76 USD/ounce.
Quy đổi theo tỉ giá niêm yết tại ngân hàng, giá bạc tương đương 2,42 triệu đồng/lượng.
Công ty Ancarat niêm yết giá bạc bán ra ở mức 2,853 triệu đồng/lượng và mua vào ở mức 2,767 triệu đồng/lượng, giảm 95.000 đồng/lượng.
Công ty SBJ niêm yết giá bạc bán ra ở mức 2,859 triệu đồng/lượng, mua vào ở mức 2,775 triệu đồng/lượng, giảm 96.000 đồng/lượng.
Công ty Phú Quý niêm yết giá bán bạc ở mức 2,855 triệu đồng/lượng và 2,769 triệu đồng/lượng (mua vào), giảm 99.000 đồng/lượng so với hôm qua.
Mời bạn đọc theo dõi diễn biến giá vàng và giá bạc TẠI ĐÂY
