Bộ Công an đang lấy ý kiến đối với dự thảo hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), trong đó đề xuất xử lý hình sự các hành vi liên quan đến tội phạm môi trường.
Theo đó, ba hành vi đang được đề xuất xử lý hình sự trong các tội phạm về môi trường gồm:
Hành vi đốt chất thải, nhất là với các chất thải nguy hại; hành vi gây ra trái phép tiếng ồn, độ rung và mùi vượt tiêu chuẩn, quy chuẩn; hành vi tận diệt đối với động vật (sử dụng các loại vật liệu, hóa chất, công cụ có tính chất tận diệt đối với các loài động vật).
Báo cáo tổng kết việc thi hành Bộ luật Hình sự, thống kê từ ngày 1-1-2018 đến tháng 6-2025, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường đã phát hiện, điều tra, khởi tố 28 vụ án hình sự.
Chủ yếu tập trung vào các tội gây ô nhiễm môi trường; vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên; vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản; sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm.
Cạnh đó là các tội sản xuất, buôn bán hàng giả là thức ăn dùng để chăn nuôi, phân bón, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, giống cây trồng, giống vật nuôi; vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm.
Theo cơ quan soạn thảo, tình trạng thu gom, xử lý chất thải không đúng quy định; vi phạm về xả nước thải, khí thải vượt quy chuẩn ra môi trường; đổ chất thải trái phép; khai thác, vận chuyển, kinh doanh khoáng sản (đất, cát, sỏi, vàng, than) trái phép, không có nguồn gốc hợp pháp diễn ra phức tạp ở nhiều địa phương.
Hơn nữa, hành vi vi phạm pháp luật về quản lý, khai thác tài nguyên và đa dạng sinh học đang ở mức báo động.
Vi phạm trong việc nuôi nhốt, buôn bán các sản phẩm từ sinh vật nguy cấp, quý hiếm diễn ra với các phương thức, thủ đoạn tinh vi.
Vi phạm về y tế, an toàn thực phẩm chủ yếu đến từ hành vi kinh doanh, lưu giữ, tiêu thụ các mặt hàng thực phẩm là sản phẩm động vật đông lạnh không rõ nguồn gốc, không đảm bảo an toàn thực phẩm, sử dụng các loại phụ gia, hóa chất không bảo đảm chất lượng hoặc không đúng quy trình…
Theo Bộ Công an, “nhìn chung, người dân chưa thực sự cảm thấy an toàn về môi trường sống của mình”.
Tình trạng ô nhiễm môi trường, mất vệ sinh an toàn thực phẩm, mất an toàn trong lao động, trong xây dựng, trong khi tham gia giao thông đã đến mức báo động. Vì vậy Bộ luật Hình sự cần được tiếp tục hoàn thiện để góp phần tạo ra một khung pháp lý vững chắc, để bảo vệ môi trường sống an toàn cho người dân.
Báo cáo đánh giá tác động của chính sách trong dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) cho thấy hiện nay, trong các hành vi của tội gây ô nhiễm môi trường và tội vi phạm quy định về quản lý chất thải nguy hại chưa có quy định về hành vi đốt chất thải, nhất là đối với các chất thải nguy hại.
Đồng thời chưa có quy định về hành vi gây ra trái phép tiếng ồn, độ rung và mùi vượt tiêu chuẩn, quy chuẩn nên chưa có cơ chế xử lý hình sự đối với người thực hiện các hành vi này.
Bộ luật Hình sự hiện hành cũng chưa có quy định để xử lý hình sự với các hành vi sử dụng các loại hóa chất, phương tiện, công cụ đánh bắt động vật có tính chất tận diệt như dùng kích điện, dùng sóng cao tần, dùng hóa chất độc hại…
Việc xác định giá trị gây thiệt hại trong các trường hợp trên để làm căn cứ truy cứu trách nhiệm hình sự là rất khó, trong nhiều trường hợp là không thể.
Tuy nhiên mức độ nguy hiểm của hành vi nêu trên rất lớn, gây tận diệt sinh vật, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự đa dạng sinh học. Thực tiễn cho thấy việc đánh bắt tận diệt đã và đang biến các con sông thành “sông chết”.
Do đó cần phải có chế tài nghiêm khắc hơn để xử lý, thay vì chỉ xử lý hành chính như hiện nay.
Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Vĩnh Long, ngày 20/5, Cơ quan CSĐT công an tỉnh này cho biết đã tống đạt quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và ra lệnh bắt tạm giam đối với Cao Văn Quý (SN 1978, cư trú tại ấp Nguyệt Lãnh A, xã Bình Phú, tỉnh Vĩnh Long) để điều tra về hành vi can tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi.
Theo kết quả điều tra, Quý và L.T.K.H. (SN 1988, thường trú ấp II, xã Phong Thạnh, tỉnh Vĩnh Long) gặp nhau và sống chung như vợ chồng vào năm 2010. Sau đó, cả hai có 1 người con là cháu L.N.T. (SN 14/6/2011).
Đến năm 2012, giữa Quý và H. không còn sống chung nên cháu T. về sống với ông bà ngoại. Đến tháng 6/2025, do mâu thuẫn gia đình nên Quý đã rước cháu T. về nhà nuôi dưỡng. Thời gian sống cùng nhà, Quý đã 3 lần thực hiện giao cấu với cháu T.
Sáng 19/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Cần Thơ đã bắt tạm giam Nguyễn Thị Thu Đông (41 tuổi, cư trú tại phường Ninh Kiều, TP Cần Thơ) và Lầu Thị Giang (42 tuổi, cư trú tại TP Hà Nội) về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Đông là Giám đốc Công ty TNHH Huỳnh Hương Group. Công ty này chuyên cung ứng lao động tạm thời; tư vấn, giới thiệu và môi giới lao động việc làm, có địa chỉ đăng ký hoạt động tại phường Tân An, TP Cần Thơ.
Giang là Giám đốc Công ty TNHH Hải Anh Đại Phong. Công ty không có thông tin hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.
Theo công an, cả hai công ty này đều không có chức năng đưa người Việt Nam đi lao động tại Hàn Quốc.
Khoảng tháng 1/2024 đến tháng 5/2025, trên các trang mạng xã hội, Đông đăng tin tuyển lao động đi Hàn Quốc với chi phí từ 30 đến 175 triệu đồng/người, yêu cầu đặt cọc trước từ 10 đến 70 triệu đồng/người.
Từ thông tin này, nhiều người lao động đã tin tưởng đăng ký, đưa tiền cho Đông và Giang làm hồ sơ, thủ tục xuất cảnh với tổng số tiền hơn 5,6 tỷ đồng.
Trong đó, Đông nhận hơn 4,2 tỷ đồng và Giang nhận gần 1,4 tỷ đồng. Số tiền này, cả hai không thực hiện đúng cam kết mà chiếm đoạt rồi tiêu xài cá nhân.
Ngày 26/4, Phụng và chồng Phạm Tuấn Thanh, cùng 44 tuổi, bị Phòng Cảnh sát kinh tế (PC03) Công an TP HCM bắt tạm giam về hành vi Vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
Tuần trước, PC03 phối hợp cùng các đơn vị nghiệp vụ đồng loạt kiểm tra xưởng sản xuất của hộ kinh doanh Mỹ Phụng tại phường Tân Tạo (quận Bình Tân cũ) và nhiều điểm tiêu thụ ở phường Phú Định, phường Bình Đông. Lực lượng chức năng thu giữ gần 700 kg mì tươi cùng hơn 10 kg hàn the (Borax), 27 can nhựa chứa thủy tinh lỏng (Natri Silicat) và nhiều hóa chất, phẩm màu không rõ nguồn gốc...
Cơ quan điều tra xác định, vợ chồng Mỹ Phụng bắt đầu sản xuất mì trứng, mì vàng từ năm 2014. Để sợi dai, không bị bở và kéo dài thời gian bảo quản từ 8 tiếng lên 2 ngày, họ đã trực tiếp pha trộn hàn the và thủy tinh lỏng vào quá trình chế biến. Đây là những hóa chất công nghiệp, bị cấm sử dụng trong thực phẩm vì gây hại cho sức khỏe người tiêu dùng.
PC03 ước tính, từ khi hoạt động đến lúc bị phát hiện, cơ sở này đã đưa ra thị trường hơn 2.800 tấn mì tươi có chất cấm.
Vụ án đang được điều tra mở rộng để làm rõ trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức liên quan đã tiếp tay tiêu thụ sản phẩm trên thị trường.
Đây là vụ án thứ hai về sản xuất mì tươi chứa chất cấm bị PC03 phát hiện. Trước đó, với thủ đoạn tương tự, Vương Lưỡng Toàn và đồng phạm thực hiện ở cơ sở thuộc phường Phú Thạnh (quận Tân Phú cũ). Công an TP HCM đánh giá việc này thể hiện sự quyết liệt trong đấu tranh, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, tội phạm về môi trường, an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.