Người dân và các cơ quan, đơn vị còn 15 ngày để góp ý cho Dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự năm 2026, đang được Bộ Công an lấy ý kiến công khai.
Lần sửa đổi này đề ra loạt đề xuất bao quát mọi lĩnh vực, từ môi trường, tội phạm công nghệ, việc giảm các tội còn án tử hình; mở rộng các tội phạt tiền thay tù, đến tăng tội hình sự với doanh nghiệp.
Trong lĩnh vực tư pháp, ngoài đề xuất luật sư phải tố cáo thân chủ khi chuẩn bị phạm tội, Bộ Công an đề xuất thêm tội danh hình sự với nhóm các chấp hành viên thi hành án dân sự.
Theo cơ quan soạn thảo, tình trạng cán bộ thực hiện sai hoặc không đầy đủ quy định về thi hành án dân sự đã gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân. Nhưng luật lại chưa có chế tài xử lý hình sự, gây bức xúc cho quần chúng nhân dân, xâm phạm đến an ninh, trật tự.
Do đó, Bộ Công an đề xuất bổ sung hành vi phạm tội mới vào Bộ luật Hình sự: Thực hiện sai quy định hoặc thực hiện không đầy đủ quy định về thi hành án dân sự gây thiệt hại nghiêm trọng, áp dụng riêng cho người vi phạm là chấp hành viên.
Các sai phạm của chấp hành viên đang được xử lý ra sao
Chấp hành viên do Bộ trưởng Tư pháp bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức; là người được Nhà nước giao nhiệm vụ thi hành các bản án, quyết định của Tòa án và một số cơ quan liên quan, theo Luật Thi hành án dân sự.
Chấp hành viên thi hành án sai quy định pháp luật, gây thiệt hại sẽ bị xử lý kỷ luật (khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, cách chức), bồi thường thiệt hại, hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự tùy mức độ. Họ phải chịu trách nhiệm cá nhân về hành vi, quyết định của mình trong thi hành án dân sự.
Bộ luật Hình sự chưa có một tội danh riêng biệt dành riêng cho hành vi “thi hành án sai” của chấp hành viên. Song tùy tính chất, động cơ, chấp hành viên có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo các tội danh về chức vụ hoặc tội xâm phạm hoạt động tư pháp như:
– Tội không thi hành án (Điều 379): Nếu chấp hành viên là người có thẩm quyền nhưng cố ý không ra quyết định thi hành án hoặc không thi hành quyết định thi hành bản án, quyết định của Tòa án.
Hình phạt cao nhất có thể lên đến 10 năm tù nếu gây thiệt hại hoặc tẩu tán tài sản trị giá trên 1 tỷ đồng.
– Tội cản trở việc thi hành án (Điều 381): Áp dụng nếu chấp hành viên lợi dụng chức vụ, quyền hạn để cố ý cản trở việc thi hành án. Hình phạt có thể từ cải tạo không giam giữ đến 5 năm tù.
– Tội thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng (Điều 360): Nếu chấp hành viên không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nhiệm vụ được giao do thiếu trách nhiệm, dẫn đến thiệt hại về tính mạng, sức khỏe hoặc tài sản theo các mức định lượng luật định.
– Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ (Điều 356): Áp dụng nếu chấp hành viên vì vụ lợi hoặc động cơ cá nhân khác mà làm trái công vụ gây thiệt hại cho lợi ích Nhà nước, tổ chức, cá nhân.
Ngày 5/5, Smoliakov Konstantin, quốc tịch Nga, bị Công an phường Nha Trang tạm giữ hình sự về hành vi Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ, gây hậu quả nghiêm trọng.
Sáng hôm qua, Smoliakov sau khi dùng rượu bia đã chạy xe máy về nhà. Khi đến đoạn đường Trần Phú, gần Quảng trường 2/4 (phường Nha Trang), người này không làm chủ được tốc độ và tay lái, tông vào người phụ nữ khoảng 70 tuổi đang đi qua đường. Nạn nhân bị thương nặng, được đưa đi cấp cứu nhưng không qua khỏi; còn Smoliakov xây xước nhẹ.
Ngày 13/5, Công an TP Hà Nội cho biết Công an phường Đại Mỗ vừa lập hồ sơ xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Đ.Đ.P. (63 tuổi, trú tại phường Đại Mỗ) về hành vi đăng tải bình luận xúc phạm lực lượng chức năng trên mạng xã hội.
Trước đó, qua nắm tình hình trên không gian mạng, Công an phường Đại Mỗ phát hiện tài khoản Facebook “Thanh Tung” bình luận dưới bài viết của tài khoản “Nguyễn Văn Lương”. Nội dung bài viết liên quan vụ tai nạn giao thông khiến một cán bộ Cảnh sát giao thông hy sinh khi làm nhiệm vụ tại Thái Nguyên.
Theo cơ quan công an, bình luận của tài khoản “Thanh Tung” có lời lẽ thiếu chuẩn mực, mang tính xúc phạm lực lượng chức năng, gây bức xúc trong dư luận. Bài viết kèm hình ảnh hiện trường vụ tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng.
Bằng các biện pháp nghiệp vụ, Công an phường Đại Mỗ xác minh chủ tài khoản Facebook “Thanh Tung” là ông Đ.Đ.P. và mời người này lên trụ sở làm việc.
Tại cơ quan công an, ông P. thừa nhận là người đăng tải bình luận nêu trên. Ông khai do bức xúc cá nhân sau việc từng bị xử phạt vi phạm giao thông nên đã có phát ngôn thiếu chuẩn mực, không kiểm soát cảm xúc, dẫn đến đăng nội dung phản cảm trên mạng xã hội.
Căn cứ kết quả xác minh, Công an phường Đại Mỗ lập hồ sơ xử phạt vi phạm hành chính đối với ông P. mức 7,5 triệu đồng, đồng thời yêu cầu ông P. gỡ bỏ nội dung vi phạm, cam kết không tái phạm.
Công an khuyến cáo người dân cần thận trọng, chuẩn mực khi bình luận, chia sẻ thông tin trên không gian mạng. Mọi hành vi lợi dụng mạng xã hội để xúc phạm tổ chức, cá nhân, lan truyền thông tin sai sự thật hoặc tiêu cực đều có thể bị phát hiện, xử lý theo quy định pháp luật.
Ngày 7-4, Công an tỉnh Phú Thọ cho biết Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh đang tạm giữ hình sự Bùi Văn Hùng (19 tuổi, ở xã Lạc Sơn) về hành vi chống người thi hành công vụ.
Trước đó khoảng 15h chiều 6-4, trong quá trình tuần tra, kiểm soát trên tuyến đường ở xã Quyết Thắng (tỉnh Phú Thọ), tổ công tác Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Phú Thọ phát hiện một người lái xe máy kẹp ba, không đội mũ bảo hiểm, vi phạm quy định về an toàn giao thông nên đã ra tín hiệu dừng xe để kiểm tra.
Tuy nhiên Bùi Văn Hùng (người cầm lái) không chấp hành hiệu lệnh mà còn quay đầu bỏ chạy, tăng ga đâm thẳng đại úy Vũ Huy Thành.
Cú tông mạnh khiến đại úy Vũ Huy Thành bị gãy xương cẳng chân trái.
Ngay lập tức tổ công tác đã nhanh chóng khống chế Hùng và hai người đi cùng trên xe, đồng thời đưa đại úy Vũ Huy Thành đi cấp cứu.
Qua kiểm tra xác định Bùi Văn Hùng vi phạm nồng độ cồn kịch khung 0,755mg/l khí thở, không có giấy phép lái xe, kẹp ba và không đội mũ bảo hiểm.
Công an tỉnh Phú Thọ cho biết ngoài việc tạm giữ hình sự Hùng, cơ quan điều tra đang điều tra, xác minh làm rõ hành vi giao xe cho người không đủ điều kiện khi tham gia giao thông.
