Cháy kho bãi dầu thải rộng hàng trăm m2 ở Hà Nội

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng đã chính thức được Quốc hội thông qua và sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2027.

Một trong những điểm thay đổi đáng chú ý là việc điều chỉnh liên quan đến các giao dịch bắt buộc phải công chứng tại điều 3 Luật Công chứng. Cụ thể, luật sửa đổi đã bỏ các giao dịch bắt buộc phải công chứng do Chính phủ quy định trong tiêu chí xác định các giao dịch phải công chứng.

Sự điều chỉnh này nhằm thu hẹp phạm vi các giao dịch bắt buộc công chứng và bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, dẫn đến hệ quả pháp lý trực tiếp là các giao dịch đang bị bắt buộc công chứng theo quy định tại các nghị định của Chính phủ sẽ chính thức được bãi bỏ.

Cụ thể, danh mục 6 loại giao dịch không còn bắt buộc công chứng bao gồm:

Văn bản ủy quyền của người đã xuất cảnh cho người khác đứng tên mua nhà ở thuộc tài sản công; Hợp đồng chuyển nhượng hợp đồng kinh doanh bất động sản;

Văn bản thỏa thuận góp vốn bằng quyền sử dụng đất của các đồng sở hữu; Văn bản ủy quyền giải quyết thi hành án khi người phải thi hành án đã xuất cảnh; Văn bản ủy quyền thực hiện quyền khiếu nại; Hợp đồng chuyển nhượng văn phòng thừa phát lại.

Trong số các giao dịch được điều chỉnh, việc bỏ bắt buộc công chứng "Hợp đồng chuyển nhượng hợp đồng kinh doanh bất động sản" đang thu hút nhiều sự quan tâm.

Việc bãi bỏ yêu cầu công chứng đối với loại giao dịch này mang ý nghĩa đơn giản hóa thủ tục hành chính, nhưng các vấn đề phát sinh trong giai đoạn giao thời có thể gây khó khăn cho việc áp dụng pháp luật trên thực tế.

Về mặt thực tiễn thi hành, hợp đồng chuyển nhượng hợp đồng kinh doanh bất động sản hiện đang được hướng dẫn quy trình, thủ tục và hình thức rất rõ ràng trong Nghị định số 96 năm 2024, với điều kiện tiên quyết là phải qua công chứng. Khi quy định bắt buộc này được tháo gỡ từ năm 2027, một số ý kiến quan ngại về sự xuất hiện của một "khoảng trống" về thủ tục pháp lý.

Nếu không có các văn bản hướng dẫn thi hành mới để thay thế kịp thời, việc thực thi sẽ đối diện với một xung đột pháp lý cục bộ.

Tâm lý e ngại trách nhiệm sẽ khiến các cơ quan giải quyết thủ tục (thuế, đăng ký) và chủ đầu tư dự án lúng túng, thậm chí từ chối tiếp nhận các hợp đồng không có dấu công chứng.

Hơn thế nữa, sự thiếu vắng của công chứng viên vô hình trung đẩy gánh nặng thẩm định rủi ro (như xác minh chữ ký, năng lực hành vi) sang các đơn vị vốn không có chuyên môn này.

Hệ lụy là, thay vì được cắt giảm thủ tục, người dân có thể rơi vào tình cảnh ách tắc hồ sơ, làm ảnh hưởng trực tiếp đến quyền định đoạt tài sản chính đáng.

Việc Quốc hội thông qua Luật Công chứng sửa đổi với định hướng bãi bỏ yêu cầu công chứng đối với các giao dịch quy định tại cấp nghị định là một bước tiến trong nỗ lực giảm bớt gánh nặng thủ tục.

Dù vậy, để chính sách thực sự đi vào đời sống mà không tạo ra các điểm nghẽn pháp lý, các cơ quan quản lý cần sớm có những nghị định, thông tư hướng dẫn chi tiết nhằm lấp đầy khoảng trống thủ tục.

Song song đó, người tham gia giao dịch cũng cần chủ động trang bị kiến thức pháp lý và ưu tiên các phương án an toàn, để bảo vệ quyền lợi tài sản của chính mình.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ngày 14/7, Phó chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng ký ban hành Kế hoạch 277 triển khai đợt cao điểm 100 ngày thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm về chuyển đổi số.

Một trong những nội dung trọng tâm là thành phố thí điểm miễn giấy phép xây dựng đối với nhà ở riêng lẻ tại 126 xã, phường. Việc thí điểm được thực hiện kể từ khi kế hoạch có hiệu lực để đánh giá trước khi áp dụng đến hết ngày 31/12/2027. Thành phố định hướng chuyển dần từ cơ chế cấp phép trước khi xây dựng sang quản lý dựa trên dữ liệu và tăng cường hậu kiểm.

Đây cũng là một trong các giải pháp cải cách thủ tục hành chính được triển khai trong đợt cao điểm chuyển đổi số. Hà Nội sẽ rà soát, tái thiết kế các thủ tục có tần suất phát sinh lớn, liên quan trực tiếp đến người dân và doanh nghiệp theo hướng đơn giản hóa hồ sơ, giảm thao tác trên môi trường số và không yêu cầu cung cấp lại dữ liệu đã có trong cơ sở dữ liệu của cơ quan nhà nước.

Thành phố đặt mục tiêu 100% hồ sơ phát sinh của 5 thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất được thực hiện trực tuyến toàn trình. Đối với các thủ tục cần lấy ý kiến liên ngành, Hà Nội yêu cầu áp dụng nguyên tắc "im lặng là đồng ý" nếu hết thời hạn mà cơ quan được lấy ý kiến không có ý kiến phản hồi.

Trong lĩnh vực đất đai, Hà Nội triển khai đợt cao điểm 45 ngày để hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai trên địa bàn với khoảng 4,2 triệu thửa đất. Trong đó, khoảng 3,2 triệu thửa đất đã có dữ liệu sẽ hoàn thành trước ngày 30/7, còn khoảng 950.000 thửa đất đang đo đạc sẽ hoàn thành trước ngày 30/8.

Theo UBND thành phố, đợt cao điểm 100 ngày nhằm xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung, chuẩn hóa và tích hợp các dữ liệu trọng điểm, nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến và đẩy nhanh tiến độ các nhiệm vụ chuyển đổi số.

Trước đó, tháng 8/2025, Thủ tướng giao Bộ Xây dựng phối hợp với Hà Nội và TP HCM tổng kết việc thí điểm miễn giấy phép xây dựng tại các khu vực đã có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, đồng thời nghiên cứu mở rộng phạm vi áp dụng.

Theo dự thảo nghị định hướng dẫn Luật Xây dựng 2025 do Bộ Xây dựng trình Chính phủ, nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng, có tổng diện tích sàn dưới 500 m2 tại khu vực không có yêu cầu quản lý quy hoạch, kiến trúc sẽ được miễn giấy phép xây dựng.

Tin Gốc: Vnexpress

Trước đó, TAND tỉnh Lâm Đồng phải hoãn xét xử do vắng mặt nguyên đơn dân sự là UBND phường Bắc Gia Nghĩa (tỉnh Lâm Đồng), người làm chứng, giám định viên, điều tra viên…

Theo hồ sơ, đầu năm 2015, Chi hội Cựu chiến binh thôn 6, xã Trường Xuân, huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông (cũ) họp bàn việc phát dọn khu đất được cho là không còn rừng để trồng cây keo gây quỹ hoạt động. Sau đó, các hội viên tham gia chặt cây bụi, dây leo và một số cây gỗ nhỏ gom thành đống chờ đốt.

Kết luận giám định tháng 4.2015 của giám định viên tư pháp Huỳnh Văn Triệu (Hạt Kiểm lâm thành phố Gia Nghĩa cũ) xác định diện tích rừng sản xuất bị hủy hoại là 0,98 ha, thiệt hại hơn 53 triệu đồng.

Từ đó đến nay, vụ án kéo dài đã 11 năm, trải qua 3 lần xét xử sơ thẩm, 2 lần phúc thẩm và 1 lần giám đốc thẩm. Đáng chú ý, sau khi bản án phúc thẩm lần 2 của TAND tỉnh Đắk Nông phạt 6 cựu chiến binh từ 6 - 7 tháng tù tội hủy hoại rừng, dù đã chấp hành xong hình phạt, ra tù họ vẫn tiếp tục kêu oan.

Năm 2020, khi xét xử giám đốc thẩm, TAND cấp cao tại TP.HCM chỉ ra 9 vấn đề cho thấy chưa đủ căn cứ buộc tội 6 bị cáo nên đã hủy toàn bộ các bản án sơ thẩm và phúc thẩm ở tỉnh Đắk Nông (nay là tỉnh Lâm Đồng) để điều tra lại.

Ngay sau đó, Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM có văn bản hướng dẫn việc kiểm sát điều tra. Trong đó chỉ ra nhiều vấn đề về vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng và chứng cứ cần được làm rõ nhằm tránh làm oan người vô tội.

Theo Viện KSND cấp cao tại TP.HCM, tại khoản 1 điều 189 bộ luật Hình sự năm 1999, điểm 3.4 Thông tư liên ngành số 19 năm 2007 của Bộ NN-PTNT - Bộ Tư pháp - Bộ Công an - Viện KSND tối cao và TAND tối cao, cùng điểm b khoản 1 điều 20 Nghị định 157 năm 2013, hủy hoại rừng sản xuất chỉ bị xử lý hình sự khi diện tích thiệt hại trên 5.000 m².

Tuy nhiên, hồ sơ xuất hiện nhiều tài liệu mâu thuẫn. Trong khi biên bản xác minh tháng 3.2015 của Chi cục Kiểm lâm thị xã Gia Nghĩa (cũ) xác định khu vực rừng bị thiệt hại 100%, thì biên bản kiểm tra hiện trường của cơ quan điều tra lại xác định diện tích thiệt hại chỉ khoảng 0,4 ha của 2 ngày tháng 1.2015.

Vì thế Viện trưởng đề nghị cần làm rõ phần diện tích còn lại do ai chặt phá. Các bị cáo có thực sự chặt phá rừng trong 2 ngày của tháng 4.2015 không và diện tích thiệt hại thực tế là bao nhiêu…

Tuy nhiên, đầu năm 2026, TAND khu vực 6 - Lâm Đồng xét xử sơ thẩm lần 3 tiếp tục giữ nguyên quan điểm kết tội 6 bị cáo về tội hủy hoại rừng với mức án như cũ từ 6 - 7 tháng tù.

Cụ thể, tòa phạt 5 cựu chiến binh mỗi người 6 tháng tù gồm: Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi); riêng bị cáo Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) 7 tháng tù.

Đại biểu Quốc hội là thượng tướng Bế Xuân Trường, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam, Phó chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam (nguyên Thứ trưởng Bộ Quốc phòng) đã nhiều lần có văn bản gửi Chánh án TAND tối cao và Viện trưởng VKSND tối cao đề nghị chỉ đạo giải quyết khách quan vụ án.

"Các bị cáo trong vụ án đều là cựu chiến binh, từng tham gia quân đội, có nhiều đóng góp trong chiến đấu, bảo vệ Tổ quốc. Việc thực hiện hành vi bị cáo buộc cũng không xuất phát từ động cơ vụ lợi cá nhân. Vì vậy, việc giải quyết vụ án cần đặc biệt thận trọng, không để xảy ra oan sai", nội dung văn bản nêu.

Quyết định giám đốc thẩm của TAND cấp cao tại TP.HCM đã xác định kết luận giám định tháng 4.2015 và kết luận giám định lại tháng 7.2016 đều do ông Huỳnh Văn Triệu ký không phải giám định viên có chuyên môn, là trái với điều 34 luật Giám định tư pháp. Vì thế, các cơ quan tố tụng căn cứ vào kết luận trên để điều tra, truy tố, xét xử 6 bị cáo là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng.

Sau khi vụ án bị hủy để điều tra lại, Hội đồng Giám định tư pháp trong lĩnh vực lâm nghiệp thuộc Bộ NN - PTNT (cũ) đã ban hành kết luận giám định năm 2022 với nội dung "không thể giám định được ranh giới, diện tích rừng, trạng thái rừng bị thiệt hại".

Theo thượng tướng Bế Xuân Trường, đây là kết luận chuyên môn của cơ quan giám định cấp bộ. Tuy nhiên, cơ quan tố tụng lại tiếp tục tái sử dụng kết luận giám định của ông Huỳnh Văn Triệu để kết tội bị cáo là vi phạm thủ tục tố tụng.

"Lẽ ra, cơ quan điều tra phải căn cứ vào kết luận giám định của Bộ NN - PTNT (cũ) để đình chỉ vụ án, đình chỉ bị can theo điểm b khoản 1 điều 230 bộ luật Tố tụng hình sự do đã hết thời hạn điều tra vụ án mà không chứng minh được bị can đã thực hiện tội phạm", văn bản nêu.

Tin Gốc: Thanh Niên