Chị Đoàn Bảo Châu (sinh năm 1989) từng có 13 năm thâm niên trong lĩnh vực quản lý nhân sự tại các tập đoàn đa quốc gia. Áp lực công việc cùng việc chăm sóc con nhỏ khiến chị dần lơ là bản thân. Bước sang tuổi 34, chị giật mình khi nhìn vào gương: một phiên bản mệt mỏi, ánh mắt thiếu sức sống và cân nặng chạm mốc 69 kg – tăng 15 kg so với trước đây.
Kết quả kiểm tra sức khỏe là một “gáo nước lạnh” với chẩn đoán béo phì độ 1 và mỡ máu cao. Mỡ máu bao gồm cholesterol và triglyceride. Các chỉ số này tăng hoặc giảm bất thường được gọi là rối loạn lipid máu hay rối loạn mỡ máu.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), rối loạn mỡ máu đang tăng với tốc độ báo động trên toàn cầu. Tại Việt Nam, Viện Dinh dưỡng Quốc gia báo cáo tỷ lệ người trưởng thành có mức cholesterol máu cao tăng từ 18,6% năm 2010 lên 29,6% năm 2020.
Rối loạn mỡ máu thường không gây triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu. Phần lớn người bệnh chỉ phát hiện tình cờ qua xét nghiệm định kỳ hoặc khi xuất hiện biến chứng nguy hiểm như nhồi máu cơ tim, đột quỵ.
Tuy nhiên, đỉnh điểm khiến chị quyết tâm thay đổi lại là một sự cố ở công viên. “Sau một ngày làm việc kiệt sức, mình dẫn con đi chơi và bất ngờ ngất xỉu. Khoảnh khắc đó khiến mình bừng tỉnh. Nếu không thay đổi, mình sẽ không đủ sức khỏe để đồng hành cùng con lâu dài”, chị Châu nhớ lại. Đó là lúc chị bắt đầu hành trình xây lại nền tảng sức khỏe để ổn định cả Thân – Tâm – Trí.
Không lựa chọn những phương pháp cực đoan, chị Châu bắt đầu hành trình một cách khoa học và kỷ luật. Kết quả đến một cách ngoạn mục nhưng bền vững.
Vào tháng 9/2023, chị bắt đầu với cân nặng 69 kg và vòng eo 85 cm. Chỉ sau 90 ngày đầu tiên (đến tháng 12/2023), chị đã giảm được 13 kg, đưa cân nặng về mức 56 kg và vòng eo thu gọn còn 70 cm. Không dừng lại ở đó, trong 3 tháng tiếp theo, chị giảm thêm 5 kg nữa. Đến tháng 3/2024, chị duy trì ổn định ở mức 51 kg với vòng eo 65 cm. Tổng cộng, người mẹ một con đã đánh bay 18 kg mỡ thừa và 20 cm vòng eo một cách nhẹ nhàng.
Điểm khác biệt trong phương pháp của chị Châu là sự linh hoạt. Chị không nhịn ăn hay loại bỏ hoàn toàn tinh bột. Thay vào đó, chị áp dụng quy tắc chọn lựa thực phẩm thông minh để vẫn có thể duy trì lối sống bình thường, ăn cơm cùng gia đình hoặc tiệc tùng cùng bạn bè.
Về chế độ ăn, chị ưu tiên thực phẩm giàu đạm, đa dạng nhóm chất và màu sắc, đồng thời hạn chế tối đa đồ ngọt, đồ chiên dầu và thực phẩm chế biến sẵn.
Thực đơn một ngày của chị thường bắt đầu buổi sáng với các món nước quen thuộc như bún bò, hủ tiếu hoặc bánh canh. Buổi trưa, chị ăn đầy đủ các nhóm chất từ rau củ, đạm (gà, bò, hải sản, đậu…) kèm tinh bột như cơm hoặc bún. Buổi tối, chị vẫn giữ nguyên các nhóm chất nhưng giảm khẩu phần để cơ thể tiêu hóa nhẹ nhàng hơn.
Bác sĩ Đinh Trần Ngọc Mai, khoa Dinh dưỡng – Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM cho biết giải pháp giảm cân bền vững và an toàn nhất là duy trì lối sống lành mạnh và chế độ ăn uống khoa học. Bác sĩ Mai khuyên hãy ưu tiên ăn uống đủ bữa; đa dạng các loại thực phẩm, lựa chọn thực phẩm tốt cho sức khỏe; ăn đủ chất xơ, đạm và giảm đồ ngọt, cũng như chất béo bão hòa (như mỡ, phủ tạng, bơ thực vật…).
“Hãy luôn nhớ rằng, mấu chốt của việc giảm cân là giảm calo nạp vào và tăng tiêu hao bằng vận động, tập thể dục”, bác sĩ Mai nói.
Về vận động, chị Châu không ép mình vào những bài tập cường độ cao. Trong giai đoạn giảm cân, chị dành 15-30 phút mỗi ngày cho các bài cardio đơn giản tại nhà. Khi đã về dáng, chị duy trì bằng các hoạt động yêu thích như đi bộ ngoài trời, bơi lội và chơi pickleball.
Tổng hợp từ 18 nghiên cứu công bố trên JAMA Internal Medicine năm 2021 cho thấy, kết hợp giữa tập luyện sức bền và vận động nhẹ giúp tăng tỷ lệ cơ nạc, cải thiện chuyển hóa và duy trì thành quả giảm cân lâu dài so với chỉ ăn kiêng hoặc chỉ tập luyện riêng lẻ.
Sự thay đổi về ngoại hình chỉ là bề nổi, điều lớn lao hơn mà chị Châu nhận được chính là sự chuyển hóa về tư duy và sự nghiệp. Sau 13 năm làm nhân sự, chị quyết định rẽ hướng sang lĩnh vực chăm sóc sức khỏe chủ động để giúp đỡ những người có hoàn cảnh như mình thay đổi tích cực hơn.
Hiện tại, chị phát triển công việc huấn luyện lối sống (lifestyle coaching) – một đam mê mà chị xác định sẽ gắn bó trọn đời. Công việc này không chỉ mang lại sự linh hoạt thời gian để chị ở bên con nhiều hơn mà còn giúp chị trở thành tấm gương sáng cho con trai 8 tuổi.
“Làm mẹ không phải là dạy, mà là làm gương. Nhìn thấy mẹ thay đổi, bé chủ động ăn uống lành mạnh và có ý thức chăm sóc bản thân hơn. Đó là món quà vô giá nhất”, chị Châu bộc bạch.
Từ câu chuyện của mình, chị nhắn nhủ đến những phụ nữ bận rộn: “Không cần quá phức tạp, chỉ cần ăn uống đủ chất, tăng thực phẩm tươi và vận động đều đặn – cơ thể bạn sẽ tự biết cách thay đổi. Khi bạn hiểu cơ thể mình, bạn sẽ chủ động chăm sóc bản thân ở bất cứ đâu”.
Nhiều người bị tăng huyết áp thường cố gắng ăn nhạt hơn bằng cách bớt cho muối vào món ăn. Tuy nhiên theo các chuyên gia tim mạch, đây chưa phải yếu tố quan trọng nhất. Phần lớn lượng natri mà cơ thể hấp thụ mỗi ngày thực tế lại đến từ thực phẩm chế biến sẵn và đồ ăn ngoài hàng.
Theo bác sĩ tim mạch Sonal Chandra (Bệnh viện Đại học Chicago, Mỹ), việc chỉ tập trung vào lọ muối trên bàn ăn có thể tạo ra "cảm giác an toàn giả". Nhiều người nghĩ mình đang ăn nhạt nhưng vẫn vô tình nạp quá nhiều natri từ xúc xích, thịt nguội, mì ăn liền, đồ hộp, nước xốt, bánh mì hay các món ăn nhà hàng.
Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ cho biết hơn 70% lượng natri trong khẩu phần ăn hiện đại đến từ thực phẩm chế biến sẵn chứ không phải lượng muối nêm trực tiếp khi nấu ăn.
Điều đáng nói là nhiều món ăn không hề có vị quá mặn nhưng vẫn chứa lượng natri rất cao. Chỉ một phần thức ăn nhanh hoặc một món đóng gói sẵn cũng có thể chứa hơn 1.000mg natri, tương đương phần lớn mức khuyến nghị mỗi ngày đối với người bị tăng huyết áp.
Theo chuyên gia dinh dưỡng Anna Kallianteri (Hiệp hội Dinh dưỡng Anh), nếu thói quen ăn uống không thay đổi, thuốc điều trị huyết áp khó có thể giải quyết triệt để vấn đề. "Thuốc có thể hỗ trợ, nhưng không loại bỏ được nguyên nhân gốc rễ nếu chế độ ăn vẫn quá nhiều natri", bà cho biết.
Các bác sĩ cảnh báo lượng natri cao khiến cơ thể giữ nước nhiều hơn, làm tăng thể tích máu và tạo thêm áp lực lên thành mạch máu. Điều này khiến huyết áp khó giảm dù người bệnh vẫn uống thuốc đều đặn.
Bác sĩ Sonal Chandra cho biết chế độ ăn nhiều natri còn có thể làm giảm hiệu quả của một số nhóm thuốc điều trị huyết áp phổ biến như thuốc ức chế men chuyển ACE, thuốc chẹn thụ thể ARB hay thuốc lợi tiểu.
Trong khi đó, bác sĩ tim mạch Padma Shenoy giải thích rằng natri dư thừa sẽ kích thích cơ thể giải phóng các hormone làm tăng huyết áp và tăng lượng dịch trong mạch máu. Về lâu dài, tình trạng này khiến thành mạch kém đàn hồi hơn và làm tăng nguy cơ đột quỵ, bệnh tim và tổn thương thận.
Các chuyên gia cho rằng không cần loại bỏ hoàn toàn muối, nhưng nên kiểm soát tổng lượng natri hấp thụ mỗi ngày.
Một số thay đổi đơn giản có thể giúp ích gồm:
- Hạn chế thực phẩm chế biến sẵn như đồ hộp, thịt nguội, snack, thức ăn nhanh và bữa ăn đông lạnh.
- Ưu tiên nấu ăn tại nhà để kiểm soát gia vị.
- Đọc kỹ nhãn dinh dưỡng, chọn sản phẩm có hàm lượng natri thấp.
- Rửa rau củ hoặc đậu đóng hộp trước khi sử dụng để giảm bớt natri dư thừa.
- Dùng tỏi, tiêu, chanh, giấm hoặc rau thơm để tăng hương vị thay cho muối.
- Ăn nhiều thực phẩm giàu kali như chuối, cam, rau xanh và các loại đậu vì kali có thể hỗ trợ cân bằng tác động của natri đối với huyết áp.
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng kiểm soát huyết áp hiệu quả không chỉ nằm ở việc "ăn bớt muối", mà quan trọng hơn là thay đổi toàn bộ thói quen ăn uống theo hướng ít chế biến, cân bằng và lành mạnh hơn.
Trên thực tế, rủi ro sức khỏe không nằm ở việc hâm nóng lại, mà chủ yếu phụ thuộc vào cách bảo quản trước đó, thời gian thức ăn bị để ngoài nhiệt độ phòng và số lần món ăn được hâm đi hâm lại, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Trong một số trường hợp, vi khuẩn có thể phát triển trước khi thức ăn được hâm lại và tạo ra độc tố. Độc tố này không thể bị phá hủy hoàn toàn ngay cả khi hâm ở nhiệt độ cao. Những sai lầm sau có thể khiến thức ăn không còn an toàn, ngay cả khi đã hâm lại.
Đây là nguyên nhân phổ biến khiến thức ăn hâm lại không còn an toàn. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), các thực phẩm dễ hỏng như thịt, hải sản, cơm, món có trứng, sữa hoặc nước sốt không nên để ngoài nhiệt độ phòng quá 2 giờ. Nếu thời tiết trên 32 độ C, thời gian an toàn giảm xuống còn 1 giờ.
Nguyên nhân là vì vi khuẩn phát triển nhanh trong khoảng nhiệt độ từ 4 đến 60 độ C. Trong môi trường này, các vi khuẩn như Salmonella, E. coli hoặc Staphylococcus aureus có thể sinh sôi mạnh.
Điều đáng lo là hâm nóng lại có thể tiêu diệt một phần vi khuẩn sống nhưng không phải lúc nào cũng loại bỏ được độc tố mà chúng đã tạo ra trước đó. Nếu thức ăn đã để trên bàn bếp quá lâu hoặc để qua đêm ở nhiệt độ phòng, cách an toàn nhất là không nên ăn tiếp.
Nhiều người nghĩ rằng hâm cơm nguội nhiều lần dễ gây hại. Thế nhưng, vấn đề thật sự lại nằm ở cách bảo quản cơm sau khi nấu.
Gạo có thể chứa bào tử của vi khuẩn Bacillus cereus. Các bào tử này có khả năng sống sót sau quá trình nấu. Nếu cơm chín để ngoài nhiệt độ phòng quá lâu, chúng có thể phát triển thành vi khuẩn và tạo độc tố gây nôn ói hoặc tiêu chảy.
Độc tố gây nôn của Bacillus cereus có khả năng chịu nhiệt khá cao. Điều này đồng nghĩa việc hâm nóng lại không đảm bảo cơm trở nên an toàn nếu độc tố đã hình thành từ trước. Cách tốt hơn là để cơm nguội nhanh sau khi nấu, cho vào tủ lạnh và chỉ hâm lại khi chuẩn bị ăn.
Một số người nghĩ rằng chỉ cần cho thức ăn vào tủ lạnh thì có thể để nhiều ngày mà không sao. Tuy nhiên, tủ lạnh chỉ làm chậm quá trình phát triển của vi khuẩn chứ không ngăn chặn hoàn toàn.
Các chuyên gia khuyến cáo phần lớn thức ăn thừa chỉ nên giữ trong tủ lạnh khoảng 3 - 4 ngày. Sau thời gian này, nguy cơ nhiễm khuẩn bắt đầu tăng lên dù món ăn vẫn có vẻ bình thường về mùi và màu sắc.
Một số vi khuẩn như Listeria monocytogenes vẫn có thể phát triển trong môi trường lạnh. Vì vậy, nếu thức ăn đã để gần 1 tuần trong tủ lạnh, cách an toàn nhất là không nên ăn, theo Healthline.
Theo quyết định xử phạt, Công ty TNHH Kotrans (địa chỉ tại quận Tân Bình cũ, TP.HCM) bị xử phạt đối với các hành vi vi phạm phát sinh từ hoạt động của chi nhánh Công ty TNHH Kotrans tại Hà Nội. Tổng số tiền phạt là 147,5 triệu đồng.
Theo Cục Quản lý dược, Công ty TNHH Kotrans đã kinh doanh sản phẩm mỹ phẩm VT Reti-a Reedle Shot 700 có nhãn không ghi đầy đủ các nội dung bắt buộc theo quy định. Giá trị hàng hóa đã bán ra thị trường của sản phẩm này là hơn 96,5 triệu đồng.
Với hành vi trên, doanh nghiệp bị xử phạt 22,5 triệu đồng.
Ngoài ra công ty còn kinh doanh 3 sản phẩm mỹ phẩm gồm Torriden Cellmazing Pore Perfecting Ampoule (tinh chất chống lão hóa, thu nhỏ chân lông); VT Cica Collagen mask (mặt nạ giấy dưỡng da); Unove Deep Damage Repair Shampoo Sweet Breeze (dầu gội đầu) có nhãn ghi không đúng bản chất, không đúng sự thật về hàng hóa. Tổng số hàng hóa bán ra trị giá hơn 353 triệu đồng.
Đối với hành vi ghi nhãn sai sự thật, Công ty TNHH Kotrans bị xử phạt 70 triệu đồng.
4 sản phẩm vi phạm về nhãn ghi, doanh nghiệp buộc thu hồi hàng hóa, ghi nhãn đúng quy định trước khi tiếp tục lưu thông trên thị trường.
Đồng thời công ty phải nộp lại toàn bộ số tiền thu được từ việc bán các sản phẩm vi phạm.
Ngoài ra Cục Quản lý dược cũng xác định công ty đã kinh doanh 4 sản phẩm mỹ phẩm gồm: Cosrx The Retinol 0.5 Oil; Skinfood Yuja C Dark Spot Clear Cream; Skinfood Black Cherry Retinol 0.1 Eye Cream; Paparecipe Collagen Peptide Serum.
Các sản phẩm này có hồ sơ thông tin sản phẩm (PIF) nhưng không đầy đủ theo quy định của pháp luật.
Do cùng lúc có 4 sản phẩm vi phạm cùng một hành vi, đây được xác định là tình tiết tăng nặng. Công ty bị xử phạt 55 triệu đồng đối với nhóm vi phạm này.
4 sản phẩm có hồ sơ thông tin sản phẩm không đầy đủ, cơ quan quản lý yêu cầu thu hồi và tiêu hủy toàn bộ sản phẩm vi phạm.