Thái tử Arab Saudi Mohammed bin Salman ngày 28/4 chủ trì cuộc họp tham vấn của Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) tại Jeddah. Đây là lần đầu tiên lãnh đạo các quốc gia trong khu vực gặp nhau trực tiếp kể từ khi xung đột giữa Mỹ – Israel và Iran bùng phát hồi cuối tháng 2.
“Hội nghị thảo luận về các vấn đề liên quan diễn biến khu vực và quốc tế, cũng như sự phối hợp trong nỗ lực liên quan đến chúng”, cơ quan thông tấn nhà nước Saudi Press Agency đưa tin.
Một quan chức vùng Vịnh giấu tên nói với Reuters rằng cuộc họp “nhằm mục đích xây dựng phương án đối phó trước các vụ tập kích tên lửa và máy bay không người lái (UAV) của Iran”. AFP dẫn lời một nguồn tin cho biết lãnh đạo các nước trong khu vực “thảo luận về tình hình chính trị và an ninh hiện tại ở vùng Vịnh”.
Quốc vương Qatar và Bahrain, Thái tử Kuwait, Ngoại trưởng Các Tiểu vương quốc Arab (UAE) tham gia hội nghị. Chưa rõ ai đại diện cho Oman. UAE đã chỉ trích GCC “không phản ứng thỏa đáng với xung đột”.
“Các nước GCC đã hỗ trợ lẫn nhau về mặt hậu cần. Tuy nhiên, vị thế chính trị và quân sự của nhóm đang ở mức thấp nhất lịch sử”, cố vấn cao cấp của Tổng thống UAE Anwar Gargash ngày 27/4 nói. “Tôi đã dự đoán được lập trường yếu như vậy từ Liên đoàn Arab, song không ngờ và thấy ngạc nhiên khi GCC cũng vậy”.
Sau khi chiến sự nổ ra, Iran phóng nhiều tên lửa và UAV vào Israel cùng loạt quốc gia vùng Vịnh nơi Mỹ đặt căn cứ để trả đũa. Ngoài loạt căn cứ quân sự, các cuộc tập kích gây thiệt hại cho hạ tầng năng lượng ở 6 quốc gia thành viên GCC, văn phòng các công ty liên kết với Mỹ và một số cơ sở dân sự khác.
Iran ngừng tấn công sau khi đạt thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ vào ngày 8/4. Tuy nhiên, các quốc gia vùng Vịnh vẫn lo ngại nguy cơ xung đột tiếp tục khi đàm phán giữa Mỹ và Iran tới nay chưa có kết quả. Iran cũng nhiều lần cảnh báo khả năng tấn công các nước vùng Vịnh nếu chiến sự tái diễn.
AFP hôm 20.5 dẫn thông báo của một đội ngũ các nhà nghiên cứu quốc tế đã xác thực kỷ lục mới ở loài cá voi lưng gù, nhờ vào ảnh chụp phần đuôi của hai cá thể.
Tác giả báo cáo Cristina Castro, nhà sinh học biển thuộc Quỹ Cá voi Thái Bình Dương, phải thốt lên rằng những cuộc hành trình đầy ngoạn mục của loài cá voi trên là điều chưa từng được ghi nhận trước đó.
Theo báo cáo trên chuyên san Royal Society Open Science, bà Castro cho biết mỗi con cá voi lưng gù đều có hoa văn độc nhất vô nhị ở mặt dưới phần đuôi, có thể so sánh như dấu vân tay ở người nếu xét theo khía cạnh nhận dạng từng cá thể.
Các nhà khoa học đã sử dụng thuật toán nhận diện hình ảnh để phân tích hơn 19.000 hình ảnh được chụp từ năm 1984 đến năm 2005 ở vùng biển ngoài khơi đông Úc và Mỹ Latin.
Kế đến, họ rà soát từng tổ hợp trùng khớp để lần theo hành trình vượt đại dương của hai cá thể cá voi lập kỷ lục.
Con cá voi lưng gù lập kỷ lục đầu tiên được chụp lần đầu vào năm 2007 tại vịnh Hervey thuộc bang Queensland ở bờ đông nước Úc.
Con vật xuất hiện một lần nữa tại cùng địa điểm vào năm 2013. Sáu năm sau, phần đuôi đặc trực của cá thể này lọt vào ống kính ở ngoài khơi siêu đô thị Sao Paulo của Brazil.
Nếu tính theo đường chim bay, khoảng cách giữa điểm đầu và điểm cuối của hành trình là 14.200 km.
Con cá voi lập kỷ lục thứ hai đi theo hướng ngược lại. Đầu tiên con vật được chụp ảnh ở ngoài khơi Bahia (Brazil) vào năm 2003 với 8 cá thể khác,
Khoảng 22 năm sau, vào năm 2025 nó được phát hiện ở vịnh Hervey cách đó 15.100 km.
Kỷ lục trước đó thuộc về một cá thể cá voi lưng gù đã di chuyển hơn 13.000 km từ bờ biển Thái Bình Dương của Colombia đến Zanzibar ngoài khơi miền đông châu Phi.
Ngày 20-5, Bộ trưởng Giáo dục Cuba, Naima Ariatne Trujillo Barreto, đã công bố những biện pháp đặc biệt đối với hệ thống giáo dục Cuba trong bối cảnh khó khăn hiện nay, bao gồm việc bãi bỏ kỳ thi tuyển sinh đại học và kết thúc sớm năm học 2025-2026 ở các cấp học.
Theo Bộ trưởng Trujillo Barreto, việc tuyển sinh đại học sẽ không còn phụ thuộc vào kỳ thi tuyển sinh, mà dựa trên điểm trung bình học tập mà học sinh tích lũy được trong các chương trình học trước đại học.
Việc xếp lớp đại học sẽ được thực hiện bằng hệ thống hồ sơ đã được các thí sinh điền trước đó, đảm bảo có chỗ học cho tất cả mọi người, mặc dù việc xếp lớp cụ thể sẽ phụ thuộc vào thành tích và số lượng chỗ trống.
Về phần mình, Bộ trưởng Bộ Giáo dục đại học, Walter Baluja García, cho biết có đủ chỗ cho hơn 32.000 học sinh dự bị đại học, phân bổ vào hơn 100 chương trình cấp bằng, ngoài ra còn có hàng nghìn chỗ bổ sung thông qua các phương tiện hỗ trợ như các khóa học từ xa.
Các quan chức Cuba cũng thông báo năm học sẽ kết thúc sớm, vào khoảng ngày 15 đến 30-6 (sớm hơn 15 ngày so với thông lệ), mặc dù diễn ra dần dần và không có nghĩa là đóng cửa hoàn toàn các trung tâm giáo dục ngay lập tức. Các cơ sở giáo dục sẽ vẫn mở cửa cho các hoạt động bổ trợ, đánh giá và các quy trình thông tin.
Bộ trưởng Trujillo Barreto cho biết sự điều chỉnh này là do khó khăn về kết nối và vận chuyển, buộc nhà trường phải ưu tiên sinh viên năm cuối và sắp xếp lại lịch học.
Bà Trujillo Barreto cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải điều chỉnh hệ thống giáo dục cho phù hợp với điều kiện của đất nước, ưu tiên hỗ trợ những học sinh dễ bị tổn thương và đảm bảo tính liên tục của quá trình giáo dục thông qua các mô hình học tập kết hợp trực tiếp - trực tuyến và dựa vào cộng đồng.
Giáo dục đại học là một trong những lĩnh vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi các vấn đề do tình trạng thiếu nhiên liệu gây ra. Hầu hết các trường đã chuyển sang mô hình giảng dạy và học tập kết hợp trực tiếp và trực tuyến.
Tại phiên điều trần trước quốc hội Mỹ ngày 21/5, quyền Bộ trưởng Hải quân Hùng Cao bị chất vấn về thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ USD cho Đài Loan đang bị đình trệ.
Ông cho hay Washington chỉ đang "tạm ngừng" thương vụ để bảo đảm đủ đạn dược cho chiến dịch Cơn thịnh nộ Kinh hoàng ở Trung Đông, song khẳng định lực lượng Mỹ vẫn có đủ nguồn dự trữ vũ khí. "Chúng tôi chỉ đang bảo đảm có đầy đủ mọi thứ. Các thương vụ bán khí tài quân sự cho đối tác sẽ tiếp tục khi chính quyền thấy cần thiết", ông nói.
Bộ Ngoại giao Mỹ và Lầu Năm Góc chưa bình luận về phát biểu của quyền Bộ trưởng Hải quân.
Phát biểu làm dấy thêm lo ngại về cam kết của Tổng thống Donald Trump đối với hỗ trợ Đài Loan.
Trung Quốc luôn xem đảo Đài Loan là phần lãnh thổ không thể tách rời và sẵn sàng sử dụng mọi biện pháp để thống nhất. Mỹ cam kết tôn trọng nguyên tắc "Một Trung Quốc" và không ủng hộ Đài Loan độc lập, nhưng cũng thường tránh công khai tuyên bố phản đối sự độc lập của hòn đảo.
Theo Đạo luật Quan hệ với Đài Loan được tổng thống Jimmy Carter ký sau khi Washington thiết lập quan hệ ngoại giao với Bắc Kinh năm 1979, Mỹ phải hỗ trợ khả năng phòng thủ cho đảo Đài Loan. Dù vậy, Washington vẫn giữ lập trường mơ hồ về khả năng quân đội nước này can thiệp hỗ trợ hòn đảo nếu xung đột bùng phát.
Tổng thống Mỹ đến nay chưa cam kết thúc đẩy thương vụ bán vũ khí cho hòn đảo. Trước chuyến thăm Trung Quốc hồi đầu tháng, ông Trump xác nhận sẽ trao đổi với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về vấn đề bán vũ khí cho đảo Đài Loan, khác với lập trường trước đây của Washington rằng họ không cần tham vấn Bắc Kinh về vấn đề này.
Cuối chuyến thăm, ông Trump tuyên bố không đưa ra cam kết nào với ông Tập liên quan đến Đài Loan, song chưa muốn công bố quyết định về thương vụ bán vũ khí.
Trả lời phóng viên sau khi rời Bắc Kinh, Tổng thống Trump xác nhận Chủ tịch Tập đã nêu vấn đề Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan. Tuy nhiên, ông cho biết không cam kết theo hướng nào và từ chối khẳng định liệu Mỹ có bảo vệ Đài Loan hay không nếu hòn đảo bị tấn công.
