Chiều hôm qua, sau khi xong việc, tôi tranh thủ về quê vì tính chạy buổi tối cho mát. Đúng như dự đoán và cũng đúng như mọi dịp lễ Tết từ trước đến nay xe vẫn kẹt ở cầu Bến Lức.
Với người dân miền Tây đi theo Quốc lộ 1, cầu Bến Lức là huyết mạch phải đi qua. Dịp lễ Tết nào được nghỉ dài ngày cũng xuất hiện hai đợt kẹt xe, một đi một về.
Điều đó cho thấy đây không phải vấn đề đột xuất mà tất yếu xảy ra khi lưu lượng xe tăng bất thường. Đây là nút thắt cố hữu và hoàn toàn có thể can thiệp được nếu có sự chú tâm đúng mức.
Quan sát từ thực tế, tôi nhận thấy hai đèn tín hiệu ở hai đầu cầu là một trong những tác nhân gây ùn tắc cục bộ. Từ góc nhìn của người đã nhiều lần bị dính kẹt xe tại điểm này, tôi có vài giải pháp góp ý như sau:
Trước hết, điều chỉnh chu kỳ đèn theo thời điểm cao điểm: Kéo dài pha đèn xanh cho các phương tiện di chuyển theo Quốc lộ 1.
Tiếp đến là nghiên cứu phân làn linh hoạt theo chiều lưu lượng: Khi một bên kẹt cứng trong khi làn kế bên trống trải, hoàn toàn có thể tạm thời ưu tiên thêm làn cho hướng đông xe hơn.
Tin Gốc: Vnexpress
Cách đây vài ngày, dưới ánh nắng gay gắt và oi bức của miền Nam, tôi đã đặt một cuốc xe công nghệ do một phụ nữ trung niên cầm lái. Cô khoảng 40 tuổi, mặc chiếc áo đồng phục đã cũ và sờn màu.
Dáng người tương đối nhỏ nên cô phải loay hoay với chiếc xe tay ga trong lúc chờ đợi và gạt chống để đón tôi lên xe.
Những năm gần đây, nền kinh tế chia sẻ đang ngày càng phổ biến hơn đối với nhóm lao động tự do. Vài năm trước, tài xế công nghệ vốn chủ yếu dành cho nam giới, giờ đây ngày càng nhiều phụ nữ hơn 30 tuổi tham gia lĩnh vực này.
Cô tài xế công nghệ chia sẻ với tôi rằng công việc này linh hoạt về mặt thời gian, giúp cô thu xếp về nhà nấu ăn và đưa đón con đi học do hai vợ chồng ở trọ tại thành phố, không có ông bà nội ngoại phụ giúp.
Tuy nhiên, đây chẳng phải là ưu tiên của cô, mà là cô không có sự lựa chọn tốt hơn. Trước khi sinh con, cô từng là nhân viên bán hàng cho một chuỗi quần áo, nhưng sau kỳ nghỉ thai sản, cô không thể tìm được công việc phù hợp với kinh nghiệm trước đó nên chấp nhận làm tài xế công nghệ.
Cô ấy cũng không phải trường hợp duy nhất buộc phải làm tài xế công nghệ để mưu sinh. Nhiều người phụ nữ hơn 30 tuổi phải làm những công việc đòi hỏi thể lực như tài xế công nghệ, vệ sinh máy lạnh... cho thấy việc mưu sinh chưa bao giờ điều dễ dàng đối với nhóm lao động tự do.
Điều này làm tôi nhớ đến một người phụ nữ trung niên đến nhà tôi dọn dẹp do vợ tôi đặt qua một ứng dụng công nghệ. Chị ấy mặc áo đồng phục màu cam hơi phai màu và phải chở theo một túi dụng cụ khá to và bất tiện trên xe máy.
Tương tự chị tài xế công nghệ, họ đều đang bán sức lao động để mưu sinh. Khi bị đẩy ra khỏi thị trường lao động chính thức, họ trở thành lao động tự do với muôn vàn bấp bênh: không có hợp đồng lao động, không được hưởng các chế độ an sinh xã hội, trong khi rủi ro tai nạn và bệnh lý nghề nghiệp rất cao.
Tôi tự hỏi rằng những công việc này có thật sự linh hoạt và tự do, hay chỉ là những người phụ nữ này buộc phải chấp nhận do không còn lựa chọn nào khác? Đến khi nào những người phụ nữ này mới có thể thoát khỏi vòng luẩn quẩn của sự bấp bênh dưới danh nghĩa "tự do"?
Tin Gốc: Vnexpress
Nhìn vào bức ảnh chụp khu để xe trong một khu tập thể cũ, có lẽ nhiều người sẽ thấy quen thuộc. Không gian chật hẹp, trần thấp, tường ẩm mốc, ánh sáng yếu, xe máy xếp chen chúc nhau đến mức gần như không còn lối đi.
Nhưng với tôi, đó là nơi mỗi ngày tôi phải "đánh vật" với chiếc xe của mình, là nơi khiến tôi nhiều lần căng thẳng, mệt mỏi, thậm chí là lo lắng về an toàn. Tôi đang sống trong một khu tập thể cũ, kiểu nhà ở phổ biến từ nhiều thập kỷ trước tại Hà Nội.
Những khu nhà này từng là niềm tự hào của một thời, nhưng theo năm tháng, nhiều nơi đã xuống cấp nghiêm trọng. Ngoài vấn đề căn hộ chật chội, còn có những không gian chung như khu để xe nơi phản ánh rõ nhất sự bất cập của hạ tầng đô thị cũ trong bối cảnh hiện đại.
Mỗi lần dắt xe ra khỏi chỗ đỗ là một thử thách. Xe máy được xếp kín từ trong ra ngoài, từ trái sang phải, không theo một trật tự rõ ràng. Để lấy được xe của mình, tôi phải nhích từng chiếc một, xoay xở trong một không gian hẹp đến mức chỉ cần sơ suất là có thể va quệt.
Có hôm, tôi mất gần 10-15 phút chỉ để đưa xe ra ngoài. Với những người đi làm giờ hành chính, đó là khoảng thời gian không hề ngắn. Không chỉ bất tiện, tình trạng này còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn.
Khu để xe nằm dưới gầm cầu thang, trần thấp, nhiều góc khuất. Hệ thống điện đi nổi, dây dợ chằng chịt. Trong điều kiện ẩm thấp, chỉ cần một sự cố nhỏ cũng có thể dẫn đến chập điện. Xe máy vốn chứa xăng lại được để sát nhau, càng làm tăng nguy cơ cháy nổ.
Nhưng điều đáng nói là, vì quen rồi, nhiều người dần coi đó là bình thường. Chúng ta thường nói nhiều về ùn tắc giao thông trên đường phố, nhưng ít ai để ý rằng ùn tắc cũng tồn tại ngay trong chính nơi mình sống.
Một khu để xe chật chội không chỉ gây bất tiện, mà còn ảnh hưởng đến tâm lý của cư dân. Mỗi lần ra vào là một lần căng thẳng, vội vàng, dễ cáu gắt. Những va chạm nhỏ có thể dẫn đến tranh cãi, làm xấu đi mối quan hệ hàng xóm.
Rất nhiều khu tập thể cũ tại Hà Nội đang trong tình trạng tương tự. Khi những khu nhà này được xây dựng, số lượng xe máy chưa nhiều, chưa nói đến ôtô. Nhưng hiện nay, gần như mỗi hộ gia đình đều có ít nhất một, thậm chí hai đến ba chiếc xe. Hạ tầng cũ không còn đáp ứng được nhu cầu mới, dẫn đến tình trạng quá tải. Điều đáng tiếc là, dù vấn đề đã tồn tại từ lâu, nhưng việc cải tạo, nâng cấp vẫn diễn ra chậm chạp.
Một phần vì khó khăn trong việc thống nhất giữa các hộ dân, một phần vì chi phí lớn, và cũng có thể vì chưa có một cơ chế đủ mạnh để thúc đẩy. Trong khi đó, người dân vẫn phải tự thích nghi bằng cách sắp xếp xe tạm bợ, chấp nhận bất tiện và rủi ro.
Từ câu chuyện nhỏ của một khu để xe, tôi nghĩ đến một vấn đề lớn hơn: Cách chúng ta đang đối diện với những di sản đô thị cũ. Không thể phủ nhận giá trị lịch sử và văn hóa của các khu tập thể, nhưng cũng không thể bỏ qua thực tế rằng chúng đang ngày càng xuống cấp và không còn phù hợp với cuộc sống hiện đại.
Việc cải tạo các khu tập thể cũ không chỉ là sửa lại nhà, mà cần một cách tiếp cận toàn diện hơn, trong đó có việc quy hoạch lại không gian chung như bãi để xe. Có thể là xây dựng bãi xe tập trung, tầng hầm, hoặc các giải pháp thông minh khác phù hợp với điều kiện thực tế.
Quan trọng hơn, cần có sự phối hợp giữa cơ quan chức năng và người dân, thay vì để mỗi người tự xoay xở. Ở góc độ cá nhân, tôi cũng nhận ra rằng không phải mọi vấn đề đều có thể giải quyết ngay lập tức.
Tôi hy vọng rằng, từ những câu chuyện như thế này, chúng ta sẽ nhìn rõ hơn những vấn đề đang tồn tại trong không gian sống của mình. Và từ đó, từng bước tìm ra giải pháp không chỉ cho riêng một khu tập thể, mà cho cả một đô thị đang phát triển nhanh như Hà Nội.
Tin Gốc: Vnexpress
Ba năm trước, tôi mua một căn hộ chung cư ở Hà Nội với giá khoảng 3 tỷ đồng. Khi đó, quyết định mua nhà của tôi chỉ đơn giản là để có một chỗ ở ổn định, không phải lo chuyện thuê nhà mỗi năm một giá. Tôi không nghĩ nhiều đến chuyện đầu tư hay sinh lời.
Đến nay, căn hộ đó được môi giới định giá khoảng 6 tỷ đồng. Con số tăng gấp đôi chỉ sau vài năm, nếu nhìn trên giấy tờ, rõ ràng là một khoản "lãi" không nhỏ. Bạn bè xung quanh nghe vậy thường tấm tắc chúc mừng tôi vì đã có một quyết định tài chính sáng suốt. Nhưng thật lòng, tôi không biết mình có nên gọi đó là "lời" hay không?
Vì nếu bán đi, tôi sẽ ở đâu? Giá nhà xung quanh cũng đã tăng tương ứng, thậm chí còn cao hơn. Số tiền 6 tỷ đồng cầm trong tay nghe có vẻ lớn, nhưng để mua một căn tương đương, hoặc thậm chí thấp hơn một chút, tôi gần như phải bỏ thêm tiền. Còn nếu không mua, quay lại đi thuê, thì cảm giác "lãi" kia cũng trở nên rất mơ hồ.
Nói cách khác, tài sản của tôi tăng giá, nhưng khả năng tiếp cận một tài sản tương tự cũng bị đẩy xa hơn. Khoản "lãi" đó nằm trên giấy nhiều hơn là trong túi. Điều khiến tôi băn khoăn là mặt bằng giá chung cư hiện nay. Có những dự án được chào bán với mức gần 100 triệu đồng mỗi m2. So với vài năm trước, đó là một bước nhảy rất lớn.
>> Món hời khi tôi liều mua chung cư 1,54 tỷ vùng ven Sài Gòn
Người ta thường giải thích bằng quy luật cung - cầu: nhu cầu cao thì giá tăng. Nhưng tôi tự hỏi, nhu cầu ở đây thực sự đến từ đâu? Nếu là nhu cầu ở thực, thì có lẽ phải phản ánh được khả năng chi trả của phần đông người mua nhà. Nhưng nhìn quanh, không khó để thấy nhiều người trẻ, những gia đình có thu nhập trung bình, ngày càng xa vời với giấc mơ sở hữu nhà ở thành phố.
Một phần của "cầu" có thể đến từ dòng tiền đầu tư. Khi nhiều người có tiền nhàn rỗi mua thêm bất động sản để giữ tài sản hoặc cho thuê, họ vẫn đang tham gia vào thị trường với vai trò người mua. Dù mục đích không phải để ở, những giao dịch đó vẫn góp phần đẩy giá lên.
Vấn đề là, thanh khoản thực sự có thể chỉ xoay quanh một nhóm người có khả năng tài chính mạnh, chứ không phản ánh nhu cầu ở thực của số đông. Giá tăng, nhưng không đồng nghĩa với việc nhiều người hơn có thể mua được nhà.
Nhìn lại câu chuyện của mình, tôi thấy có phần buồn cười. Một tài sản tăng giá gấp đôi, nhưng lại không mang đến cảm giác "giàu lên" như người ta vẫn nghĩ. Ngược lại, nó khiến tôi nhận ra khoảng cách giữa giá trị tài sản và khả năng sử dụng thực tế.
Có thể, tôi vẫn là người "có lời" nếu nhìn dưới góc độ đầu tư. Nhưng nếu đặt trong bối cảnh một người mua nhà để ở, thì câu chuyện lại khác. Và có lẽ, không chỉ riêng tôi đang ở trong tình huống này.
Ho GiayRủi ro vay mua nhà dù vợ chồng thu nhập 100 triệu
Tôi không thể mua lại chung cư từng bán lỗ vì nay 'ngáo giá' 7 tỷ
Tôi sợ hết đường bỏ phố về quê nếu mua nhà 4 tỷ cho con thừa kế
5 tỷ đồng gửi tiết kiệm hay mua chung cư?
'10 tỷ đồng gửi tiết kiệm ngân hàng tốt hơn mua chung cư'
Cú liều tay không mua chung cư Sài Gòn