Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Quy Nhơn – Pleiku dài 125 km, tổng mức đầu tư 43.734 tỉ đồng, được xem là trục giao thông huyết mạch kết nối vùng duyên hải Nam Trung bộ với cao nguyên Gia Lai. Ngay sau khi Quốc hội thông qua nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư, Chính phủ đã ban hành nghị quyết triển khai vào tháng 10.2025, kèm theo hàng loạt mốc tiến độ chặt chẽ, trong đó mục tiêu quan trọng là hoàn thành, đưa vào khai thác năm 2029.
Tại Gia Lai, ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai, yêu cầu các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu rút ngắn thời gian thực hiện, hướng tới mục tiêu hoàn thành dự án vào cuối năm 2028.
Dự án được chia thành 3 dự án thành phần. Trong đó, dự án thành phần 1 (22 km) và dự án thành phần 3 (35 km) đã khởi công từ ngày 19.12.2025; riêng dự án thành phần 2 (68 km), đoạn dài và phức tạp nhất, dự kiến khởi công vào cuối tháng 5 hoặc đầu tháng 6.2026.
Mùa mưa Tây nguyên đang đến gần, tạo áp lực lớn đối với các công trình hạ tầng. Thông thường, mùa mưa bắt đầu từ tháng 5 và có năm kéo dài đến tháng 10 – 11, với lượng mưa lớn, kéo dài.
Chính vì vậy, những đoạn tuyến đi qua địa hình đồi núi phức tạp đang trở thành “điểm nóng” trên toàn tuyến. Theo báo cáo mới nhất của Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và dân dụng tỉnh Gia Lai, hai gói thầu xây lắp thuộc dự án thành phần 1 và 3 hiện đang được triển khai đồng loạt nhiều hạng mục.
Gói thầu XL.02 do Liên danh Lizen – 471 – Tập đoàn Trí Nam thực hiện, đang triển khai thi công nền đường trên nhiều đoạn từ Km108 đến Km124. Đồng thời, các hạng mục cọc khoan nhồi và đúc dầm tại các cầu lớn như Ia Băng 1, Ia Băng 2 cũng được triển khai song song. Giá trị thi công hiện đạt khoảng 135 tỉ đồng.
Gói thầu XL.01 do Liên danh Dacinco – 510 – Thiên Hoàng – Trường Long thực hiện đang khẩn trương thi công nền đường tại các đoạn Km90 – Km94, Km101 – Km105. Đồng thời, đơn vị triển khai xây dựng trạm trộn bê tông xi măng và bãi đúc dầm phục vụ thi công các cầu lớn như Đăk Ayun 1, Đăk Ayun 2.
Mục tiêu được đặt ra là hoàn thành tối đa khối lượng đào, đắp nền đường và móng cầu trước khi mùa mưa bắt đầu. Khi nền đường được đắp cao, gia cố ổn định, tác động của mưa lũ sẽ giảm đáng kể.
Song song đó, một “cuộc chạy đua” không kém phần quyết liệt đang diễn ra tại hàng trăm thôn, làng trong vùng dự án. Đó là công tác giải phóng mặt bằng. Toàn tuyến cao tốc Quy Nhơn – Pleiku ảnh hưởng đến hơn 4.600 hộ dân và nhiều tổ chức, với tổng diện tích thu hồi trên 1.097 ha.
Riêng dự án thành phần 3 thuộc cao tốc Quy Nhơn – Pleiku, đến nay đã hoàn thành kiểm đếm 1.601 hộ dân, phê duyệt phương án bồi thường cho 1.280 hộ. Tổng diện tích mặt bằng đã bàn giao đạt 200,83/340,83 ha, tương đương khoảng 72%.
Đây là nền tảng quan trọng để các nhà thầu tổ chức thi công liên tục. Tuy nhiên, phần diện tích còn lại vẫn đang được các địa phương khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, bởi chỉ cần một đoạn mặt bằng “đứt đoạn” cũng có thể làm gián đoạn cả dây chuyền thi công.
Theo ông Lưu Nhất Phong, Giám đốc Ban Quản lý dự án các công trình giao thông và dân dụng tỉnh Gia Lai, tận dụng thời tiết nắng ráo thuận lợi, các nhà thầu đang khẩn trương huy động máy móc, thiết bị, nhân lực, bố trí nhiều mũi thi công nền đường, công trình thoát nước… nhằm đẩy nhanh tiến độ.
“Thời gian qua, giá nhiên vật liệu tăng cao bất thường do ảnh hưởng xung đột chính trị tại Trung Đông. Bên cạnh đó, Trung ương chưa bố trí kế hoạch vốn năm 2026 cho dự án, trong khi nguồn vốn đối ứng từ ngân sách địa phương đã giải ngân hết. Điều này khiến việc tạm ứng, thanh toán cho nhà thầu chưa kịp thời, gây khó khăn trong việc xoay vòng nguồn vốn để triển khai thi công”, ông Phong cho biết.
Ghi nhận của PV Thanh Niên, từ sáng sớm, an ninh tại khu vực trụ sở tòa án được siết chặt với nhiều lớp kiểm soát. Bị cáo Bùi Đình Khánh bị lực lượng cảnh sát dẫn giải tới phiên xét xử trong bộ quần áo bị can màu xanh.
Sau khi được áp giải ra khỏi xe, Bùi Đình Khánh tỏ ra khá bình thản, gương mặt lạnh, ít biểu cảm. Khi di chuyển vào khu vực xét xử, bị cáo nhiều lần ngẩng mặt, mỉm cười, ánh mắt liên tục quan sát xung quanh.
Theo cáo trạng của Viện KSND tỉnh Quảng Ninh, Bùi Đình Khánh giữ vai trò trung tâm trong đường dây ma túy hoạt động liên tỉnh, từ Quảng Ninh, Hải Phòng đến Hà Nội, Phú Thọ.
Quá trình điều tra xác định nhóm này nhiều lần mua bán heroin, ketamine và ma túy tổng hợp với số lượng đặc biệt lớn; sử dụng căn hộ chung cư, ô tô và mạng xã hội để liên lạc, giao dịch và tổ chức sử dụng ma túy.
Đặc biệt, trong quá trình bị truy bắt vào tháng 4.2025, Bùi Đình Khánh cùng đồng phạm đã sử dụng súng quân dụng chống trả lực lượng chức năng, khiến thiếu tá Nguyễn Đăng Khải hy sinh.
Cơ quan tố tụng đã thu giữ hơn 13,1 kg heroin cùng nhiều loại ma túy tổng hợp, súng AK, súng colt, lựu đạn, hàng trăm viên đạn và nhiều vật chứng liên quan.
Ngoài Bùi Đình Khánh, nhiều bị cáo khác cũng bị đưa ra xét xử với các tội danh như "mua bán trái phép chất ma túy", "tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí quân dụng", "tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy" và "che giấu tội phạm".
Phiên tòa xét xử Bùi Đình Khánh cùng đồng phạm dự kiến diễn ra từ ngày 13 - 15.5 tại TAND tỉnh Quảng Ninh.
Trên Facebook cá nhân, bà Nguyễn Thị Quỳnh Dung chia sẻ: "Hôm nay đến thăm mẹ, nhân thể mượn mẹ album để chụp lại bức ảnh này. Mình được sinh ở Tân Trào - Chiến khu Việt Bắc ngày 25 tháng 9 năm 1948. Đây là tấm ảnh khi mình mới được mấy tháng tuổi, Bác Hồ bế mình nhân dịp bố mẹ mình sang dự sinh nhật cụ Tôn Đức Thắng. Mẹ mình nói Chính phủ tổ chức sinh nhật cho cụ Tôn Đức Thắng nhưng không đúng ngày (vì phụ thuộc vào công việc) vì vậy chỉ biết là vào dịp sinh nhật cụ Tôn Đức Thắng mà thôi. Thấy bác có cái bút máy Parker cài ở cổ áo, mình lấy chơi luôn. Mẹ mình giữ giỏi thật (phục mẹ vô cùng) cám ơn mẹ rất nhiều".
Vậy là tấm ảnh sau gần 70 năm gìn giữ được bà Quỳnh Dung sao chép thêm để giữ bên mình. Hơn 70 năm sau, cho tôi xem những tấm ảnh trong album cá nhân với 4 lần được chụp (từ năm 1949 - 1955) và giữ được 7 tấm ảnh có mặt bên Bác Hồ, bà Quỳnh Dung chỉ tiếc rằng hồi đó quá nhỏ nên vẫn chưa có ý thức được những sự kiện diễn ra.
Ngoài tấm ảnh được Bác Hồ bế trên tay khi mới được một tuổi, bà Quỳnh Dung còn chia sẻ thêm tấm ảnh cha bà, cụ Nguyễn Anh Tuấn (1919 - 1974) chụp cùng Chủ tịch Hồ Chí Minh ở Chiến khu Việt Bắc.
Khi đó, cụ Tuấn là Trưởng ban An toàn khu (ATK) có nhiệm vụ bảo vệ Trung ương Đảng và Chính phủ. Sau này, cụ chuyển sang làm Phó hiệu trưởng kiêm Bí thư Đảng ủy Trường đại học Tổng hợp Hà Nội (nay là Đại học Quốc gia Hà Nội).
Cụ Nguyễn Anh Tuấn mất năm 1974, khi 2 miền đất nước còn chia cắt. Bố mất sớm là thiệt thòi lớn, nhưng với gia đình, cụ luôn là niềm tự hào của vợ và các con.
Khi cụ Nguyễn Anh Tuấn qua đời, cụ bà Đỗ Thị Phương mới 47 tuổi, đã thay chồng nuôi con, chăm sóc mẹ chồng chu toàn. Có một sự trùng lặp hiếm có được bà Quỳnh Dung ghi lại: Ngày cưới của cha mẹ là ngày 10.10.1947. Bảy năm sau, đó cũng là ngày lịch sử bộ đội ta về tiếp quản và giải phóng thủ đô Hà Nội (ngày 10.10.1954).
Điều tiếc nuối của gia đình, theo bà Quỳnh Dung kể, đó là có một dịp Báo Tiền phong có cử cán bộ đến gặp ông Nguyễn Anh Tuấn để ghi chép những kỷ niệm về Chủ tịch Hồ Chí Minh trên chiến khu. Vợ con ông chỉ biết vậy chứ cũng không hỏi tên, địa chỉ của người chép chuyện để xin tài liệu. Vì vậy, gia đình không biết được cha mình đã kể những kỷ niệm gì để lưu giữ lại…
Thú vị hơn cả là với mỗi bức ảnh có mình được chụp cùng Bác Hồ, bà Nguyễn Thị Quỳnh Dung đều ghi lại những bạn cùng xuất hiện trong ảnh. Tôi và nhiều người khác đều rất quan tâm đến những em thiếu nhi có mặt bên Bác Hồ trong những bức ảnh tư liệu này.
Bà Quỳnh Dung ghi chú thích cho tấm ảnh các cháu thiếu nhi theo cha mẹ đến mừng sinh nhật Bác Hồ ngày 19.5.1953:
Bé nhất là Nguyễn Minh Phương (con ông Nguyễn Trọng Vĩnh - thiếu tướng quân đội, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc; Nguyễn Quỳnh Dung - nhân vật trong bài viết; Nguyễn Sĩ Hưng (con trai trung tướng Đồng Sĩ Nguyên - Tư lệnh đường 559 Trường Sơn huyền thoại); tiến sĩ Nguyễn Sĩ Hưng trước khi nghỉ hưu là Chủ tịch Hội đồng quản trị Tổng công ty Hàng không dân dụng Việt Nam; Vũ Chính Nghị (con trai thiếu tướng Vũ Văn Cẩn - Bộ trưởng Bộ Y tế); đại tá phi công Vũ Chính Nghị về sau là Chủ nhiệm Khoa Dẫn đường, Quân chủng Phòng không - Không quân; đại tá Trần Toàn Trắng (con trai trung tướng Trần Độ, Phó chủ tịch Quốc hội); Phạm Ngọc Nguyên (con trai thượng tướng Phạm Ngọc Mậu, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam); thiếu tướng Phạm Ngọc Nguyên từng là Phó tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân…
"Chúng tôi hiện nay đã ngoài bảy mươi tuổi, có người gần tám mươi, nhưng đều khỏe mạnh và sống tốt với đúng nghĩa của nó", bà Nguyễn Thị Quỳnh Dung tự hào.
Có một điều bà Quỳnh Dung mong muốn là những tư liệu trong các gia đình cần được chia sẻ, lan tỏa trong cộng đồng; mặt khác, để bảo quản được lâu dài những tư liệu lịch sử này, nên gửi gắm vào các cơ quan lưu trữ Trung ương có chuyên môn như Bảo tàng Hồ Chí Minh, Bảo tàng Lịch sử quốc gia…
Cá nhân bà Quỳnh Dung đã gửi gắm nhiều hiện vật, bức ảnh gốc đến Bảo tàng Hồ Chí Minh. Bà cũng vận động bạn bè mình và gia đình bạn bè “chọn mặt gửi vàng” đưa tư liệu đến những địa chỉ tin cậy đó.
Ngày 22-4, phó giáo sư, tiến sĩ Đào Việt Hà - Viện trưởng Viện Hải dương học (tại Nha Trang) - cho biết viện và bản thân bà đã có văn bản góp ý, đề nghị UBND phường Nha Trang "điều chỉnh lại quy hoạch không vi phạm vào ranh giới đất của Viện Hải dương học".
Lý do là theo hồ sơ quy hoạch chi tiết (1/500) khu vực phía đông đường Trần Phú, do phường Nha Trang lập và lấy ý kiến góp ý, lãnh đạo Viện Hải dương học đã phát hiện doanh nghiệp tư vấn quy hoạch đã vẽ quy hoạch giao thông phạm vào ranh giới đất của viện, vốn được thành lập, hoạt động tại số 1 Cầu Đá, phường Vĩnh Nguyên cũ (nay là phường Nha Trang) đến nay là 104 năm.
Đường giao thông vẽ theo quy hoạch đó đã cắt ngang 2 tòa nhà cổ của Viện Hải dương học, nơi làm việc, nghiên cứu khoa học của nhiều thế hệ các nhà khoa học Việt Nam và thế giới tại Nha Trang - Khánh Hòa trong suốt hơn 100 năm qua.
Theo văn bản góp ý của lãnh đạo Viện Hải dương gởi UBND phường Nha Trang, việc quy hoạch "cắt ngang" 2 tòa nhà cổ của viện không chỉ ảnh hưởng đến không gian, kiến trúc lịch sử của tòa nhà cổ trên 100 tuổi, tác động đến hoạt động nghiên cứu khoa học và việc tham quan du lịch của du khách đến Bảo tàng Hải dương học, mà còn ảnh hưởng đến uy tín quốc tế của Viện Hải dương học nói chung và đối với nước Cộng hòa Pháp nói riêng (nước đã lập, xây dựng Viện Hải dương học tại Nha Trang).
Do đó lãnh đạo Viện Hải dương học "không thống nhất" với quy hoạch giao thông trong quy hoạch chi tiết (1/500) khu vực phía đông đường Trần Phú và đề nghị UBND phường Nha Trang điều chỉnh như đã nêu.
Theo Viện Hải dương học Nha Trang, ngày 11-3-2026, UBND phường Nha Trang có công văn về việc triển khai lấy ý kiến đối với Quy hoạch chi tiết (1/500) Khu vực phía đông đường Trần Phú, phường Nha Trang đối với các cơ quan, tổ chức trong khu vực bị ảnh hưởng bởi quy hoạch đó.
Thời hạn yêu cầu các cơ quan, tổ chức gởi ý kiến góp ý bằng văn bản về quy hoạch cho UBND phường Nha Trang là đến ngày 15-3-2026 (trong vòng khoảng 4 ngày).
Thế nhưng, quá hạn chót trên, tới ngày 16-3-2026 Viện hải dương học mới nhận được công văn lấy ý kiến góp ý quy hoạch đó của UBND phường Nha Trang.
Theo một chuyên gia thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Khánh Hòa, nếu chỉ đọc bản thuyết minh tổng hợp của quy hoạch hoặc đối với người dân bình thường sẽ không dễ gì thấy được việc vẽ quy hoạch giao thông "cắt ngang" Viện Hải dương học và 2 tòa nhà cổ (trên 100 tuổi) mà lãnh đạo viện đã phát hiện, góp ý phản đối nêu trên.
