Gia Bảo, 30 tuổi, sống tại Hà Nội, mới chuyển từ máy tính dùng hệ điều hành Windows sang MacBook. Trước đây, anh quen sử dụng một số phần mềm crack trên Windows.
Khi chuyển sang hệ điều hành mới, do nhu cầu công việc cần dùng Word, PowerPoint và Excel, Bảo tiếp tục tìm tải về bộ phần mềm này cho máy MacBook.
Tuy nhiên, sau một thời gian sử dụng, máy tính của anh thường xuyên bị treo, phần mềm đóng đột ngột. Có lần, khi đang hoàn thiện tài liệu, ứng dụng bất ngờ thoát ra khiến phần nội dung chưa kịp lưu bị mất.
“Tôi nghĩ chỉ cần dùng các ứng dụng văn phòng cơ bản, không cần trả tiền mua phần mềm bản quyền. Nhưng khi phần mềm thoát đột ngột giữa lúc làm việc thì rất bất tiện, mất hết công việc đang xử lý, nhất là những việc sát deadline”, Bảo nói.
Thanh, 22 tuổi, sống tại Hà Nội, cũng cho biết bản thân trước đây sử dụng một phần mềm chỉnh sửa ảnh bản crack nhưng cũng đã phải chuyển sang dùng phần mềm bản quyền. Công cụ này chủ yếu phục vụ nhu cầu chỉnh ảnh cá nhân, đôi khi được dùng cho một số buổi chụp dịch vụ nhỏ lẻ.
“Mình chụp và chỉnh sửa ảnh vì sở thích, thỉnh thoảng mới nhận chụp dịch vụ nên thu nhập từ việc này không nhiều.Bỏ ra một khoản lớn để mua phần mềm chính hãng, mình phải cân nhắc rất kỹ. Tuy nhiên phí mua là trọn đời sản phẩm nên mình đã quyết định mua. Phần mềm bản quyền chạy mượt mà hơn rất nhiều”, Thanh chia sẻ.
Không chỉ người làm nội dung bán chuyên, phần mềm bản quyền cũng là bài toán với nhiều sinh viên ngành truyền thông, thiết kế, mỹ thuật hoặc công nghệ đa phương tiện. Các ngành học này thường yêu cầu sinh viên sử dụng nhiều công cụ cùng lúc như phần mềm dựng video, chỉnh sửa ảnh, thiết kế đồ họa hoặc xử lý âm thanh.
Tiến, sinh viên năm cuối tại Hà Nội, cho biết trong quá trình học, anh thường xuyên phải quay, dựng video, thiết kế poster và chỉnh sửa ảnh. Điều đó đồng nghĩa với việc cần sử dụng nhiều phần mềm khác nhau.
“Việc bỏ nhiều tiền để mua phần mềm là quá sức với mình”, Tiến nói. Giải pháp sinh viên này đưa ra là tìm những ứng dụng miễn phí, được cộng đồng đánh giá cao.
Ở góc nhìn của Hưng, một nhiếp ảnh gia tự do, vấn đề không chỉ nằm ở ý thức bản quyền mà còn liên quan tới khả năng chi trả của người trẻ. “Với người làm nghề tự do, chi phí phần mềm cao cũng có thể khiến họ phải tăng giá dịch vụ, trong khi thị trường cạnh tranh rất mạnh”, Hưng nhận định.
Rủi ro khi sử dụng phần mềm không bản quyền
Thanh cho biết việc dùng phần mềm không bản quyền không hề thuận tiện. Trong quá trình sử dụng, phần mềm thường lỗi, bị văng khỏi ứng dụng hoặc phải tắt mạng để tránh bị kiểm tra bản quyền.
“Có lúc đang chỉnh ảnh thì phần mềm bị lỗi, rất mất thời gian. Đôi khi chỉ cần quên bật lại mạng, phần mềm crack bị quét và bị đăng xuất, mất hết các phần đang làm dở”, Thanh chia sẻ.
Theo một số người dùng, phần mềm lậu trước đây phổ biến vì dễ tìm, dễ cài đặt và không mất chi phí ban đầu. Tuy nhiên, đi kèm với đó là nhiều rủi ro như phần mềm hoạt động thiếu ổn định, mất dữ liệu, máy tính nhiễm mã độc hoặc bị đánh cắp thông tin cá nhân.
Trong bối cảnh nhiều website phim lậu, phần mềm crack, game crack bị rà soát hoặc tự đóng cửa, người dùng cũng bắt đầu thận trọng hơn với các nguồn tải không chính thống. Một số trang web lậu còn chứa quảng cáo cờ bạc, đường link độc hại hoặc các nội dung có nguy cơ lừa đảo.
Theo Tiến, anh đã tìm được cách thích ứng phù hợp. Phần mềm miễn phí có thể xử lý được các tác vụ phổ thông, ngoài ra anh tận dụng bản dùng thử, mua gói sinh viên và chỉ đăng ký công cụ thật sự cần thiết trong từng giai đoạn.
Hưng cho rằng việc siết chặt phần mềm lậu là xu hướng khó tránh. Khi thị trường sáng tạo nội dung phát triển, người làm nghề cũng cần sử dụng công cụ hợp pháp, để bắt kịp xu thế.
Thay đổi thói quen sử dụng nội dung số
Không chỉ phần mềm, câu chuyện bản quyền còn liên quan đến phim, nhạc, game, báo chí, truyền hình và nhiều loại nội dung số khác trên môi trường mạng.
Với nhiều người trẻ, đợt siết bản quyền lần này không chỉ khiến họ nhìn lại việc sử dụng các công cụ quen thuộc, mà còn đặt ra câu hỏi về thói quen tiêu thụ nội dung số trên Internet.
Từ phần mềm chỉnh ảnh, dựng video đến phim, nhạc, game và các tài khoản chia sẻ giá rẻ, những lựa chọn từng được xem là “tiện đâu dùng đó” nay đang dần trở thành vấn đề cần cân nhắc kỹ hơn.
Trong bối cảnh đó, nhiều bạn trẻ cho rằng cần thêm các gói bản quyền linh hoạt, mức giá phù hợp với sinh viên, người mới bắt đầu làm nghề hoặc người dùng cá nhân. Đây có thể là cách giúp người dùng chuyển dần sang công cụ hợp pháp, thay vì phụ thuộc vào phần mềm không bản quyền như trước.
"Với hàng triệu người xem, tôi nhận ra robot hình người có khả năng ứng dụng rộng rãi", Lin, hiện có hàng chục robot cho thuê tại Hàng Châu, nói với CNN.
Khi đó, Lin chi gần 30.000 USD để mua robot đầu tiên. Thay vì sử dụng, anh cho thuê với giá 3.000 nhân dân tệ (443 USD) mỗi ngày. Việc kinh doanh phát đạt. Người thuê chủ yếu phục vụ triển lãm, biểu diễn ở sự kiện, thậm chí hỗ trợ cầu hôn hoặc lễ cưới cho các cặp đôi.
Những người như Lin ngày càng nhiều tại Trung Quốc. Thống kê được Tân Hoa Xã công bố tháng trước cho thấy, hiện có hơn 153.000 doanh nghiệp cho thuê robot đang hoạt động ở nước này.
Theo Li Yiyan, CEO ShareBot (công ty con của nhà sản xuất robot hình người Agibot), thị trường cho thuê "đầy hứa hẹn" với quy mô có thể đạt 1,5 tỷ USD cuối năm nay. Quan trọng hơn, đây là cách robot hình người tham gia tình huống thực tế cùng con người, giúp "chuyển đổi nhanh từ vật trưng bày đơn thuần sang ứng dụng quy mô lớn".
Tuy nhiên, làn sóng cho thuê robot hình người Trung Quốc cũng nhanh chóng làm lộ ra loạt hạn chế của cỗ máy khi ứng dụng vào đời sống. Giống như Lin, từ màn trình diễn gây sốt tại Tết Nguyên đán năm ngoái, ông Zhao Xiaohong, 52 tuổi ở tỉnh Giang Tô, đầu tư 8 người máy cho thuê, xem đây là "cách nhanh nhất để kiếm tiền từ công nghệ trong ngắn hạn".
Xiaohong nhanh chóng nhận ra những tính toán của mình không đạt kỳ vọng. Từ cuối năm ngoái, ông nhận thấy tần suất thuê bắt đầu giảm khi sự tò mò của công chúng dần phai nhạt. "Mọi người dần cảm thấy mệt mỏi khi công nghệ về robot hình người trì trệ, còn thị trường tràn ngập các loại tương tự nhau", Xiaohong nói.
Nhiều sự cố liên quan đến robot hình người trong thực tế cũng khiến các đơn vị thuê dè chừng. Chẳng hạn, một robot Unitree H1 từng húc người tại lễ hội đèn lồng ở thành phố Đài Sơn, tỉnh Quảng Đông đầu 2025, hay G1 "làm loạn" trong bếp cuối năm ngoái. Robot này cũng vô tình đá trúng khán giả nhí khi đang biểu diễn động tác võ thuật hồi đầu tháng 6, cho thấy việc mất kiểm soát có thể gây họa.
Theo Interesting Engineering, tai nạn chỉ ra một thách thức chủ chốt là hành vi khó đoán khi robot vấp phải hoặc đối mặt chướng ngại vật chưa biết. Do nặng hàng chục kilogram và chứa nhiều khớp chuyển động, bất kỳ cử động bất thường nào của robot đều có thể đe dọa người đứng xem. Rào cản kỹ thuật cũng là vấn đề xã hội, vì robot được thiết kế để mô phỏng và hoạt động cùng với con người.
Ranh giới chưa thể xóa bỏ
Khoảng cách giữa sự hào nhoáng trên truyền hình và tác dụng thực tế thể hiện rõ nhất ở Yizhuang, trung tâm huấn luyện robot nằm phía đông nam Bắc Kinh. Bên trong, khoảng 120 robot đứng thành hàng ngay ngắn, mỗi ngày thực hiện công việc lặp đi lặp lại, từ phân loại bưu kiện, gấp quần áo đến xúc bỏng ngô, được hướng dẫn bởi huấn luyện viên người thật thông qua bộ điều khiển cầm tay hoặc gắn cảm biến trên cơ thể. Dù vậy, những thứ chúng có thể tự thực hiện vẫn chỉ là múa lân, đá bóng hoặc pha cà phê vốn lập trình sẵn.
Trên khắp Trung Quốc, hàng chục cơ sở huấn luyện robot hình thành, phản ánh thách thức trọng tâm mà ngành công nghiệp này đối mặt: thiếu dữ liệu thế giới vật lý cần thiết để biến robot trở thành lao động thực sự có năng lực trong đời sống. Theo Jiang Weilai, Giám đốc Trung tâm đổi mới robot hình người Bắc Kinh (X-Humanoid), các nhà sản xuất robot hiện chi 150 USD mỗi giờ cho việc thu thập dữ liệu tương tác vật lý, thậm chí cao hơn tùy vào độ phức tạp.
Ngoài dữ liệu còn có những hạn chế về phần cứng. Marco Wang, nhà phân tích chuyên về robot Trung Quốc tại công ty nghiên cứu Interact Analysis, cho rằng mức độ sẵn sàng về mặt kỹ thuật của robot, đặc biệt ở bàn tay khéo léo, còn lâu mới đạt mức độ tương đương con người.
"Các nhà sản xuất phải tích hợp nhiều chức năng vào một bộ phận có kích thước và trọng lượng gần bằng khớp xương người", Wang giải thích. "Khi nhồi nhét nhiều thứ vào không gian nhỏ như vậy, việc tản nhiệt trở thành trở ngại lớn".
Theo Wang, với hàng loạt khó khăn, chỉ số ít doanh nghiệp có thể sản xuất robot hình người hàng loạt, chủ yếu trong một số dự án thí điểm. Ngay cả với các công ty hàng đầu đã thương mại hóa loại robot này, kết quả cũng hạn chế. Chẳng hạn, UBTech thừa nhận các mẫu tiên tiến nhất của hãng có thể đạt 80% năng suất của con người, nhưng "chỉ trong một số nhiệm vụ nhất định" như xếp chồng thùng và phân loại bưu kiện.
Tuy vậy, nhiều người lạc quan về robot hình người, khi chúng bắt đầu xuất hiện nhiều hơn trong đời sống, theo China Daily. Chẳng hạn, tại Hàng Châu, robot cảnh sát giao thông được triển khai trên các tuyến đường đông đúc giúp điều tiết giao thông. Trong công viên, ai đó dắt người máy đi dạo như thú cưng không còn xa lạ. Tại thành phố lớn như Bắc Kinh, Thượng Hải và Thâm Quyến, dễ dàng nhận thấy robot pha cà phê, rót bia hoặc phân phát thuốc.
"Chúng còn vụng về, nhưng đã bắt đầu xuất hiện trước công chúng", Joy Zhang, nhà phân tích tại ngân hàng BNP Paribas của Pháp, nhận xét.
Theo Eric Guo, nhà sáng lập kiêm CEO công ty robot AI² Robotics ở Thâm Quyến, robot hình người chưa thực sự giỏi, thậm chí gặp khó khi thực hiện "các nhiệm vụ quá dễ hoặc quá khó" do môi trường thực tế không hoàn toàn giống khi huấn luyện. Tuy vậy, trong nhà máy, nơi môi trường được kiểm soát, tiềm năng ứng dụng rất lớn.
Tháng trước, các nhà kinh tế của Morgan Stanley công bố nghiên cứu cho thấy Trung Quốc chiếm đến 90% trong khoảng 13.000-16.000 robot hình người xuất xưởng trên toàn cầu năm ngoái và dự đoán tăng lên 50.000 trong năm nay.
"Robot hình người và robot nói chung sẽ là động lực tiếp theo thúc đẩy xuất khẩu máy móc của Trung Quốc trong 5-10 năm tới", nhóm cho biết trong báo cáo.
Meta hôm 23/4 công bố kế hoạch cắt giảm 10% nhân lực, đồng thời dừng tuyển dụng khoảng 6.000 vị trí, có hiệu lực từ cuối tháng 5. Lãnh đạo công ty cho biết việc điều chỉnh sẽ giúp vận hành hiệu quả hơn, cũng như bù đắp cho những khoản đầu tư khác.
"Tôi biết điều này khiến mọi người sẽ phải sống trong tình trạng mơ hồ suốt gần một tháng tới. Thông thường chúng tôi sẽ hoàn thiện mọi chi tiết trước khi công bố tình hình, nhưng thông tin bị rò rỉ khiến tôi muốn chia sẻ những gì mình biết vào lúc này", Giám đốc nhân sự Janelle Gale viết trên diễn đàn nội bộ của Meta.
Bên dưới bài đăng, các nhân viên đặt ra nhiều câu hỏi cũng như tỏ ra lo ngại. Tình trạng tương tự cũng diễn ra trên ứng dụng Blind. Đây là nền tảng cho phép người tham gia bình luận ẩn danh về công việc và công ty họ đang làm. Người đăng ký tài khoản phải cung cấp địa chỉ email công việc, chức danh, vị trí... để nền tảng có thể đánh giá trạng thái nghề nghiệp trước khi chấp nhận hoạt động. Mạng xã hội này cũng thường xuyên gửi yêu cầu xác thực qua email sau một thời gian nhất định nhằm xác định một người còn làm tại công ty đó hay không.
Trên đó, bài đăng có tiêu đề "28 ngày địa ngục" đang thu hút sự chú ý lớn, khi một người đặt câu hỏi làm gì để có động lực làm việc trong một tháng tới. "Tôi đang tự thúc đẩy bản thân làm những thứ có thể đưa vào hồ sơ cá nhân để tìm công việc mới", một người trả lời.
Một số nhân viên cho biết tin đồn sa thải đã được bàn luận trong nội bộ công ty từ lâu, nên thông báo từ giám đốc nhân sự làm giảm bớt một phần sự mơ hồ. Ngược lại, nhiều người nói thông tin chỉ khiến họ thêm bồn chồn, áp lực vì chưa rõ nhóm nào sẽ bị cắt giảm.
"Đây là tuần đầu làm việc của tôi, nhưng cũng có thể là lúc tôi ra đi", một người viết.
Một nhân viên lại cho rằng nằm ngoài danh sách cũng chưa hẳn là tin tốt, đề cập tới hàng loạt đợt cắt giảm việc làm ở Meta kể từ năm 2022. "Tôi thấy rất lo lắng về khả năng thoát đợt sa thải này. Tất cả đều hiểu mọi chuyện sẽ ngày càng xấu đi với những người ở lại. Công việc sẽ dồn đống nhiều hơn, trong khi hàng loạt yếu tố khác ở công ty cũng ngày càng đi xuống", người này viết.
Đây không phải lần đầu những nhân viên này đối mặt với tình trạng cắt giảm việc làm. Họ khẳng định sẽ vừa tiếp tục công việc như bình thường vừa chuẩn bị cho tình huống xấu nhất và cố gắng hết sức trong lúc chờ cập nhật thông tin mới. "Tôi luôn nghĩ mình sẽ mất việc trong vòng hai tháng tới, dù ban lãnh đạo có nói gì đi nữa, nên công việc vẫn sẽ diễn ra bình thường", người này nói thêm.
Dưới bài đăng của bà Gale, một nhân viên thắc mắc liệu họ có được nhận khoản chi trả cổ tức bằng cổ phiếu vào ngày 15/8, vốn có gói thu nhập, hay không. Giám đốc nhân sự Meta đáp rằng những nhân viên trong diện sa thải sẽ bị cắt hợp đồng trước ngày này và không được nhận.
Trên nền tảng Blind, một số nhân viên Meta cũng đặt câu hỏi tại sao công ty không đưa ra thỏa thuận thôi việc tự nguyện như Microsoft. Tập đoàn phần mềm hôm 23/4 đề xuất khoản chi một lần cho hàng nghìn nhân viên để họ chủ động nghỉ việc sớm, trong khi Google cũng từng áp dụng biện pháp tương tự.
Được bán ở mức giá 40 bảng tại Anh và 50 euro tại Đức, mẫu tai nghe này của Xiaomi hứa hẹn mang đến những thông số kỹ thuật ấn tượng so với giá thành. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý là giá bán lẻ tại Đức sau khi chương trình ưu đãi mở bán kết thúc sẽ là 60 euro.
Để so sánh, tai nghe AirPods Pro 3 hiện có giá lên tới 219 bảng tại Anh, tức là gấp hơn 5 lần so với Redmi Buds 8. Mặc dù AirPods Pro 3 cung cấp nhiều tính năng vượt trội và tích hợp sâu vào hệ sinh thái của Apple, Redmi Buds 8 vẫn là một lựa chọn hấp dẫn cho những ai tìm kiếm tai nghe có tính năng khử tiếng ồn chủ động (ANC) với mức giá phải chăng.
Redmi Buds 8 được trang bị ANC với khả năng giảm tiếng ồn lên đến 50 dB và phạm vi khử tiếng ồn lên tới 4 kHz. Sản phẩm có 3 mức độ ANC thích ứng và 3 chế độ xuyên âm để người dùng nghe âm thanh bên ngoài khi cần thiết. Âm thanh được xử lý bởi trình điều khiển động 11 mm, hỗ trợ codec Hi-Res Audio Wireless và LHDC, tuy nhiên, LHDC yêu cầu cập nhật phần mềm và thiết bị tương thích. Ngoài ra, tai nghe còn tích hợp 5 cài đặt EQ có sẵn và hỗ trợ EQ tùy chỉnh dựa trên bài kiểm tra thính lực.
Về thời lượng pin, Redmi Buds 8 có thể hoạt động lên đến 11 giờ chỉ với tai nghe và tổng cộng 44 giờ khi kết hợp hộp sạc, nếu tắt tính năng ANC. Khi bật ANC, thời gian sử dụng giảm xuống còn 6,5 giờ cho tai nghe và 28 giờ tổng cộng. Chỉ cần sạc 10 phút, người dùng có thể tận hưởng đến 4 giờ phát nhạc. Tai nghe cũng hỗ trợ kết nối hai thiết bị, Google Fast Pair, tìm tai nghe bằng âm thanh, Bluetooth 5.4 và có khả năng chống bụi và nước theo tiêu chuẩn IP54.
Mặc dù Redmi Buds 8 không thể thay thế hoàn toàn AirPods Pro, nhưng đây là một lựa chọn tuyệt vời cho những ai muốn trải nghiệm tính năng chống ồn chủ động, thời lượng pin dài và chất lượng âm thanh tốt mà không phải chi quá nhiều tiền. Các trải nghiệm trước đây với Redmi Buds 8 Pro cho thấy Xiaomi đang cung cấp một sản phẩm đáng tin cậy và giá phải chăng trong phân khúc tai nghe không dây. Hy vọng phiên bản tiêu chuẩn cũng sẽ mang lại trải nghiệm tương tự.
