Kể từ khi tình trạng ngộ độc nấm bùng phát vào tháng 11.2025 đến nay đã có 4 người tử vong và 43 người phải nhập viện. Các bệnh nhân bị ảnh hưởng có độ tuổi từ 19 tháng đến 84 tuổi, theo Sở Y tế Công cộng California.
Các ca ngộ độc nấm xuất hiện theo cụm, với ít nhất 6 ca liên quan đến những gia đình có khả năng đã dùng chung một mẻ nấm hái được. Có 4 bệnh nhân ngộ độc nấm đã được ghép gan, theo hệ thống kiểm soát chất độc của bang California.
Các trường hợp ngộ độc đã được báo cáo ở hơn 10 hạt thuộc khu vực Vịnh San Francisco và dọc theo bờ biển miền trung California. Sau khi số ca bắt đầu tăng đột biến vào cuối mùa thu, giới chức y tế California đã cảnh báo người dân không nên ăn bất kỳ loại nấm nào hái được.
Trong số ca ngộ độc nấm có 3 trường hợp được báo cáo vào đầu tuần này, rất lâu sau mùa sinh trưởng thông thường của loại nấm gây bệnh, khiến các quan chức y tế và các nhà nấm học bối rối về lý do tại sao các vụ ngộ độc lại lan rộng như thế và nguyên nhân gây ra xu hướng này.
“Đây chắc chắn là một đợt bùng phát lớn hơn nhiều so với bình thường, kéo dài hơn và kéo sang năm nay lâu hơn chúng tôi dự đoán”, nhà nghiên cứu Heather Hallen-Adams, dẫn đầu lĩnh vực nghiên cứu chất độc của Hiệp hội Nấm học Bắc Mỹ nhận định. Bà Hallen-Adams nhấn mạnh: “Tôi không nghĩ chúng ta thực sự có thể xác định được nguyên nhân”.
Thủ phạm chính gây ra các vụ ngộ độc là nấm mũ tử thần xâm lấn, còn được gọi là Amanita phalloides. Một loại nấm khác, tên Amanita ocreata, còn được gọi là nấm thiên thần hủy diệt miền tây, chịu trách nhiệm cho một vài trường hợp.
Trung bình mỗi năm, khoảng 50 trường hợp ngộ độc nấm Amanita được báo cáo trên toàn quốc, một con số mà California gần như đã đạt tới.
“Điều bất thường ở đây là mùa nấm độc gây chết người thường rơi vào tháng 12 và tháng 1.Tại sao hiện tượng này lại xảy ra?”, bà Anne Pringle, giáo sư nấm học tại Đại học Wisconsin-Madison (Mỹ), nói.
Đợt bùng phát ngộ độc nấm đang phơi bày những lỗ hổng trong hệ thống y tế công cộng của California, cũng như sự thiếu hụt kiến thức khoa học vững chắc về loại nấm sản sinh độc tố này, theo NBC News.
Theo quy định của bang California, các nhà cung cấp dịch vụ y tế không bắt buộc phải báo cáo những ca ngộ độc nấm cho các quan chức y tế công cộng, điều này có nghĩa là Sở Y tế Công cộng California đang theo dõi các trường hợp thông qua một quy trình rườm rà và kém bài bản hơn so với nhiều bệnh khác.
Nấm mũ tử thần là một loài xâm lấn có nguồn gốc từ châu Âu và du nhập vào California trong thập niên 1930, rất có thể cùng với cây giống nhập khẩu, còn nấm thiên thần hủy diệt là loài bản địa của tiểu bang này.
Ở California, nấm mũ tử thần thường mọc gần cây sồi và đôi khi là cây thông. Độc tố amatoxin do nấm sản sinh ra có thể gây hại cho thận, gan và đường tiêu hóa. Các triệu chứng ngộ độc amatoxin có thể mất đến 24 giờ mới xuất hiện, bao gồm buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy và đau bụng.
Những phản ứng nghiêm trọng hơn, như tổn thương gan gây tử vong, có thể diễn tiến trong vòng 2-3 ngày. Amatoxin là nguyên nhân gây ra phần lớn các trường hợp ngộ độc nấm gây tử vong. Chỉ cần ăn một lượng rất nhỏ cũng đủ gây chết người.
CNN ngày 20/5 dẫn nguồn thạo tin về tình báo Mỹ cho biết trong 6 tuần ngừng bắn với Mỹ, Iran đã tái khởi động một số dây chuyền sản xuất máy bay không người lái (UAV) từng bị tổn hại do các cuộc không kích của Mỹ và Israel. Đây được coi là dấu hiệu cho thấy Iran đang hồi sinh một số năng lực quân sự với tốc độ nhanh hơn dự tính của tình báo Mỹ.
"Iran đã vượt xa mọi mốc thời gian mà cộng đồng tình báo Mỹ từng dự đoán cho quá trình phục hồi năng lực quân sự của họ", một quan chức Mỹ nói.
Theo nguồn tin, việc tái thiết năng lực quân sự, bao gồm xây dựng lại các bãi phóng tên lửa, khôi phục bệ phóng và năng lực sản xuất những hệ thống vũ khí chủ chốt bị phá hủy trong xung đột, đồng nghĩa Iran vẫn là mối đe dọa đáng kể đối với các đồng minh của Mỹ trong khu vực nếu Tổng thống Donald Trump nối lại chiến dịch không kích.
Điều này cũng đặt ra nghi vấn về những tuyên bố mà ông Trump và Lầu Năm Góc đưa ra rằng các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã "gần như xóa sổ" năng lực quân sự Iran về lâu dài.
Dù thời gian khôi phục sản xuất đối với từng loại linh kiện vũ khí khác nhau, một số đánh giá tình báo Mỹ cho thấy Iran có thể tái lập hoàn toàn năng lực tấn công bằng UAV chỉ trong vòng 6 tháng.
Các cuộc tấn công bằng UAV của Iran từng khiến các đồng minh của Mỹ trong khu vực lo ngại. Nếu xung đột tái diễn, Iran có thể bù đắp cho năng lực sản xuất tên lửa, vốn đã bị suy giảm đáng kể, bằng cách gia tăng những đợt phóng UAV nhắm vào Israel và các quốc gia vùng Vịnh nằm trong tầm bắn của cả hai loại vũ khí này.
Tổng thống Trump nhiều lần đe dọa nối lại chiến dịch quân sự nếu hai nước không đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột. Ông hôm 19/5 thậm chí còn công khai nói đã ra quyết định nối lại chiến dịch không kích nhưng sau đó hoãn lại để tạo điều kiện cho đàm phán.
Một nguồn tin tình báo Mỹ cho biết Iran có thể phục hồi nhanh hơn dự kiến nhờ nhiều yếu tố kết hợp, từ "sự hỗ trợ của bên ngoài" cho tới việc Mỹ và Israel không gây ra mức độ thiệt hại lớn như hai nước kỳ vọng.
Theo các đánh giá tình báo Mỹ gần đây, Iran vẫn duy trì được năng lực tên lửa đạn đạo, tấn công bằng UAV và phòng không bất chấp thiệt hại nghiêm trọng do các cuộc không kích của Mỹ và Israel gây ra. Điều đó có nghĩa quá trình tái thiết năng lực sản xuất quân sự của Iran không phải bắt đầu lại từ con số không.
Người phát ngôn Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) từ chối bình luận về thông tin này, với lý do cơ quan này không thảo luận các vấn đề liên quan đến tình báo.
Trong khi đó, phát ngôn viên Lầu Năm Góc Sean Parnell nói "quân đội Mỹ là lực lượng mạnh nhất thế giới và có mọi phương tiện cần thiết để hành động vào thời gian và địa điểm mà Tổng thống lựa chọn".
"Chúng tôi đã thực hiện nhiều chiến dịch thành công, đồng thời bảo đảm quân đội Mỹ sở hữu kho vũ khí hùng hậu để bảo vệ người dân và lợi ích của mình", ông Parnell nói thêm.
CNN hồi tháng 4 đưa tin tình báo Mỹ đánh giá Iran vẫn còn khoảng một nửa số bệ phóng tên lửa sau các cuộc không kích của Washington. Một báo cáo gần đây nâng con số này lên 2/3, một phần do lệnh ngừng bắn đã tạo thời gian để Iran đào lại các bệ phóng có thể từng bị vùi lấp.
Đánh giá của tình báo Mỹ có thể bao gồm cả những bệ phóng hiện chưa thể tiếp cận, chẳng hạn hệ thống bị chôn vùi dưới lòng đất do không kích nhưng chưa bị phá hủy hoàn toàn.
Hai nguồn tin trước đó cho hay tình báo Mỹ cũng xác định Iran vẫn còn hàng nghìn UAV, tương đương khoảng 50% năng lực UAV của nước này.
Các đánh giá tình báo cho thấy phần lớn tên lửa hành trình phòng thủ ven biển của Iran vẫn còn nguyên vẹn, phù hợp với thực tế Mỹ không tập trung chiến dịch không kích vào khí tài ven biển dù vẫn tấn công tàu chiến của Tehran. Những tên lửa này là năng lực then chốt để Iran đe dọa hoạt động vận tải hàng hải tại eo biển Hormuz.
Nhìn tổng thể, các báo cáo tình báo Mỹ gần đây cho thấy cuộc chiến đã làm suy giảm nhưng chưa thể phá hủy hoàn toàn năng lực quân sự Iran, đồng thời chứng minh Tehran có khả năng hạn chế tác động lâu dài của chiến sự bằng cách nhanh chóng phục hồi sau các đợt không kích. Điều đó bao gồm cả việc tái thiết nền công nghiệp quốc phòng, lĩnh vực mà Tư lệnh CENTCOM, Đô đốc Brad Cooper, hôm 19/5 tuyên bố đã bị "xóa sổ 90%" và "không thể phục hồi trong nhiều năm".
Tuyên bố này trái ngược rõ rệt với đánh giá tình báo Mỹ về khả năng Iran tái thiết năng lực quân sự cũng như thời gian cần thiết để họ làm được điều đó. Hai nguồn tin nói với CNN rằng thông tin tình báo Mỹ thu thập được không nhất quán với mô tả mà Tư lệnh CENTCOM đưa ra.
Một nguồn tin nắm được các đánh giá tình báo gần đây cho biết thiệt hại đối với nền công nghiệp quốc phòng Iran có thể chỉ khiến tiến trình phục hồi của nước này chậm lại vài tháng, không phải nhiều năm. Nguồn tin cũng lưu ý một phần nền công nghiệp quốc phòng Iran vẫn còn nguyên vẹn, giúp rút ngắn thời gian khôi phục một số năng lực quân sự nhất định.
Tổng thống Serbia Aleksandar Vucic hôm 28/6 công bố quyết định đặt mua tên lửa phòng không HQ-9 của Trung Quốc, đánh dấu bước ngoặt trong quá trình hiện đại hóa quân đội. Tạp chí chính trị NSPM cho biết Serbia sẽ trở thành quốc gia châu Âu đầu tiên sở hữu dòng HQ-9, đây cũng là lần đầu nước này sở hữu tên lửa phòng không tầm xa.
Giới chức Trung Quốc chưa lên tiếng về thông tin.
Giới chuyên gia phương Tây cho rằng HQ-9 có thể là một biến thể của tên lửa phòng không S-300PMU-1 được Nga chế tạo và chuyển giao cho Trung Quốc từ năm 1993, hoặc là hệ thống với chức năng tương đồng.
"HQ-9 là thiết kế lai giữa tên lửa S-300PMU-1 của Nga với radar, đầu dò và các thành phần chỉ huy chịu ảnh hưởng từ công nghệ Mỹ và Israel", Justin Bronk, chuyên gia cấp cao tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI), nhận xét.
Trung Quốc biên chế hệ thống HQ-9 đầu tiên vào năm 2001 và đã xuất khẩu cho 5 quốc gia gồm Ai Cập, Azerbaijan, Pakistan, Turkmenistan và Uzbekistan.
HQ-9 được thiết kế để đánh chặn máy bay, tên lửa hành trình, máy bay không người lái (UAV) và một số loại tên lửa đạn đạo. Phiên bản HQ-9 đời đầu và biến thể xuất khẩu FD-2000 có tầm bắn 120-125 km, tổ hợp HQ-9B, FD-2000B và HQ-9BE có thể hạ mục tiêu từ khoảng cách 250-300 km.
Khi kết hợp với tổ hợp phòng không tầm trung HQ-22, các hệ thống tầm gần như HQ-17, Pantsir-S1 và 2K12 Kub, hệ thống HQ-9 sẽ cung cấp cho Serbia năng lực phòng không đa tầng chưa từng xuất hiện tại khu vực Balkan.
"Đây là một phần trong nỗ lực của Serbia nhằm đối phó với các mối đe dọa đường không ngày càng tinh vi. Thương vụ sẽ tăng cường năng lực chống tiếp cận, chống xâm nhập (A2/AD) của Serbia tại khu vực tây Balkan, cũng như làm sâu sắc hơn hợp tác quân sự giữa Bắc Kinh và Belgrade", nhóm phân tích Army Recognition có trụ sở tại Bỉ cho hay.
Một tổ hợp HQ-9 hoàn chỉnh gồm radar cảnh giới, radar điều khiển hỏa lực, xe chỉ huy, các xe chở đạn kiêm bệ phóng mang được tối đa 4 tên lửa mỗi xe, cùng phương tiện hậu cần và kỹ thuật.
"HQ-9 là một trong những hệ thống phòng không tầm xa mạnh nhất mà Trung Quốc đang xuất khẩu. Nó sẽ mở rộng đáng kể vùng phòng không của Serbia, buộc đối phương hoạt động xa hơn và gây phức tạp hoạt động chế áp phòng không", Army Recognition cho hay.
Các thương vụ mua bán quốc phòng với Trung Quốc cho thấy nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung của Serbia. Quân đội Serbia đang vận hành lượng lớn khí tài của Liên Xô và Nga, đồng thời biên chế nhiều sản phẩm do Trung Quốc sản xuất như UAV vũ trang CH-92A, tên lửa đối đất FT-8C và các hệ thống phòng không.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung ngày 18/6 cho hay trong bữa tối hôm qua với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại hội nghị thượng đỉnh G7 ở Pháp, ngoài thảo luận về "hòa bình trên bán đảo Triều Tiên cũng như quan hệ Hàn Quốc - Mỹ", hai lãnh đạo đã nói về golf.
Ông Trump "nhắc đến golf, bày tỏ muốn chơi một trận với vợ chồng tôi. Phu nhân nhà tôi đã chốt hẹn bằng cách ngoắc tay", ông Lee viết trên mạng xã hội khi đang trên đường trở về Hàn Quốc, nhắc tới bà Kim Hye Kyung.
Tổng thống Hàn Quốc đăng ảnh selfie cùng ông Trump, cả hai đều tươi cười rạng rỡ.
"Sau bữa trưa hôm nay, ông ấy nhắc lại lần nữa rằng chúng tôi nhất định phải chơi golf cùng nhau. Tôi đã tưởng ông ấy nói xã giao nhưng có vẻ tôi phải chuẩn bị từ bây giờ", ông Lee nói, gửi lời cảm ơn tới ông Trump "vì sự quan tâm đặc biệt này".
Ông Lee trong chuyến thăm Washington hồi tháng 8/2025 đã tặng ông Trump một chiếc gậy đánh golf khắc tên Tổng thống Mỹ do công ty Hàn Quốc sản xuất. Chiếc gậy được thiết kế dựa theo tính toán số đo chiều cao và thể hình của ông Trump.
Tổng thống Mỹ sở hữu hơn 10 sân golf tại Mỹ và nhiều nơi khác trên thế giới như Scotland và Ireland.
