“Gặp tình huống hoảng loạn, các cháu ôm, níu nhau nên không thể thoát ra”
Sáng 19/5, đoàn công tác của Bộ Y tế, gồm đại diện Cục Bà mẹ và Trẻ em, Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam cùng lãnh đạo địa phương đã tới thăm hỏi, động viên gia đình các nạn nhân trong vụ đuối nước thương tâm khiến 5 học sinh tử vong ở Phú Thọ.
Tại buổi làm việc với chính quyền địa phương, đại diện đoàn công tác đánh giá đây là vụ tai nạn rất thương tâm, xảy ra vào thời điểm học sinh nghỉ hè nên nguy cơ đuối nước ở trẻ em gia tăng cao.
Ông Nguyễn Tiến Dũng, Phó Chủ tịch xã Sông Lô, tỉnh Phú Thọ, cho biết, theo thông tin ban đầu, chiều hôm xảy ra vụ việc, do được nghỉ học sớm (vì chỉ học một buổi), các cháu học sinh lớp 6, lớp 7, lớp 8 rủ nhau ra khu vực bãi sông chơi và tắm. Thời điểm này nước sông không lớn, xuất hiện bãi cát rộng nên các cháu thường ra vui chơi.
Nhóm đi chơi có tổng cộng 9 cháu. Khi sự việc xảy ra, các cháu còn lại hoảng loạn chạy lên khu vực quán gần đó kêu cứu. Tuy nhiên, khoảng cách từ bãi sông lên khu dân cư khá xa nên việc tiếp cận cứu hộ gặp khó khăn. Người dân xuống hiện trường chỉ kịp đưa được một cháu lên bờ nhưng không thể cứu sống.
“Các nạn nhân chủ yếu là học sinh lớp 6, 7, 8, dù phần lớn biết bơi nhưng chỉ ở mức tự phát, chưa được đào tạo bài bản về kỹ năng an toàn dưới nước. Khi gặp tình huống hoảng loạn, các cháu ôm, níu nhau nên không thể thoát ra”, ông Dũng cho biết.
Khu vực xảy ra vụ việc là một nhánh lạch thông ra sông, có nhiều hố sâu do hoạt động khai thác cát trước đây để lại. Theo chính quyền địa phương, đây không phải lạch tự nhiên mà hình thành sau quá trình khai thác cát, làm thay đổi dòng chảy và địa hình lòng sông. Trước đây khu vực này từng xảy ra nhiều vụ đuối nước.
Lãnh đạo địa phương cho biết, xã có khoảng 34.000 dân, nhiều sông hồ và gần 10km sông chảy qua. Hằng năm địa phương đều xây dựng kế hoạch phòng chống tai nạn đuối nước, chỉ đạo các trường học ký cam kết với phụ huynh, cắm biển cảnh báo tại khu vực nguy hiểm.
Tuy nhiên, do chiều dài tuyến sông lớn nên chưa thể bố trí đầy đủ thiết bị cứu hộ ở tất cả các điểm nguy hiểm.
Rà soát và xóa bỏ “điểm đen” nguy hiểm
Ông Đinh Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em (Bộ Y tế) chia sẻ với mất mát của các gia đình nạn nhân.
Ông cho rằng không chỉ gây nguy hiểm cho trẻ em, việc thiếu các biện pháp an toàn tại khu vực sông, suối, ao hồ còn tiềm ẩn rủi ro đối với cả người dân và những người tham gia cứu hộ.
Vì vậy, địa phương cần khẩn trương triển khai đồng bộ các giải pháp như cắm biển cảnh báo, bố trí sẵn thiết bị cứu hộ, đồng thời tăng cường dạy bơi, dạy kỹ năng an toàn trong môi trường nước, kỹ năng cứu hộ và sơ cấp cứu cho trẻ em.
“Không phải ai biết bơi cũng có thể an toàn tuyệt đối, nhưng nếu được trang bị kỹ năng an toàn dưới nước thì khả năng bảo vệ tính mạng sẽ cao hơn rất nhiều. Hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Y tế đã ban hành các hướng dẫn, giáo trình liên quan đến dạy bơi và kỹ năng an toàn trong môi trường nước.
Tuy nhiên, việc triển khai cần được đẩy mạnh hơn nữa trên phạm vi cả nước”, ông Đinh Anh Tuấn nói.
Dù số vụ đuối nước trẻ em năm 2025 đã giảm xuống còn 1.512 trường hợp, tuy nhiên đây vẫn tiếp tục là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trẻ em tại Việt Nam.
Thời gian qua, công tác tuyên truyền, giáo dục dù được triển khai thường xuyên nhưng các vụ việc đau lòng vẫn liên tiếp xảy ra, đặc biệt vào mùa hè và mùa mưa bão. Thực trạng này đòi hỏi các giải pháp phòng, chống đuối nước phải được triển khai quyết liệt, đồng bộ và đi vào thực chất hơn.
Để chủ động bảo vệ tính mạng trẻ em, các cấp bộ, ngành và địa phương cần tập trung thực hiện đồng bộ các nhóm như đổi mới truyền thông đến từng hộ gia đình, chủ động rà soát và xóa bỏ “điểm đen” nguy hiểm, xã hội hóa và phổ cập bơi an toàn, chuẩn hóa tiêu chí an toàn tại cơ sở, tạo không gian sinh hoạt hè lành mạnh, đồng thời số hóa dữ liệu và phản ứng nhanh.
BS.CK2 Nguyễn Đức Thông, Trưởng Khoa Nội soi, Bệnh viện Nguyễn Trãi, bên lề hội nghị quốc tế cập nhật tiến bộ mới trong nội soi chẩn đoán và điều trị u ống tiêu hóa ngày 15/4, cho biết thực tế tại viện ghi nhận đa số người bệnh vẫn có tâm lý chờ xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng, đi tiêu ra máu, thiếu máu, sụt cân... mới đi khám.
Theo bác sĩ, khi cơ thể đã "lên tiếng", bệnh thường ở giai đoạn muộn. Lúc này, dù được phẫu thuật, tế bào ung thư có thể đã di căn đến cơ quan khác, khiến tiên lượng sống giảm đáng kể.
Để giảm nguy cơ tiến triển ung thư tiêu hóa, người dân cần thay đổi thói quen, chuyển từ "đợi có bệnh mới chữa" sang chủ động tầm soát khi còn khỏe mạnh. Mốc khuyến cáo bắt đầu nội soi dạ dày và đại tràng là từ 40 tuổi. Sau lần nội soi đầu tiên, tùy kết quả, bác sĩ sẽ xây dựng lịch theo dõi phù hợp. Người nguy cơ cao như nhiễm vi khuẩn HP, viêm teo, chuyển sản ruột cần nội soi định kỳ sát hơn, khoảng 1-2 năm một lần. Đặc biệt, người có tiền sử gia đình mắc ung thư đường tiêu hóa nên tầm soát từ sớm hơn.
Nội soi sớm mang lại lợi ích lớn vì giúp phát hiện và xử lý kịp thời các tổn thương tiền ung thư. Bác sĩ Thông dẫn chứng, nhiễm HP là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư dạ dày, có thể tiến triển qua các giai đoạn viêm teo, chuyển sản ruột và ung thư sớm. Với đại tràng, các polyp tuyến (adenoma) có nguy cơ cao trở thành khối u ác tính nếu không được phát hiện và cắt bỏ kịp thời.
Khi phát hiện polyp qua nội soi, bác sĩ có thể cắt bỏ ngay. Người bệnh gần như khỏi hoàn toàn, xuất viện trong ngày, tránh được phẫu thuật lớn và giảm nguy cơ ung thư đại tràng về sau.
Bên cạnh sự chủ động của người dân, năng lực chẩn đoán sớm của cơ sở y tế cũng đóng vai trò quan trọng. Bệnh viện đang đẩy mạnh ứng dụng các kỹ thuật hiện đại như nội soi nhuộm màu, nội soi phóng đại nhằm nâng cao khả năng phát hiện tổn thương. Nội soi siêu âm cũng được triển khai sâu hơn, giúp đánh giá chính xác khối u trong thành ống tiêu hóa, xác định lớp tổn thương để sinh thiết và lên kế hoạch điều trị.
BS.CK2 Lê Thanh Phong, Phó giám đốc Bệnh viện Nguyễn Trãi, nhấn mạnh nội soi tiêu hóa ngày càng giữ vai trò then chốt trong chẩn đoán sớm, đánh giá tổn thương và điều trị ít xâm lấn. Việc cập nhật tiến bộ y khoa và mở rộng hợp tác quốc tế là chiến lược trọng tâm nhằm nâng cao năng lực chuyên môn, cải thiện chất lượng điều trị.
Tại hội nghị, bác sĩ Kinoshita Koshi, Trưởng khoa Nội tiêu hóa và Nội soi, Bệnh viện Trung ương Kyoto Miniren (Nhật Bản), đã trực tiếp trao đổi học thuật, hỗ trợ các bác sĩ trong nước hoàn thiện và nâng cấp kỹ thuật cắt tách dưới niêm mạc (ESD) lên những mức độ khó và chuyên sâu hơn.
Đây là phương pháp điều trị ung thư giai đoạn sớm qua nội soi, giúp loại bỏ tổn thương mà vẫn bảo tồn dạ dày, hạn chế biến chứng, rút ngắn thời gian nằm viện và giảm chi phí. Tại Nhật Bản, ESD được áp dụng rộng rãi nhờ chương trình tầm soát hiệu quả. Trước đây, người từ 40 tuổi được X-quang dạ dày cản quang rồi nội soi tầm soát hằng năm. Gần đây, khi tỷ lệ nhiễm HP giảm, Nhật Bản ghi nhận số ca ung thư dạ dày giảm dần và chuyển sang tầm soát định kỳ mỗi 2-3 năm cho người trên 50 tuổi.
Theo các bác sĩ, hiện nay nội soi gây mê đã trở nên phổ biến, giúp quá trình thực hiện nhẹ nhàng, không đau, góp phần xóa bỏ tâm lý e ngại, khuyến khích người dân chủ động tầm soát để bảo vệ sức khỏe.
Chuối là loại trái cây giàu dinh dưỡng, quen thuộc trong chế độ ăn hằng ngày nhờ vị ngọt tự nhiên, dễ ăn và tiện lợi. Tuy nhiên, với người kiểm soát cân nặng hoặc lượng đường, hàm lượng calo và carbohydrate trong chuối là mối quan tâm phổ biến. Hiểu rõ thành phần dinh dưỡng giúp bạn sử dụng loại trái cây này hợp lý hơn.
Lượng calo và carbohydrate trong chuối
Chuối cung cấp năng lượng chủ yếu từ carbohydrate, chiếm khoảng 93% tổng lượng calo. Trung bình, một quả chuối cỡ vừa chỉ chứa khoảng 100-105 calo, mức không quá cao so với nhiều thực phẩm khác.
Hàm lượng calo và carbohydrate thay đổi tùy theo kích thước quả. Dưới đây là bảng ước tính theo các khẩu phần phổ biến.
Ngoài ra, mỗi quả chuối còn chứa khoảng 2-4 g chất xơ, tùy thuộc vào kích thước của nó. Carbohydrate thuần là lượng carb cơ thể thực sự hấp thu, được tính bằng cách lấy tổng carbohydrate trừ đi phần chất xơ không tiêu hóa.
Nhìn chung có thể ước tính nhanh, một quả chuối trung bình cung cấp khoảng 100 calo và gần 27 g carbohydrate.
Ảnh hưởng của độ chín đến carbohydrate
Carbohydrate là thành phần dinh dưỡng chính trong chuối, nhưng tỷ lệ và dạng của chúng thay đổi rõ rệt theo độ chín.
Chuối xanh chứa nhiều tinh bột, trong đó có một phần là tinh bột kháng. Khi quả chín dần, phần tinh bột này được chuyển hóa thành đường đơn, khiến chuối vàng ngọt hơn và đồng thời chứa ít tinh bột kháng hơn.
Tinh bột kháng là loại carbohydrate không được tiêu hóa ở ruột non mà đi thẳng xuống ruột già, hoạt động tương tự chất xơ. Tại đây, nó nuôi dưỡng lợi khuẩn đường ruột. Khi vi khuẩn lên men tinh bột kháng, chúng tạo ra khí và các axit béo chuỗi ngắn (SCFA) - những hợp chất quan trọng với sức khỏe tiêu hóa.
Phần lớn các SCFA này sau đó được hấp thụ qua niêm mạc ruột và được cơ thể sử dụng như một nguồn năng lượng. Vì vậy, dù tinh bột kháng không cung cấp nhiều calo ngay trong quá trình tiêu hóa như tinh bột thông thường, nó vẫn có thể gián tiếp tạo ra năng lượng. Do đó, xét tổng thể, chuối xanh và chuối chín không khác biệt đáng kể về lượng calo cung cấp.
Ăn chuối còn cung cấp nhiều vi chất có lợi. Một quả chuối cỡ trung bình chứa khoảng 3 g chất xơ, giúp hỗ trợ tiêu hóa và tạo cảm giác no lâu hơn.
Chuối cũng giàu vitamin B6, đáp ứng khoảng 25% nhu cầu hằng ngày, đóng vai trò quan trọng trong chuyển hóa và chức năng thần kinh. Loại quả này còn cung cấp vitamin C, mangan, kali, folate và riboflavin.
Hàm lượng kali trong chuối hỗ trợ điều hòa huyết áp, tốt cho tim mạch, là lựa chọn trong chế độ ăn lành mạnh.
Tính đến ngày 22/5, cơ quan chức năng chưa ghi nhận thương vong liên quan đến dòng sản phẩm này. Tuy nhiên, CPSC đã yêu cầu các hệ thống bán lẻ như Walmart và Ollie’s Bargain Outlet rút toàn bộ hàng khỏi quầy ngay cuối tuần qua, sau khi chuyên gia kiểm định phát hiện các sợi khoáng tremolite (một dạng amiăng độc hại) lẫn trong phần cát nhồi. Cơ quan này cảnh báo trẻ nhỏ sẽ đối mặt với nhiều bệnh lý nghiêm trọng nếu vô tình hít phải lớp cát nhiễm độc.
Danh sách thu hồi bao gồm 121.340 sản phẩm do công ty The Orb Factory Limited (Canada) sở hữu và giao cho đối tác tại Trung Quốc sản xuất. Từ tháng 2/2025 đến tháng 4/2026, các siêu thị đã bán hai mẫu đồ chơi khỉ bóp dẻo làm từ chất liệu mềm, bọc màng co giãn này với giá 5-40 USD. Người mua cần kiểm tra mã ngày sản xuất 3102491A mà nhà sản xuất in trên tay chú khỉ lớn màu vàng (mã 17451) hoặc trên lưng cụm khỉ nhỏ mang nhiều màu sắc như cam, tím, xanh lá (mã 41929).
Công ty The Orb Factory Limited yêu cầu phụ huynh lập tức lấy lại đồ chơi từ tay trẻ, ngừng sử dụng và liên hệ với hãng để nhận lại tiền. Để thực hiện quy trình hoàn tiền, khách hàng cần đối chiếu mã sản phẩm cùng số lô, cho đồ chơi vào túi nhựa dày, dán kín miệng túi bằng băng keo, chụp ảnh và gửi cho bộ phận chăm sóc khách hàng.
Nếu đồ chơi rách thủng khiến cát rò rỉ, người dân phải đeo khẩu trang cùng găng tay, sau đó dùng khăn ẩm lau sạch. Tiếp theo, họ cần bỏ tất cả đồ chơi và dụng cụ dọn dẹp vào hai lớp túi nhựa, dán băng keo chặt rồi vứt bỏ theo đúng quy định xử lý chất thải địa phương.
Cơ quan Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) nhấn mạnh việc tiếp xúc với amiăng mang lại rủi ro sức khỏe rất lớn, bao gồm ung thư phổi, ung thư biểu mô trung mô, bệnh bụi phổi amiăng và tổn thương màng phổi.
Hồi tháng 1, nhà bán lẻ Toymate (Australia) cũng phải rút hai bộ đồ chơi xúc cát giác quan mang tên "The Wonder Co Scoop & Play Ice cream" và "Scoop & Play Dino discovery" khỏi kệ hàng vì lo ngại tương tự. Tháng trước, một phụ huynh gây chú ý trên mạng xã hội khi đăng video cảnh báo tình trạng trẻ em thường ngậm hoặc làm vỡ đồ chơi khiến chất làm đầy tràn ra ngoài, đồng thời kêu gọi cộng đồng trả lại hàng nhằm bảo vệ an toàn cho con trẻ.
