Tàu chở dầu bị bắt mang tên Skywave, đã bị Mỹ trừng phạt hồi tháng 3 vì vai trò vận chuyển dầu của Iran. Dữ liệu theo dõi tàu cho thấy tàu Skywave đang di chuyển ở phía tây Malaysia vào hôm 19.5 sau khi đi qua eo biển Malacca. The Wall Street Journal dẫn lời 3 quan chức Mỹ cho biết con tàu đã bị lực lượng Mỹ bắt giữ.
Theo các nhà môi giới và dữ liệu từ Lloyds List Intelligence, tàu này có thể đã được chất hơn 1 triệu thùng dầu thô tại đảo Kharg của Iran vào tháng 2. The Wall Street Journal không thể xác định liệu tàu này có dỡ dầu ở châu Á hay không. Skywave được cho là đang di chuyển trong khu vực nổi tiếng với các hoạt động chuyển dầu lén lút giữa các tàu và đang trên đường trở về Trung Đông thì bị bắt giữ.
Lầu Năm Góc và Iran chưa bình luận về thông tin.
Nếu được xác nhận, đây là lần thứ 3 Mỹ bắt giữ một tàu chở dầu liên quan đến chiến dịch trấn áp các tàu thuộc “đội tàu bóng đêm” có liên hệ với Iran. Các hành động này tách biệt với lệnh phong tỏa cảng biển Iran do Mỹ thực hiện ở vịnh Oman và biển Ả Rập. Hồi tháng 4, Mỹ đã bắt giữ 2 tàu chở dầu khác có liên hệ với Iran là Majestic X và Tifani ở Ấn Độ Dương.
“Đội tàu bóng đêm” gồm khoảng 1.000 tàu chở dầu cũ và không được bảo hiểm, bị cho là sử dụng các thủ đoạn trái phép để vận chuyển dầu bị cấm vận và bất hợp pháp.
Tướng Dan Caine, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân Mỹ, đã tuyên bố nỗ lực truy bắt các tàu thuộc hạm đội ngầm có liên hệ với Iran vào giữa tháng 4, nói rằng Mỹ sẽ “tích cực truy đuổi bất kỳ tàu nào mang cờ Iran hoặc bất kỳ tàu nào cố gắng cung cấp hỗ trợ vật chất cho Iran”.
Chính quyền Tổng thống Trump đang tiếp tục gây áp lực lên Tehran để nước này đồng ý với các yêu cầu của Mỹ liên quan đến chương trình hạt nhân. Ngày 19.5, ông Trump nói với các phóng viên rằng ông đã suýt đưa ra quyết định tấn công quân sự mới vào Iran, nhưng đã hoãn lại theo yêu cầu của các đồng minh vùng Vịnh.
Ông khẳng định các lãnh đạo Iran đang rất muốn một thỏa thuận, đồng thời cảnh báo Mỹ sẽ tấn công trong vài ngày tới nếu không có thỏa thuận nào đạt được, theo Reuters.
Cái chết đột ngột của ông Graham ở tuổi 71 được đánh giá sẽ gây nên những tác động đáng kể cho hoạt động lập pháp tại Thượng viện Mỹ cũng như cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.
Hiện còn quá sớm để xác định ai có thể lấp vào khoảng trống của ông Graham, đồng minh chính trị then chốt của Tổng thống Mỹ Donald Trump và là người có tiếng nói đầy ảnh hưởng trong các chính sách đối ngoại và quốc phòng ở Washington. Trong ngắn hạn, cái chết của ông Graham tạm thời chưa dẫn đến sự thay đổi quyền kiểm soát Thượng viện. Điều này do theo luật bang Nam Carolina, Thống đốc Henry McMaster có thể bổ nhiệm người thay thế. Tuy nhiên, không dễ để đảng Cộng hòa chọn ra ứng viên thay ông Graham tái tranh cử vào tháng 11 tới.
Cũng trong ngày hôm qua, thượng nghị sĩ Mitch McConnell (84 tuổi) lần đầu lên tiếng sau hơn 3 tuần nhập viện dẫn đến nhiều đồn đoán về tình trạng sức khỏe của bản thân, Reuters đưa tin. Ông cho hay đã bị ngã và bất tỉnh trong thời gian ngắn và được đưa vào bệnh viện. Sau khi bị viêm phổi nhẹ, ông đang ở trung tâm phục hồi chức năng và sẽ không quay lại Thượng viện trong thời gian tới.
Việc ông McConnell tiếp tục vắng mặt đã mang đến trở ngại mới cho nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm thông qua gói ngân sách quốc phòng khổng lồ lên đến 1.500 tỉ USD trong năm sau. Ông là Chủ tịch Tiểu ban phân bổ ngân sách quốc phòng Thượng viện Mỹ, cơ quan kiểm soát chi tiêu của Lầu Năm Góc.
Sự vắng mặt của lãnh đạo tiểu ban đồng nghĩa thượng viện bị bó tay trước bất kỳ dự luật nào liên quan đến ngân sách quốc phòng vì không thể tranh thủ được sự ủng hộ của phe Dân chủ. Quốc hội Mỹ cũng đang chạy đua với thời gian khi chỉ còn hơn 3 tuần nữa theo lịch làm việc để xử lý các dự luật. Lầu Năm Góc hoàn toàn có thể đối mặt nguy cơ bị gián đoạn ngân sách trong lúc quân đội Mỹ tiếp tục cuộc xung đột với Iran ở Trung Đông.
Ông McConnell lần đầu được bầu vào Thượng viện năm 1984 và trở thành thế lực đáng gờm của đảng Cộng hòa tại quốc hội Mỹ. Còn ông Graham giữ ghế Thượng viện từ năm 2003. Theo phân tích của Đài CNN, việc Thượng viện vào năm tới sẽ không còn sự hiện diện của 2 nhân vật nặng ký của đảng Cộng hòa là dấu hiệu mới nhất cho thấy một thế hệ lãnh đạo từng chi phối chính trường Washington đang rời khỏi vũ đài chính trị.
Trong bối cảnh hệ thống chính trị Mỹ dường như không thể đáp ứng những nhu cầu cơ bản nhất của cử tri, còn lưỡng đảng phải đối mặt với tranh cãi liên quan ý thức hệ và vấn đề kế nhiệm, đến nay vẫn chưa rõ ai sẽ lấp đầy khoảng trống quyền lực mà thế hệ của hai ông McConnell và Graham để lại.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 19-5, Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo đã phê duyệt thương vụ bán hơn 4 tỉ USD trực thăng quân sự cho Hàn Quốc.
Theo thông cáo, Washington chấp thuận để Hàn Quốc chi 3 tỉ USD mua 24 trực thăng hải quân MH-60R "Romeo" Seahawk. Đây là dòng máy bay chuyên thực hiện nhiệm vụ săn và tiêu diệt tàu ngầm, đồng thời có khả năng tấn công các mục tiêu trên đất liền.
Cùng lúc, Bộ Ngoại giao Mỹ cũng bật đèn xanh cho gói nâng cấp trị giá 1,2 tỉ USD dành cho phi đội trực thăng tấn công chủ lực Apache của Hàn Quốc.
Thương vụ trên được Bộ Ngoại giao Mỹ thông qua trong bối cảnh Seoul cam kết đẩy mạnh mua sắm khí tài Mỹ để tăng cường năng lực phòng thủ trước Triều Tiên.
Theo tuyên bố từ bộ này, thương vụ "sẽ nâng cao năng lực của Hàn Quốc trong việc đối phó với các mối đe dọa hiện tại và tương lai", đồng thời tạo ra "một lực lượng đáng tin cậy, đủ sức răn đe các đối thủ".
Tập đoàn Lockheed Martin là nhà thầu chính trong hợp đồng cung cấp 24 chiếc MH-60R, trong khi Boeing đảm nhiệm vai trò nhà thầu chính cho chương trình nâng cấp Apache - bao gồm các bộ thiết bị điện tử radar và hệ thống vô tuyến, cùng nhiều khí tài khác.
Thương vụ nằm trong khuôn khổ cam kết mà Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung đưa ra tại cuộc gặp thượng đỉnh với Tổng thống Mỹ Donald Trump hồi tháng 11.
Khi đó, ông Lee tuyên bố Seoul sẽ chi 25 tỉ USD mua khí tài quân sự Mỹ từ nay đến năm 2030, đồng thời đóng góp 33 tỉ USD hỗ trợ lực lượng Mỹ đồn trú tại Hàn Quốc.
Ông Trump từ lâu liên tục gây sức ép buộc các đồng minh tăng chi tiêu quốc phòng, đồng thời nhiều lần đặt câu hỏi về sự cần thiết của việc Mỹ duy trì lực lượng ở nước ngoài.
Trong khi đó, ông Lee Jae Myung chủ trương đối thoại với Triều Tiên mà không kèm điều kiện tiên quyết. Tuy nhiên đến nay, Bình Nhưỡng vẫn chưa có động thái đáp lại.
Ở nhiệm kỳ đầu tiên, ông Trump từng ba lần gặp nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un, thậm chí có lần tuyên bố hai người "đã phải lòng nhau". Tuy nhiên trong nhiệm kỳ hiện tại, ông chủ Nhà Trắng dành rất ít sự quan tâm cho vấn đề Bình Nhưỡng.
Theo Reuters, phòng thí nghiệm nghiên cứu quốc gia của CHDC Congo đã phát hiện vi rút Ebola trong 13/20 mẫu xét nghiệm. Africa CDC ngày 15.5 đã triệu tập một cuộc họp khẩn với CHDC Congo, Uganda, Nam Sudan và các đối tác quốc tế nhằm tăng cường giám sát, chuẩn bị và ứng phó xuyên biên giới.
Africa CDC bày tỏ lo ngại nguy cơ dịch tiếp tục lan rộng do bối cảnh đô thị tại Bunia và Rwampara (tỉnh Ituri), cùng tình trạng di chuyển dân cư mạnh và hoạt động khai thác mỏ tại các khu vực bị ảnh hưởng, nằm gần biên giới Uganda và Nam Sudan.
"Do lượng người di chuyển cao giữa các khu vực bị ảnh hưởng và các nước láng giềng, việc phối hợp khu vực nhanh chóng là điều cần thiết", ông Jean Kaseya, Tổng giám đốc Africa CDC, nhấn mạnh trong tuyên bố.
Theo Africa CDC, các ca Ebola tại CHDC Congo thường liên quan chủng Zaire, vốn đã có vắc xin. Tuy nhiên, các xét nghiệm ban đầu cho thấy đợt bùng phát hiện nay có thể liên quan một chủng khác. Kết quả giải trình tự gien đầy đủ dự kiến được công bố trong vòng 24 giờ tới. Việc xác định một chủng vi rút khác có thể làm phức tạp công tác ứng phó, theo The Guardian.
Tiến sĩ Michael Head, nghiên cứu viên về sức khỏe toàn cầu tại Đại học Southampton (Anh), cho hay CHDC Congo thường xuyên ghi nhận các ca tử vong do Ebola. "Các đợt bùng phát lặp lại có thể bắt nguồn từ nhiều yếu tố, trong đó có tiếp xúc gần giữa con người và vật chủ trung gian là động vật, nhiều khả năng là dơi hoặc linh trưởng. Những yếu tố khác gồm sự di chuyển giữa khu vực nông thôn và đô thị, khí hậu nhiệt đới và mật độ rừng mưa cao", theo ông.
Ebola là bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng, có tỷ lệ tử vong cao. Vi rút lây lan qua tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể của người nhiễm bệnh, chẳng hạn máu hoặc chất nôn, cũng như qua đồ đạc bị ô nhiễm hoặc thi thể người tử vong vì bệnh, bao gồm trong quá trình chuẩn bị tang lễ.
CHDC Congo đã nhiều lần đối mặt với Ebola kể từ khi vi rút được phát hiện lần đầu tại nước này vào năm 1976. Đợt bùng phát gần đây nhất tại tỉnh Kasai được tuyên bố kết thúc vào ngày 1.12.2025 sau 3 tháng, với 64 ca mắc, trong đó 45 người tử vong.
Trong lịch sử, đợt bùng phát Ebola nghiêm trọng nhất xảy ra tại Tây Phi giai đoạn 2014 - 2016, khiến khoảng 28.000 người mắc bệnh và 11.000 người tử vong.
