“Các chuyên gia thuộc Tập đoàn Máy bay Thống nhất (UAC) đã bắt đầu hoạt động thử nghiệm bay với tiêm kích tàng hình hai chỗ ngồi Su-57D. Chuyến bay thử đầu tiên, do phi công thử nghiệm Sergei Bogdan điều khiển, đã hoàn thành và đáp ứng các mục tiêu đề ra theo kế hoạch “, UAC cho biết hôm nay.
Video được công bố cho thấy nguyên mẫu Su-57D mang số hiệu 055 Xanh trong quá trình chuẩn bị, cất cánh và hạ cánh dưới sự giám sát của một máy bay Su-57. Cánh đuôi đứng có hình ảnh phiên bản Su-57 hai chỗ ngồi, kèm biểu tượng nhiều máy bay không người lái chiến đấu (UCAV) như S-70 Okhotnik và tên lửa hành trình.
“Ngoài các đặc tính chiến đấu độc đáo, Su-57D còn có thể đóng vai trò máy bay huấn luyện chiến đấu và chỉ huy tác chiến”, Phó thủ tướng Nga Denis Manturov nhận xét.
Vadim Badeha, giám đốc điều hành UAC, cho biết hãng đang tiếp tục cải tiến và mở rộng chức năng trên Su-57. Ông bày tỏ tin tưởng biến thể hai chỗ ngồi sẽ “đóng góp đáng kể cho thành công của Su57 trên thị trường xuất khẩu”.
Thông tin được công bố vài ngày sau khi xuất hiện hình ảnh chiếc Su-57D chạy thử tốc độ cao trên mặt đất. Đồ họa thiết kế Su-57D từng được truyền thông Nga công bố hồi năm 2023, nhưng đây là lần đầu xuất hiện hình ảnh máy bay thực tế.
Su-57D là tiêm kích thế hệ 5 thứ hai trên thế giới có phiên bản hai chỗ ngồi. Mẫu máy bay đầu tiên là J-20S của Trung Quốc, lần đầu xuất hiện trong ảnh chụp hồi năm 2021.
Thomas Newdick, biên tập viên chuyên trang quân sự Mỹ War Zone, nhận định mẫu tiêm kích này thể hiện nỗ lực của Sukhoi nhằm biến Su-57 thành phương tiện chỉ huy và kiểm soát, tham gia phối hợp giữa phi cơ có người lái và UCAV trong tương lai.
“Bổ sung thành viên thứ hai có thể giảm đáng kể khối lượng công việc cho phi công trong nhiệm vụ cường độ cao, liên quan đến điều khiển đội hình UAV, tác chiến điện tử và hiệp đồng tấn công. Phi công thứ hai có thể sẽ điều khiển đội hình phi cơ S-70 Okhotnik mà Nga từng thử nghiệm với Su-57 một chỗ ngồi”, Newdick cho biết.
Theo Newdick, vị trí buồng sau trên Su-57D sẽ buộc nhà sản xuất chỉnh sửa khoang chứa thiết bị điện tử hàng không, hệ thống nhiệm vụ và thùng dầu trong thân. Thay đổi về hình dáng bên ngoài cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng tàng hình và hiệu suất hoạt động của máy bay.
Tuy nhiên, nhà sản xuất dường như chấp nhận đánh đổi những điều này để nâng cao hiệu quả tác chiến của máy bay.
Su-57 là tiêm kích thế hệ 5 đầu tiên của Nga, được thiết kế để cạnh tranh với dòng F-22, F-35 Mỹ và J-20 Trung Quốc. Su-57 được phủ vật liệu hấp thụ sóng radar và có thiết kế tối ưu cho khả năng tàng hình trước thiết bị trinh sát điện tử. Mỗi phi cơ mang được tổng cộng 6 vũ khí trong thân, bao gồm 4 quả ở hai khoang bụng và hai tên lửa ở hai khoang bên hông.
Tập đoàn Sukhoi bắt đầu phát triển phiên bản nâng cấp Su-57M sau khi Bộ Quốc phòng Nga ký hợp đồng mua 76 tiêm kích Su-57 vào tháng 10/2018. Nguyên mẫu T-50M bay thử nghiệm vào giữa năm 2022, nhưng chưa rõ thời điểm bắt đầu sản xuất hàng loạt.
Algeria là khách hàng nước ngoài đầu tiên đặt mua Su-57 với phi đội gồm 12 chiếc. Ít nhất hai tiêm kích trong số này đã được bàn giao và bay thử.
Ngày 6/7, một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) của Ukraine đã gây ra hỏa hoạn lớn tại nhà máy lọc dầu lớn nhất của Nga ở Omsk, Siberia. Vụ việc này đánh dấu sự mở rộng đáng kể về phạm vi tấn công của Kiev, khi Omsk nằm cách Ukraine khoảng 2.400km theo đường chim bay, vượt xa giới hạn 1.600km trước đây.
Các UAV được sử dụng trong chiến dịch này, do Fire Point sản xuất, có tầm hoạt động tối đa khoảng 3.400km. Điều này đặt ra yêu cầu Nga phải xem xét lại chiến lược phòng thủ cho các vùng lãnh thổ rộng lớn, bao gồm các trung tâm công nghiệp dầu khí ở Tây Siberia và hàng trăm cơ sở quân sự trọng yếu.
Hệ thống phòng không Nga được cho là đã bị dàn trải mỏng hơn do các cuộc tấn công liên tục của Kiev. Tất cả các nhà máy lọc dầu lớn ở khu vực châu Âu của Nga đều đã bị tấn công trong năm nay, gây thiệt hại và làm giảm sản lượng xăng dầu ước tính ít nhất 25%, dẫn đến tình trạng thiếu hụt cục bộ.
Phó Thủ tướng Nga Alexander Novak ngày 8/7 thông báo Nga sẽ cấm xuất khẩu dầu diesel và bắt đầu nhập khẩu nhiên liệu từ tháng 7 để giải quyết vấn đề nguồn cung trong nước.
James Henderson, nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Năng lượng Oxford, nhận định: "Việc tấn công Omsk có thể là giọt nước tràn ly. Điều này thực sự nghiêm trọng, nếu Ukraine càng tấn công sâu thì hệ thống năng lượng của Nga càng bị ảnh hưởng nghiêm trọng".
Phản ứng từ Moscow và chiến lược mới của Kiev
Tổng thống Nga Vladimir Putin, trong cuộc họp khẩn cấp ngày 8/7, đã giảm nhẹ tầm quan trọng của các cuộc tấn công, cho rằng đây chủ yếu là chiến dịch tâm lý nhằm gây lo lắng trong xã hội Nga. Ông Putin khẳng định khả năng phục hồi của hệ thống năng lượng Nga rất cao và những khó khăn hiện tại chỉ là tạm thời. Ông cũng kêu gọi các công ty dầu khí lớn cung cấp nhiên liệu cho các trạm xăng độc lập thay vì tích trữ.
Chiến dịch "tấn công sâu" của Kiev nhằm vào các mục tiêu trên khắp nước Nga được kết hợp với chiến dịch "tấn công tầm trung" song song, tập trung vào các khu vực do Moscow kiểm soát ở miền Nam Ukraine và bán đảo Crimea, trong phạm vi từ 80-230km. Các UAV tuần tra các tuyến đường cao tốc chính, tấn công tàu chở nhiên liệu, hậu cần quân sự, cơ sở lưu trữ nhiên liệu và hạ tầng điện.
Trong những ngày gần đây, Ukraine đã tấn công hàng chục tàu chở dầu nhỏ vận chuyển nhiên liệu đến Crimea ở Biển Azov và Biển Đen, gây mất điện kéo dài nhiều ngày tại bán đảo này.
Các mục tiêu mới nằm trong tầm với của Ukraine bao gồm nhà ga khí đốt tự nhiên hóa lỏng chính của Nga trên bán đảo Yamal ở Bắc Cực, các cơ sở sản xuất dầu khí chính ở Tây Siberia, các nút đường ống và trạm bơm, cũng như một số bộ phận nhạy cảm nhất của ngành công nghiệp quân sự Nga.
Ukraine đang phóng hàng trăm UAV tầm trung và tầm xa mỗi ngày. Các nhà kinh tế nhận định, trong bối cảnh có nhiều mục tiêu mới, các nhà máy lọc dầu vẫn là điểm yếu chí mạng của Nga.
Mục tiêu chiến lược của chiến dịch không kích của Ukraine là buộc Nga phải đồng ý ngừng bắn dọc theo các chiến tuyến hiện tại.
Sau cuộc gặp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Thổ Nhĩ Kỳ ngày 8/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ủng hộ các cuộc tấn công tầm xa của Kiev nhằm vào Nga, cho rằng "đây là một sự leo thang, nhưng đó cũng là một sự leo thang có thể giúp dẫn đến kết thúc cuộc chiến".
Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có dấu hiệu nào cho thấy cách tiếp cận này có hiệu quả. Phía Nga đã đáp trả các cuộc tấn công của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu bằng cách liên tục tập kích tên lửa đạn đạo vào thủ đô Kiev, trong bối cảnh Ukraine được cho là đang cạn kiệt tên lửa đánh chặn Patriot.
Theo báo Guardian ngày 11-4, vụ việc được phát hiện sau khi một người hàng xóm trình báo cảnh sát vì nghe thấy "âm thanh của một đứa trẻ" phát ra từ một chiếc xe đỗ gần khu dân cư tại làng Hagenbach, khu vực giáp ranh Thụy Sĩ và Đức.
Sau khi phá cửa xe, lực lượng chức năng phát hiện một bé trai trong tình trạng nằm co quắp, không mặc quần áo, chỉ được phủ chăn, xung quanh là rác và chất thải cá nhân.
Công tố viên Nicolas Heitz cho biết đứa bé bị suy dinh dưỡng nghiêm trọng và mất khả năng đi lại do phải ngồi một chỗ trong thời gian dài.
Người cha, 43 tuổi, khai báo với cơ quan điều tra ông đã giam con trong xe từ tháng 11-2024 với lý do "bảo vệ" cậu bé khỏi người bạn đời muốn đưa em vào cơ sở điều trị tâm thần.
Tuy nhiên mẹ của cậu bé, hiện đang sống cùng hai bé gái khác tại một căn hộ gần đó, khẳng định không hề hay biết việc đứa trẻ bị nhốt trong xe.
Khi được hỏi, bé trai cho biết người cha mang thức ăn đến 2 lần/ngày và có để lại nước uống, nhưng em phải đi vệ sinh vào chai nhựa và túi rác. Lần cuối cùng em được tắm là vào cuối năm 2024.
Hiện người đàn ông đã bị khởi tố và tạm giam với các cáo buộc giam giữ trái phép trẻ vị thành niên và tước đoạt quyền được chăm sóc y tế, dinh dưỡng đầy đủ.
Người mẹ cũng bị truy tố vì không hỗ trợ trẻ gặp nguy hiểm và không tố giác hành vi ngược đãi trẻ em, song được cho tại ngoại có điều kiện.
Cả ba đứa trẻ đã được đưa vào diện chăm sóc tạm thời trong khi chờ quyết định từ tòa án.
Một số người dân địa phương kể lại họ thấy cậu bé "biến mất" từ cuối năm 2024, nhưng được gia đình giải thích là đã đưa cậu đi nơi khác chăm sóc. Thỉnh thoảng họ nghe thấy tiếng động từ chiếc xe, song được giải thích là do tiếng mèo.
Một người hàng xóm tên Danielle bàng hoàng chia sẻ: "Chúng tôi không thể hiểu nổi. Thật kinh hoàng, không có từ nào diễn tả được. Cứ như đang sống trong một bộ phim vậy".
Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb đã ký ban hành các sửa đổi đối với Luật Năng lượng Hạt nhân, cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ nước này. Quốc hội quốc gia Bắc Âu đã thông qua việc bãi bỏ lệnh cấm kéo dài nhiều thập kỷ hồi đầu tháng.
Quyết định này được đưa ra 3 năm sau khi Helsinki từ bỏ chính sách trung lập quân sự duy trì suốt nhiều thập kỷ và gia nhập NATO. Việc Phần Lan tham gia liên minh quân sự do Mỹ dẫn đầu đã làm gia tăng đáng kể căng thẳng với Nga, quốc gia mà nước này có chung đường biên giới dài khoảng 1.340km.
“Theo đề xuất, tổng thống nước cộng hòa đã phê chuẩn”, trang web của chính phủ Phần Lan cho biết hôm 26/6. Thông báo cũng nêu rõ các quy định mới sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7.
Theo các quy định mới, Phần Lan sẽ được phép nhập khẩu, vận chuyển quá cảnh, cung cấp và lưu trữ vũ khí hạt nhân.
Đầu tháng này, Bộ trưởng Quốc phòng Phần Lan Antti Hakkanen cho rằng “lệnh cấm hoàn toàn đối với vật liệu nổ hạt nhân từ thời Chiến tranh Lạnh” không còn phù hợp với vai trò mới của đất nước với tư cách thành viên NATO.
Ông nói các sửa đổi này sẽ “cho phép tận dụng đầy đủ năng lực răn đe hạt nhân của NATO”, đồng thời chỉ trích các đảng phản đối thay đổi này là dựa trên những quan điểm “sai lầm” của “một số ít người tự xưng là những người bảo vệ hòa bình”.
Đầu năm nay, Moscow đã cảnh báo Helsinki không nên bãi bỏ lệnh cấm vũ khí hạt nhân. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói với các phóng viên rằng động thái này có thể “dẫn tới leo thang căng thẳng trên lục địa châu Âu”.
Ông nói thêm: “Bằng việc triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ của mình, Phần Lan đang bắt đầu đe dọa chúng tôi. Và nếu Phần Lan đe dọa chúng tôi, chúng tôi sẽ có những biện pháp đáp trả thích hợp".
Nga cũng mô tả quyết định của Phần Lan là hành động “đối đầu tập trung”, trong khi Đại sứ quán Nga tại Helsinki cảnh báo rằng ngay cả khả năng “trên lý thuyết” về việc vũ khí hạt nhân xuất hiện trên lãnh thổ Phần Lan cũng sẽ được các nhà hoạch định quân sự của Nga tính toán đến.
Trong tuần này, Đại diện thường trực của Nga tại Văn phòng Liên hợp quốc ở Geneva, Gennady Gatilov, cảnh báo rằng Moscow sẽ coi việc triển khai vũ khí hạt nhân gần biên giới nước này, dù ở Phần Lan hay Ba Lan, là “mối đe dọa trực tiếp cần có các biện pháp đối phó tương xứng”.
“Liệu điều đó có làm tăng an ninh cho các quốc gia NATO liên quan hay không? Tôi thực sự nghi ngờ điều đó”, nhà ngoại giao này nói với RIA Novosti.
Hồi tháng 3, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk tuyên bố nước này sẽ xem xét phương án để đồng minh trong NATO đặt vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ.
Khi đó, ông Tusk cho biết, Ba Lan đang "thảo luận nghiêm túc" với Pháp về việc được bảo vệ dưới "ô hạt nhân" của nước này. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trước đó đã đề cập đến khả năng các nước châu Âu hợp tác về răn đe hạt nhân nhằm đối phó với Nga.
