Sự chú ý đổ dồn về thị trường Việt không chỉ đến từ các chính sách vĩ mô của nhà nước, mà còn từ sự theo sát của các nhà phát triển game hàng đầu thế giới, đặc biệt là từ Trung Quốc.
Chia sẻ tại một sự kiện thúc đẩy phát triển lĩnh vực Esports của Việt Nam gần đây, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Bộ VH-TT-DL) Hồ An Phong đã đưa ra góc nhìn đột phá về tiềm năng của ngành game Việt Nam. Theo chiến lược quốc gia về phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045, game và thể thao điện tử đã được xác định là một trong những ngành công nghiệp cơ bản quan trọng.
Điều làm nên sức hấp dẫn của nền kinh tế số này chính là dư địa phát triển vô tận. Theo Thứ trưởng Hồ An Phong, nhu cầu tiêu dùng vật chất của con người (như ăn uống, đi lại hay nhà ở…) đều có những giới hạn vật lý nhất định. Tuy nhiên, nhu cầu về đời sống tinh thần, giải trí lại vô cùng khổng lồ và không có điểm dừng. Sự bứt phá này đang biến game trở thành một cực tăng trưởng mới, đóng góp thực chất vào nền kinh tế.
Trên thực tế từ nhiều báo cáo trong ngành, xuất khẩu game của Việt Nam thời gian qua đã chạm mốc nửa tỉ USD mỗi năm – con số gây ấn tượng đối với một ngành công nghiệp vẫn còn khá non trẻ. Tuy mới được chú trọng gần đây, ngành game cũng đóng vai trò tiên phong trong công cuộc chuyển đổi số, tạo ra một hệ sinh thái việc làm đồ sộ bao gồm các nhà tổ chức sự kiện, MC, chuyên viên thiết kế, kỹ thuật viên, đồng thời mang lại doanh thu khổng lồ từ quảng cáo, tài trợ và vật phẩm đi kèm.
Một chuyên gia quốc tế từng nhận định, nếu bóng đá truyền thống cần một thời gian rất dài để Việt Nam có thể vươn lên đỉnh cao thế giới, thì với Esports, người Việt có thể đi nhanh hơn rất nhiều nhờ vào sự nhạy bén và lợi thế sẵn có của thế hệ trẻ.
Sức hút của thị trường game Việt Nam không qua mắt được các “ông lớn” công nghệ nước láng giềng. Các nhà phát triển (dev) Trung Quốc đang theo sát từng chuyển động, thói quen và hành vi của game thủ Việt. Chia sẻ với Thanh Niên bên lề sự kiện Vietnam GameVerse 2026 diễn ra tại TP.HCM mới đây, bà Jocelyn Liu, Giám đốc thương hiệu và PR của Hungry Studio – đơn vị đứng sau tựa game Block Blast đình đám, khẳng định Việt Nam là một thị trường đang tăng trưởng cực kỳ nhanh với tệp người dùng trẻ dồi dào.
“Đối với các công ty phát hành, việc tiến vào thị trường Việt Nam không còn là một phép thử, mà là một bước đi bắt buộc để bắt kịp và tận hưởng ‘miếng bánh’ tăng trưởng khổng lồ này. Việt Nam sở hữu lượng người dùng trẻ và mức độ sẵn sàng chi trả phí của game thủ Việt ngày càng tăng cao”, bà Jocelyn Liu nhấn mạnh.
Minh chứng cho sự đầu tư nghiêm túc này là cách các nhà phát triển Trung Quốc liên tục tối ưu hóa sản phẩm. Điển hình như Block Blast, tựa game có lượt tải nhiều nhất toàn cầu năm 2025 và đứng top tại Mỹ, Nhật Bản, châu Âu, đã thực hiện tới hơn 10.000 lượt A/B test chỉ trong vòng một năm để hiểu rõ hơn mong muốn của người dùng, trong đó có người dùng Việt Nam. Từ việc nắm bắt được tâm lý ngại sự phức tạp và không muốn chia sẻ quá nhiều dữ liệu cá nhân, lập trình viên đã thiết kế game không yêu cầu đăng nhập tài khoản nặng nề như các dòng game RPG, cho phép người dùng có thể chơi dễ dàng mọi lúc mọi nơi, kể cả trong môi trường không có kết nối mạng như trên máy bay.
Theo bà Liu, các studio Trung Quốc dự kiến sẽ tiếp cận hơn tại Việt Nam thông qua các chiến dịch bản địa hóa toàn diện. Họ cam kết tung ra phiên bản ngôn ngữ hoàn thiện, tổ chức các sự kiện offline, mời KOL bản địa tham gia quảng bá, thậm chí thiết kế những tính năng tương tác cộng đồng riêng biệt, tương tự như cách đã làm rất thành công tại thị trường Nhật Bản.
Dù dư địa lớn và sự quan tâm từ quốc tế là tín hiệu đáng mừng, ngành game Việt Nam vẫn đang đối mặt với những thách thức không nhỏ. Trong đó, thị trường hiện vẫn phải nhập khẩu lượng lớn các tựa game nước ngoài, cho thấy sự thiếu hụt trong khả năng làm chủ nội dung.
Thứ trưởng Hồ An Phong đã thẳng thắn chỉ ra rằng, nếu không thể làm chủ nội dung và không có định hướng quản lý rành mạch, sự phát triển nóng của ngành game có thể kéo theo nhiều hệ lụy. Vì vậy, song song với việc mở cửa đón nhận các nhà phát triển quốc tế, Việt Nam cần có chính sách kiến tạo từ Nhà nước, sự phối hợp nhịp nhàng giữa các doanh nghiệp và cơ quan truyền thông để xây dựng một nền thể thao điện tử lành mạnh, chuyên nghiệp.
Nhìn từ kinh nghiệm của những quốc gia “cường quốc thể thao điện tử” như Hàn Quốc, Nhật Bản và Trung Quốc, Esports đang vượt xa khuôn khổ giải trí đơn thuần để trở thành một ngành kinh tế số có giá trị cao. Không chỉ tạo doanh thu lớn, lĩnh vực này còn góp phần thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển thể thao hiện đại và hình thành nguồn nhân lực trẻ cho nền kinh tế mới.
Mô hình này được cho là có nguồn gốc từ các nhà sản xuất phụ kiện bên thứ ba. Những đơn vị này sẽ tạo ra mô hình thiết bị từ nguồn tin rò rỉ bên trong chuỗi cung ứng, nhằm phục vụ mục tiêu sản xuất phụ kiện trước khi sản phẩm ra mắt.
Dựa theo mô hình thực tế, kích thước tổng thể của cụm camera trên iPhone 18 Pro sẽ dày hơn đáng kể so với phiên bản tiền nhiệm. Điều này có thể đến từ những nâng cấp liên quan đến hệ thống camera.
Theo ETNews, bộ đôi iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max sẽ là những mẫu iPhone đầu tiên được Apple trang bị cụm camera có khả năng thay đổi khẩu độ, mang đến sự linh hoạt cao hơn trong mọi điều kiện ánh sáng.
Tính năng này cho phép người dùng điều chỉnh lượng ánh sáng đi vào cảm biến tùy theo môi trường chụp. Cụ thể, khi chụp trong điều kiện thiếu sáng, khẩu độ sẽ tự động mở rộng để thu được nhiều ánh sáng hơn, giúp hình ảnh sáng rõ và chi tiết hơn.
Bên cạnh đó, ống kính tele trên các mẫu iPhone 18 Pro cũng sẽ có khẩu độ lớn hơn. Cải tiến này cho phép camera thu được nhiều ánh sáng hơn trong điều kiện ánh sáng yếu.
Apple được cho là đang phát triển 4 phiên bản màu sắc trên iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max. Các phiên bản này bao gồm màu xanh dương nhạt (Light Blue - Pantone 2121), màu đỏ anh đào đậm (Dark Cherry - Pantone 6076), màu bạc (Silver - Pantone 427C) và màu xám đậm (Dark Gray - Pantone 426C).
Đây không phải là lần đầu tiên xuất hiện những thông tin về việc Apple phát triển một chiếc iPhone 18 Pro Max màu đỏ. Theo đó, phiên bản này được mô tả là màu đỏ rượu vang đậm, không phải màu đỏ tươi kiểu nước ép trái cây.
Nhiều khả năng, chiếc iPhone 18 Pro Max màu đỏ anh đào đậm sẽ không sáng và chói như phiên bản màu cam vũ trụ trên iPhone 17 Pro Max. Thay vào đó, nó sẽ trầm hơn và dịu hơn. Dựa trên mã Pantone, màu sắc này còn có một chút ánh tím.
Một số hình ảnh rò rỉ cho thấy bộ đôi iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max sẽ có phần Dynamic Island nhỏ hơn. Cụ thể, vùng Dynamic Island sẽ thu gọn tới 35% so với phiên bản tiền nhiệm.
Hiện tại, chưa rõ thiết kế mới sẽ được áp dụng cho toàn bộ dòng sản phẩm iPhone 18, hay chỉ tích hợp trên phiên bản Pro. Với việc tối ưu khu vực Dynamic Island, diện tích hiển thị trên màn hình sẽ được mở rộng hơn.
Facebook đã gặp sự cố diện rộng vào tối 12-6, ảnh hưởng trên cả trang web và ứng dụng trên điện thoại.
Facebook Messenger cũng không thể truy cập.
Từ khoảng 20h40 tối, hàng loạt người dùng tại Việt Nam phản ánh tình trạng các nền tảng mạng xã hội của Meta như Facebook, Messenger và Instagram đồng loạt gặp sự cố nghiêm trọng trên cả phiên bản di động lẫn máy tính.
Anh Minh Khôi (TP.HCM) cho biết khi đang nhắn tin trao đổi công việc với đối tác qua Messenger thì ứng dụng bất ngờ báo mất kết nối. "Tôi chuyển sang ứng dụng Facebook để kiểm tra thì bảng tin trống trơn, liên tục hiện thông báo lỗi hệ thống 'Query Error'. Ban đầu tôi cứ ngỡ mạng Wi Fi nhà mình có vấn đề hoặc tài khoản bị hack, nhưng khi gọi điện hỏi đồng nghiệp thì ai cũng bị tình trạng tương tự", anh Khôi chia sẻ.
Ghi nhận thực tế cho thấy, sự cố diễn ra dưới nhiều hình thức khác nhau tùy tài khoản. Nhiều người dùng bị ứng dụng tự động đăng xuất và báo "phiên làm việc đã hết hạn". Khi cố gắng đăng nhập lại, hệ thống liên tục báo sai mật khẩu hoặc không thể thiết lập kết nối đến máy chủ.
Đối với các tài khoản chưa bị "văng", phần News Feed (bảng tin) của Facebook và Instagram chỉ hiển thị khung chờ trống, hoàn toàn không thể làm mới hay tải các bài đăng mới. Trong khi đó, tin nhắn gửi đi trên Messenger chỉ hiển thị trạng thái "Đang gửi" (Sending) rồi báo lỗi thất bại.
Theo số liệu từ trang DownDetector - chuyên trang theo dõi tình trạng hoạt động của các dịch vụ trực tuyến, lượng báo cáo sự cố liên quan đến các nền tảng của Meta đã tăng vọt theo đường thẳng đứng kể từ sau 20h40 tối nay. Chỉ trong vòng chưa đầy một tiếng, số lượt báo lỗi từ người dùng toàn cầu đã vượt mốc 40.000 và tiếp tục tăng mạnh.
Không chỉ tại Việt Nam, người dùng tại nhiều quốc gia trong khu vực như Thái Lan, Philippines cũng như tại Mỹ và Anh đều ghi nhận tình trạng gián đoạn liên lạc tương tự. Do lượng người truy cập dồn dập vào cùng một thời điểm để kiểm tra, ngay cả trang DownDetector và một số hệ thống theo dõi lỗi cũng bị nghẽn mạng cục bộ.
Đến 21h30 tối cùng ngày, phía Tập đoàn Meta vẫn chưa đưa ra thông báo chính thức nào về nguyên nhân cốt lõi hay thời gian dự kiến khắc phục xong sự cố.
Các chuyên gia công nghệ tại Việt Nam khuyến cáo người dùng gặp lỗi tuyệt đối không nên hoang mang thực hiện các thao tác đổi mật khẩu liên tục hoặc xóa app cài lại, tránh tình trạng tài khoản bị khóa do hệ thống ghi nhận yêu cầu spam. Thay vào đó, người dùng nên chuyển sang các phương thức liên lạc dự phòng khác như Zalo, Telegram, Viber hoặc SMS trong thời gian chờ đợi Meta vá lỗi hệ thống.
Năm 2025 chứng kiến một cột mốc mang tính bước ngoặt đối với ngành công nghiệp nội dung số Việt Nam khi game được thực hiện bởi người Việt vượt 4,9 tỉ lượt tải về trên toàn cầu. Thành tích này đưa Việt Nam vươn lên vị trí thứ hai thế giới, chỉ xếp sau Trung Quốc (5,3 tỉ lượt tải). Đây được xem là minh chứng cho quá trình chuyển đổi chiến lược từ thị trường tiêu thụ, gia công thành trung tâm xuất khẩu chất xám tầm cỡ quốc tế.
Theo dữ liệu từ "Báo cáo ngành Game Mobile Việt Nam 2025" do GameGeek thực hiện cùng Sensor Tower, tốc độ phân phối game Việt hiện đạt mức trung bình 9.300 lượt tải mỗi phút. Kết quả đạt được trong bối cảnh thị trường game toàn cầu đang trải qua giai đoạn thanh lọc khốc liệt, nơi các nền tảng như Google Play và App Store liên tục siết chặt chính sách và loại bỏ các sản phẩm kém chất lượng.
Trong khi số lượng nhà phát hành toàn cầu sụt giảm mạnh từ năm 2021 và chỉ mới phục hồi nhẹ, Việt Nam lại lội ngược dòng với mức tăng trưởng nhà phát hành đạt 27% (đạt 2.679 đơn vị). Nhờ đó, Việt Nam xếp hạng 6 toàn cầu về đà tăng trưởng và nắm giữ 2,3% tổng số nhà phát hành trên thế giới. Nguồn cung sản phẩm cũng duy trì sự dồi dào với 27.388 tựa game mới ra mắt trong năm (tăng 13% so với 2024), đưa hệ sinh thái sản xuất của Việt Nam lên top 33 toàn cầu về sản lượng.
Đi sâu vào cấu trúc tệp khách hàng, dữ liệu phản ánh rõ nét bản chất xuất khẩu của ngành game di động Việt. Thị trường nội địa hiện chỉ chiếm vỏn vẹn 5,53% tổng lượt tải (khoảng 272 triệu lượt). Điều này đồng nghĩa gần 94,5% giá trị sáng tạo của các studio Việt Nam đang được tiêu thụ tại các thị trường quốc tế.
Những thị trường đang phát triển hiện là điểm đến chủ lực của game Việt. Cụ thể, Ấn Độ dẫn đầu với 13,9% tổng lượt tải, theo sát là Brazil (7,32%) và Indonesia (6,67%). Đặc điểm chung của nhóm quốc gia này là dân số đông, tốc độ phủ sóng smartphone nhanh nhưng thiết bị chủ yếu ở phân khúc giá rẻ và tầm trung. Lượng khách hàng này giải thích cho sự áp đảo của hệ điều hành Android, chiếm tới 84% tổng lượt tải game Việt trong năm 2025.
Mặt khác, dù lượt tải tập trung ở các nước đang phát triển, dòng tiền lại được định hình bởi các thị trường cấp 1 (Tier 1). Đơn cử, người dùng Mỹ là nhóm đóng góp doanh thu lớn nhất cho các sản phẩm game Việt, tiếp sau đó mới là người dùng nội địa (đóng góp 13,1% tổng doanh thu In-App Purchase - IAP).
Sức bật gần 5 tỉ lượt tải trong năm 2025 không đến từ mô hình sản xuất ồ ạt "mì ăn liền" như giai đoạn bùng nổ dịch Covid-19. Báo cáo phân tích chỉ ra ngành game Việt đang trải qua một cuộc chuyển đổi mô hình kinh doanh sâu sắc.
Về thể loại, bộ ba Simulation (Mô phỏng), Puzzle (Giải đố) và Arcade hiện chiếm đến 66% tổng lượt tải. Đây là những dòng game có sự cân bằng tốt giữa khả năng mở rộng quy mô (Scale) và khả năng tạo doanh thu (Monetization).
Về mô hình tài chính, có tới 73% studio nội địa dừng hoặc giảm phụ thuộc hoàn toàn vào doanh thu quảng cáo (IAA) để chuyển sang mô hình mua sắm trong ứng dụng (IAP) hoặc kết hợp (Hybrid). Sự điều chỉnh mang lại "quả ngọt" tức thì khi tổng doanh thu IAP của ngành game mobile Việt Nam năm 2025 ước tính tăng vọt 83% so với năm 2024, đánh dấu mức tăng 229% xuyên suốt chu kỳ 5 năm qua. Các studio cũng không chạy đua phát triển hàng chục game ngắn hạn, mà tập trung nguồn lực vào 1 - 3 sản phẩm vận hành dài hạn, tối ưu hóa liên tục để kéo dài vòng đời lên mức 2 đến 5 năm.
