Từ lâu, nhiều người vẫn cho rằng khi dạ dày gặp vấn đề thì ăn cháo loãng là lựa chọn an toàn nhất. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng Khưu Thế Hân, Trung Quốc, đây có thể là sai lầm phổ biến khiến bệnh tiêu hóa khó kiểm soát hơn.
Ông chia sẻ về trường hợp một phụ nữ 55 tuổi mắc trào ngược dạ dày thực quản. Sau khi nghe lời khuyên nên ăn uống thanh đạm để “dưỡng dạ dày”, bà chuyển hoàn toàn sang ăn cháo loãng cho cả ba bữa mỗi ngày trong suốt một tháng.
Người phụ nữ cho rằng cháo mềm, dễ tiêu hóa nên sẽ giảm áp lực cho dạ dày. Tuy nhiên, kết quả lại hoàn toàn trái ngược. Các triệu chứng trào ngược không thuyên giảm mà xuất hiện dày đặc hơn, đặc biệt vào ban đêm. Bà thường xuyên bị ợ nóng, nóng rát vùng ngực và mất ngủ kéo dài.
Theo chuyên gia Khưu, cháo loãng có thể trở thành “cái bẫy dinh dưỡng” đối với người mắc bệnh dạ dày, nhất là những người bị trào ngược hoặc có cơ địa tiết nhiều axit.
Chuyên gia giải thích, cháo chứa lượng nước lớn nên khi vào dạ dày sẽ kích thích cơ quan này tiết thêm axit. Đồng thời, do được nấu quá nhừ nên cháo tiêu hóa rất nhanh, thức ăn nhanh chóng xuống ruột non trong khi axit vẫn còn tồn đọng trong dạ dày rỗng. Điều này khiến niêm mạc dạ dày dễ bị kích thích và làm tăng nguy cơ trào ngược.
Theo thống kê của chuyên gia, trung bình cứ 4 người thì có 1 người gặp vấn đề liên quan đến trào ngược dạ dày thực quản. Với nhóm đối tượng này, việc duy trì thói quen ăn cháo loãng trong thời gian dài có thể khiến bệnh khó cải thiện hơn.
Để hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động ổn định, chuyên gia khuyến nghị người bệnh nên ưu tiên các thực phẩm dạng rắn nhưng vẫn dễ tiêu, như cơm trắng, thay vì chỉ ăn cháo.
Ngoài ra, người bệnh nên áp dụng nguyên tắc “tách khô, ướt” trong bữa ăn, tức không vừa ăn vừa uống nhiều nước, canh hoặc đồ uống khác. Nên uống nước sau bữa ăn khoảng 30-40 phút để tránh làm tăng áp lực trong dạ dày và hỗ trợ quá trình tiêu hóa hiệu quả hơn.
Bên cạnh đó, việc bổ sung đủ protein cũng rất quan trọng. Nhiều người vì sợ dầu mỡ nên cắt giảm thịt cá, nhưng điều này có thể khiến cơ vòng nối giữa dạ dày và thực quản suy yếu.
Theo chuyên gia, cơ vòng này cần protein để duy trì khả năng đóng mở hiệu quả. Nếu khẩu phần ăn chỉ có cháo và rau trong thời gian dài, cơ tâm vị dễ mất khả năng co bóp, từ đó khiến axit dạ dày trào ngược mạnh hơn.
Người gặp vấn đề dạ dày được khuyên nên lựa chọn các nguồn protein dễ tiêu như ức gà luộc, cá hấp hoặc đậu phụ để hỗ trợ phục hồi chức năng tiêu hóa và kiểm soát axit tốt hơn.
Các chuyên gia cũng nhấn mạnh rằng “ăn cháo để dưỡng dạ dày” không phải lúc nào cũng đúng. Điều quan trọng là lựa chọn thực phẩm phù hợp với tình trạng bệnh và duy trì chế độ ăn cân bằng để bảo vệ hệ tiêu hóa lâu dài.
Tin rằng cháo loãng là món ăn “lành nhất” cho người đau dạ dày, một phụ nữ 55 tuổi đã duy trì ăn suốt cả tháng để cải thiện tình trạng trào ngược. Tuy nhiên, kết quả khám sau đó không những không khả quan mà còn khiến các bác sĩ bất ngờ khi bệnh diễn tiến nặng hơn, kèm theo mất ngủ và ợ nóng kéo dài.
Ăn cháo vào buổi sáng mang lại nhiều lợi ích cho tiêu hoá và năng lượng, được chuyên gia dinh dưỡng quốc tế khuyến nghị.
Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng quốc tế cho thấy việc ăn cháo vào buổi sáng không chỉ là lựa chọn nhẹ nhàng mà còn mang lại nhiều lợi ích sức khỏe đáng kể.
Theo Healthline và Medical News Today, các loại cháo như cháo yến mạch, cháo gạo lứt hay cháo nguyên cám được xem là bữa sáng lý tưởng cho cả trẻ nhỏ lẫn người trưởng thành.
– Cung cấp vitamin và khoáng chất cần thiết
Cháo chứa nhiều vitamin B, sắt, magie và chất chống oxy hoá. Một bát cháo yến mạch buổi sáng có thể đáp ứng phần lớn nhu cầu chất xơ hằng ngày cho người trưởng thành.
Cháo có kết cấu mềm, giàu nước, giúp dạ dày hoạt động nhẹ nhàng hơn, đặc biệt phù hợp với người có hệ tiêu hoá nhạy cảm hoặc đang hồi phục bệnh.
– Tốt cho tim mạch
Beta-glucan trong yến mạch giúp giảm LDL-cholesterol, theo nghiên cứu được công bố trên Journal of Nutrition. Việc ăn cháo hằng ngày có thể hỗ trợ giảm nguy cơ bệnh tim.
– Giúp no lâu, ổn định năng lượng
Các chuyên gia từ Harvard T.H. Chan School of Public Health cho biết thực phẩm giàu chất xơ hoà tan như yến mạch giúp no lâu, hạn chế cảm giác thèm ăn và duy trì mức đường huyết ổn định trong nhiều giờ.
– Hỗ trợ giảm cân
Nhờ ít calo nhưng tạo cảm giác no nhanh, cháo được xem là thực phẩm phù hợp với người đang kiểm soát cân nặng. Cháo yến mạch hay cháo gạo lứt đặc biệt hiệu quả vì chứa nhiều chất xơ và vitamin nhóm B.
– Dễ kết hợp đa dạng thực phẩm
Cháo có thể nấu cùng trứng, thịt bằm, rau củ hoặc thậm chí trái cây, giúp tăng giá trị dinh dưỡng mà vẫn nhẹ bụng, phù hợp cho buổi sáng bận rộn.
Dễ ăn và phù hợp với mọi lứa tuổi
Từ trẻ nhỏ, người cao tuổi đến người bệnh đang cần phục hồi đều có thể dùng cháo như một món ăn an toàn, đơn giản và tốt cho hệ tiêu hoá.
Mặc dù ăn cháo tốt cho sức khỏe nhưng nếu dùng liên tục có thể khiến cơ thể thiếu chất, tăng đường huyết và nhanh đói hơn.
Cháo là món ăn quen thuộc, đặc biệt phù hợp khi cơ thể mệt mỏi hoặc cần một bữa nhẹ. Tuy nhiên, các chuyên gia dinh dưỡng cảnh báo việc ăn cháo quá thường xuyên, nhất là cháo trắng nấu nhừ, có thể gây nhiều ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe.
– Tăng đường huyết nhanh sau khi ăn: Một trong những vấn đề lớn nhất là cháo trắng có chỉ số đường huyết (GI) cao, khiến đường huyết tăng nhanh sau ăn. Điều này không tốt cho người tiểu đường hoặc người đang muốn giảm cân vì dễ gây đói sớm, kích thích ăn nhiều hơn.
– Dễ dễ thiếu dinh dưỡng: Cháo chủ yếu chứa tinh bột và nước nên hàm lượng protein, chất xơ và vitamin khá thấp. Nếu ăn cháo đơn thuần trong thời gian dài, cơ thể dễ thiếu dinh dưỡng, đặc biệt ở trẻ nhỏ và người lớn tuổi.
Nhiều loại cháo chế biến sẵn hoặc nấu cùng thực phẩm mặn như thịt hộp, trứng muối còn chứa lượng natri cao, làm tăng nguy cơ cao huyết áp và bệnh tim mạch.
– Dễ nạp nhiều calo hơn cần thiết: Theo chuyên gia, gạo nấu quá nhừ cũng khiến chất xơ bị giảm đáng kể, làm cháo nhanh tiêu hóa và khiến cơ thể mau đói hơn. Vì vậy, ăn cháo thường xuyên có thể vô tình khiến bạn nạp nhiều calo hơn cần thiết.
Để ăn cháo lành mạnh, chuyên gia khuyến nghị nên dùng gạo lứt, yến mạch hoặc ngũ cốc nguyên cám; kết hợp thêm thịt, cá, trứng, đậu phụ và rau xanh để cân bằng dinh dưỡng. Đồng thời, cần hạn chế nêm quá mặn và kiểm soát khẩu phần ăn hợp lý.
Đầu bếp Vũ Nhất Thông của Trung tâm dạy nấu ăn Eric Cooking Class (TP HCM) cho biết quan niệm muối chỉ dùng để tạo vị mặn chỉ đúng một phần. Trong ẩm thực, muối đóng vai trò như chất điều phối hương vị.
Cơ chế khuếch đại vị ngọt
Khi rắc muối lên các loại trái cây như dưa hấu, dứa hay xoài, lượng đường trong quả không thay đổi nhưng người ăn vẫn thấy ngọt hơn. Hiện tượng này xảy ra do hoạt động của các thụ thể vị giác trên lưỡi.
Khi rắc một lượng muối nhỏ, các ion Natri tương tác với thụ thể, làm tăng độ nhạy cảm của chúng với phân tử đường. Nhờ đó, não bộ ghi nhận cảm giác ngọt rõ nét hơn. Việc kết hợp muối với dưa hấu cũng phản ánh triết lý ẩm thực phương Đông. Dưa hấu tính hàn, khi kết hợp với muối tính ấm giúp tạo sự cân bằng cho cơ thể.
Khả năng ức chế vị đắng
Ngoài khả năng kích vị ngọt, muối còn giúp giảm vị đắng. Thông thường, các hợp chất gây đắng trong cà phê, khổ qua hay chocolate đen liên kết với thụ thể vị đắng trên lưỡi để gửi tín hiệu về não. Khi có muối, ion Natri liên kết với các thụ thể này trước, làm giảm khả năng tiếp nhận hợp chất đắng. Tín hiệu truyền về não bị suy giảm, giúp món ăn bớt đắng gắt.
Theo đầu bếp Nhất Thông, để muối phát huy vai trò mà không làm mặn món ăn, cần kiểm soát liều lượng. Đối với trái cây tươi, người dùng chỉ rắc vài hạt muối ngay trước khi ăn. Với các món tráng miệng, dùng khoảng 0,5 g muối cho một mẻ bánh hoặc nước sốt để giảm độ ngọt gắt. Nếu dùng quá nhiều, vị mặn sẽ lấn át hương vị nguyên bản của thực phẩm.
Bài viết Trằn trọc vì không thân, chẳng liên lạc mà vẫn nhận được thiệp mời cưới nhận về nhiều ý kiến tranh luận của bạn đọc.
Bạn đọc chia sẻ nhiều cách ứng xử khi nhận lời mời cưới. Quan điểm chung là đi vì tình cảm, ưu tiên mối quan hệ, còn xã giao chỉ cần lịch sự vừa đủ.
Bạn đọc Kim Thắm cho rằng nên đi, dù lâu không gặp, nhưng đó là cơ hội duy trì mối quan hệ. “Tiền mừng thì dựa theo mức thu nhập hiện tại, không cần quá cao, quan trọng là tấm lòng”, Thắm nói.
Tương tự, bạn đọc Quỳnh Trang nói thường đặt ra câu hỏi khi được bạn bè cũ không thân mời cưới: "Sau này mình có gặp lại nữa không?", nếu là không thì từ chối không đi, còn nếu có khả năng gặp lại thì chỉ lịch sự gửi tiền theo mức thấp nhất.
Bạn đọc ledu****@gmail.com cho rằng chuyện khá tế nhị. Khi còn làm việc, anh luôn chọn những đám cưới nào có quan hệ cộng tác thì mới dự; còn không thì "xin kiếu"!
“Khi về hưu, những đám mời tôi ngày xưa, khi đám cưới con mình thì mình mời lại vì "có đi có lại mới toại lòng nhau". Tôi chỉ có một con trai, bạn bè mời thì tôi theo tỉ số 1-1; nếu bạn có con thứ 2, thứ 3 mà mời nữa thì tôi xin phép vắng mặt vì mình đã "trả nợ" bạn xong rồi”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Hoa An cho rằng nhiều lời mời mang tính xã giao, không nhất thiết phải thân thiết, vì vậy cô thường chỉ nhắn tin chúc mừng cho lịch sự. An ưu tiên tham dự những đám với người thực sự thân thiết hoặc quan trọng trong công việc.
Bạn đọc Minh thẳng thắn nói chuyện đơn giản mà cũng phải suy nghĩ nhiều đến phức tạp. Anh cho rằng nay người mai ta, nay mình không đi người thì xác định rằng sau này khỏi mời người ta khi mình tổ chức tiệc tương tự.
Nếu không thân mà vẫn muốn giữ mối quan hệ thì mừng cưới ngang với cỗ cưới, giờ nhà hàng nào cũng báo giá rần rần trên mạng, đừng lo không biết giá.
"Thay vì cứ ngồi suy nghĩ đi - không đi, nếu đi thì mừng bao nhiêu... thì nên dùng thời gian này để kiếm thêm tiền, lúc đó sẽ có tiền để đi đám cưới", Minh nói.
Bạn đọc Thanh nói những người ngàn năm không gặp mà đám cưới lại nhớ thì bỏ, không cần cảm thấy ngại gì hết. Còn quen sơ sơ mà mời thì họ đang kinh doanh, tùy theo trường hợp mà đi hay gửi hoặc bỏ.
Còn bạn đọc Nhiên Hà nói nếu đám cưới nào cũng vậy, đi nhiều dễ tốn kém, lại mệt. Nếu không quá thân, cô thường nhắn chúc mừng thay vì đi. Nên cân nhắc từng mối quan hệ, không phải ai mời cũng đi.
Bạn đọc Thúy Uyên thẳng thắn nói sợ nhất là bạn bè lâu không liên lạc xong nhắn mời cưới, đi thì không vui mà không đi thì ngại, tại vì có thầy cô, bạn bè thân thiết chung.
Còn bạn đọc Phương Anh nói với những người mời qua mạng xã hội kiểu "quăng bom" hàng loạt, bạn có quyền không đi, không trả lời. Người ta có lịch sự với mình đâu mà quan tâm làm gì.
Bạn đọc Lại Quang Tấn kể ở cơ quan có một đồng nghiệp cả đời chẳng đi dự đám cưới ai, nhưng đến đám cưới của mình, anh lại thuê hẳn một chiếc xe buýt lớn trước cửa cơ quan để đón khách, nhưng chẳng có ai đến.
Bạn đọc Linh Linh nói với bạn THPT lâu không liên lạc mà mời cưới, cô không bao giờ đi, cũng không gửi thiệp. “Đi đám cưới để mừng ngày vui của cô dâu chú rể, để cùng nhau vui vẻ. Nếu không thân thì đâu mà vui vẻ, cứ nói thẳng là "tớ bận rộn công việc lắm, không đi được" là xong”, Linh nói.
Không phủ nhận nhờ có Internet nói chung, mạng xã hội nói riêng, việc kết nối với thế giới xung quanh trở nên tiện dụng hơn. Tuy vậy không phải vô lý khi nhiều ý kiến đồng thuận cần hạn chế trẻ dưới 16 tuổi tại Việt Nam dùng mạng xã hội.
Bạn đọc Họa Mi chia sẻ cùng diễn đàn rằng trẻ còn quá nhỏ để nhận thức được sự nguy hiểm của mạng xã hội cũng như tác hại của việc dùng điện thoại, thiết bị điện tử nhiều giờ trong ngày. "Ngay người lớn còn khó hạn chế việc lướt mạng xã hội nói gì đến các bạn nhỏ nên càng phải cùng nhau nỗ lực thay đổi từng ngày", bạn đọc này viết.
Có ý kiến cho rằng cấm trẻ dùng mạng xã hội sẽ khiến chúng bị lạc hậu so với bạn bè, song bạn đọc Ly Nguyễn nêu thực tế cha mẹ cứ sợ con thiệt thòi mà buông lỏng mới là thiệt thòi lớn nhất. Do đó quan điểm của bạn đọc này là "thà con chậm một nhịp công nghệ còn hơn để con tiếp xúc sớm với nội dung độc hại".
Bạn đọc Phương Trâm đồng tình với quan điểm không thể giao hoàn toàn việc dạy dỗ trẻ cho mạng xã hội hay thuật toán mà quan trọng nhất vẫn phải là vai trò của gia đình.
Còn bạn đọc Si Ghem nói trường học có thể giáo dục kỹ năng số nhưng nếu ban ngày con được dạy một đằng, tối về thấy bố mẹ lướt điện thoại một nẻo thì hiệu quả cũng bị triệt tiêu nên "cần có sự đồng bộ giữa nhà trường và gia đình".
Trong khi bạn đọc Minh Tuyền nói đổ hết trách nhiệm lên các công ty công nghệ cũng chưa công bằng vì họ kinh doanh chứ không phải làm từ thiện. "Quan trọng là cơ quan quản lý phải có luật ràng buộc họ, bắt họ phải có trách nhiệm với người dùng nhỏ tuổi", Minh Tuyền bày tỏ.
Còn bạn đọc ký tên Ve Sầu hiến kế cần phát động phong trào "Chơi thể thao, không chơi game, không lướt mạng xã hội". Cũng vậy, các TP phải xây nhiều sân chơi thể thao miễn phí tại các công viên, hỗ trợ phí đăng ký tại các câu lạc bộ thể thao, văn hóa cho sinh viên, học sinh.
Ý kiến của bạn đọc tên Duyên lại cho rằng mạng xã hội cũng có mặt tích cực với trẻ như giúp kết nối bạn bè ở xa, tìm kiếm thông tin học tập. "Thay vì chỉ tập trung vào hạn chế, có lẽ chúng ta nên hướng dẫn trẻ cách tận dụng những lợi ích đó một cách có chủ đích chứ không phải lo sợ và cấm đoán", bạn đọc này chia sẻ.
Một ý kiến khác nói đôi khi để con dùng điện thoại một mình cũng không hẳn là xấu. Lý giải, bạn đọc này xem đó là cách để trẻ học cách tự quản lý và đối mặt với cám dỗ thay vì lúc nào cũng có cha mẹ bên cạnh.
Nhiều ý kiến có điểm chung là cha mẹ phải làm gương vì "trẻ thường nhìn vào cha mẹ để làm theo, nhìn nét mặt cha mẹ để ứng xử nên nếu cha mẹ lúc nào cũng cầm điện thoại thì trẻ học theo cũng là chuyện bình thường" như ý kiến của bạn đọc Chấn Phong.
Do đó, bạn đọc Tào Đức nói để xây dựng "tấm gương sử dụng công nghệ lành mạnh" thì người lớn cần bắt đầu từ việc công khai thời gian sử dụng điện thoại rồi cùng con đánh giá hằng tuần, xem đó không phải là sự kiểm soát mà là sự đồng hành.
Góp thêm, bạn đọc Phương Thảo nói dạy con dùng công nghệ không phải là dạy tránh xa công nghệ mà là biết sử dụng công nghệ đúng lúc, đúng cách. "Trẻ con luôn nhìn vào hành động của người lớn nhiều hơn lời nói. Muốn con bớt điện thoại, cha mẹ cũng phải làm gương trước", bạn đọc Vân Chi góp ý.
