Trong cuộc trao đổi với các phóng viên tại New Delhi ngày 25/5, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Washington hoặc sẽ đạt được một thỏa thuận tốt với Iran hoặc sẽ giải quyết vấn đề với nước này “theo một cách khác”.
Ông nhắc lại rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump “không vội vàng” đạt được thỏa thuận với Iran và “sẽ không đưa ra một thỏa thuận tồi”.
“Chúng ta hoặc sẽ có một thỏa thuận tốt hoặc chúng ta sẽ phải giải quyết nó theo cách khác”, ông Rubio nói.
Khi được hỏi liệu Li Băng có tham gia vào thỏa thuận hay không, ông Rubio cho biết các cuộc đàm phán với Israel và Li Băng vẫn tiếp diễn.
Ông Rubio nói rằng Mỹ sẽ tạo mọi cơ hội để ngoại giao thành công trước khi xem xét “các lựa chọn thay thế”, sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố ông đã chỉ đạo các đại diện của mình không nên vội vàng đạt được bất kỳ thỏa thuận nào với Iran.
“Hiện tại đã có một đề xuất khá khả thi về khả năng mở cửa eo biển (Hormuz), tiến hành một cuộc đàm phán thực sự, có ý nghĩa, có thời hạn về vấn đề hạt nhân, và hy vọng chúng ta có thể đạt được điều đó”, nhà ngoại giao Mỹ nói thêm.
Một ngày trước đó, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội rằng lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các tàu của Iran ở eo biển Hormuz sẽ “vẫn có hiệu lực đầy đủ cho đến khi một thỏa thuận được thống nhất, chứng nhận và ký kết”.
Chính phủ Iran chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức. Tuy nhiên, hãng thông tấn Tasnim, có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran, cho biết Mỹ vẫn chưa xem xét một số phần của thỏa thuận tiềm năng, bao gồm yêu cầu của Tehran về việc giải phóng các tài sản bị đóng băng.
Cuối tuần trước, Tổng thống Trump đã làm dấy lên kỳ vọng về một thỏa thuận sắp đạt được khi ông nói rằng Washington và Tehran đã “về cơ bản đàm phán xong” một bản ghi nhớ về một thỏa thuận hòa bình nhằm mở lại eo biển Hormuz.
Trước khi xảy ra xung đột, tuyến đường thủy quan trọng này đã vận chuyển 1/5 lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.
Hai bên cho đến nay vẫn bất đồng về một số vấn đề khó khăn, bao gồm tham vọng hạt nhân của Iran, cuộc chiến của Israel ở Li Băng với lực lượng Hezbollah được Iran hậu thuẫn và yêu cầu của Tehran về việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt và giải phóng hàng chục tỷ USD doanh thu dầu mỏ của Iran bị đóng băng trong các ngân hàng nước ngoài.
Một quan chức cấp cao trong chính quyền Tổng thống Trump đã tiết lộ những diễn biến mới nhất của các vấn đề đang được đàm phán.
Quan chức này cho biết Iran đã đồng ý “về nguyên tắc” mở cửa eo biển Hormuz, đổi lại việc Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân và xử lý lượng uranium làm giàu cao của Tehran.
Theo quan chức này, Mỹ hiểu rằng Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei đã tán thành khuôn khổ chung của thỏa thuận. Tehran hiện chưa lên tiếng về vấn đề này.
Quan chức Mỹ cho biết Washington dự kiến trước tiên sẽ mở lại eo biển Hormuz và dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân Iran. Việc đàm phán chi tiết về các biện pháp hạt nhân sẽ cần thêm thời gian.
Quan chức Mỹ bác bỏ những ý kiến cho rằng Iran chưa chấp nhận việc xử lý lượng uranium làm giàu dự trữ.
Một quan chức cấp cao khác của chính quyền Mỹ nói rằng khuôn khổ được đề xuất sẽ cho các nhà đàm phán 60 ngày để đạt được thỏa thuận cuối cùng.
Các nguồn tin của Iran nói với Reuters rằng trong các giai đoạn tiếp theo, có thể tìm ra “các công thức khả thi” để giải quyết tranh chấp về kho dự trữ uranium được làm giàu cao của Iran, bao gồm cả việc pha loãng vật liệu dưới sự giám sát của cơ quan giám sát hạt nhân của Liên hợp quốc.
Iran từ lâu đã phủ nhận cáo buộc của Mỹ và Israel rằng nước này đang theo đuổi vũ khí hạt nhân, đồng thời khẳng định Tehran có quyền làm giàu uranium cho mục đích dân sự.
Chiếc MQ-25A Stingray vừa hoàn tất cuộc thử nghiệm là dòng máy bay sẽ được triển khai cho tàu sân bay Mỹ. Đây cũng là chiếc đầu tiên trong tổng cộng 4 máy bay sẽ được bàn giao theo hợp đồng ban đầu phát triển kỹ thuật và sản xuất trị giá 805 triệu USD, Reuters hôm 28.4 dẫn thông báo của hãng Boeing.
Còn theo tờ Stars and Stripes, chiếc MQ-25A Stingray không người lái của Hải quân Mỹ đã thực hiện chuyến bay đầu tiên hôm 25.4, đánh dấu bước khởi đầu hướng đến một mô hình tương lai gồm máy bay có người lái phối hợp với không người lái hoạt động trên các tàu sân bay của nước này.
Về phần mình, Hải quân Mỹ cho biết chuyến bay kéo dài 2 giờ được thực hiện từ nhà máy sản xuất của Boeing tại sân bay MidAmerica St. Louis ở Mascoutah (bang Illinois).
MQ-25A Stingray được thiết kế làm máy bay tiếp dầu trên không điều khiển từ xa. Máy bay có thể cất cánh từ tàu sân bay lớp Nimitz hoặc lớp Ford, tầm bay đạt tối đa 500 hải lý cho mỗi lần cất cánh và chở theo gần 8.000 lít nhiên liệu cho các dòng tiêm kích F/A-18E/F Super Hornet.
Sau khi hoàn toàn nhiệm vụ, MQ-25A Stingray quay về tàu sân bay để nạp nhiên liệu cho những sứ mệnh kế tiếp.
Hiện nhiệm vụ tiếp dầu trên không từ tàu sân bay vẫn do các máy bay F/A-18E/F Super Hornet có người lái đảm nhiệm. Vì thế, việc đưa MQ-25A Stingray vào hoạt động sẽ giúp giải phóng các máy bay có người lái cho nhiệm vụ chiến đấu và những vai trò khác trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Stars and Stripes dẫn lời Chuẩn đô đốc Tony Rossi, Văn phòng điều hành chương trình máy bay và vũ khí tấn công không người lái thuộc Hải quân Mỹ, cho biết: "MQ-25A không chỉ là một máy bay, mà còn là bước đầu tiên trong nỗ lực tích hợp năng lực tiếp dầu không người lái trên boong tàu sân bay, từ đó giúp các tiêm kích có người lái bay xa hơn và nhanh hơn".
Theo Hãng tin AFP, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết Mỹ và Iran đã nhất trí về một thỏa thuận hòa bình, theo đó chấm dứt "ngay lập tức và vĩnh viễn" các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, gồm cả tại Lebanon, với lễ ký kết dự kiến diễn ra tại Geneva (Thụy Sĩ) vào ngày 19-6.
"Với việc thỏa thuận đã được nhất trí, bên trung gian sẽ thúc đẩy một loạt cuộc họp trong tuần này. Những cuộc thảo luận tiền triển khai sẽ đặt nền móng cho các cuộc đàm phán kỹ thuật cũng như lễ ký kết chính thức" - ông Sharif, nhà trung gian chủ chốt trong cuộc xung đột kéo dài nhiều tháng qua ở Trung Đông, viết trên mạng xã hội X vào rạng sáng 15-6 theo giờ Islamabad.
"Thỏa thuận với Cộng hòa Hồi giáo Iran hiện hoàn tất" - Tổng thống Mỹ Donald Trump nhanh chóng xác nhận bằng tuyên bố riêng vào ngày 14-6, đúng dịp sinh nhật lần thứ 80 của ông.
"Tôi chính thức cho phép mở cửa eo biển Hormuz miễn phí, đồng thời cho phép dỡ bỏ ngay lập tức lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ. Các con tàu trên khắp thế giới, hãy khởi động động cơ. Hãy để dòng dầu chảy trở lại!" - ông Trump tuyên bố.
Chỉ vài giờ trước đó, Iran đã dọa sẽ trả đũa cuộc tấn công của Israel nhằm vào nhóm vũ trang Hezbollah, đồng minh của Iran, ở vùng ngoại ô Beirut. Hôm 14-6, nước này từ chối đưa ra mốc thời gian rõ ràng để đạt được thỏa thuận hòa bình.
Ngày 14-6, Phó tổng thống Mỹ JD Vance thông báo ông dự kiến sẽ tham dự lễ ký kết thỏa thuận hòa bình với Iran tại Thụy Sĩ trong vài ngày tới, song không loại trừ khả năng Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ đích thân có mặt.
"Tôi chắc chắn có kế hoạch tham dự, nhưng cũng có khả năng chính tổng thống sẽ đến đó" - ông Vance nói với Đài Fox News khi được hỏi liệu ông có tham dự buổi lễ hay không.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết eo biển Hormuz sẽ mở cửa trở lại sau khi thỏa thuận hòa bình với Iran được ký kết vào ngày 19-6, dường như mâu thuẫn với tuyên bố trước đó rằng tuyến đường thủy này sẽ mở cửa ngay lập tức, theo Hãng tin AFP.
Trền nền tảng Truth Social, ông Trump bình luận thêm: "Thỏa thuận tuyệt vời này sẽ mang lại hòa bình và an ninh cho toàn khu vực".
Theo Hãng tin AFP, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cho biết nước này đã giành được "những thắng lợi lớn" trong cuộc chiến với Mỹ, trong bối cảnh các bên thông báo đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột ngay lập tức.
"Kẻ thù phát động cuộc tấn công để thực hiện những âm mưu xấu xa của chúng đã bị đánh bại hoàn toàn. Cộng hòa Hồi giáo Iran đã giành được những thắng lợi lớn trong cuộc chiến" - ông Gharibabadi phát biểu trên truyền hình vào rạng sáng 15-6.
Iran nói rằng thỏa thuận vừa được công bố với Mỹ sẽ đặt dấu chấm hết "ngay lập tức" cho cuộc chiến giữa hai nước.
"Một lệnh chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn và có hiệu lực ngay lập tức đã được tuyên bố trên mọi mặt trận, gồm cả Lebanon" - Thứ trưởng Gharibabadi thông tin.
Ngày 14-6, Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã chỉ trích các cuộc không kích của Israel nhằm vào Beirut (Lebanon), cho rằng động thái này đe dọa kế hoạch ký kết thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ - Iran, theo Hãng tin AFP.
"Những cuộc tấn công này diễn ra bất chấp lệnh ngừng bắn và vào thời điểm Mỹ cùng Cộng hòa Hồi giáo Iran được kỳ vọng sẽ đạt được thỏa thuận, mở đường cho giải pháp hòa bình đối với cuộc xung đột hiện nay" - ông Guterres nêu trong một tuyên bố.
Ông kêu gọi tất cả các bên "thể hiện sự kiềm chế tối đa vào thời điểm quan trọng này".
Theo Hãng tin Reuters, là quốc gia nhập khẩu và tiêu thụ dầu lớn thứ ba thế giới, Ấn Độ đã không tiếp nhận lô hàng dầu nào từ Tehran kể từ tháng 5-2019 do áp lực trừng phạt từ Mỹ.
Tuy nhiên gián đoạn nguồn cung do cuộc xung đột Mỹ - Israel và Iran trong hơn một tháng qua đã tác động đáng kể đến an ninh năng lượng của quốc gia Nam Á này.
Thông báo trên mạng xã hội X ngày 4-4, Bộ Dầu khí Ấn Độ nêu rõ: "Trong bối cảnh nguồn cung tại Trung Đông bị gián đoạn, các nhà máy lọc dầu Ấn Độ đã đảm bảo được nhu cầu dầu thô, bao gồm cả nguồn cung từ Iran.
Hiện không có bất kỳ rào cản thanh toán nào đối với việc nhập khẩu dầu thô từ quốc gia này".
Vào tháng 3, Mỹ đã tạm thời nới lỏng các biện pháp trừng phạt đối với dầu thô và sản phẩm lọc dầu của Iran nhằm giảm bớt tình trạng thiếu hụt nguồn cung toàn cầu.
Bộ Dầu khí Ấn Độ khẳng định đã đảm bảo đủ nhu cầu dầu thô cho những tháng tới, đồng thời nhấn mạnh nước này nhập khẩu từ hơn 40 quốc gia và các doanh nghiệp linh hoạt trong việc lựa chọn nguồn cung dựa trên các yếu tố thương mại.
Không chỉ dầu thô, Ấn Độ còn nhập khẩu 44.000 tấn khí hóa lỏng (LPG) từ Iran trên một tàu chở hàng nằm trong danh sách trừng phạt. Con tàu này đã cập cảng Mangalore và đang tiến hành dỡ hàng.
