Văn phòng Thống đốc California Gavin Newsom ngày 25/5 thông báo Tổng thống Donald Trump đã phê duyệt đề nghị của bang về ban bố tình trạng khẩn cấp nhằm hỗ trợ hoạt động ứng phó với sự cố bồn hóa chất ở nhà máy hàng không GKN Aerospace, thành phố Garden Grove, quận Cam.
Thống đốc Newsom ngày 23/5 đã ban bố tình trạng khẩn cấp cấp bang, sau khi bồn chứa 26.500 lít methyl methacrylate (MMA) tại nhà máy GKN Aerospace gặp sự cố, nóng dần lên và có nguy cơ nổ tung, phát tán hóa chất độc hại ra môi trường xung quanh.
Chính quyền quận Cam đã sơ tán 50.000 dân xung quanh, đồng thời liên tục phun nước làm mát vào bồn trong 4 ngày qua, nhằm hạ nhiệt và ngăn nguy cơ bồn phát nổ.
Tình trạng khẩn cấp liên bang là cơ chế chính thức cho phép chính phủ Mỹ, thông qua Cơ quan Quản lý Khẩn cấp Liên bang (FEMA), hỗ trợ chính quyền bang và địa phương triển khai các biện pháp bảo vệ khẩn cấp khi tính mạng, sức khỏe cộng đồng hoặc an toàn bị đe dọa.
Với quận Cam, cơ chế này giúp họ nhận được ngân sách khẩn cấp liên bang cho các hoạt động như sơ tán, bố trí nơi trú tạm, hỗ trợ y tế khẩn cấp và các biện pháp bảo vệ khác cho người dân.
Các cơ quan địa phương cũng có thể tiếp cận hỗ trợ công để chi trả tiền làm thêm giờ, thiết bị và những hoạt động khẩn cấp cần thiết, trong khi FEMA có thể trực tiếp điều nhân sự, thiết bị chuyên dụng và hỗ trợ kỹ thuật tham gia vào nỗ lực ứng phó của bang và địa phương.
Do California đề nghị kích hoạt cơ chế này từ sớm, nguồn lực liên bang có thể được triển khai ngay khi sự cố đang diễn ra, thay vì phải chờ đánh giá đầy đủ thiệt hại. Đây là điểm khác biệt với cơ chế “thảm họa lớn” của liên bang, vốn thường được phê duyệt sau khi hậu quả đã rõ ràng hơn.
Sau nhiều ngày ứng phó, giới chức California thông báo nguy cơ nổ bồn chứa hóa chất đã được loại bỏ, song rủi ro về rò rỉ hóa chất chưa qua và 50.000 dân trong diện sơ tán chưa được quay về nhà. Lệnh sơ tán có hiệu lực tại một số khu vực thuộc Garden Grove, Stanton, Anaheim, Cypress, Westminster và Buena Park.
Trong số này, Garden Grove và Westminster là hai trung tâm chính của Little Saigon ở quận Cam, nơi tập trung cộng đồng người Việt lớn nhất bên ngoài Việt Nam.
MMA là chất lỏng dễ bay hơi và dễ cháy, được sử dụng để sản xuất nhựa. MMA gây kích ứng da, mắt và niêm mạc, ảnh hưởng hệ hô hấp và thần kinh nếu tiếp xúc với nồng độ cao hoặc trong thời gian dài.
Giới chức quận Cam cũng đang theo dõi chặt chẽ chất lượng không khí, một số cư dân đã xuất hiện các triệu chứng nghi do tiếp xúc với khí độc. Nhiều trường học đã đóng cửa và chuyển sang hình thức học trực tuyến để phòng ngừa.
Bộ Nội vụ Kuwait ngày 12/5 thông báo lực lượng vũ trang nước này đã bắt giữ 4 người với cáo buộc âm mưu xâm nhập lãnh thổ bằng đường biển.
Trong quá trình ngăn chặn, lực lượng vũ trang Kuwait và nhóm nghi phạm đã đấu súng, khiến quân nhân Kuwait bị thương. Ít nhất hai nghi phạm còn lại trong nhóm đã trốn thoát.
"Sau quá trình thẩm vấn, các thành viên nhóm xâm nhập thừa nhận họ thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Các nghi phạm khai họ được giao nhiệm vụ đổ bộ lên đảo Bubiyan bằng tàu cá nhằm thực hiện các hành động thù địch", Bộ Nội vụ Kuwait cho biết.
Giới chức Kuwait khẳng định các cơ quan an ninh và quân đội nước này đang trong tình trạng cảnh giác cao để đối phó mọi mối đe dọa đối với an ninh quốc gia. Chính phủ Iran và lực lượng IRGC chưa bình luận về cáo buộc từ nước láng giềng.
Kuwait từng nhiều lần hứng chịu các đợt tấn công kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran bùng phát hồi cuối tháng 2.
Trong đêm 28/3, quân đội Kuwait phát hiện 14 tên lửa và 12 UAV xâm nhập không phận. Một số vũ khí đã nhắm vào căn cứ quân sự ở nước này, khiến 10 binh sĩ bị thương.
Hôm 31/3, Kuwait cáo buộc Iran cố tình tập kích tàu chở dầu Al Salmi của nước này khi đang neo tại cảng Dubai, thuộc Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).
Vụ xâm nhập trên đảo Bubiyan diễn ra trong giai đoạn các quốc gia vùng Vịnh ngày càng lo ngại về những mạng lưới có liên hệ với Iran.
Tòa án tại Bahrain hôm nay tuyên án tù chung thân với ba người bị kết tội thông đồng với IRGC chống lại nước này.
Hơn 20 người khác tại Bahrain đã nhận án tù 5-10 năm vì những cáo buộc ủng hộ Iran, quay phim tại khu vực nhạy cảm về an ninh, phát tán các nội dung bị cấm hoặc có hành vi kích động, bạo lực liên quan những vụ tấn công của Iran nhắm vào Bahrain.
Thủ tướng Qatar Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani bình luận eo biển Hormuz đang bị sử dụng "như một vũ khí" trong xung đột Iran, gây hậu quả nặng nề cho các quốc gia vùng Vịnh, đặc biệt về kinh tế. Ông kêu gọi Tehran không xem eo biển Hormuz là công cụ gây sức ép hoặc "tống tiền" láng giềng khu vực.
Một người đàn ông tối 25/4 tìm cách vượt qua chốt an ninh bên trong khách sạn Washington Hilton để tiếp cận bữa tiệc của hiệp hội phóng viên chuyên trách Nhà Trắng, sự kiện Tổng thống Mỹ Donald Trump tham dự. Người này đã đấu súng với lực lượng hành pháp, bắn trúng một sĩ quan mặc áo chống đạn trước khi bị khống chế. Tổng thống Trump đã được sơ tán sau khi có tiếng súng nổ.
Trong cuộc họp báo sau đó, ông Trump cho biết nghi phạm đến từ bang California và đặc vụ liên bang đang khám xét nhà của người này. Truyền thông Mỹ dẫn nguồn tin giới hành pháp cho biết nghi phạm là Cole Tomas Allen, 31 tuổi, sống ở thành phố Torrance tại bang California.
Một hồ sơ trên mạng xã hội LinkedIn có ảnh và tên trùng khớp với nghi phạm cho thấy người này là giáo viên bán thời gian tại C2 Education, công ty chuyên luyện thi và dạy kèm. C2 từng vinh danh Allen là "giáo viên của tháng" hồi cuối năm 2024.
Allen tốt nghiệp Viện Công nghệ California (Caltech) vào năm 2017 với tấm bằng cử nhân kỹ thuật cơ khí. Anh ta nhận bằng thạc sĩ về khoa học máy tính tại Đại học Bang California - Dominguez Hills hồi năm ngoái.
Khi còn là sinh viên tại Caltech, Allen từng xuất hiện trên một bản tin địa phương vào năm 2017 nhờ phát triển một nguyên mẫu phanh khẩn cấp dành cho xe lăn.
Theo hồ sơ của Ủy ban Bầu cử Liên bang, Allen đã quyên góp 25 USD cho chiến dịch tranh cử tổng thống của ứng viên đảng Dân chủ Kamala Harris vào tháng 10/2024. Dù vậy, người này đăng ký bầu cử với tư cách cử tri tự do.
Allen còn tự mô tả mình là nhà phát triển game trong hồ sơ trên LinkedIn và dường như đã phát hành một tựa game độc lập có tên Bohrdom trên nền tảng Steam, với mức giá 1,99 USD. Anh ta đã đăng ký thương hiệu cho tên tựa game của mình vào năm 2018, theo hồ sơ liên bang. Trên LinkedIn, Allen cho biết đang phát triển tựa game thứ hai có tên tạm thời là "First Law".
Người đàn ông 50 tuổi sống gần nhà Allen cho biết gia đình anh này rất thân thiện. "Chúng tôi gặp họ mỗi ngày và chào hỏi nhau. Họ rất tốt bụng. Họ là những người hiền lành, không gây ồn ào và luôn chào khi gặp người khác", ông mô tả.
Colin, người hàng xóm 39 tuổi, cho biết gia đình Allen mới chuyển đến cách đây 6 tháng. "Thật bi thảm", anh nói. "Không cần phải dùng đến bạo lực trong thời đại này".
Cảnh sát trưởng thành phố Washington cho biết nghi phạm hành động một mình và hiện chưa rõ mục tiêu cùng động cơ của anh ta, dù Tổng thống Trump nghĩ rằng bản thân là mục tiêu.
Dựa vào thông tin đã có, lãnh đạo Mỹ không cho rằng sự việc có liên quan đến xung đột ở Trung Đông. Tuy nhiên, Tổng thống Trump cho biết các hành động do ông tiến hành nhằm vào Iran có thể khiến bản thân trở thành mục tiêu và ông sẽ không chùn bước.
Phát biểu với báo chí trước chuyến bay đến Algiers, Giáo hoàng Leo XIV khẳng định ông “không có ý định tranh luận” với Tổng thống Trump, đồng thời nhấn mạnh ông không xem mình là một chính trị gia.
“Tôi tin rằng Giáo hội có nghĩa vụ đạo đức phải lên tiếng một cách rất rõ ràng về việc phản đối chiến tranh, ủng hộ hòa bình và hòa giải”, Giáo hoàng Leo XIV nói.
Trả lời nhà báo Mỹ, Giáo hoàng cho hay: “Tôi không hề sợ hãi, dù là trước chính quyền Trump hay khi lên tiếng mạnh mẽ về thông điệp của Phúc Âm. Chúng tôi không phải là chính trị gia, chúng tôi không nhìn nhận chính sách đối ngoại theo cùng một quan điểm”.
Cùng ngày, Tổng thống Trump từ chối xin lỗi vì đã chỉ trích Giáo hoàng Leo XIV, sau khi vấp phải hàng loạt sự phản đối vì đã lên án người đứng đầu Giáo hội Công giáo.
“Không có gì phải xin lỗi cả. Ông ấy đã sai... Giáo hoàng Leo đã nói những điều sai. Ông ấy phản đối mạnh mẽ những gì tôi đang làm liên quan đến Iran, và bạn không thể để Iran sở hữu vũ khí hạt nhân”, nhà lãnh đạo Mỹ nêu quan điểm.
Trước đó vào ngày 12-4, Tổng thống Trump khẳng định ông không phải “người hâm mộ lớn” của Giáo hoàng Leo, sau khi nhà lãnh đạo toàn cầu của Giáo hội Công giáo kêu gọi hòa bình trong bối cảnh xung đột Trung Đông.
“Tôi không phải là người hâm mộ lớn của Giáo hoàng Leo. Ông ấy là một người rất thiên về tự do, và là người không tin vào việc trấn áp tội phạm", ông Trump nói, đồng thời cáo buộc Giáo hoàng "đang đùa với một quốc gia muốn sở hữu vũ khí hạt nhân”.
Ngoài ra, ông Trump cũng chỉ trích Giáo hoàng “yếu kém trong vấn đề tội phạm, và tệ hại trong chính sách đối ngoại”.
Sau tuyên bố của ông Trump, Thủ tướng Ý Giorgia Meloni đã lên tiếng phản đối và gọi những phát biểu của ông Trump về Giáo hoàng Leo XIV là điều "không thể chấp nhận được".
“Tôi cho rằng những lời lẽ của Tổng thống Trump đối với Đức Thánh Cha là không thể chấp nhận được. Giáo hoàng là người đứng đầu Giáo hội Công giáo, và việc Ngài kêu gọi hòa bình cũng như lên án mọi hình thức chiến tranh là điều đúng đắn và bình thường”, bà Meloni cho biết trong một tuyên bố.
