Chuyên trang quân sự The War Zone hôm 26.5 đưa tin về những thay đổi trên phi cơ mặt nước (WIG) – một dạng thủy phi cơ – của Trung Quốc, gần 1 năm sau khi phương tiện này lần đầu được phát hiện.
Phi cơ mang biệt danh “Quái vật biển Bột Hải” lần đầu được nhà phân tích quân sự HI Sutton phát hiện vào tháng 6.2025, khi xuất hiện tại một bến cảng trên biển Bột Hải, Trung Quốc.
Máy bay nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới quan sát quân sự. Trong hình ảnh mới nhất được lan truyền trên mạng xã hội, máy bay đã được chụp cận cảnh và truyền thông đã phát hiện được nhiều chi tiết đáng chú ý.
Máy bay mang thiết kế giống thủy phi cơ, sử dụng 4 động cơ cánh quạt thông thường. Điều này phù hợp với những đánh giá ban đầu cho rằng loại phương tiện WIG này ưu tiên động cơ cánh quạt để đạt hiệu quả hoạt động tốt hơn khi bay sát mặt biển.
Điểm đáng chú ý nhất nằm ở các giá treo xuất hiện dưới hai cánh. Mỗi cánh có hai điểm treo, dường như được thiết kế để mang và thả tải trọng. Về lý thuyết, các giá treo này có thể được dùng cho thùng nhiên liệu phụ hoặc các thiết bị cảm biến. Thế nhưng, sự hiện diện của các cơ cấu móc treo khiến nhiều chuyên gia cho rằng chúng được thiết kế để mang vũ khí.
Một số loại tải trọng phi quân sự như xuồng cứu sinh phục vụ nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn vẫn có thể được triển khai từ các giá treo này. Dù vậy, màu sơn quân sự cùng định hướng phát triển của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) khiến giả thuyết về khả năng mang vũ khí trở nên thuyết phục hơn, theo The War Zone.
Ngoài tên lửa hoặc ngư lôi hạng nhẹ, các máy bay không người lái (UAV) phóng từ trên không cũng được xem là một loại tải trọng tiềm năng, phù hợp với xu hướng mà quân đội Trung Quốc đang theo đuổi.
Một giả thuyết khác được nhiều chuyên gia nhắc tới là “Quái vật biển Bột Hải” thực chất chỉ là mẫu thử nghiệm thu nhỏ nhằm kiểm chứng công nghệ máy bay WIG.
Nếu dự án thành công, Trung Quốc có thể phát triển các phiên bản lớn hơn nhiều, với tải trọng cao hơn, hệ thống động lực mạnh hơn và khả năng mang vũ khí đáng kể hơn.
Các phương tiện WIG từng được Liên Xô nghiên cứu sâu trong thời Chiến tranh Lạnh. Chúng tận dụng hiệu ứng khí động học khi bay sát mặt nước để đạt tốc độ cao và hiệu quả nhiên liệu tốt hơn so với tàu biển thông thường.
Sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, công nghệ này dần bị lãng quên. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, nó đang nhận được sự quan tâm trở lại nhờ những ưu điểm như vận tải trên biển với tốc độ cao, có khả năng bay thấp giúp khó bị phát hiện bởi radar.
Theo Hãng tin AFP ngày 25-6, dựa trên báo cáo chung của Tổ chức Theo dõi nhân quyền (HRW) và Tổ chức Các bác sĩ vì nhân quyền (PHR), ít nhất 52 người đã tử vong trong các cơ sở giam giữ của ICE kể từ khi ông Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1-2025.
Báo cáo cho biết từ giai đoạn đó đến tháng 1 năm nay, tỉ lệ tử vong hằng năm trong các cơ sở giam giữ của ICE đã tăng 140% so với cùng kỳ năm trước.
Tỉ lệ này cao gấp bốn lần so với thời cựu Tổng thống Joe Biden và cao hơn gấp đôi so với nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump từ năm 2017 đến năm 2021.
Trong lần thứ hai quay lại Nhà Trắng, ông Trump coi chống nhập cư trái phép là một trong những ưu tiên hàng đầu của mình. Chính quyền Mỹ đã tăng cường truy quét, bắt giữ hàng nghìn người nhập cư và mở rộng hệ thống các trung tâm giam giữ trên cả nước.
Nhóm tác giả của báo cáo nhận định thay vì giải quyết tình trạng quá tải và cải thiện điều kiện chăm sóc y tế, chính quyền tiếp tục dồn nguồn lực để đưa thêm nhiều người vào diện bị giam giữ trong thời gian dài.
Báo cáo cũng nêu một số trường hợp được cho là phản ánh những thiếu sót nghiêm trọng trong công tác chăm sóc y tế.
Cụ thể, một người đàn ông Ukraine 44 tuổi bị đột quỵ nhưng không được điều trị kịp thời dù xuất hiện nhiều dấu hiệu cấp cứu rõ ràng. Một người đàn ông Mexico 39 tuổi được cho là tử vong vì ngừng tim sau khi tình trạng áp xe nhiễm trùng của ông không được xử lý đúng cách.
Ngoài ra báo cáo cũng ghi nhận bảy trường hợp tự tử trong các cơ sở giam giữ của ICE từ tháng 1-2025 đến tháng 1-2026, tăng mạnh so với chỉ một trường hợp trong cả năm 2024.
ICE từ lâu đã vấp phải nhiều chỉ trích vì các biện pháp cưỡng chế cứng rắn. Năm 2026, cơ quan này phải tiến hành thay đổi lãnh đạo sau vụ các đặc vụ ở Minneapolis bắn chết hai công dân Mỹ.
Phản hồi thông tin trên, Bộ An ninh nội địa Mỹ (DHS) - cơ quan quản lý ICE - bác bỏ kết luận của báo cáo.
Người phát ngôn bộ này khẳng định tỉ lệ tử vong dưới thời chính quyền Trump chỉ chiếm 0,009% tổng số người bị giam giữ, đồng thời cho rằng ICE vẫn duy trì tiêu chuẩn chăm sóc y tế cao hơn phần lớn các nhà tù giam giữ công dân Mỹ.
Tuy nhiên cả hai tổ chức cho biết việc mở rộng quá nhanh hệ thống giam giữ đã khiến chất lượng chăm sóc y tế suy giảm, do tình trạng quá tải và thời gian giam giữ kéo dài. HRW và PHR cho rằng nhiều trường hợp tử vong cho thấy cơ quan chức năng đã không thực hiện đầy đủ trách nhiệm bảo vệ sức khỏe và tính mạng của những người bị ICE giam giữ.
"Tàu Tứ Xuyên, tàu đổ bộ tấn công Type 076 đầu tiên của nước tôi, đã rời Thượng Hải đến vùng biển liên quan ở Nam Hải (tên Trung Quốc gọi Biển Đông) để tiến hành các cuộc thử nghiệm nghiên cứu khoa học và các nhiệm vụ huấn luyện, kiểm tra hiệu suất của nhiều hệ thống và nền tảng trên tàu", hải quân thuộc Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) thông báo trên tài khoản Weibo chính thức của lực lượng này.
"Đây là một cuộc thử nghiệm và huấn luyện xuyên khu vực thường lệ được tổ chức theo kế hoạch xây dựng tổng thể của tàu và không nhắm vào bất kỳ mục tiêu cụ thể nào", hải quân PLA khẳng định.
Tàu đổ bộ tấn công Tứ Xuyên được hạ thủy vào tháng 12.2024 và đã hoàn thành chuyến thử nghiệm trên biển đầu tiên vào tháng 11.2025. Tàu được thiết kế để vận chuyển tàu đổ bộ, binh lính, xe bọc thép và máy bay để hỗ trợ các hoạt động đổ bộ.
Trước khi tàu Tứ Xuyên ra khơi, Cơ quan Phòng vệ Đài Loan vào chiều 20.4 thông báo rằng tàu sân bay đầu tiên của Trung Quốc là tàu Liêu Ninh đã đi qua eo biển Đài Loan trong ngày. Hành trình của tàu Liêu Ninh cho thấy điểm đến của chiếc hàng không mẫu hạm này cũng là Biển Đông, theo South China Morning Post.
Thông báo tàu sân bay UAV của Trung Quốc đang đến Biển Đông được đưa ra trong lúc hơn 17.000 binh sĩ của nhiều nước tham gia cuộc tập trận thường niên Balikatan (tạm dịch: vai kề vai) tại Philippines. Cuộc tập trận này do Mỹ và Philippines dẫn đầu, diễn ra từ ngày 20.4 đến 8.5.
Trong khuôn khổ của cuộc tập trận Balikatan năm nay sẽ có các cuộc diễn tập bắn đạn thật phản công diễn ra tại tỉnh Zambales của Philippines, cách bãi cạn Scarborough, thực thể tranh chấp giữa Philippines và Trung Quốc trên Biển Đông, khoảng 230 km, theo Reuters.
Ngoài ra, Mỹ và Philippines lần đầu tiên sẽ tổ chức các cuộc tập trận tấn công trên biển tại đảo Itbayat, điểm cực bắc của Philippines, cách Đài Loan khoảng 155 km, nhằm thể hiện vị trí chiến lược của khu vực này.
Hàng loạt sự kiện diễn ra vào 14/5 trong chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump, từ lễ đón tại Đại lễ đường Nhân dân Bắc Kinh, tới hội đàm song phương và tham quan công viên Thiên Đàn.
Tuy nhiên, một vài trục trặc nhỏ đã xảy ra. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent bị chặn ở cửa khi đang bước vào hội trường Đại lễ đường Nhân dân Bắc Kinh để dự hội đàm giữa phái đoàn hai nước.
Video cho thấy nhân viên an ninh Trung Quốc chặn ông Bessent lại bên ngoài cửa hội trường, chỉ tay vào ve áo của ông và nói bằng tiếng Anh: "Ghim cài, ghim cài". Bộ trưởng Mỹ tỏ ra lúng túng, quay sang bên phải, nơi có một người đứng giải thích với nhân viên an ninh Trung Quốc.
Sau trao đổi, có người trong nhóm tùy tùng đưa cho ông Bessent một vật nhỏ, dường như là ghim cài áo dùng cho sự kiện hội đàm. Ông Bessent sau đó bước vào hội trường.
Sau hội đàm, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đến thăm di tích lịch sử Thiên Đàn, nơi các phóng viên Mỹ bị đưa vào một căn phòng và không được phép đi theo hai lãnh đạo trong gần 30 phút, vì lực lượng an ninh Trung Quốc từ chối cho một mật vụ Mỹ mang theo vũ khí vào bên trong.
Cuối cùng, sau một cuộc thảo luận dài và căng thẳng, hai bên đã đi tới thỏa hiệp và nhóm phóng viên Mỹ ra khỏi phòng, tiếp tục đưa tin về sự kiện.
