Những cuộc trao đổi nội bộ về khả năng hợp nhất giữa Tesla và SpaceX đang khiến giới tài chính và tiền số đặc biệt chú ý. Không chỉ là câu chuyện về một “siêu công ty” công nghệ, điều khiến thị trường bàn luận nhiều hơn nằm ở lượng bitcoin khổng lồ mà thực thể mới có thể nắm giữ.
Theo các hồ sơ tài chính mới nhất, nếu SpaceX và Tesla thực sự hợp nhất, tổng lượng bitcoin mà hai công ty sở hữu sẽ lên tới 30.221 BTC, tương đương khoảng 2,27 tỷ USD theo giá hiện tại. Quy mô này đủ để đưa doanh nghiệp hợp nhất vào nhóm công ty niêm yết nắm giữ Bitcoin lớn nhất thế giới.
Elon Musk và tham vọng tạo “hệ sinh thái” mới
Những đồn đoán về việc Elon Musk muốn gom các công ty của mình vào cùng một hệ sinh thái đã xuất hiện từ đầu năm nay. Theo CNBC, tỷ phú này từng thảo luận với cộng sự về khả năng kết hợp các doanh nghiệp đang chia sẻ hạ tầng và nguồn lực chung. Trước đó, Musk đã sáp nhập mạng xã hội X với công ty AI xAI, đồng thời xúc tiến kế hoạch kết hợp xAI với SpaceX.
Trong cuộc phỏng vấn với Bloomberg Television, nhà đầu tư đời đầu của SpaceX là Peter Diamandis cho rằng việc Tesla và SpaceX sáp nhập chỉ còn là “vấn đề thời gian”. Theo ông, thương vụ này có thể giúp Musk củng cố quyền kiểm soát, đặc biệt trong bối cảnh ông đang có quyền biểu quyết rất lớn tại SpaceX nhưng không nắm ưu thế tương tự ở Tesla.
Ông Diamandis cho rằng nếu hợp nhất diễn ra, Musk sẽ sở hữu một hệ sinh thái trải dài từ xe điện, robotaxi, AI cho tới hạ tầng không gian. Theo mô tả của ông, Tesla có thể cung cấp năng lực tính toán, pin và phương tiện tự hành, còn SpaceX đảm nhiệm mạng lưới vệ tinh và cơ sở hạ tầng ngoài không gian.
Điểm đáng chú ý là giữa lúc AI và robotaxi đang trở thành tâm điểm của phố Wall, bitcoin lại nổi lên như một “mảnh ghép tài chính” quan trọng trong toàn bộ câu chuyện. Khối tài sản số mà hai công ty nắm giữ hiện đã đủ lớn để ảnh hưởng tới cách nhà đầu tư định giá doanh nghiệp sau IPO hoặc sau sáp nhập.
Theo Decrypt, riêng lượng bitcoin của SpaceX được công bố trong hồ sơ IPO tuần trước đã gây bất ngờ cho thị trường. Công ty hiện sở hữu 18.712 BTC trị giá hơn 1,4 tỷ USD và chỉ chi khoảng 661 triệu USD để mua số bitcoin này. Điều đó đồng nghĩa khoản đầu tư đã tăng giá mạnh sau nhiều năm nắm giữ.
SpaceX bất ngờ trở thành “cá voi bitcoin”
Trước thời điểm nộp hồ sơ IPO, SpaceX gần như không công khai quy mô đầu tư vào bitcoin. Dữ liệu on-chain từ Arkham Intelligence từng cho thấy công ty có di chuyển bitcoin vào năm ngoái sau nhiều năm “án binh bất động”, nhưng thị trường khi đó chỉ ước tính SpaceX nắm chưa tới 9.000 BTC.
Hồ sơ gửi Ủy ban Chứng khoán Mỹ (SEC) mới hé lộ quy mô thực tế lớn hơn rất nhiều. Với 18.712 BTC, SpaceX hiện đã nằm trong nhóm doanh nghiệp sở hữu bitcoin lớn nhất thế giới được biết đến công khai.
Trong khi đó, Tesla hiện nắm 11.509 BTC theo báo cáo 10-Q mới nhất. Hãng xe điện từng là một trong những công ty đầu tiên đưa Bitcoin vào bảng cân đối kế toán, tạo hiệu ứng mạnh với thị trường tài chính toàn cầu giai đoạn 2021.
Điều đáng chú ý là dù thường xuyên có ảnh hưởng lớn tới thị trường tiền số qua các phát biểu cá nhân, Elon Musk từng tiết lộ ông chỉ trực tiếp sở hữu khoảng 0,25 BTC. Thay vào đó, vị tỷ phú này nổi tiếng hơn với việc ủng hộ Dogecoin, đồng meme coin lấy cảm hứng từ chú chó Shiba Inu.
Theo báo cáo của Grayscale, nếu IPO với định giá khoảng 1.750 tỷ USD như thị trường kỳ vọng, SpaceX có thể trở thành doanh nghiệp đa ngành nắm giữ bitcoin lớn nhất thế giới, chỉ đứng sau Strategy – công ty hiện sở hữu khoảng 850.000 BTC.
Tuy nhiên, Grayscale cũng lưu ý rằng bitcoin vẫn chỉ chiếm tỷ trọng rất nhỏ trong tổng định giá của SpaceX. Với mức vốn hóa dự kiến 1.750 tỷ USD sau IPO, lượng bitcoin của công ty chỉ tương đương khoảng 0,1% giá trị doanh nghiệp.
Bitcoin đang trở thành tài sản “dự phòng” của doanh nghiệp lớn
Điểm khiến giới phân tích chú ý không nằm ở việc Tesla hay SpaceX đầu cơ bitcoin, mà ở cách các tập đoàn công nghệ bắt đầu xem tài sản số như một phần trong chiến lược quản lý ngân quỹ.
Theo Grayscale, thị trường hiện chia các doanh nghiệp nắm bitcoin thành hai nhóm. Một nhóm hoạt động gần giống “quỹ đầu tư bitcoin”, tiêu biểu là Strategy. Nhóm còn lại là các doanh nghiệp đa ngành như Tesla, Coinbase hay Block, nơi bitcoin chỉ đóng vai trò tài sản dự trữ hoặc công cụ đa dạng hóa dòng tiền.
SpaceX và Tesla đang được xem là những doanh nghiệp tiên phong cho xu hướng này. Báo cáo dự đoán sẽ có thêm nhiều công ty lớn bổ sung bitcoin vào bảng cân đối kế toán trong vài năm tới như một biện pháp phòng ngừa rủi ro tiền pháp định và đa dạng hóa tài sản.
Trong bối cảnh đó, khả năng Tesla và SpaceX sáp nhập đang được thị trường nhìn nhận không chỉ như một thương vụ công nghệ. Với giới đầu tư, đây còn có thể là thời điểm xuất hiện một trong những “kho bitcoin doanh nghiệp” lớn nhất thế giới.
Trên thị trường tiền số, bitcoin hiện dao động quanh vùng 74.430 USD, tăng nhẹ trong 24 giờ qua nhưng vẫn thấp hơn khoảng 40% so với đỉnh lịch sử thiết lập năm ngoái. Theo Reuters, tâm lý thị trường gần đây chịu ảnh hưởng bởi biến động địa chính trị và kỳ vọng lãi suất, trong khi dòng tiền đầu tư vào tài sản rủi ro vẫn khá thận trọng.
Ngày 27/5, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân đã chia sẻ thêm một số thông tin liên quan đến công tác chuẩn bị, triển khai lộ trình áp dụng xăng E10 trên toàn quốc và một số vấn đề liên quan đến lo ngại khả năng ảnh hưởng động cơ ô tô, xe máy.
Theo lãnh đạo Bộ Công Thương, việc triển khai lộ trình sử dụng xăng sinh học không phải là quyết định mang tính áp đặt hay nhằm hạn chế quyền lựa chọn của người dân.
Chủ trương này xuất phát từ yêu cầu phát triển bền vững, bảo đảm an ninh năng lượng, bảo vệ môi trường và thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam về giảm phát thải khí nhà kính.
Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân lý giải trong giai đoạn trước đây, Việt Nam đã áp dụng song song cả xăng khoáng và xăng sinh học để người dân có thời gian làm quen, thị trường có điều kiện thích nghi, doanh nghiệp từng bước hoàn thiện hạ tầng phân phối, kỹ thuật và nguồn cung.
Tuy nhiên, ông cho biết thực tiễn tại nhiều quốc gia cho thấy, nếu duy trì đồng thời quá nhiều chủng loại nhiên liệu trong thời gian dài sẽ phát sinh nhiều bất cập như tăng chi phí logistics, tồn chứa, phân phối; gây khó khăn cho doanh nghiệp bán lẻ; đồng thời làm giảm hiệu quả của chính sách chuyển đổi năng lượng xanh.
Đặc biệt, ông Tân cho biết xăng sinh học E10 đã được nghiên cứu, thử nghiệm và đánh giá phù hợp với phần lớn phương tiện đang lưu hành hiện nay.
Việc sử dụng xăng E10 không chỉ giúp giảm phát thải mà còn giúp giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, thúc đẩy tiêu thụ nguyên liệu sinh học trong nước, tạo đầu ra cho sản xuất nông nghiệp và nâng cao khả năng tự chủ năng lượng quốc gia.
Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh lộ trình chuyển đổi được xây dựng theo hướng từng bước, có đánh giá tác động kỹ lưỡng, không thực hiện đột ngột.
Trong quá trình triển khai, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành, doanh nghiệp để bảo đảm nguồn cung ổn định, chất lượng nhiên liệu, quyền lợi người tiêu dùng và đặc biệt, Bộ cũng sẽ tiếp tục cung cấp thêm các thông tin thông minh bạch để người dân yên tâm sử dụng.
Theo lãnh đạo Bộ Công Thương, lộ trình áp dụng xăng sinh học E10 được triển khai theo các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước như Nghị quyết 55 và Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị về phát triển, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, hướng tới giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, giảm phát thải và bảo vệ môi trường.
Cùng với đó, Bộ Công Thương đang triển khai nhiều quyết định của Thủ tướng về tăng trưởng xanh và phát triển năng lượng quốc gia, hướng tới phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng xanh và giảm phát thải CO2.
Đáng chú ý, Quyết định 53/2012 quy định từ năm 2015 triển khai lộ trình xăng E5 trên toàn quốc và từ năm 2017 áp dụng xăng E10. Thực hiện lộ trình này, xăng E5 đã được phân phối toàn quốc từ đầu năm 2018, trong khi xăng E10 chưa triển khai đúng kế hoạch. Vì vậy, Bộ Công Thương đã báo cáo Thủ tướng để tiếp tục thực hiện lộ trình theo tinh thần của Quyết định 53.
Thứ trưởng khẳng định việc chuyển đổi chính thức xăng sinh học (E5 RON 92 và E10 RON 95) trên toàn quốc từ ngày 1/6 là bước tiếp theo nhằm triển khai thực hiện lộ trình nhiên liệu sinh học theo tinh thần Quyết định 53.
Đồng thời hoàn toàn phù hợp với yêu cầu thực tiễn, cơ sở pháp lý, đúng với chủ trương đường lối của Đảng và Chính phủ về chuyển đổi năng lượng, xây dựng nền kinh tế xanh, giảm phát thải carbon.
Theo Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương), những năm gần đây, ngành bán hàng đa cấp tại Việt Nam đang dần đi vào ổn định sau quá trình sàng lọc các doanh nghiệp yếu kém. Hết tháng 4, Việt Nam có 15 doanh nghiệp có giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp đang hoạt động, giảm 4 đơn vị so với năm 2024.
Tổng số lượng người tham gia bán hàng đa cấp đạt 652.184 người, giảm khoảng 6% so với năm 2024. Tổng doanh thu ngành bán hàng đa cấp năm 2025 đạt khoảng 15.096 tỷ đồng, giảm khoảng 6% so với năm 2024. Cơ quan quản lý đánh giá xu hướng giảm doanh thu của toàn ngành đã diễn ra liên tục từ năm 2022 đến nay. Số thuế các doanh nghiệp bán hàng đa cấp đã nộp vào ngân sách nhà nước năm 2025 đạt hơn 2.306 tỷ đồng.
Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho biết doanh thu của các doanh nghiệp bán hàng đa cấp vẫn chủ yếu đến từ nhóm sản phẩm thực phẩm chức năng, chiếm khoảng 87,7% tổng doanh thu; từ mỹ phẩm chiếm khoảng 4,7%; từ các mặt hàng như đồ gia dụng, quần áo thời trang, thiết bị và sản phẩm khác chiếm khoảng 7,6%.
Mức hoa hồng và tiền thưởng bình quân mà mỗi người tham gia có hoạt động bán hàng nhận được trong năm 2025 khoảng 11,42 triệu đồng/người, tương đương 9% thu nhập bình quân đầu người của cả nước trong năm 2025.
Trong năm 2025, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho biết đã rà soát, thu thập thông tin và chuyển 9 trường hợp có dấu hiệu tội phạm liên quan đến hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp đến các cơ quan công an; phối hợp với cơ quan công an nhiều địa phương trong việc cung cấp thông tin và xác minh mô hình có dấu hiệu kinh doanh đa cấp đối với 41 trường hợp.
Nhiều vụ việc đã được cơ quan chức năng đã khởi tố liên quan đến các tội vi phạm quy định về kinh doanh theo phương thức đa cấp; tội sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản (có sử dụng phương thức kinh doanh đa cấp) và tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Từ 1/6, xăng E10 RON 95-III sẽ được bán rộng rãi, thay thế xăng khoáng RON 95-III trên thị trường. Còn xăng E5 RON 92 tiếp tục được bán tới cuối 2030.
E10 là loại xăng sinh học pha 10% ethanol nhiên liệu (cồn sinh học) và 90% xăng khoáng. Thực tế, loại xăng này đã được bán thí điểm tại hệ thống của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) ở một số tỉnh, thành phố từ tháng 8/2025.
Ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam (VINPA), cho biết thời gian qua hiệp hội này ghi nhận phản ánh của người dùng phần lớn liên quan tới đặc tính của xăng E10. Cụ thể, ethanol có đặc tính tẩy rửa và dung môi cao hơn xăng khoáng. Khi sử dụng, loại xăng này có thể hòa tan, cuốn theo cặn bẩn tích tụ lâu ngày trong hệ thống bơm, kim phun, đặc biệt với phương tiện lâu chưa được bảo dưỡng, vệ sinh.
Theo Chủ tịch VINPA, băn khoăn của người dân "không phải không có cơ sở". Tuy nhiên, ông khẳng định về mặt khoa học, thực tế tại nhiều quốc gia, xăng E5 và E10 không gây ảnh hưởng tới động cơ nếu phương tiện đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, được bảo dưỡng đúng cách.
Ông cho rằng các dòng xe cũ, sản xuất trước năm 2000 sử dụng bộ chế hòa khí cần được bảo dưỡng cơ bản trước khi chuyển đổi sang dùng xăng E10. Việc kiểm tra có thể gồm vệ sinh hệ thống cung cấp nhiên liệu, thay lọc xăng và điều chỉnh bộ chế hòa khí để phương tiện vận hành ổn định hơn.
Tuy vậy, để hạn chế phát sinh sự cố, VINPA khuyến nghị với các dòng xe sản xuất trước năm 2000, chủ xe nên tiếp tục dùng xăng E5 RON 92. Còn với xe đời mới sử dụng hệ thống phun xăng điện tử, người dùng cũng nên vệ sinh hệ thống nhiên liệu định kỳ.
Nhiều nhà sản xuất thông qua Hiệp hội Các nhà sản xuất ôtô Việt Nam (VAMA) cũng đánh giá về khả năng tương thích của phương tiện với xăng E5 và E10. Phần lớn các dòng xe sản xuất từ khoảng năm 2010-2011 trở lại đây đều có thể sử dụng xăng E10. Trên nhiều mẫu ôtô hiện nay, thông tin về khả năng tương thích với E5, E10, thậm chí E20 được ghi trên nắp bình nhiên liệu.
Thực tế, Việt Nam không phải quốc gia đi đầu trong sử dụng nhiên liệu sinh học. Mỹ, Brazil, nhiều nước châu Âu và Đông Nam Á như Thái Lan, Philippines đã sử dụng xăng E10 nhiều năm qua, thậm chí đang chuyển sang xăng E15 hoặc E20.
Chương trình nhiên liệu sinh học được Việt Nam xây dựng từ năm 2012. Sau gần 10 năm xăng E5 được bán ra thị trường, ông Bảo cho rằng nhà điều hành có đủ cơ sở thực tiễn để chuyển sang bước tiếp theo là triển khai diện rộng E10.
Trước đó, Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết việc chuẩn bị cho lộ trình xăng E10 cơ bản hoàn tất, từ nguồn cung ethanol, năng lực phối trộn tới hệ thống phân phối bán lẻ, nhằm tránh gián đoạn xáo trộn thị trường.
Về nguồn cung, với nhu cầu tiêu thụ xăng khoảng 1 triệu m3 mỗi tháng, lượng ethanol cần dùng khoảng 100.000 m3. Trong đó, mỗi tháng trong nước sản xuất khoảng 25.000 m3, còn lại các doanh nghiệp nhập khẩu từ các nước như Mỹ, Brazil... để phối trộn.
Tính đến nay, một nửa doanh nghiệp đầu mối xăng dầu (13 thương nhân) đã đầu tư hệ thống phối trộn xăng sinh học với tổng công suất hơn 1 triệu m3 mỗi tháng, vượt nhu cầu tiêu thụ của cả nước.
Cũng theo ông Bùi Ngọc Bảo, hiện nhiều người băn khoăn việc có cần sử dụng thêm phụ gia khi đổ E10 hay không. Ông cho rằng giải pháp này không bắt buộc, bởi thực tế các loại nhiên liệu trên thị trường đã được nhà sản xuất tính toán và pha chế theo quy chuẩn kỹ thuật.
Một số phụ gia có thể hỗ trợ làm sạch kim phun, chống oxy hóa hoặc cải thiện khả năng vận hành của động cơ. Tuy nhiên, việc sử dụng cần đúng chủng loại và theo hướng dẫn của nhà sản xuất. "Người dân không nên tự ý sử dụng các loại phụ gia trôi nổi vì có thể xử lý được một vấn đề, nhưng lại phát sinh ảnh hưởng khác với hệ thống nhiên liệu", ông khuyến cáo.
