Ngày 28/5, trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Phạm Văn Tiến, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Đắk Lắk, cho biết đơn vị đang tham mưu UBND tỉnh làm việc với Bộ Xây dựng để trao đổi các vấn đề liên quan đến tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam đoạn qua địa bàn trước khi hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi dự án.
Theo ông Tiến, tỉnh Đắk Lắk đã có kiến nghị với Bộ Xây dựng xem xét, điều chỉnh hướng tuyến dự án đường sắt tốc độ cao do phương án tuyến hiện nay ảnh hưởng trực tiếp đến các khu dân cư cùng một số công trình có tính chất đặc thù, di tích lịch sử, văn hóa như Chùa Từ Quang, Cô nhi viện Mằng Lăng (thuộc Nhà thờ Mằng Lăng), Đình Phú Đa, Trại tạm giam số 2 (Công an tỉnh Đắk Lắk).
“Bộ Xây dựng đã giao cho Ban Quản lý dự án Thăng Long khi triển khai dự án sẽ phối hợp với tỉnh xem xét, triển khai phù hợp”, ông Tiến cho hay.
Trước đó ngày 20/4, Ban Quản lý dự án Thăng Long đã có công văn cho rằng Bộ Xây dựng đang thực hiện các thủ tục lựa chọn đơn vị tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam. Sau khi có đơn vị tư vấn, Ban sẽ chỉ đạo rà soát, nghiên cứu phương án hướng tuyến và thống nhất với UBND tỉnh Đắk Lắk, cơ quan liên quan để hạn chế đến mức thấp nhất tình trạng chồng lấn, ảnh hưởng đối với các công trình, di tích quan trọng này.
Sở Xây dựng Đắk Lắk nhận định việc hướng tuyến chưa được rà soát, thống nhất cuối cùng và chưa bàn giao mốc giải phóng mặt bằng ngoài thực địa có nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ đo đạc, kiểm đếm, lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và chuẩn bị mặt bằng phục vụ khởi công các hạng mục của dự án.
Theo công văn UBND tỉnh Đắk Lắk gửi Bộ Xây dựng, địa phương kiến nghị xem xét điều chỉnh hướng tuyến dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam nhằm hạn chế ảnh hưởng đến nhiều công trình an ninh, tôn giáo và di tích lịch sử quan trọng trên địa bàn.
Trong đó, dự án Trại tạm giam số 2 được quy hoạch với quy mô khoảng 400 chỗ giam giữ, giai đoạn 1 của dự án đã hoàn thành với quy mô 90 chỗ và đã được Bộ Công an cho phép tiếp tục đầu tư giai đoạn 2. Tuy nhiên, theo phương án hướng tuyến hiện nay sẽ đi qua một phần hạng mục đã hoàn thành của giai đoạn 1 và chồng lấn phần lớn diện tích dự kiến triển khai ở giai đoạn 2.
UBND tỉnh Đắk Lắk cho rằng việc chồng lấn không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư của công trình an ninh mà còn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh khó khăn trong công tác bảo đảm an ninh, trật tự cũng như quá trình triển khai dự án đường sắt tốc độ cao tại địa phương.
Ngoài ra, địa phương cũng đề nghị rà soát hướng tuyến nhằm hạn chế tối đa tác động đến Chùa Từ Quang, Chùa Kim Quang, Cô nhi viện Mằng Lăng và Đình Phú Đa. Đây đều là các công trình tôn giáo, xã hội, di tích lịch sử tồn tại lâu đời, gắn bó mật thiết với đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người dân trong khu vực.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam có chiều dài tuyến qua địa bàn tỉnh Đắk Lắk 98,68km (điểm đầu tại xã Xuân Lộc, điểm cuối tại xã Hòa Xuân) và đi qua địa bàn 13 xã, phường.
Dự kiến khoảng 5.589 ngôi nhà, thửa đất và 6 tổ chức bị ảnh hưởng trực tiếp bởi dự án, khoảng 3.025 hộ dân cần bố trí tái định cư. Tổng kinh phí dự kiến cho công tác bồi thường giải phóng mặt bằng hơn 12.200 tỷ đồng.
Tỉnh Đắk Lắk đã thống nhất lựa chọn 18 khu đấtđể xây dựng khu tái định cư với diện tích hơn 130ha và 5 khu cải táng với diện tích khoảng 9ha.
Theo nhóm nghiên cứu thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, TP đang đối mặt nguy cơ khủng hoảng sinh thái đô thị ngày càng nghiêm trọng dưới tác động cộng hưởng của ngập lụt, sụt lún và biến đổi khí hậu. Kết quả nghiên cứu cho thấy quá trình đô thị hóa nhanh đã làm mất hơn 90% diện tích đất ngập nước tự nhiên kể từ năm 1990. Nền đất TP đang sụt lún khoảng 8 mm mỗi năm do khai thác nước ngầm quá mức, trong khi mực nước sông tăng lên do tác động của triều cường.
TS Bùi Thị Minh Hà, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM (ĐH Quốc gia TP.HCM), đánh giá với quy mô dân số siêu đô thị có thể đạt 20 - 30 triệu người vào năm 2050, TP.HCM phải đối mặt thách thức lớn với xu hướng nước biển dâng và quản trị rủi ro ngập lụt.
GS-TS Nguyễn Văn Phước, Chủ tịch Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật TP.HCM, cho rằng khi định hướng phát triển TP.HCM thành siêu đô thị trong 100 năm tới, câu hỏi quan trọng nhất cần được đặt ra là liệu TP có đủ nguồn nước để đáp ứng nhu cầu phát triển hay không. Nước là yếu tố quyết định mọi hoạt động KT-XH, nên nếu quy hoạch đô thị vượt quá sức chịu tải của nguồn nước, TP sẽ phải đối mặt với hàng loạt hệ lụy như thiếu nước, sụt lún địa tầng, khô hạn cực đoan.
Hiện nguồn nước của TP.HCM chủ yếu phụ thuộc vào hệ thống sông Sài Gòn, sông Đồng Nai cùng các hồ chứa Dầu Tiếng, Trị An và Phước Hòa. Đây đều là những nguồn nước chịu tác động từ lưu vực thượng nguồn, trong khi biến đổi khí hậu, ô nhiễm và mất cân bằng sinh thái ngày càng gia tăng. Theo dự báo, đến năm 2050, những tác động này sẽ trở nên nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh nguồn nước của toàn vùng.
Từ thực tế đó, GS-TS Nguyễn Văn Phước đề xuất thay đổi tư duy phát triển, lấy nguồn nước làm nền tảng cho mọi quyết sách quy hoạch. Theo ông, thay vì ưu tiên phát triển không gian đô thị, giao thông hay công nghiệp rồi mới tính đến yếu tố môi trường, cần đảo ngược trình tự: bảo đảm nguồn nước và hệ sinh thái trước, sau đó mới quy hoạch các lĩnh vực phát triển. Quy hoạch nguồn nước phải dựa trên đặc điểm thủy văn tự nhiên, bảo đảm các đường thoát lũ, duy trì những vùng trũng, hồ điều hòa và các không gian chứa nước tự nhiên.
Bên cạnh đó, TP.HCM cần bảo vệ các hành lang xanh chiến lược dọc sông Sài Gòn, sông Đồng Nai, khu vực ven biển, hành lang biển, khu vực Cần Giờ, Côn Đảo nhằm duy trì chức năng bảo vệ nguồn nước, thoát lũ và bảo tồn hệ sinh thái; lập các hành lang bảo vệ nghiêm ngặt, không bố trí các khu công nghiệp, nhà máy hoặc kho chứa hóa chất độc hại ven khu vực cấp nước. Đồng thời, cần đầu tư hạ tầng trữ nước thô, tái sử dụng nước và chủ động thích ứng với các biến động thủy văn trong tương lai.
Liên quan đến quản lý chất thải rắn, GS-TS Nguyễn Văn Phước cho rằng TP.HCM vẫn đang vận hành theo mô hình thu gom, vận chuyển rồi chôn lấp. Vì vậy, TP cần chuyển từ tư duy "xử lý chất thải" sang "quản lý tài nguyên đô thị", thông qua hệ thống phân loại rác tại nguồn, thu hồi các thành phần có giá trị để làm nguyên liệu hoặc nhiên liệu phục vụ sản xuất. Các bãi chôn lấp cũ cũng cần được chuyển đổi thành các trung tâm tái chế và trung tâm kinh tế xanh thay vì tiếp tục là nơi xử lý rác.
Ngày 7.4, Công an phường Phước Hậu, tỉnh Vĩnh Long cho biết đã mời 2 người có liên quan đến vụ chặn xe, đập kính chắn gió giữa đường và thực hiện dựng lại hiện trường vụ việc.
Theo đó, khoảng 20 giờ 40 phút ngày 5.4, Công an phường Phước Hậu tiếp nhận tin tố giác tội phạm của ông N.T.T (21 tuổi, ngụ xã Long Hồ, tỉnh Vĩnh Long) về việc khoảng 20 giờ 5 phút cùng ngày, ông T. điều khiển xe ô tô biển kiểm soát 51A-991.xx lưu thông trên đường Phạm Thái Bường theo hướng từ Bệnh viện đa khoa Vĩnh Long đi trung tâm tỉnh Vĩnh Long.
Khi đến đoạn gần Trường THPT chuyên Nguyễn Bỉnh Khiêm (phường Phước Hậu) thì có 3 người (không rõ họ tên, địa chỉ) đi trên 3 xe máy (không rõ biển số) chạy cùng chiều chặn đầu xe ô tô.
Khi xe dừng lại thì có 2 người đi lại, định mở cửa xe, nhưng ông T. đã khóa cửa xe nên không mở được. Lúc này 1 người cầm một vật cứng tác động lên phần kính chắn gió của xe, làm bể kính, 1 người dùng chân đạp vào đầu xe ô tô, sau đó tất cả bỏ đi. Tổng giá trị thiệt hại khoảng 12 triệu đồng.
Tiếp nhận tin báo, Công an phường Phước Hậu đã khẩn trương xác minh, mời ông Nguyễn Tấn Phát (41 tuổi, ngụ phường Thanh Đức, tỉnh Vĩnh Long) và ông Phạm Tiến Hùng (34 tuổi, ngụ phường Long Châu, tỉnh Vĩnh Long) lên làm việc.
Tại cơ quan công an, Phát và Hùng thừa nhận, khoảng 20 giờ ngày 5.4, sau khi hát karaoke tại quán xong thì cả 2 điều khiển 2 xe máy về hướng cầu Phạm Thái Bường, 2 xe chạy song song ra giữa tim đường trước đầu xe ô tô của ông N.T.T. Lúc này, ông T. bấm còi nên Phát và Hùng cho rằng ông T. bấm còi "kiếm chuyện" với mình nên điều khiển xe chạy theo đến gần Trường THPT chuyên Nguyễn Bỉnh Khiêm thì cúp đầu xe ô tô.
Phát và Hùng kêu ông T. xuống xe nhưng ông T. khóa cửa, không xuống. Phát dùng chân đạp 1 cái vào đầu xe ô tô, còn Hùng cầm móc khóa đập vào kính chắn gió bên trái, làm bể kính chắn gió xe, cả 2 chửi một lúc thì lên xe bỏ đi.
Cả Phát và Hùng khẳng định chỉ có 2 người tham gia vào vụ gây rối trật tự công cộng, người chạy xe mô tô Suzuki Sport đậu ngược chiều trước đầu xe ô tô là ai không rõ, không liên quan, chủ yếu đậu xe lại xem.
Trưa 7.4, lực lượng công an đã tiến hành dựng lại hiện trường vụ việc, tiếp tục xác minh, điều tra làm rõ để xử lý theo quy định pháp luật.
Ngày 21.4, thông tin từ Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Đắk Lắk cho biết, đơn vị đã quyết định thi hành kỷ luật khai trừ ra khỏi Đảng đối với 3 đảng viên do có những vi phạm rất nghiêm trọng trong quá trình thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao.
Cụ thể, tại kỳ họp thứ 7, Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy Đắk Lắk đã xem xét báo cáo đề nghị thi hành kỷ luật với 3 đảng viên vi phạm gồm: ông Phạm Đình Tường, đảng viên Chi bộ Tổ dân phố 10 Tân Thành (phường Buôn Ma Thuột), nguyên Bí thư Đảng ủy Công ty TNHH MTV lâm nghiệp Buôn Ja Wầm, thuộc Đảng bộ huyện Cư M'gar (cũ), nguyên Giám đốc Lâm trường Buôn Ja Wầm, thuộc Công ty TNHH MTV lâm nghiệp Buôn Ja Wầm.
Ông Trần Minh Thắng, đảng viên Chi bộ Tổ dân phố 11 (phường Tân Lập), nguyên Bí thư Chi bộ, Giám đốc chi nhánh Tổng công ty Cà phê Việt Nam - Công ty TNHH MTV tại Đắk Lắk.
Ông Huỳnh Lê Minh Khai, chuyên viên Văn phòng HĐND và UBND xã Tây Hòa, nguyên Phó bí thư Chi bộ, nguyên Phó giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Tây Hòa (Phú Yên cũ).
Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Đắk Lắk nhận thấy, 3 đảng viên này đã vi phạm quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao, gây hậu quả rất nghiêm trọng, ảnh hưởng rất xấu đến uy tín của tổ chức Đảng và địa phương, cơ quan, đơn vị công tác, đến mức phải thi hành kỷ luật khai trừ ra khỏi Đảng.
