Theo thông báo của Bộ Tổng tham mưu Ukraine, ngày 27/5, Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Tuapse của Nga và nhiều mục tiêu quân sự khác của Nga, bao gồm các hệ thống phòng không, sở chỉ huy và hệ thống trinh sát tự động do Không quân Nga sử dụng.
Bộ Tổng tham mưu Ukraine xác nhận, lực lượng Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Tuapse ở vùng Krasnodar, gây ra hỏa hoạn và khói dày đặc tại cơ sở này. Mức độ thiệt hại đang được đánh giá.
Nhà máy lọc dầu Tuapse là một trong những cơ sở xử lý dầu lớn nhất ở miền nam Nga, với công suất xử lý hàng năm khoảng 12 triệu tấn dầu. Nhà máy này sản xuất nhiên liệu được sử dụng một phần để cung cấp cho quân đội Nga và đã trở thành mục tiêu thường xuyên trong chiến dịch tấn công tầm xa của Ukraine nhằm vào cơ sở hạ tầng dầu khí của Nga.
Nhà máy lọc dầu và các hạ tầng cảng lân cận đã liên tục bị máy bay không người lái và tên lửa của Ukraine tấn công trong những tháng qua, gây ra hỏa hoạn, ngừng hoạt động tạm thời và gián đoạn xuất khẩu nhiên liệu qua Biển Đen.
Lực lượng Không quân Ukraine cũng đã sử dụng tên lửa hành trình Storm Shadow để tấn công các hệ thống tự động hóa trinh sát của Nga tại các khu vực Voronezh, Taganrog và Sevastopol ở Crimea, nơi Nga tuyên bố sáp nhập và kiểm soát.
Tỉnh Voronezh giáp với tỉnh Kharkov ở Ukraine và thường được sử dụng làm điểm xuất phát cho các cuộc tấn công của Nga trên tiền tuyến cũng như thành phố Kharkov. Taganrog nằm dọc theo bờ biển Azov phía nam nước Nga, chỉ cách biên giới Ukraine với Nga 40km.
Ngoài ra, lực lượng Ukraine còn tấn công các sở chỉ huy của Nga gần Tsvitni Pisky và Sorokyne ở tỉnh Lugansk phía đông Ukraine, nơi Nga tuyên bố sáp nhập và kiểm soát, cũng như một kho hậu cần ở Sorokyne và một nhà máy sản xuất máy bay không người lái gần Azovske ở tỉnh Zaporizhzhia, nơi Nga tuyên bố sáp nhập và kiểm soát.
Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết lực lượng Ukraine cũng đã tấn công một trạm radar Nebo-SV gần Kamianka và một xe chỉ huy Buk-M2 gần Kadiivka ở tỉnh Lugansk.
“Lực lượng Phòng vệ Ukraine sẽ tiếp tục thực hiện các biện pháp có hệ thống để làm suy yếu tiềm lực quân sự – kinh tế của Nga và buộc Nga phải chấm dứt hành động gây hấn vũ trang chống lại Ukraine”, tuyên bố của Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết.
Các nhà phân tích cho rằng các cuộc tấn công liên tục của Ukraine vào nhà máy lọc dầu Tuapse cho thấy khó khăn mà Nga phải đối mặt trong việc bảo vệ cơ sở hạ tầng dầu mỏ trải rộng trên lãnh thổ rộng lớn, ngay cả khi đã triển khai các hệ thống phòng không nhiều lớp.
Các cuộc tấn công này là một phần trong chiến dịch “trừng phạt tầm xa” đang diễn ra của Ukraine nhằm vào cơ sở hạ tầng công nghiệp quân sự và năng lượng của Nga nằm sâu phía sau tiền tuyến. Kiev đang tìm cách gây ra tổn thất lớn hơn cho nỗ lực duy trì chiến dịch quân sự của Moscow tại Ukraine.
Xung đột có xu hướng leo thang trong những tuần gần đây khi Nga và Ukraine liên tiếp tấn công ăn miếng trả miếng lẫn nhau.
Hôm 23/5, Nga đã tập kích quy mô lớn vào Kiev bằng 600 máy bay không người lái và 90 tên lửa, trong đó có tên lửa siêu vượt âm Oreshnik mà Moscow từng tuyên bố là “không hệ thống nào có thể đánh chặn”.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết, cuộc tấn công nhằm đáp trả cuộc tập kích của Ukraine vào một ký túc xá ở thị trấn Starobelsk thuộc vùng Lugansk khiến 21 người thiệt mạng.
Nga coi diễn biến đó là “giọt nước tràn ly” và cảnh báo sẽ tiến hành các “cuộc tấn công mang tính hệ thống” vào hàng loạt mục tiêu khác nhau trên khắp thủ đô của Ukraine kể từ thời điểm này.
Bộ Ngoại giao Nga lưu ý chiến dịch cũng sẽ nhắm mục tiêu vào các trung tâm đầu não “ra quyết định” và các sở chỉ huy của Ukraine nằm rải rác trên khắp Kiev.
Ngày 1-4, báo The Telegraph đăng bài phỏng vấn độc quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ngay từ đầu bài phỏng vấn, ông Trump đã chê NATO là "con hổ giấy" và khẳng định ông đang nghiêm túc cân nhắc việc rút Mỹ khỏi NATO.
Cụ thể, khi được phóng viên hỏi liệu những diễn biến tại Trung Đông có khiến ông cân nhắc lại tư cách thành viên của Mỹ tại NATO, ông Trump khẳng định: "Ồ đúng rồi, tôi cho rằng chuyện đó đã không còn dừng ở mức cân nhắc lại. Tôi chưa bao giờ tin vào NATO. Tôi luôn biết họ chỉ là con hổ giấy, và (Tổng thống Nga Vladimir) Putin cũng biết điều đó".
Tuyên bố trên một lần nữa phản ánh sự chán chường của ông Trump dành cho NATO, nhất là sau khi các thành viên NATO khác bác bỏ yêu cầu điều tàu chiến tới cùng Mỹ mở lại eo biển Hormuz của ông.
Tổng thống Mỹ khẳng định ông không cần phải nài nỉ đồng minh, mà coi việc các nước NATO phải điều tàu đến Trung Đông là điều đương nhiên: "Họ không chỉ vắng mặt. Mà tôi cũng đâu có nói đao to búa lớn. Tôi chỉ nói 'Này', tôi không ép. Tôi chỉ nghĩ đó phải là chuyện tự động phải làm thôi".
Ông Trump còn lấy cuộc chiến Ukraine ra làm bằng chứng cho điều ông cho là "sự bất công trong quan hệ đồng minh": "Vì họ, chúng tôi luôn tự động có mặt, kể cả ở Ukraine. Ukraine đâu phải vấn đề của chúng tôi. Đó là một phép thử và chúng tôi đã ở đó vì họ. Chúng tôi sẽ luôn ở đó vì họ. Nhưng khi đến lượt chúng tôi, họ lại không có mặt".
Ngay trước buổi phỏng vấn của ông Trump với Telegraph, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã lên sóng Fox News cáo buộc NATO là "con đường một chiều" và chỉ trích các đồng minh vì không cho Mỹ tiếp cận các căn cứ quân sự của họ ở Trung Đông.
Ông Rubio tuyên bố: "Tôi nghĩ chắc chắn là sau khi cuộc xung đột (Trung Đông) kết thúc, chúng tôi sẽ phải xem xét lại mối quan hệ đó. Nếu NATO chỉ có nghĩa là chúng tôi bảo vệ châu Âu khi họ bị tấn công, nhưng khi chúng tôi cần quyền sử dụng căn cứ quân sự thì họ từ chối, thì đó không phải là một thỏa thuận tốt. Rất khó để tiếp tục duy trì".
Đáp lại những chỉ trích từ phía Washington, cùng ngày 1-4, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã tái khẳng định sự ủng hộ của London đối với NATO, gọi đây là "liên minh quân sự hiệu quả nhất mà thế giới từng chứng kiến".
Ông Starmer phát tín hiệu sẽ tìm cách thắt chặt quan hệ với châu Âu trong bối cảnh quan hệ với Washington ngày càng xấu đi, đồng thời khẳng định rằng "dù có ồn ào thế nào", ông sẽ hành động vì lợi ích của nước Anh.
"Đây không phải cuộc chiến của chúng tôi, và chúng tôi sẽ không để bị kéo vào", Thủ tướng Anh nhấn mạnh.
Trong nhiều năm qua, NATO đã ra sức khẳng định vai trò của mình chỉ mang tính chất phòng thủ.
Điều 5 trong hiến chương tổ chức này - điều khoản khiến sức răn đe của NATO hiệu quả - chỉ quy định cuộc tấn công vào một nước thành viên được xem như cuộc tấn công vào tất cả các nước còn lại.
Khi đó, các nước còn lại có thể vận dụng quyền tự vệ cá nhân hoặc tập thể được điều 51 Hiến chương Liên hợp quốc công nhận và lập tức hỗ trợ nước bị tấn công bằng mọi biện pháp mà họ cho là cần thiết, kể cả sử dụng vũ lực.
Hầu hết giới phân tích đều cho rằng việc Mỹ và Israel đơn phương tấn công phủ đầu Iran, chứ không phải bị tấn công trước, khiến điều 5 không thể được kích hoạt.
Theo Hãng tin AFP, trên nền tảng Truth Social ngày 21-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump nhắc lại một chiến dịch quân sự hồi năm ngoái, khẳng định các đợt không kích của Washington khi đó đã "xóa sổ hoàn toàn" các cơ sở "bụi hạt nhân" của Iran.
"Chiến dịch 'Nhát búa giữa đêm' đã xóa sổ hoàn toàn và tổng lực các địa điểm bụi hạt nhân ở Iran. Do đó việc đào bới và thu hồi chúng sẽ là một quá trình lâu dài và đầy khó khăn", ông viết.
Thuật ngữ "bụi hạt nhân" (Nuclear Dust) thường được ông Trump sử dụng để chỉ lượng uranium đã được làm giàu - thứ mà Mỹ cáo buộc Iran tích trữ nhằm phục vụ tham vọng phát triển vũ khí hạt nhân.
Khái niệm này cũng ám chỉ phần vật liệu còn sót lại sau các đợt không kích của Mỹ và Israel nhằm vào các cơ sở hạt nhân của Tehran.
Theo giới chức Israel, Iran đang nỗ lực đẩy nhanh chương trình hạt nhân sau cuộc xung đột hồi tháng 6 năm ngoái.
Tháng 2 vừa qua, Mỹ và Israel tiếp tục tiến hành các đợt không kích nhằm vào Iran, cũng với mục tiêu loại bỏ điều mà Tel Aviv gọi là "mối đe dọa sống còn" từ chương trình hạt nhân của Tehran.
Theo AFP, ông Trump khẳng định lượng uranium làm giàu của Iran cuối cùng cũng sẽ được đưa về Mỹ, dù phía Bộ Ngoại giao Iran đã bác bỏ hoàn toàn khả năng này.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh tuyên bố: "Chúng tôi sẽ không gửi bất kỳ vật liệu đã làm giàu nào tới Mỹ, vấn đề này không được thảo luận".
Ông Khatibzadeh nhấn mạnh Iran là thành viên của Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân và Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA). Do đó nước này không chấp nhận việc bị coi là một ngoại lệ của luật pháp quốc tế.
"Chúng tôi có trách nhiệm và quyền hạn. Iran được hưởng những quyền đó, và chúng tôi sẽ không từ bỏ các quyền của mình” - ông khẳng định.
Bộ trưởng Tư pháp Thái Lan Rutthapol Naowarat ngày 3/6 cho biết cựu thủ tướng Thái Lan Thaksin Shinawatra có tên trong danh sách hưởng ân xá nhân dịp sinh nhật Hoàng hậu Suthida. Ông đủ điều kiện được trả tự do hoàn toàn ngay lập tức do thời gian thụ án còn lại trong án phạt không quá một năm.
Ông Thaksin, 76 tuổi, được phóng thích trước thời hạn hồi tháng 5 với điều kiện phải đeo thiết bị giám sát điện tử cho đến khi kết thúc 4 tháng quản chế, dự kiến hoàn tất vào ngày 9/9.
Theo truyền thông Thái Lan, việc tháo thiết bị giám sát về lý thuyết cần chờ rà soát bởi một ủy ban ba thành viên theo quy định của sắc lệnh. Ủy ban này có tối đa 120 ngày để xác minh những người đủ điều kiện và hoàn tất hồ sơ cần thiết.
Tuy nhiên, Bộ trưởng Rutthapol nói trường hợp của ông Thaksin đã có thể tháo bỏ thiết bị giám sát điện tử ngay lập tức. Cựu thủ tướng Thái Lan cũng không còn phải trình diện định kỳ với cơ quan giám sát lệnh quản chế.
Ông Thaksin cần chờ nhận giấy chứng nhận hoàn tất án phạt, tài liệu pháp lý xác nhận ông được trả tự do hợp pháp. Văn bản này có thể ảnh hưởng đến hồ sơ tiền án cũng như khả năng xuất nhập cảnh của ông.
Ông Thaksin giữ chức thủ tướng Thái Lan từ năm 2001 nhưng bị lật đổ trong cuộc đảo chính quân sự năm 2006. Ông trở về Thái Lan hồi tháng 8/2023 sau hơn một thập kỷ lưu vong.
Cựu thủ tướng bị kết án 8 năm tù vì tội lạm quyền, nhưng được ân xá xuống còn một năm tù. Tuy nhiên, ông chỉ ở tù vài giờ trước khi được chuyển đến bệnh viện vì đau tim và tức ngực. Ông được ân xá sau 6 tháng nằm trong phòng VIP của bệnh viện.
Tòa án Tối cao Thái Lan hồi tháng 9/2025 phán quyết rằng việc cựu thủ tướng Thaksin được chuyển từ nhà tù sang điều trị tại bệnh viện hồi năm 2023 là trái pháp luật. Ông bị đưa đến nhà tù để thụ án đủ thời hạn, nhưng được phóng thích sớm hồi đầu tháng 5.
