Hôm nay 29-5, gần 125.000 thí sinh tại Hà Nội làm thủ tục thi vào lớp 10 năm học 2026-2027. Hệ thống trường công lập toàn TP chỉ có thể tiếp nhận khoảng 56% trong số này, vì thế cuộc ‘vượt vũ môn’ càng cam go hơn.
Ông Nghiêm Văn Bình – Trưởng phòng quản lý thi và kiểm định chất lượng Sở GD-ĐT Hà Nội – lưu ý việc đầu tiên thí sinh phải nắm rõ là những vật dụng nào được mang vào phòng thi.
Theo quy định, thí sinh chỉ được mang bút viết, thước kẻ, bút chì, tẩy, ê ke, thước vẽ đồ thị, dụng cụ vẽ hình, máy tính cầm tay không có chức năng soạn thảo văn bản và không có thẻ nhớ vào phòng thi. Từ kỳ thi năm 2025, thí sinh còn không được mang vào phòng thi atlat địa lý, bảng tuần hoàn, bảng tính tan dùng trong môn hóa.
Điều quan trọng hơn, thí sinh cần nhớ những vật dụng bị cấm mang vào phòng thi gồm bút xóa, giấy than, đồ uống có cồn, vũ khí, chất gây cháy nổ, tài liệu, thiết bị truyền tin có chức năng thu, phát sóng thông tin, ghi âm, ghi hình. Với máy tính, thí sinh phải chọn loại không có chức năng thu phát, soạn thảo văn bản.
Danh mục cấm không quy định có các thiết bị như đồng hồ, trang sức nhưng nếu thí sinh mang các vật dụng này có chức năng thu, phát thông tin, ghi âm, ghi hình đều bị con là phạm quy.
Tại buổi làm thủ tục dự thi hôm nay, giám thị từng phòng thi sẽ phổ biến kỹ quy chế, trong đó có quy định về vật dụng mang vào phòng thi.
Các điểm thi cũng bố trí điểm giữ đồ dùng cá nhân của thí sinh, cách xa phòng thi để ngăn ngừa gian lận. Hà Nội khuyến khích các điểm thi có diện tích hẹp cùng các loại thùng di động cất giữ đồ dùng tư trang đảm bảo an toàn, linh hoạt.
Tại nhiều trường, các thầy cô cũng dành thời gian lưu ý thí sinh về vật dụng được phép và không được phép mang vào phòng thi. Đồng thời đề nghị phụ huynh soạn cùng con trước khi đi thi để các bạn không vì quá căng thẳng mà quên quy định.
Một lưu ý rất quan trọng khác là thí sinh đến muộn quá 15 phút từ lúc tính giờ làm bài sẽ không được dự thi. Đồng nghĩa điểm môn thi đó không có và không đủ điều kiện xét tuyển lớp 10 công lập.
Ở các kỳ thi trước đã có tình trạng thí sinh đi nhầm điểm thi, gặp sự cố trên đường dẫn đến việc tới trễ. Do đó ban chỉ đạo thi tuyển sinh lớp 10 của Hà Nội lưu ý phụ huynh phải hỗ trợ con xem kỹ địa điểm thi đã được thông báo, tránh tình trạng nhầm địa điểm trùng tên trường THCS với THPT, đi sớm để dự phòng tình huống phát sinh trên đường đến điểm thi.
Trường hợp thí sinh quên căn cước công dân, thẻ dự thi có thể được làm cam kết để dự thi. Theo Phó giám đốc Sở GD-ĐT Hà Nội Nguyễn Quang Tuấn, trước ngày thi có một số thí sinh bị gãy tay bên phải đã được bố trí người chép bài thay, có ghi âm và kiểm soát của cán bộ an ninh trong suốt thời gian làm bài thi.
Những thí sinh phải gắn thiết bị chăm sóc sức khỏe có thể thông tin cho giám thị tại điểm thi để được cán bộ an ninh kiểm tra thiết bị và cho phép thí sinh vào phòng thi với thiết bị này.
Ông Nghiêm Văn Bình dẫn ví dụ từng xảy ra ở các kỳ thi trước là giám thị ký nhầm vào phần phách và giấy thi của thí sinh. Trường hợp này không được yêu cầu thí sinh đổi giấy thi mới làm ảnh hưởng đến tâm lý, thời gian và kết quả thi.
Theo đó, giám thị lập biên bản bất thường, báo cáo trưởng điểm thi và bài thi trong trường hợp này được chấm chung để đảm bảo quyền lợi cho thí sinh.
Khi nhận bài, giám thị phải kiểm đủ số bài, số tờ giấy thi, số chữ ký rồi mới cho thí sinh ra khỏi phòng thi. Thí sinh thi nhiều môn chuyên có thể dự thi ở những điểm khác nhau và khác với nơi thi ba môn chung. Lưu ý chung là học sinh cùng gia đình kiểm tra kỹ phòng thi, điểm thi trên giấy báo để không chủ quan buổi thi sau đến lại điểm thi hôm trước.
“Khi có vấn đề cấp bách cần xin ý kiến ban chỉ đạo thi, giám thị, trưởng điểm thi phải báo cáo ngay để xử lý kịp thời. Giám thị tuyệt đối không tự ý, không sáng tạo trong quá trình coi thi”, ông Bình nói.
Số liệu cập nhật trước ngày thi cho thấy Hà Nội có khoảng 147.000 học sinh tốt nghiệp THCS, gần 125.000 em đăng ký thi lớp 10 công lập với chỉ tiêu tuyển 82.660 (tỉ lệ 56%). Học sinh thi ba môn toán, văn và ngoại ngữ trong hai ngày 30 và 31-5, thí sinh thi vào trường chuyên sẽ thi ngày 1-6.
Cô Hồng, 49 tuổi, giáo viên Ngữ văn, kiêm tổng phụ trách Đội ở trường THCS Lê Thị Bạch Cát, phường Cửa Lò, đã có hơn 23 năm đứng lớp theo diện hợp đồng dài hạn. Từng đạt danh hiệu giáo viên dạy giỏi cấp thị xã, được Sở Giáo dục và Đào tạo cử làm giáo viên cốt cán, nhưng cô chưa có cơ hội vào biên chế. Với 14,5 triệu đồng mỗi tháng, cô Hồng chắt chiu nuôi hai con ăn học và lo thuốc men cho chồng, thấy "đủ" để duy trì cuộc sống.
Khó khăn ập đến khi tháng 10/2025, tỉnh Nghệ An giao biên chế trực tiếp về các trường, nhóm do cấp huyện ký trước đây không còn nằm trong diện được trả lương từ ngân sách.
Cô Hồng không có lương từ đầu năm đến nay, dù vẫn đứng lớp đều đặn hai buổi mỗi ngày.
"Năng lực được ghi nhận, nhưng lương lại không có", cô ngậm ngùi.
Hơn 4 tháng qua, chi tiêu của gia đình cô Hồng dựa vào khoản lương hưu hơn 7 triệu đồng của chồng, kết hợp vay mượn đồng nghiệp và người thân, mỗi lần vài trăm nghìn.
"Tôi không dám vay nhiều, chỉ đủ cầm cự qua ngày", cô kể.
Gần đây, giá xăng tăng, chi phí cho quãng đường gần 20 km từ nhà đến trường cao hơn một chút. Vì thế, cô Hồng tự nấu cơm mang theo để tiết kiệm. Những khoản chi như học phí của con hay tiền thuốc cho chồng dần trở thành gánh nặng.
Sau gần 22 năm làm việc, chị Hà, nhân viên y tế trường Mầm non Bình Minh (phường Cửa Lò) nhận lương tháng khoảng 9,8 triệu đồng. Trước kia, chị tin hợp đồng dài hạn do Chủ tịch thị xã Cửa Lò (cũ) ký là đảm bảo cho một công việc ổn định.
Với thù lao lái xe thuê của chồng, tổng thu nhập gia đình chị Hà khoảng 15 triệu đồng mỗi tháng. Nay mất đi nguồn chính, cuộc sống gia đình 5 người chao đảo. Chị Hà phải tính toán, vay mượn từng đồng, bởi còn lo cho hai con lớn học đại học, con nhỏ học lớp 6.
"Tôi xoay như chong chóng", chị Hà nói, giọng mệt mỏi, cho biết phải mượn bạn bè từng khoản nhỏ, mỗi lần 1-2 triệu đồng để trang trải sinh hoạt.
Dù vậy, cả hai vẫn đi làm đều đặn. Cô Hồng dạy đủ hai buổi mỗi ngày, kiêm nhiệm công tác Đội, tối về thức khuya soạn giáo án. Trong lớp học, cô Hồng cố quên đi mọi bộn bề để giữ nguyên nhịp giảng.
"Đi làm vì cái tâm", cô nói, lấy tay lau nước mắt khi kể về việc người thân khuyên nghỉ dạy. Rời bỏ bục giảng sau 23 năm là điều cô chưa từng nghĩ đến.
Còn chị Hà phụ giáo viên chăm trẻ buổi sáng, buổi chiều tiếp tục các phần việc khác, từ y tế đến hỗ trợ lau dọn bàn ghế, vệ sinh phòng học... Ở tuổi 46, chị từng tìm việc làm thêm như rửa bát tại nhà hàng, quán ăn nhưng đều bị từ chối. Tính vay ngân hàng một khoản nhỏ để tìm hướng kinh doanh, song chị cũng bế tắc vì không có thu nhập ổn định để chứng minh khả năng trả nợ.
Cách đây vài ngày, cô Hồng, chị Hà cùng một số đồng nghiệp đến UBND tỉnh Nghệ An, đăng ký gặp Chủ tịch. Họ mong được giải quyết số tiền lương bị nợ và được trả lời rõ ràng về tương lai công việc.
"Chúng tôi cần một câu trả lời thỏa đáng để biết đường tính tiếp", chị Hà nói, cho hay đã có lịch gặp trong những ngày tới.
Tỉnh Nghệ An hiện có 63 giáo viên và 148 nhân viên hợp đồng (y tế học đường, thiết bị thư viện, thủ quỹ, kế toán...). Nhiều người làm việc trên 20 năm, cá biệt tới 29 năm. Cô Hồng và chị Hà thuộc diện hợp đồng dài hạn, hưởng chế độ như biên chế, còn phần lớn hưởng lương bậc 1 (khoảng 5 triệu đồng), thậm chí chỉ 85% mức này. Do nhiều năm không có chỉ tiêu hoặc không đạt yêu cầu tuyển dụng, đời sống và việc làm của họ luôn bấp bênh.
GS. TS Trần Xuân Nam, Phó giám đốc Học viện Kỹ thuật quân sự (MTA), cho biết thông tin trên tại hội thảo "Đào tạo tài năng - Giải pháp đột phá phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại", ngày 29/4.
Cụ thể, Học viện đặt mục tiêu đào tạo được 100-150 kỹ sư quân sự tài năng, 60-75 thạc sĩ tài năng và 30 tiến sĩ chất lượng cao, từ nay đến 2030. Đây là nhóm có bản lĩnh chính trị vững vàng, có kiến thức quân sự chung, kiến thức chuyên môn sâu, năng lực vượt trội, có thể dẫn dắt đổi mới sáng tạo, tạo ra tri thức và công nghệ mới.
Chương trình ưu tiên một số lĩnh vực then chốt, chiến lược mà quân đội và xã hội có nhu cầu cao, cấp thiết như Khoa học máy tính, Kỹ thuật Điện tử - Viễn thông, Kỹ thuật Ra đa dẫn đường, Kỹ thuật Cơ khí động lực, Kỹ thuật Cơ khí, Kỹ thuật Cơ điện tử, Kỹ thuật Điều khiển và Tự động hóa.
Học viện sẽ triển khai nhiều giải pháp, gồm khâu tuyển chọn. Như với hệ kỹ sư tài năng, trường dự kiến ba nhóm. Một là học viên của học viện đoạt ba các kỳ thi Olympic quốc gia, quốc tế trở lên các môn Toán, Lý, Hóa, Tin học.
Hai là những học viên có đầu vào thuộc top 20% cao nhất toàn quốc, đạt loạt giỏi hai năm đầu, có tố chất nổi bật trong học tập, nghiên cứu, ngoại ngữ B1 trở lên.
Cuối cùng, MTA dự kiến tuyển chọn sinh viên xuất sắc từ các trường ngoài quân đội, có lý lịch rõ ràng, phẩm chất chính trị, đạo đức tốt, có đủ sức khỏe, năng lực đặc biệt và có điểm đỗ đại học tương đương hệ kỹ sư quân sự tài năng.
Ông Nam cho biết dự kiến học viên chương trình này được cấp bằng kỹ sư quân sự tài năng bậc 7/8 (tương đương thạc sĩ, các trường khác thường là 6/8). Nếu tốt nghiệp giỏi, học viên được phong quân hàm Thượng úy (thông thường là thiếu úy, trung úy). Nhóm này cũng có cơ hội học chuyển tiếp chương trình tiến sĩ chất lượng cao.
Các học viên tốt nghiệp chương trình thạc sĩ tài năng và tiến sĩ chất lượng cao sẽ được xem xét thăng quân hàm trước niên hạn.
Với cả ba chương trình, học viên còn được hưởng nhiều quyền lợi như thực tập và làm đồ án tốt nghiệp tại doanh nghiệp công nghệ, nhà máy quốc phòng, thực tập ngắn hạn ở nước ngoài, nhưng phải đáp ứng các chuẩn đầu ra cao hơn so với thông thường.
Học viện Kỹ thuật quân sự là trường trọng điểm quốc gia, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu phát triển, sản xuất chế thử, chuyển giao công nghệ tiên tiến và hội nhập quốc tế, góp phần phát triển ngành khoa học công nghệ quân sự Việt Nam.
Học viện hiện có gần 2.000 cán bộ, giảng viên, đào tạo hơn 120 chương trình trình độ từ đại học đến tiến sĩ.
Các khách mời tại buổi giao lưu về phương pháp học IELTS - Ảnh: V.SAN
Tại buổi giao lưu trực tuyến "Học IELTS thế nào chuẩn bị cho các kỳ thi lớn?" chiều 5-5, các chuyên gia tiếng Anh đã đưa góc nhìn về câu chuyện trên.
TS Đỗ Hữu Nguyên Lộc - Chủ tịch Hội nghiên cứu và Giảng dạy tiếng Anh TP.HCM cho biết: "Để có thể đánh giá một phương pháp học tiếng Anh hiệu quả cho trẻ, phụ huynh có thể dựa vào ba tiêu chí chính như phương pháp đó có phù hợp với lứa tuổi của trẻ hay không (học qua hình ảnh, trò chơi, hoạt động giao tiếp và những tình huống gần gũi…).
Trẻ có cơ hội được nghe nói, diễn đạt bằng tiếng Anh và cuối cùng là cuối cùng là trẻ có tự tin, tiến bộ và có thái độ tích cực hơn với việc học hay không?".
Lớp học đầy tiếng cười tại DOL English - Ảnh: V.SAN
Nói về lợi ích của việc chinh phục sớm tiếng Anh, tiến sĩ Nguyên Lộc cho biết đầu tiên là trẻ sẽ có thêm một "hệ quy chiếu", vốn sống đa dạng hơn để nhìn thế giới xung quanh. Điều này rất quan trọng cho phát triển tư duy ở trẻ nhỏ.
Còn theo NCS Hà Đặng Như Quỳnh, Giám đốc học thuật tại DOL English và đạt 9.0 IELTS, tốt nghiệp á khoa sư phạm Anh (Trường ĐH Sư phạm TP.HCM) thì nhất thiết có lộ trình nền trước khi trẻ học IELTS.
"Chẳng hạn ở DOL English thì trẻ tiểu học (lí tưởng là lớp 4, 5) sẽ được thi xếp lớp để vào chương trình Starters, Movers, Flyers trước khi chuyển tiếp qua IELTS ở đầu cấp hai. Chương trình có những điểm khác biệt rõ rệt như được thiết kế dựa trên phương pháp tư duy Linearthinking.
Học sinh không học kiến thức một cách rời rạc, mà được hướng dẫn để hệ thống hóa kiến thức theo một cách có logic", NCS Như Quỳnh nói.
Sau khi hoàn thành các cấp độ Starters, Movers, Flyers, trẻ có vốn từ vựng, ngữ pháp và mẫu câu giao tiếp đủ tốt để miêu tả những điều quen thuộc xung quanh, các tình huống đời thường.
Theo NCS Như Quỳnh, khi hoàn thành các bước trên và chuyển lên giai đoạn IELTS THCS, trẻ sẽ bắt đầu tiếp cận những chủ đề rộng, mang tính học thuật hơn.
"Với phương pháp Linearthinking, trẻ không chỉ học tiếng Anh mà còn được bồi đắp thêm kiến thức xã hội, tư duy diễn đạt, tư duy phản biện và khả năng hiểu các vấn đề ở mức độ sâu hơn", bà cho biết.
Các gương mặt giáo viên đạt 9.0 IELTS tại DOL English - Ảnh: V.SAN.
Chia sẻ về chương trình học tiếng Anh cho trẻ tiểu học, cấp hai tại DOL English, bà Như Quỳnh cho biết đây là thành quả sau 4 năm nghiên cứu, biên soạn, phát triển của tập thể gần 100 người.
"Vì là người Việt nên chúng tôi hiểu rõ tâm lý, đặc điểm học tập và những lỗi sai phổ biến của người Việt, từ đó thiết kế nội dung gần gũi, phù hợp và hấp dẫn hơn với trẻ.
Điều này không chỉ giúp chương trình Kids và IELTS THCS hiệu quả về mặt học thuật mà còn khơi gợi được đam mê học tiếng Anh ở trẻ.
DOL cũng có hệ thống công nghệ hiện đại kết hợp Trí tuệ nhân tạo để trẻ có thể luyện mọi lúc, mọi nơi", thạc sĩ Đỗ Thị Ngọc Anh (8.5 IELTS, quản lý học thuật tại DOL English) phân tích.
Song song đó, NCS Như Quỳnh cho biết giáo viên ở DOL English phải có phát âm chuẩn vì trẻ nếu nói sai từ nhỏ sẽ rất khó sửa sau này.
Ngoài ra, nhằm mục đích tiết kiệm tối đa chi phí và thời gian cho phụ huynh lẫn trẻ nhỏ, chương trình được thiết kế tinh gọn, học phí phải chăng (dưới 3 triệu đồng/ tháng).
Nhờ phương pháp Linearthinking, bé Trần Đình Hoàng Phúc (10 tuổi) đạt 8.0 IELTS dù học trường tiểu học công lập - Ảnh: V.SAN
"Tôi có tìm hiểu và thấy phương pháp Linearthinking ở DOL English hiệu quả cao, nhiều học sinh tiểu học, cấp hai không chỉ đạt điểm tiếng Anh cao mà các em cũng đồng thời rất hứng thú mỗi khi học ngoại ngữ, đây là điều mà tôi nghĩ bất kì phụ huynh nào cũng mong muốn có. Chính vì vậy tôi đã quyết định để con gái theo học tại đây", TS Nguyên Lộc chia sẻ.
Nhiều học sinh tiểu học, cấp hai đạt thành tích cao sau khóa học ở DOL English - Ảnh: V.SAN.
Bé Phạm Vũ Thiên Di - 12 tuổi, học sinh lớp 6 trường THCS-THPT Trần Đại Nghĩa (TP.HCM) – cho biết sau thời gian học chương trình IELTS ở DOL English thì vốn tiếng Anh của em cải thiện rõ.
Nói về lý do học IELTS từ sớm, bé Thiên Di cho biết muốn tập trung học giỏi tiếng Anh sớm để từ đó có thể dành thời gian cải thiện các kỹ năng khác, nghe được nhiều loại nhạc, xem nhiều loại phim và đọc được nhiều sách, tiện lợi cho đi du lịch lẫn du học…