Chiều 30/5, tại căn nhà kết hợp kinh doanh quán ăn ở xã Phan Ngọc Hiển, ông Trần Văn Tâm, 55 tuổi, nguyên hiệu trưởng Trường THCS Tam Giang Tây, cho biết vẫn chưa hết xúc động sau khi nhận quyết định đình chỉ điều tra bị can.
Hai ngày trước, khi đang chơi thể thao gần nhà, ông nhận được cuộc gọi từ vợ báo cơ quan điều tra mời lên làm việc. Không biết trước nội dung buổi làm việc, sáng hôm sau, hai vợ chồng chạy xe máy hơn 80 km đến trụ sở công an.
Ông kể khi nhận quyết định đình chỉ điều tra bị can, cảm xúc đến quá nhanh khiến bản thân không nói nên lời. Phải một lúc sau ông mới bình tĩnh đọc lại toàn bộ hồ sơ. “Tôi cứ tưởng là mơ. Cảm giác như trút được gánh nặng đè nén suốt thời gian dài”, ông nói.
Tối cùng ngày, điện thoại của ông liên tục nhận được cuộc gọi từ đồng nghiệp, học trò, bạn bè và người quen ở nhiều địa phương. Nhiều người từng theo dõi vụ việc cũng gọi điện hỏi thăm, động viên sau khi biết tin.
Từ án tù 7 năm đến quyết định đình chỉ điều tra
Theo hồ sơ vụ án, tháng 7/2022, ông Tâm được bổ nhiệm làm Hiệu trưởng Trường THCS Tam Giang Tây, huyện Ngọc Hiển cũ, nay thuộc xã Tân Ân, tỉnh Cà Mau.
Năm học 2022-2023, thấy trường thiếu thiết bị phục vụ giảng dạy, ông họp Hội đồng sư phạm rồi mua vật tư, tự hàn và thuê thêm người gia công các sản phẩm như kệ hồ sơ, kệ tivi để đưa vào sử dụng.
Do không có hóa đơn đầu vào, hợp đồng mua bán đúng quy định, ông liên hệ một số doanh nghiệp mua hóa đơn khống nhằm hợp thức hóa thủ tục thanh toán.
Xử sơ thẩm hồi tháng 2, tòa xác định chi phí vật tư và nhân công thực tế thấp hơn số tiền được thanh toán theo hóa đơn; phần chênh lệch khoảng 10,7 triệu đồng được xác định là tiền tham ô.
Ông Tâm bị tuyên phạt 7 năm tù, cấm đảm nhiệm chức vụ trong hai năm sau khi chấp hành xong án phạt và buộc nộp lại hơn 10,7 triệu đồng. Sau đó, ông kháng cáo.
Đến ngày 6/5, TAND tỉnh Cà Mau xử phúc thẩm, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để điều tra lại. Ba tháng sau, ông được thay thế biện pháp tạm giam bằng bảo lĩnh.
Theo kết luận điều tra mới nhất của Công an tỉnh Cà Mau, ông Tâm có hành vi lợi dụng chức vụ trong quá trình mua sắm thiết bị cho trường học, sử dụng hóa đơn không đúng quy định và quyết toán hơn 13 triệu đồng từ các nguồn kinh phí của trường.
Cơ quan điều tra xác định ông chiếm đoạt hơn 6,1 triệu đồng và thanh toán sai quy định gần 6,9 triệu đồng.
Nhà chức trách nhận định hành vi của ông đủ yếu tố cấu thành tội Tham ô tài sản. Tuy nhiên, do số tiền không lớn, bị can đã tự nguyện khắc phục toàn bộ hậu quả; các sản phẩm được mua sắm, chế tạo đều phục vụ hoạt động của trường và có giá trị thực tế cao hơn số tiền bỏ ra.
Ngoài ra, ông có nhiều thành tích trong công tác, nhân thân tốt và không còn nguy hiểm cho xã hội nên được đình chỉ điều tra vụ án, đình chỉ điều tra bị can.
‘Có lúc tôi nhìn lại chính mình’
Ông Tâm cho biết khoảng thời gian từ khi bị tạm giam vào tháng 8/2024 đến nay khiến ông thay đổi nhiều suy nghĩ.
“Tôi có rất nhiều thời gian để nhìn lại mọi việc, nhìn lại chính mình”, ông nói.
Theo ông, việc tự mua vật tư, thuê người gia công thiết bị xuất phát từ mong muốn tiết kiệm kinh phí cho nhà trường và tạo ra các sản phẩm phục vụ giảng dạy với chất lượng tốt hơn.
Tuy nhiên, ông thừa nhận bản thân đã chủ quan trong quá trình thực hiện thủ tục tài chính, không tuân thủ đầy đủ quy định về chứng từ, hóa đơn nên dẫn đến sai phạm.
Ông cho biết khoản tiền hơn 6,1 triệu đồng chênh lệch từ việc tự mua vật liệu, thuê thợ làm thiết bị sau đó được sử dụng cho công việc chung của trường. Tuy nhiên, việc chi khoản tiền này không được thực hiện đầy đủ bằng văn bản và thông qua các cuộc họp theo quy định.
“Tôi thừa nhận mình đã sai nguyên tắc. Đây là bài học rất đắt giá cho bản thân và cũng là lời nhắc nhở đối với những người làm công tác quản lý”, ông nói.
Trong gần hai năm qua, điều khiến ông trăn trở nhất không phải công việc hay chức vụ mà là gia đình, đặc biệt là hai người con trai.
Ông cho biết luôn động viên các con nhìn về phía trước, xem khó khăn là thử thách để vượt qua. Hiện con trai lớn của ông đã tốt nghiệp ngành công nghệ tự động và làm việc tại TP HCM, còn người con út đang học năm cuối ngành quản lý nhà hàng.
Những tháng được tại ngoại, ông chủ yếu phụ vợ quản lý quán ăn, sửa chữa đồ đạc trong nhà và hỗ trợ công việc tại trung tâm bồi dưỡng văn hóa của gia đình chuẩn bị tuyển sinh.
Sau hơn 32 năm làm việc trong ngành giáo dục, ông nói vẫn dành nhiều tình cảm cho nghề dạy học. Tuy nhiên, việc có tiếp tục giảng dạy hay không sẽ phụ thuộc vào quy định và hướng dẫn của cơ quan chức năng.
“Những gì đã xảy ra là một phần cuộc đời. Tôi xem đó là bài học để sống cẩn trọng hơn và tiếp tục cố gắng trong chặng đường phía trước”, ông nói.
Ngày 20/5, Tòa phúc thẩm TAND Tối cao tại Hà Nội mở phiên xét xử phúc thẩm vụ án đưa, nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế và một số đơn vị liên quan.
Sau khi HĐXX công bố bản án sơ thẩm, bị cáo Nguyễn Thanh Phong, cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, cho biết đã nộp khắc phục toàn bộ số tiền bị quy kết hưởng lợi cá nhân, theo cáo buộc ở bản án sơ thẩm.
Bên cạnh đó, ông Phong khai còn nộp thêm 70 triệu đồng để khắc phục hậu quả vụ án cho bị cáo Đinh Cao Cường (cựu chuyên viên Cục An toàn thực phẩm), với lý do điều kiện gia đình của Cường rất khó khăn.
Cùng vụ án, bị cáo Trần Việt Nga, cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, cũng nộp thêm hơn 1,9 tỷ đồng. Bà Nga đồng thời cung cấp thêm một số tài liệu mới liên quan đến thành tích, khen thưởng, hoạt động thiện nguyện để đề nghị tòa phúc thẩm xem xét giảm nhẹ hình phạt.
Đến 15h10, chủ tọa vẫn đang kiểm tra lại những tài liệu mới được các bị cáo nộp làm căn cứ kháng cáo bản án sơ thẩm.
Phiên tòa được mở để xem xét kháng cáo của 34 bị cáo. Trong đó, hai cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm là Nguyễn Thanh Phong và Trần Việt Nga cùng kháng cáo xin giảm nhẹ trách nhiệm hình sự. Các bị cáo còn lại xin giảm nhẹ hình phạt hoặc xin được hưởng án treo.
Trước đó, tại phiên sơ thẩm hồi tháng 1, TAND TP Hà Nội tuyên phạt bị cáo Nguyễn Thanh Phong 20 năm tù, bị cáo Trần Việt Nga 15 năm tù, cùng về tội Nhận hối lộ.
Hai cựu Phó Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm là Nguyễn Hùng Long và Đỗ Hữu Tuấn lần lượt bị tuyên 12 năm tù và 7 năm tù. Một số cán bộ, chuyên viên cấp dưới thuộc Cục An toàn thực phẩm cũng bị tuyên án về cùng tội danh.
Theo bản án sơ thẩm, trong giai đoạn 2018-2025, một số lãnh đạo, chuyên viên, cán bộ thuộc Cục An toàn thực phẩm đã lợi dụng nhiệm vụ, quyền hạn trong quá trình giải quyết hồ sơ cho doanh nghiệp, cá nhân.
Các bị cáo bị xác định đã nhận tiền để thẩm định, cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm; giấy xác nhận nội dung quảng cáo; thẩm định, hậu kiểm và cấp giấy chứng nhận GMP.
Cơ quan tố tụng xác định tổng số tiền các bị cáo trong vụ án nhận hối lộ là hơn 94 tỷ đồng. Trong đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong hưởng lợi cá nhân 43,9 tỷ đồng; bị cáo Trần Việt Nga hưởng lợi hơn 8,1 tỷ đồng.
Ngoài nhóm bị cáo bị tuyên phạm tội Nhận hối lộ, cấp sơ thẩm cũng tuyên án đối với nhiều bị cáo là đại diện doanh nghiệp, cá nhân về tội Đưa hối lộ.
Tại phiên phúc thẩm, các bị cáo đưa ra nhiều tình tiết mới, trong đó có việc nộp thêm tiền khắc phục hậu quả, bổ sung tài liệu về nhân thân, thành tích, hoàn cảnh gia đình để đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt.
Phiên tòa phúc thẩm dự kiến diễn ra trong 3 ngày, từ 20 đến 22/5.
Ngày 8-5, đơn vị chức năng của Công an Hà Nội bắt giữ một nghi phạm liên quan vụ lái xe ôm đe dọa, nghi cưỡng đoạt 700.000 đồng của một cặp vợ chồng.
Hiện cơ quan công an đang lấy lời khai và làm rõ các tình tiết liên quan.
Trước đó mạng xã hội lan truyền đoạn clip cho rằng một cặp vợ chồng tới bến xe Mỹ Đình để bắt xe khách về Lai Châu.
Tuy nhiên họ bị một số xe ôm ngăn cản vào bến, rồi chở đến địa điểm đón trả khách gần Khu công nghiệp Bắc Thăng Long (Hà Nội).
Sau đó tài xế yêu cầu trả 700.000 đồng tiền xe. Khi nạn nhân phản ứng vì cho rằng giá quá cao, người này đã rút vật nhọn đe dọa và cầm tiền rời đi.
Ngay trong đêm 7-5, Công an xã Thiên Lộc (Hà Nội) đã phối hợp với các đơn vị chức năng của Công an thành phố Hà Nội khẩn trương vào cuộc xác minh, làm rõ. Đơn vị sẽ thông tin khi có kết quả điều tra.
Theo khảo sát của Tuổi Trẻ Online, đoạn đường trên dài khoảng 12km. Mức giá trên các ứng dụng gọi xe phổ biến cho xe máy khoảng 73.000 - 81.000 đồng.
Ngày 1/6, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP HCM cho biết đã khởi tố 8 bị can để điều tra các hành vi Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ, Giả mạo trong công tác, Làm giả và Sử dụng con dấu, tài liệu giả của cơ quan, tổ chức.
Trong số này có Nguyễn Văn Xuân (44 tuổi) và Phùng Bá Thắng (37 tuổi), cùng công tác tại Hạt Kiểm lâm liên xã khu vực 5, Chi cục Kiểm lâm TP Đà Nẵng; Mạc Đỗ Kiên (43 tuổi), cán bộ Hạt Kiểm lâm khu vực II, TP Hải Phòng bị khởi tố về hành vi Nhận hối lộ và Giả mạo trong công tác.
Tại TP HCM, ông Nguyễn Văn Lời, 48 tuổi, Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Vũng Tàu, đã bị khởi tố trước đó để điều tra hành vi Môi giới hối lộ.
Vụ án được làm rõ từ cuộc kiểm tra tiệm chim cảnh của Trương Thị Kim Hà (48 tuổi) ở Vũng Tàu hồi đầu tháng 5. Trước thời điểm đoàn kiểm tra xuất hiện, toàn bộ đàn chim trong cửa hàng đã được di chuyển khỏi hiện trường.
Kiểm tra kho chứa cách cửa hàng khoảng 20 m, lực lượng chức năng phát hiện 430 cá thể chim và 3 cá thể bò sát không rõ nguồn gốc. Trong đó có 73 cá thể thuộc danh mục động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm nhóm IIB.
Toàn bộ số động vật được bàn giao cho cơ quan kiểm lâm để cứu hộ.
Cơ quan điều tra xác định Nguyễn Văn Lời (48 tuổi), khi đó là thành viên đoàn kiểm tra, đã tiết lộ thông tin cho Hà để đối phó với lực lượng chức năng.
Làm việc với cơ quan điều tra, bà Hà khai thu mua động vật hoang dã từ nhiều nguồn trôi nổi để kinh doanh kiếm lời. Để hợp thức hóa giấy tờ, bà ta tìm hiểu chủng loại động vật trên mạng, đồng thời chi tiền nhờ Lời hướng dẫn thủ tục cấp phép. Ngoài ra, bà kết nối với Nguyễn Hạnh Phúc (41 tuổi, ngụ Đăk Lăk) mua các bảng kê lâm sản khống.
Theo điều tra, Phúc tiếp tục liên hệ với các chủ tiệm chim gồm Phan Dương Khánh Ly, 34 tuổi, ở Đà Nẵng; Nguyễn Hồ Quang Nghĩa, 51 tuổi, ở Khánh Hòa; Nguyễn Văn Tam, 35 tuổi, ở Lâm Đồng và Vũ Thế Nam, 29 tuổi, ở Hải Phòng để thu gom hồ sơ nguồn gốc động vật.
Tại Đà Nẵng, Nguyễn Văn Xuân và Phùng Bá Thắng bị cáo buộc lập khống biên bản xác minh, ký xác nhận bảng kê lâm sản không đúng thực tế cho cơ sở của Phan Dương Khánh Ly. Tại Hải Phòng, Mạc Đỗ Kiên ký xác nhận hồ sơ nguồn gốc động vật trái quy định cho Vũ Thế Nam.
Sau khi có các giấy tờ được xác nhận, những người này bán lại cho Phúc, rồi tiếp tục chuyển cho Hà để hoàn thiện hồ sơ, nhằm hợp thức hóa nguồn gốc số động vật hoang dã nuôi nhốt trái phép.
Cơ quan điều tra cho rằng các cán bộ kiểm lâm đã nhận hối lộ, lập khống biên bản xác minh, xác nhận nguồn gốc lâm sản không đúng thực tế và ký xác nhận hồ sơ thiếu căn cứ pháp lý. Hành vi này làm sai lệch dữ liệu quản lý nhà nước, tạo điều kiện cho người vi phạm "rửa" nguồn gốc động vật hoang dã và che giấu hành vi phạm tội.
Nhà chức trách đồng thời khuyến cáo người dân chấp hành quy định về bảo vệ động vật hoang dã. Các hành vi săn bắt, nuôi nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép hoặc tiếp tay, bao che cho vi phạm đều có thể bị xử lý theo quy định pháp luật. Trường hợp đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự.