Bộ GD-ĐT vừa công bố dự thảo thông tư quy định về liên thông giữa các trình độ đào tạo (trung cấp, cao đẳng, đại học). Một nội dung trọng tâm được quy định trong dự thảo là việc thắt chặt các điều kiện quản lý, tuyển sinh và đào tạo đối với các khối ngành đặc thù, trong đó có lĩnh vực sức khỏe, đào tạo giáo viên và pháp luật.
Về nguyên tắc chung, dự thảo thông tư cho phép cơ sở giáo dục (sau đây gọi là các trường) được quyết định phương thức tuyển sinh liên thông nhưng phải công khai, minh bạch. Việc tuyển sinh liên thông phải bảo đảm đánh giá được khả năng đáp ứng chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo.
Để thu hút nhân lực cho các ngành trọng điểm quốc gia, dự thảo cho phép sự linh hoạt đặc thù đối với các ngành, lĩnh vực STEM, kỹ thuật, công nghệ và ngành trọng điểm quốc gia.
Theo đó, các trường được sử dụng chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia, chứng chỉ chuyên môn, kinh nghiệm nghề nghiệp hoặc kết quả đánh giá năng lực làm căn cứ xét tuyển, công nhận kết quả học tập hoặc xác định học phần bổ sung.
Khác với sự linh hoạt dành cho các khối ngành kỹ thuật hay kinh tế, dự thảo lại đặt ra những rào cản rất rõ ràng từ khâu đầu vào đối với các nhóm ngành có tác động trực tiếp đến an sinh xã hội. Cụ thể, khoản 3 điều 6 quy định: “Đối với chương trình đào tạo giáo viên, chương trình đào tạo thuộc lĩnh vực sức khỏe có yêu cầu cấp giấy phép hành nghề, lĩnh vực pháp luật và các ngành đào tạo đặc thù khác, việc tuyển sinh liên thông phải đáp ứng các điều kiện, ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào và yêu cầu chuyên môn theo quy định của pháp luật có liên quan”.
Tại khoản 3 điều 7 dự thảo cũng yêu cầu: “Đối với các ngành đào tạo giáo viên, sức khỏe, pháp luật, quốc phòng, an ninh và ngành đào tạo có điều kiện khác, việc tổ chức đào tạo liên thông phải bảo đảm chuẩn năng lực nghề nghiệp, yêu cầu thực hành, thực tập, điều kiện cấp chứng chỉ hành nghề hoặc giấy phép hành nghề theo quy định của pháp luật có liên quan”.
Dự thảo cũng đưa ra những quy định nhằm ngăn chặn việc dễ dãi trong công nhận kết quả học tập cũ ở hệ liên thông. Chẳng hạn, dự thảo đã thiết lập mức trần khống chế khối lượng học tập được chuyển đổi, miễn trừ: không vượt quá 50% khối lượng học tập tối thiểu của chương trình đối với trường hợp cùng nhóm ngành, nghề đào tạo; 35% đối với trường hợp khác nhóm ngành, nghề đào tạo và 25% đối với trường hợp khác lĩnh vực đào tạo.
Dự thảo cũng quán triệt nguyên tắc cơ sở giáo dục không được tổ chức chương trình đào tạo riêng làm thay đổi chuẩn đầu ra hoặc điều kiện tốt nghiệp đối với người học liên thông.
Đặc biệt, đối với các ngành đào tạo thuộc lĩnh vực sức khỏe có cấp giấy phép hành nghề, đào tạo giáo viên, pháp luật, quốc phòng, an ninh, cơ sở giáo dục phải xác định giới hạn công nhận kết quả học tập sao cho phù hợp với yêu cầu chuyên môn nhưng tuyệt đối không được vượt quá mức quy định trần nêu trên.
Với đặc thù của ngành y tế và sư phạm, dự thảo nhấn mạnh yếu tố thực hành. Quá trình tổ chức đào tạo liên thông các ngành này phải bảo đảm chuẩn năng lực nghề nghiệp, yêu cầu thực hành, thực tập, cũng như các điều kiện để cấp chứng chỉ hành nghề hoặc giấy phép hành nghề theo quy định pháp luật chuyên ngành.
Dự thảo thông tư trao quyền tự chủ cho các cơ sở GD-ĐT nhưng đi kèm với giám sát và trách nhiệm giải trình, yêu cầu mọi dữ liệu về công nhận kết quả học tập, chuyển đổi tín chỉ và học phần được miễn trừ phải được lưu trữ, cập nhật và sẵn sàng phục vụ thanh tra, kiểm định, kết nối với cơ sở dữ liệu giáo dục quốc gia. Các trường phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác và hợp pháp của việc công nhận kết quả học tập và chuyển đổi tín chỉ này.
Những ngày qua, sự việc 147 điểm 10 môn toán tốt nghiệp tại Trường THPT chuyên Tuyên Quang gây xôn xao dư luận.
Theo kết quả điều tra ban đầu, thư ký của điểm thi là Nguyễn Hà Duy - giáo viên Trường THPT chuyên Tuyên Quang - đã được bà Trần Thị Thu Hằng - Trưởng điểm thi - chỉ đạo vào phòng thi và trực tiếp hướng dẫn một số thí sinh làm bài thi môn toán.
Bộ GD-ĐT đã yêu cầu các sở rà soát, kiểm tra, xác minh, đánh giá nguyên nhân đối với các trường hợp có dấu hiệu bất thường (nếu có). Đồng thời kiến nghị các giải pháp nhằm tăng cường công tác tổ chức thi tốt nghiệp THPT trong thời gian tới.
TS Hoàng Ngọc Vinh - nguyên Vụ trưởng Vụ Giáo dục chuyên nghiệp (Bộ Giáo dục và Đào tạo) - cho rằng quy chế thi tốt nghiệp THPT hiện nay được đánh giá là rất chặt chẽ, tuy nhiên nếu có sự can thiệp của con người khi thực thi thì vẫn còn tồn tại những lỗ hổng.
Theo ông Vinh, việc quy chế không cấm thư ký điểm thi làm nhiệm vụ tại điểm thi có học sinh lớp 12 của trường mình dự thi sẽ tạo kẽ hở trong gian lận thi cử.
Đặc biệt sự vắng bóng của giảng viên đại học trực tiếp coi thi là một thiếu sót lớn, làm mất đi một lực lượng kiểm soát độc lập đối với công tác tổ chức thi tại địa phương, thiếu yếu tố phá vỡ các mạng lưới quen biết và tâm lý "sân nhà" vốn dễ nảy sinh tiêu cực.
Bên cạnh đó, thiếu quy định về xử lý rủi ro khách quan, quy chế chưa nêu rõ những trường hợp được tổ chức thi lại.
Với mã đề bài trắc nghiệm, ông Vinh cho rằng việc chỉ có 2 mã đề gốc để trộn lên 24 và 48 mã đề là rất ít, dẫn đến việc thí sinh vẫn có thể chép bài, hỗ trợ nhau làm bài nếu việc coi thi lơi lỏng. Do đó việc có một ngân hàng đề thi phong phú là cần thiết. Từ nhiều mã đề gốc sẽ được trộn lại, thêm hàng rào trong gian lận thi cử.
Để đảm bảo chất lượng, công bằng và ngăn chặn gian lận thi cử, ông Vinh kiến nghị cần có quy định cụ thể chuẩn năng lực cụ thể cho từng vị trí làm thi như: người ra đề, người phản biện, giám thị coi thi, giám thị chấm thi, người quản trị thi.
Phải quản trị thi theo hướng quản trị dữ liệu, để chủ động phát hiện những sự gian lận từ kết quả thi. Xây dựng kênh phản ánh trực tiếp về gian lận thi cử trong kỳ thi như: lập đường dây nóng hoặc email gửi thẳng về Bộ GD-ĐT và Bộ Công an để thí sinh có thể tố cáo tiêu cực.
Cuối cùng, ông Vinh nhấn mạnh nếu được lắp camera không kết nối mạng trong phòng thi là tốt, sẽ có thêm sự giám sát khi xảy ra sự cố. Nhưng yếu tố quan trọng nhất vẫn là nhân cách và sự tự giác của những người tham gia kỳ thi (giám thị và thí sinh) để đảm bảo tính công bằng thực sự.
TS Lê Viết Khuyến - nguyên Phó vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo - nhấn mạnh sau mỗi vụ việc gian lận thi cử, việc thanh tra, kiểm tra hay bổ sung quy định chỉ giúp hạn chế rủi ro ở từng khâu.
Trong khi đó gốc rễ của vấn đề nằm ở chỗ hệ thống khảo thí của chúng ta vẫn còn phụ thuộc khá nhiều vào yếu tố con người. Mà ở đâu sự can thiệp của con người còn lớn thì ở đó vẫn luôn tồn tại nguy cơ phát sinh tiêu cực.
Theo ông Khuyến, để giải quyết vấn đề tận gốc, phải thay đổi tư duy tổ chức kỳ thi. Nền tảng của một kỳ thi hiện đại là phải có ngân hàng đề thi chuẩn hóa.
Hiện nay một số kỳ thi đánh giá năng lực ở Việt Nam đã được tổ chức trên máy tính và cho thấy hiệu quả tích cực. Điều đó chứng minh Việt Nam hoàn toàn có thể từng bước mở rộng mô hình này khi điều kiện hạ tầng cho phép.
Ưu điểm lớn nhất của thi trên máy tính không chỉ nằm ở tốc độ chấm thi hay trả kết quả nhanh, mà còn là toàn bộ quy trình - từ lựa chọn đề thi, quản lý dữ liệu đến chấm điểm - đều được chuẩn hóa. Đề thi được lấy ngẫu nhiên từ ngân hàng câu hỏi, bài làm được hệ thống xử lý theo cùng một tiêu chuẩn, kết quả gần như không chịu tác động của yếu tố chủ quan.
"Khi những khâu dễ phát sinh tiêu cực được tự động hóa, người làm công tác tổ chức thi sẽ tập trung vào nhiệm vụ giám sát, hỗ trợ kỹ thuật và bảo đảm kỳ thi diễn ra đúng quy trình. Đó mới là giá trị lớn nhất của chuyển đổi số trong công tác khảo thí.
Theo tôi, đây là con đường mà giáo dục Việt Nam sớm hay muộn cũng phải đi nếu muốn xây dựng một kỳ thi quốc gia có độ tin cậy cao và đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế", ông Khuyến nói.
Trong 2 ngày 14 và 15.5, Cục Sở hữu trí tuệ, Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội, Trường ĐH Xây dựng Hà Nội, phối hợp cùng Công ty Cổ phần truyền thông Trường Thành tổ chức khóa học chuyên sâu với chủ đề "Sở hữu trí tuệ - Công cụ hữu hiệu thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong hoạt động nghiên cứu và thương mại hóa kết quả nghiên cứu". Hoạt động nhằm thúc đẩy hoạt động đổi mới sáng tạo và hỗ trợ các nhà khoa học, giảng viên tối ưu hóa hoạt động nghiên cứu và xác lập quyền sở hữu trí tuệ.
Trong bối cảnh hội nhập và phát triển nền kinh tế tri thức, hoạt động nghiên cứu khoa học tại các trường ĐH không chỉ dừng lại ở các bài báo học thuật hay đề tài nghiệm thu, mà cần hướng tới việc giải quyết các bài toán thực tiễn của doanh nghiệp và xã hội. Tuy nhiên, làm thế nào để những sản phẩm nghiên cứu khoa học có thể trở thành tài sản trí tuệ?
Đó chính là những kiến thức liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ, đặc biệt là kỹ năng xác lập quyền cho kết quả nghiên cứu của mình. Kỹ năng này chính là chìa khóa giúp cho nhiều giải pháp kỹ thuật, sáng chế tiềm năng phục vụ công cuộc phát triển kinh tế - xã hội.
Nhận thức rõ được tầm quan trọng của sở hữu trí tuệ, chương trình tập huấn được tổ chức nhằm trang bị cho đội ngũ giảng viên, nhà khoa học kiến thức tổng quan, căn cứ phát sinh và xác lập quyền sở hữu trí tuệ, chủ sở hữu và nghĩa vụ của chủ sở hữu, kỹ năng quản trị tài sản trí tuệ, kỹ năng tra cứu thông tin sáng chế và cách viết mô tả sáng chế. Sự kiện được kỳ vọng giúp các tác giả bảo vệ tối đa thành quả của mình, đồng thời tạo cơ sở pháp lý vững chắc để xác lập quyền sở hữu trí tuệ, từ đó đẩy mạnh xúc tiến thương mại hóa, chuyển giao công nghệ thành công.
Khóa tập huấn diễn ra tại Trường ĐH Xây dựng Hà Nội - nơi có nhiều hoạt động nghiên cứu, tiềm năng gia tăng số lượng đơn đăng ký sáng chế và các sáng chế hữu ích giải quyết được những vấn đề mà xã hội đang rất cần hiện nay. Khóa tập huấn được thiết kế bài bản với sự hỗ trợ từ nền tảng Ipedu.vn của Viện Đào tạo và Phát triển tài sản trí tuệ, đầy đủ các kiến thức từ lý thuyết đến các kỹ năng thực hành chuyên sâu.
Sự kiện tập huấn về sở hữu trí tuệ cho nhà khoa học, giảng viên càng có ý nghĩa đặc biệt trong bối cảnh Nghị quyết số 57-NQ/TW được ban hành ngày 22.12.2024 của Bộ Chính trị nhấn mạnh ưu tiên chiến lược phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đặc biệt, việc giáo dục sở hữu trí tuệ trong nhà trường từ các cấp phổ thông, ĐH cho đến cộng đồng doanh nghiệp, doanh nghiệp khởi nghiệp chính là những bước đi quan trọng trong quá trình hiện thực hóa Nghị quyết số 57.
"Ngoài công khai thực đơn, định lượng món ăn, yêu cầu các trường phải rà soát, đánh giá lại nhà cung cấp thực phẩm, nguyên liệu cho bữa ăn; kiểm tra hồ sơ pháp lý và các giấy tờ về an toàn thực phẩm; kiểm soát chặt khâu nhận nguyên liệu, không nhận thực phẩm không rõ nguồn gốc, có dấu hiệu hư hỏng hoặc không đúng hợp đồng", theo thông tin từ Sở GD&ĐT Hà Nội.
Cũng tại hướng dẫn do Sở GD&ĐT Hà Nội đưa ra ngày 31/3, yêu cầu các trường chỉ được tiếp tục ký kết, sử dụng dịch vụ nếu nhà cung cấp đáp ứng đầy đủ quy định.
Sở đề nghị các địa phương đảm bảo an toàn của bữa ăn bán trú, kiểm tra và xác minh nhà cung cấp, nguồn gốc của nguyên liệu; chủ động cảnh báo nguy cơ, điều tra và xử lý nếu xảy ra sự cố an toàn thực phẩm.
Như Dân trí phản ánh trước đó, ngày 29/3, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã khởi tố 8 bị can trong đường dây giết mổ, tiêu thụ lợn mắc dịch tả lợn châu Phi, xảy ra tại Hà Nội và một số địa phương liên quan.
Trong số các bị can, 4 người bị khởi tố về tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
Cụ thể các đối tượng gồm: Nguyễn Thị Hiền (31 tuổi, trú tại Ngọc Hồi, Hà Nội), Đỗ Văn Thanh (43 tuổi, trú tại Đại Bình, Phú Thọ), Nguyễn Thị Bình (53 tuổi, trú tại Hồng Vân, Hà Nội) và Nguyễn Văn Thành (55 tuổi, trú tại Hồng Vân, Hà Nội), Giám đốc Công ty TNHH thực phẩm Cường Phát.
Từ đầu năm 2026 đến nay, nhóm này bị xác định đã tiêu thụ khoảng 3.600 con lợn mắc dịch bệnh, tương đương gần 300 tấn thịt.
Số thịt này được đưa vào các chợ đầu mối, chợ dân sinh và bán cho Công ty TNHH thực phẩm Cường Phát. Công ty này sau đó cung cấp thực phẩm cho một số trường học trên địa bàn Hà Nội.
Thông tin phản ánh từ phụ huynh học sinh, nhiều trường tiểu học trên địa bàn Hà Nội đã phát đi thông báo khẳng định chưa từng ký kết hợp đồng và cũng chưa từng sử dụng bất kỳ sản phẩm nào của công ty cung cấp thịt lợn bẩn nhiễm tả lợn châu Phi vừa bị khởi tố.
Đó là các trường: Tiểu học Trần Đăng Ninh (phường Hà Đông), Marie Curie (cả 3 cơ sở ở Từ Liêm, Hà Đông, Long Biên), M.V Lomonoxop Mỹ Đình (phường Từ Liêm)...
