Sáng 3.6.2026, tại Hà Nội, Viện Triết học – Viện Nghiên cứu con người, gia đình và giới (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) cùng gia đình đã tổ chức trang trọng lễ kỷ niệm 100 năm ngày sinh cố GS Lê Thi (3.6.1926 – 28.8.2020). Đồng thời, tại lễ kỷ niệm cũng đã ra mắt cuốn hồi ký Mẹ tôi – Người phụ nữ kéo cờ Tổ quốc do TS Lê Minh Quốc biên soạn.
Từ một cô tiểu thư Việt Minh, tên thật là Dương Thị Thoa – con gái GS Dương Quảng Hàm (1898 – 1946) – Hiệu trưởng Trường trung học Chu Văn An, Lê Thi được chọn đại diện nữ sinh thủ đô Hà Nội cùng Đàm Thị Loan – nữ chiến sĩ Giải phóng quân từ Việt Bắc về – kéo cờ đỏ sao vàng trong Ngày Độc lập.
Sau 10 năm làm cán bộ phụ nữ vận động phong trào, từ tháng 12.1961, bà Lê Thi chuyển về công tác tại Ban Triết học thuộc Ủy ban Khoa học Nhà nước (nay là Viện Triết học – Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), là tổ trưởng nghiên cứu những vấn đề duy vật lịch sử.
Trong 27 năm công tác tại Viện Triết học (1961 – 1988), bà đã đảm nhiệm các chức vụ: Phó viện trưởng, quyền Viện trưởng rồi Viện trưởng Viện Triết học kiêm Tổng biên tập Tạp chí Triết học.
Tự nhận xét thời gian làm việc tại cơ quan này, giáo sư Lê Thi từng cho biết: “Nghiên cứu triết học có nhiều khó khăn, nghiên cứu về duy vật lịch sử lại đòi hỏi những yêu cầu riêng phức tạp hơn, tôi lại phải đảm nhiệm nhiều công tác quản lý khoa học, hành chính sự vụ nặng nề. Nhưng với lòng yêu khoa học, tôi quyết tâm hết sức tranh thủ thời gian, sắp xếp công việc khoa học để có thể hoàn thành một số công trình nghiên cứu về duy vật lịch sử, làm một số báo cáo khoa học, đặc biệt là thời điểm năm 1981 để phục vụ chuẩn bị Đại hội V của Đảng, chú ý đi vào một số chuyên đề mình có điều kiện tích lũy tư liệu, đã có vốn lý luận”.
PGS-TS Nguyễn Tài Đông, Viện trưởng Viện Triết học đã chia sẻ: Năm 1992, bà Lê Thi được phong học hàm giáo sư triết học. Bà là nữ giáo sư triết học đầu tiên ở Việt Nam.
Tại lễ kỷ niệm, các nhà khoa học đã ghi nhận, với tầm nhìn khoa học, tinh thần tiên phong, năm 1987 bà Lê Thi tham gia xây dựng và phát triển Trung tâm Nghiên cứu khoa học về gia đình và phụ nữ (nay là Viện Nghiên cứu con người, gia đình và giới).
Trước đó, với kinh nghiệm của cán bộ phụ vận, tham gia Ban Chấp hành Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam 2 khóa (1974 – 1987), bà suy nghĩ: “Ở Việt Nam đã đến lúc các vấn đề phụ nữ cần được nghiên cứu trên cơ sở khoa học thì mới giúp ích nhiều cho công tác vận động phụ nữ đông đảo”.
Viện trưởng Viện Triết học Lê Thi đã bắt đầu thực hiện các đề tài nghiên cứu về phụ nữ – lao động – việc làm cùng các đồng nghiệp nữ tại cơ quan. Ý tưởng của bà Lê Thi được nguyên Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Phó chủ tịch Hội đồng Nhà nước Nguyễn Thị Định và Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học xã hội ủng hộ tích cực.
Thời điểm đó, thành lập một cơ quan khoa học về phụ nữ ở Việt Nam còn là chuyện mới lạ, bà vấp phải nhiều ý kiến phản bác và chế giễu. Tháng 3.1987, Trung tâm Nghiên cứu khoa học về phụ nữ chính thức ra mắt.
Thời gian 10 năm đứng đầu, GS Lê Thi quan tâm đào tạo đội ngũ chuyên gia giỏi vừa có chuyên môn sâu về ngành khoa học (tâm lý, xã hội học, kinh tế, luật học…) – điều cần thiết cho công việc nghiên cứu về phụ nữ – vừa được đào tạo về lý luận giới. Trong 3 năm 1993 đến 1995, bà làm chủ nhiệm đề tài cấp nhà nước KX0709: “Vai trò gia đình trong sự hình thành và phát triển nhân cách con người Việt Nam”. Đề tài được Nhà xuất bản Phụ nữ in năm 1997, Nhà xuất bản Thế giới dịch ra tiếng Anh và được GS Lê Thi tự đánh giá: “Đó là một cuốn sách tôi rất tâm đắc”.
Năm 2020, GS Lê Thi qua đời. Trong điếu văn, TS Đặng Xuân Thanh, Phó chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã ghi nhận sự nghiệp khoa học hơn nửa thế kỷ của bà: “Những thành tựu nghiên cứu của giáo sư, ngoài đóng góp vào giải quyết các vấn đề lý luận chung, lý luận về thời kỳ quá độ xây dựng Chủ nghĩa xã hội ở nước ta, triển khai thực hiện các nội dung nghị quyết đại hội Đảng các khóa, về những nhiệm vụ của khoa học xã hội trong các giai đoạn cách mạng… Các kết quả nghiên cứu không chỉ hình thành nên các luận điểm khoa học mà còn là cơ sở khoa học, kiến nghị những chủ trương, xây dựng chính sách của Đảng và Nhà nước về lĩnh vực gia đình và phụ nữ nhằm cải thiện đời sống, xây dựng gia đình, phát huy vai trò của phụ nữ và sự nghiệp bình đẳng giới. Kết quả đó cũng bao hàm nhiều kiến thức phổ cập về gia đình giúp cán bộ cơ sở và phụ nữ có thể đọc và áp dụng vào thực tiễn”.
Vụ tai nạn xảy ra vào sáng 29/5 trên quốc lộ 1, đoạn thuộc xã Lương Sơn, tỉnh Lâm Đồng.
Thời điểm trên, ông B.Đ.T.K. (SN 1977, trú tại TPHCM) điều khiển mô tô phân khối lớn chở con trai, lưu thông theo hướng Nam - Bắc. Đến đoạn đường cong thuộc Km1658+100, xe của ông K. đột ngột chuyển hướng, lao vào lề đường rồi tông trúng cây xanh.
Cú va chạm làm mô tô cùng 2 người trên xe văng về phía trước một quãng. Ông K. tử vong tại chỗ, người con trai bị thương nặng phải nhập viện cấp cứu
Nhận tin báo, Công an xã Lương Sơn có mặt tại hiện trường, phối hợp cùng các cơ quan chức năng điều tra vụ việc.
Thời điểm xảy ra tai nạn, ông K. chạy xe cùng một nhóm đi mô tô phân khối lớn.
5 bị cáo có đơn kháng cáo gồm: cựu thiếu tướng Nguyễn Duy Cường (cựu Hiệu trưởng Trường sĩ quan Không quân), cựu thiếu tướng Hoàng Viết Quang (cựu Phó cục trưởng Cục Tác chiến, Bộ Quốc phòng), Nguyễn Văn Hậu (cựu Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn), Nguyễn Thị Hằng (cựu Phó chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn), Trần Hữu Định (Giám đốc Công ty CP Đầu tư Nam Á).
Phiên tòa dự kiến được mở vào ngày 12.5, do thẩm phán, thượng tá Vũ Đức Việt làm chủ tọa.
Đáng chú ý, có đến 414 bị hại kháng cáo. Hàng trăm người trong số này đã mời luật sư để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho mình.
Tòa cũng triệu tập một số cá nhân, đơn vị với tư cách người liên quan, trong đó có Tập đoàn Phúc Sơn, đại diện Ngân hàng MB chi nhánh Bắc Sài Gòn, một đại gia có nhu cầu mua lại cổ phần Tập đoàn Phúc Sơn và thay bị cáo Hậu bồi thường cho các bị hại.
Bản án sơ thẩm xác định quá trình thực hiện dự án sân bay Nha Trang (cũ), các bị cáo thuộc Bộ Quốc phòng và UBND tỉnh Khánh Hòa đã làm trái trình tự thủ tục, bàn giao hơn 62 ha đất quốc phòng cho Tập đoàn Phúc Sơn.
Bị cáo Hậu biết rõ dự án chưa đảm bảo tính pháp lý nhưng vẫn ban hành chính sách, ký 983 hợp đồng "tiến trình thực hiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất" với 683 cá nhân, tổ chức, thu về hơn 7.000 tỉ đồng.
Hồi tháng 1, Tòa án quân sự Quân khu 5 tuyên phạt bị cáo Hậu 11 năm tù (tổng hợp với bản án khác là 30 năm tù). Hai cựu thiếu tướng Nguyễn Duy Cường và Hoàng Viết Quang cùng bị tuyên 2 năm 6 tháng tù về tội vi phạm các quy định về quản lý đất đai. Nhiều cựu lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa (cũ) cũng lãnh án tù.
Ngoài trách nhiệm hình sự, tòa sơ thẩm còn buộc bị cáo Hậu bồi thường hơn 7.000 tỉ đồng cho các nhà đầu tư - được xác định là bị hại. Tuy nhiên, hầu hết có đơn kháng cáo với nội dung "không muốn" làm bị hại.
Theo những người này, thời điểm ký kết hợp đồng với phía Phúc Sơn, họ tin tưởng tuyệt đối vào các văn bản của các cơ quan có thẩm quyền, không hề hay biết về sai phạm bị phát hiện sau này.
Họ còn cho rằng việc nộp tiền cho Tập đoàn Phúc Sơn thực chất là góp phần tạo nguồn lực tài chính để doanh nghiệp thực hiện dự án tại tỉnh Khánh Hòa. Doanh nghiệp sử dụng tiền này để thi công hạ tầng chứ không chiếm đoạt hay biến mất như một hành vi lừa đảo.
Do đó, các nhà đầu tư đề nghị tòa phúc thẩm buộc Tập đoàn Phúc Sơn tiếp tục hoàn thiện thủ tục pháp lý để triển khai dự án, bàn giao đất cho họ theo đúng nội dung hợp đồng.
Trường hợp bị cáo Hậu và cổ đông công ty chuyển nhượng cổ phần thì phải đảm bảo đối tác kế thừa và thực hiện đến cùng mọi nghĩa vụ cho đến khi chuyển nhượng, bàn giao sản phẩm bất động sản.
Mới đây nhất, UBND tỉnh Khánh Hòa có văn bản gửi Tòa án Quân sự Trung ương và Viện Kiểm sát quân sự Trung ương, đề nghị sớm xem xét, giải quyết vụ án nêu trên.
Theo đó, lãnh đạo UBND tỉnh đã chủ trì cuộc họp đối thoại với đại diện 9 khách hàng, cùng sự tham gia của các sở, ngành, địa phương và đại diện Tập đoàn Phúc Sơn.
Tại buổi đối thoại, các khách hàng đã gửi đơn kiến nghị, trình bày nhiều nội dung liên quan đến quyền lợi khi tham gia đầu tư vào dự án, bao gồm việc không đồng ý tư cách tố tụng là bị hại.
UBND tỉnh chuyển kiến nghị trên đến các cơ quan tiến hành tố tụng nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của các bên; đồng thời ổn định tình hình an ninh, trật tự tại địa phương.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn ký nghị quyết phê chuẩn nhân sự cho Hội đồng Dân tộc, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, Ủy ban Kinh tế và Tài chính, Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại cùng nhiều cơ quan khác.
Các phó chủ tịch Hội đồng Dân tộc gồm bà Cao Thị Xuân, bà Trần Thị Hoa Ry, ông Quàng Văn Hương và bà Đinh Thị Phương Lan.
Các phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp gồm ông Nguyễn Trường Giang, bà Nguyễn Phương Thủy, bà Trần Hồng Nguyên, ông Ngô Trung Thành, bà Mai Thị Phương Hoa và bà Nguyễn Thị Thủy.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng phê chuẩn nhiều đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Hội đồng Dân tộc và các ủy ban của Quốc hội khóa 16.
Tại Hội đồng Dân tộc, các đại biểu hoạt động chuyên trách gồm các ông Lê Nhật Thành, Tráng A Dương, Hoàng Văn Tuyên, bà Leo Thị Lịch và Ma Thị Thúy.
Tại Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, các đại biểu hoạt động chuyên trách gồm các ông Đồng Ngọc Ba, Đỗ Đức Hiển, Hoàng Minh Hiếu, Lê Thanh Hoàn, Bùi Mạnh Khoa, Nguyễn Công Long, Nguyễn Danh Tú, Nguyễn Duy Tiến, Nguyễn Hải Dũng, Trương Hồ Hải, và bà Trần Thị Kim Nhung, Đỗ Thị Việt Hà, Tống Thị Hạnh, Nguyễn Quỳnh Liên, Trương Thị Diệu Thúy, Nguyễn Thị Hồng Chương.
Ủy ban Kinh tế và Tài chính có đại biểu hoạt động chuyên trách gồm các ông Lê Hoàng Anh, Nguyễn Thành Công, Lê Minh Nam, Phạm Ngọc Lâm, Nguyễn Mạnh Hùng, Đinh Ngọc Minh, Nguyễn Hải Nam, Lê Trung Quân, Hoàng Quang Hàm, Nguyễn Thành Trung, Tạ Lê Thanh, Vũ Danh Hiệp, Trần Văn Thắng, Phan Đức Hiếu và bà Phạm Thị Hồng Yến.
Tại Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, các đại biểu hoạt động chuyên trách gồm ông Vũ Huy Khánh, Trịnh Xuân An, Trần Việt Anh, Phạm Phú Bình, Phạm Ngọc Hải, Võ Văn Hội, Phạm Đức Hoài, Nguyễn Trung Kiên, và bà Trần Thị Hồng An, Thái Quỳnh Mai Dung.
Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường có các đại biểu chuyên trách gồm ông Nguyễn Văn An, Nguyễn Ngọc Sơn, Vương Quốc Thắng, Lê Hoàng Hải, Lương Văn Anh, Ngô Sỹ Cường, Lê Trung Thành và bà Nguyễn Thị Kim Anh.
Ủy ban Công tác đại biểu có các đại biểu hoạt động chuyên trách gồm ông Bế Trung Anh, Nguyễn Hải Long, Dương Minh Tuấn, Hoàng Văn Nghĩa và bà Vũ Thị Lan Anh.
Ủy ban Dân nguyện và Giám sát có đại biểu hoạt động chuyên trách gồm các ông Trần Hoài Nam, Hoàng Nam Hải, Đỗ Khắc Hưởng, Nguyễn Ngọc Hùng và bà Lê Thị Thúy Sen.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng quyết nghị bổ nhiệm ông Hoàng Ngọc Phương, Thư ký Phó chủ tịch thường trực Quốc hội, giữ chức Trợ lý Phó chủ tịch thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến.
Ông Nguyễn Mạnh Cường, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội khóa 15, được bổ nhiệm giữ chức Trợ lý Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định.