Ăn trứng luộc bổ hơn trứng rán?

Giấc ngủ là yếu tố nền tảng đối với sức khỏe, song nhiều cuộc khám sức khỏe định kỳ hiện nay vẫn chưa chú trọng đúng mức đến các rối loạn liên quan đến giấc ngủ.

Theo một bài phân tích mới của các nhà khoa học thần kinh tại Đại học Northwestern (Mỹ), chứng ngưng thở khi ngủ hiện ảnh hưởng gần 1 tỉ người trên toàn thế giới nhưng vẫn thường xuyên không được chẩn đoán, đặc biệt ở phụ nữ và nhiều nhóm bệnh nhân khác.

Loại phổ biến nhất của căn bệnh này là ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ (OSA), xảy ra khi đường hô hấp bị tắc nghẽn lặp đi lặp lại trong lúc ngủ.

Người bệnh có thể ngáy to, đau đầu hoặc buồn ngủ ban ngày. Tuy nhiên, nhiều trường hợp gần như không nhận ra mình đã ngừng thở hàng chục, thậm chí hàng trăm lần mỗi đêm.

Các nhà nghiên cứu cho biết mỗi lần ngưng thở thường kéo dài khoảng 20 giây và có thể xảy ra hơn 100 lần trong một giờ ngủ, theo trang ScienceAlert ngày 8-5.

Việc thiếu oxy lặp đi lặp lại khiến huyết áp và nhịp tim tăng cao, gây áp lực lớn lên hệ tim mạch. Nếu không điều trị, bệnh có thể làm tăng nguy cơ cao huyết áp, suy tim, đột quỵ và nhiều bệnh thoái hóa thần kinh như Alzheimer.

Không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, chứng ngưng thở khi ngủ còn liên quan đến suy giảm chất lượng cuộc sống, tăng nguy cơ tai nạn giao thông và kéo theo chi phí y tế lớn cho cá nhân lẫn xã hội.

Tuy vậy, căn bệnh này vẫn thường bị xem nhẹ trong các lần khám định kỳ. Theo các chuyên gia, nguyên nhân một phần đến từ định kiến lâu nay rằng người mắc bệnh chủ yếu là nam giới lớn tuổi và béo phì.

Thực tế phụ nữ mắc chứng ngưng thở khi ngủ thường có biểu hiện khác như mất ngủ, đau đầu hoặc trầm cảm - những triệu chứng không được nhấn mạnh trong nhiều công cụ sàng lọc hiện nay.

Ngoài ra, nhiều tiêu chuẩn chẩn đoán và điều trị hiện nay được xây dựng chủ yếu từ nghiên cứu trên người da trắng.

Một số thiết bị đo oxy trong máu dùng để phát hiện bệnh cũng kém chính xác hơn ở người có màu da sẫm, khiến mức độ nghiêm trọng của bệnh có thể bị đánh giá thấp.

Trong 20 năm qua, việc điều trị chứng ngưng thở khi ngủ đã có nhiều tiến bộ. Phương pháp phổ biến nhất là sử dụng máy CPAP, thiết bị tạo luồng khí liên tục để giữ đường thở không bị xẹp xuống khi ngủ.

Ngoài ra còn có các thiết bị kích thích thần kinh cấy ghép, dụng cụ chỉnh hàm và các bài tập tăng cường cơ lưỡi, cổ họng.

Cuối năm 2024, Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) cũng phê duyệt thuốc tirzepatide để hỗ trợ điều trị bệnh thông qua giảm cân.

Bước đầu tiên để điều trị hiệu quả là nhận diện bệnh sớm.

Hiện nay, nhiều xét nghiệm giấc ngủ có thể thực hiện ngay tại nhà thay vì phải nhập viện qua đêm. Theo đó, chỉ cần chủ động trao đổi với bác sĩ về tình trạng ngáy ngủ, mệt mỏi kéo dài hay khó thở khi ngủ cũng có thể giúp mở ra cơ hội chẩn đoán và cải thiện sức khỏe lâu dài.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Dù là tương cà, sốt salad hay tương ớt, hầu như gia đình nào cũng sở hữu ít nhất một chai trong tủ lạnh. Thậm chí, không ít người "nghiện" gia vị, món gì cũng phải chấm mới thấy ngon. Tuy nhiên, bác sĩ thận học Hồng Vĩnh Tường (Đài Loan) giải thích, các loại nước sốt công nghiệp thường chứa 3 tác nhân gây hại cho thận:

Bác sĩ Hồng mới đây cũng đã đưa ra lời cảnh báo nghiêm trọng về 5 loại gia vị cực kỳ hại thận, trong đó có loại chỉ cần dùng một thìa đã tương đương lượng muối tiêu chuẩn cho 3 ngày.

Tương hột cay (Tương đậu bản)

Được coi là "lệnh triệu tập" đối với bệnh nhân thận. Cứ 100 g tương hột chứa tới 7.000 mg natri, tương đương 18 g muối. Chỉ cần ăn một thìa lớn, bạn đã nạp vào lượng muối gấp 3 lần nhu cầu của cơ thể trong một ngày. Ngoài ra, lượng phospho vô cơ cao trong tương hột chính là thủ phạm gây ngứa da, yếu cơ và buồn nôn.

Nước tương đặc (Xì dầu đặc)

Loại này còn "độc" hơn cả nước tương thông thường. Để tạo độ sệt và màu sắc bắt mắt, nhà sản xuất thường thêm vào lượng lớn tinh bột biến tính, màu caramel và muối, tạo áp lực khủng khiếp lên thận.

Tương cà (Ketchup)

Nhiều người bất ngờ khi tương cà đứng thứ 3 trong danh sách. Thực tế, tỷ lệ cà chua tươi trong sản phẩm này rất thấp, thay vào đó là đường và muối. Cứ 100 g tương cà có đến 30 g đường và 1.100 mg natri, dễ dẫn đến cao huyết áp và đường huyết.

Sốt sa tế

Thành phần chính từ cá khô, tôm khô, đậu phộng... vốn chứa nồng độ phospho và kali rất cao. Khi kết hợp với dầu mỡ và chất phụ gia, loại sốt này khiến nồng độ phospho trong máu mất kiểm soát sau khi ăn, đe dọa trực tiếp đến chức năng thận.

Sốt Salad (Mayonnaise)

Dù không có vị mặn nhưng đây là "sát thủ ẩn mình". Cứ 100 g sốt salad chứa gần 80 g dầu, cung cấp lượng calo khổng lồ làm cứng mạch máu. Hơn nữa, các chất nhũ hóa được thêm vào để tạo độ mịn đều phải đào thải qua thận, gây tổn thương gián tiếp.

Để món ăn vẫn đậm đà mà không gây hại, bác sĩ Hồng gợi ý 2 cách điều vị tự nhiên:

Sử dụng gia vị thảo mộc: Thay thế nước sốt bằng hành, gừng, tỏi, hành tây, ớt, húng quế, ngò rí hoặc hương thảo. Những nguyên liệu này vừa thơm ngon, vừa chứa chất chống oxy hóa giúp kháng viêm và bảo vệ thận.

Dùng vị chua thay vị mặn: Thêm nước cốt chanh hoặc giấm trắng khi nấu ăn. Vị chua giúp tăng tầng hương vị, đánh lừa bộ não khiến chúng ta cảm thấy món ăn tươi ngon hơn mà không cần nạp nhiều muối.

Đối với những người yêu thích món lẩu, Trung tâm An toàn Thực phẩm khuyến cáo nên kiểm tra kỹ hàm lượng calo và thành phần trên nhãn mác để lựa chọn loại nước chấm thanh đạm nhất, tránh gây áp lực lên hệ bài tiết.

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày 29/5, BS.CK2 Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, Trưởng khoa Cấp cứu, Bệnh viện Gia An 115, cho biết người bệnh sinh năm 1966 được đưa vào can thiệp khẩn sau khi xuất hiện cơn đau ngực dữ dội và ngã gục ngay trước cửa phòng mạch của ông vào tối hôm qua.

Theo bác sĩ Tuệ, người đàn ông tự chạy xe máy đến trong tình trạng mệt, đau ngực, sau đó bất ngờ khuỵu xuống. Với kinh nghiệm nhiều năm làm cấp cứu, ông lập tức nhận thấy đây có thể là tình huống nguy hiểm tính mạng.

Ngay tại phòng khám, bệnh nhân được trấn an, đo điện tim khẩn. Kết quả cho thấy người bệnh bị nhồi máu cơ tim tối cấp thành trước rộng, tình trạng có thể dẫn đến ngưng tim, đột tử bất cứ lúc nào nếu chậm xử trí.

May mắn, phòng khám luôn chuẩn bị sẵn các phương tiện cấp cứu như máy điện tim, monitor, oxy, thuốc giãn mạch vành, thuốc kháng kết tập tiểu cầu, kháng đông và statin - thói quen nghề nghiệp của bác sĩ cấp cứu. Bệnh nhân được dùng thuốc cấp cứu ngay tại chỗ tương tự quy trình tại khoa cấp cứu bệnh viện. Sau khi được xịt thuốc giãn mạch vành nitroglycerin, người đàn ông dần mở mắt, đáp ứng và có thể trò chuyện.

"Tỉnh lại, điều đầu tiên anh nhờ là gọi giúp hàng xóm vào đóng cửa nhà vì đau quá nên đi không kịp khóa cửa", bác sĩ Tuệ kể, cho biết bệnh nhân sống một mình, không vợ con, không người thân bên cạnh.

Bác sĩ đồng thời liên hệ đồng nghiệp tại Trung tâm Cấp cứu 115 chuyển người bệnh đến Bệnh viện Gia An 115 can thiệp mạch vành khẩn cấp. Bác sĩ Dương Duy Trang, Phó giám đốc kiêm Trưởng khoa Tim mạch bệnh viện, trực tiếp can thiệp cho bệnh nhân. Khi biết hoàn cảnh người đàn ông sống một mình, không có bảo hiểm y tế và kinh tế khó khăn, êkíp đã hỗ trợ miễn phí một số vật tư can thiệp.

Đến sáng nay, bệnh nhân tỉnh táo, sức khỏe cải thiện và liên tục gửi lời cảm ơn nhân viên y tế.

Nhồi máu cơ tim cấp là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến nhập viện và tử vong hiện nay trên thế giới cũng như tại Việt Nam. Nhiều bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp thường dễ tử vong ở những giờ đầu tiên trước khi vào đến bệnh viện vì các biến chứng liên quan đến rối loạn nhịp.

Dấu hiệu điển hình là đau thắt ngực kéo dài trên 20-30 phút, kèm khó thở, vã mồ hôi, buồn nôn hoặc mệt lả. Một số trường hợp không đau ngực rõ ràng mà chỉ thấy khó thở, đau thượng vị hoặc rối loạn tri giác.

Bác sĩ khuyến cáo khi xuất hiện các triệu chứng bất thường, người dân cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt vì "thời gian vàng" điều trị nằm ở những giờ đầu sau khởi phát. Người lớn tuổi, hút thuốc lá, tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, thừa cân béo phì hoặc có bệnh mạch vành là nhóm nguy cơ cao. Việc kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ đóng vai trò then chốt trong phòng tránh nhồi máu cơ tim.

"Nghề cấp cứu nhiều áp lực, nhưng đôi khi chỉ cần xử trí đúng và đủ trong những phút đầu là giữ lại được một mạng người", bác sĩ Tuệ chia sẻ.

Tin Gốc: Vnexpress