Trứng là thực phẩm quen thuộc của người tập luyện nhờ chứa protein hoàn chỉnh với đầy đủ 9 axit amin thiết yếu, hỗ trợ xây dựng và phục hồi cơ bắp. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết nên ăn trứng trước hay sau khi tập để tận dụng tối đa lợi ích. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, câu trả lời phụ thuộc vào thời gian tập, cường độ vận động và mục tiêu của mỗi người.
Ăn trứng trước khi tập giúp duy trì năng lượng
Ăn một bữa nhẹ chứa protein khoảng 1-3 giờ trước khi tập có thể giúp cơ thể duy trì năng lượng, giảm cảm giác đói và hạn chế phân hủy cơ trong quá trình vận động.
Theo Verywell Health, ăn protein trước khi tập cung cấp axit amin cho cơ bắp. Kết hợp với carbohydrate còn giúp duy trì nguồn năng lượng ổn định trong các buổi tập kéo dài hoặc cường độ cao.
Tuy nhiên, trứng chủ yếu chứa protein và chất béo, rất ít carbohydrate. Vì vậy, nếu tập gym, chạy bộ hoặc đạp xe trong thời gian dài, nên ăn trứng cùng bánh mì nguyên cám, yến mạch, khoai lang hoặc trái cây để đảm bảo đủ năng lượng.
Ăn trứng sau tập giúp phục hồi cơ bắp
Sau vận động, cơ bắp bước vào giai đoạn phục hồi và tái tạo. Đây là lúc cơ thể cần protein để sửa chữa các sợi cơ bị tổn thương và hỗ trợ phát triển khối cơ.
Theo Healthline, hầu hết người trưởng thành nên bổ sung khoảng 20-40 g protein sau tập để tối ưu quá trình tổng hợp protein cơ. Ăn 1-2 quả trứng có thể cung cấp khoảng 6-12 g protein chất lượng cao. Vì vậy, có thể kết hợp thêm sữa, sữa chua Hy Lạp hoặc thịt nạc nếu muốn đạt lượng protein khuyến nghị.
Các chuyên gia cũng khuyến cáo nên bổ sung carbohydrate cùng protein sau tập để phục hồi lượng glycogen đã tiêu hao. Những lựa chọn như trứng ăn kèm bánh mì nguyên cám, cơm, khoai lang hoặc trái cây đều phù hợp.
Không phải ai cũng cần ăn ngay sau khi tập
Nhiều người cho rằng phải ăn trứng ngay trong vòng 30 phút sau tập mới đạt hiệu quả tốt nhất. Tuy nhiên, trang Medical News Today chỉ ra nếu đã ăn một bữa cân đối khoảng 2-3 giờ trước khi tập, việc bổ sung protein ngay sau khi kết thúc buổi tập không còn quá cấp thiết. Điều quan trọng hơn là tổng lượng protein và năng lượng nạp vào trong cả ngày đáp ứng nhu cầu của cơ thể.
Ngược lại, nếu tập lúc bụng đói, vào sáng sớm hoặc buổi tập kéo dài, việc ăn sau tập sớm hơn giúp phục hồi tốt hơn.
Nên ăn trứng trước hay sau tập?
Theo các chuyên gia, không có thời điểm nào phù hợp với mọi người. Nếu cần năng lượng cho buổi tập kéo dài hoặc cường độ cao, có thể ăn trứng trước tập khoảng 1-3 giờ và kết hợp với thực phẩm giàu carbohydrate.
Nếu mục tiêu là phục hồi và tăng cơ bắp, ăn trứng sau tập luyện sẽ mang lại nhiều lợi ích hơn, đặc biệt khi kết hợp với carbohydrate và các nguồn protein khác nếu cần.
Với người tập nhẹ dưới một giờ và đã ăn đầy đủ trong ngày, thời điểm ăn trứng không quá quan trọng. Duy trì chế độ ăn cân đối, đảm bảo đủ protein mỗi ngày và kết hợp tập luyện đều đặn vẫn là yếu tố quyết định hiệu quả, hơn là chỉ tập trung vào việc ăn trứng trước hay sau buổi tập.
Cảm giác ngứa ngáy hay khó chịu ở mắt thường khiến nhiều người vô thức đưa tay lên dụi, song hành động này có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng, tổn thương giác mạc và thậm chí dẫn đến các bệnh lý nghiêm trọng ảnh hưởng lâu dài đến thị lực, theo trang ScienceAlert ngày 28-5.
Theo các bác sĩ chuyên khoa mắt, nguyên nhân phổ biến nhất gây ngứa mắt là viêm kết mạc dị ứng, chiếm gần 50% các trường hợp.
Tình trạng này xảy ra khi các chất gây dị ứng như phấn hoa, bụi hoặc lông động vật kích hoạt phản ứng viêm ở kết mạc. Người bệnh thường xuất hiện các triệu chứng như đỏ mắt, sưng, ngứa dữ dội hoặc nổi các nốt nhỏ ở mặt trong mí mắt.
Ngoài dị ứng, cảm giác cộm, khô hoặc như có dị vật trong mắt cũng có thể khiến người bệnh muốn dụi mắt. Đây thường là dấu hiệu của hội chứng khô mắt hoặc viêm bờ mi.
Một số trường hợp khác liên quan đến viêm da vùng mí mắt, khiến da quanh mắt bị kích ứng và ngứa ngáy.
Các chuyên gia cho biết một trong những hậu quả nghiêm trọng nhất của việc dụi mắt thường xuyên là bệnh keratoconus (giác mạc hình chóp). Sự thay đổi này gây loạn thị không đều, làm giảm chất lượng thị lực và khiến hình ảnh trở nên mờ hoặc méo mó.
Hiện nay, bệnh có thể được điều trị bằng kỹ thuật liên kết chéo giác mạc nhằm tăng cường độ bền của mô giác mạc và ngăn bệnh tiến triển. Tuy nhiên nhiều bệnh nhân vẫn cần sử dụng kính áp tròng chuyên biệt để nhìn rõ hơn, trong khi các trường hợp nặng có thể phải ghép giác mạc.
Dụi mắt mạnh còn có thể gây trầy xước giác mạc nếu móng tay vô tình chạm vào bề mặt mắt. Tình trạng này rất đau đớn và cần điều trị bằng thuốc kháng sinh để phòng ngừa nhiễm trùng.
Ngoài ra việc chà xát mắt cũng có thể làm vỡ các mạch máu nhỏ trên bề mặt nhãn cầu, gây xuất huyết kết mạc khiến mắt đỏ rực như bị bầm tím.
Các bác sĩ khuyến nghị thay vì dụi mắt, người bị ngứa hoặc kích ứng nên sử dụng nước mắt nhân tạo, chườm lạnh hoặc thuốc nhỏ mắt chống dị ứng phù hợp.
Việc hạn chế tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng và giữ vệ sinh tay sạch sẽ cũng giúp giảm nguy cơ viêm nhiễm. Nếu các triệu chứng kéo dài hoặc không cải thiện, người bệnh nên đến cơ sở chuyên khoa mắt để được thăm khám và điều trị kịp thời.
Ngày 21-5, Sở Y tế TP.HCM vừa có công văn khẩn yêu cầu toàn ngành y tế tăng cường giám sát, chủ động phòng chống nguy cơ xâm nhập bệnh do vi rút Ebola trên địa bàn thành phố.
Theo Sở Y tế, ngày 17-5, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) xác định đợt bùng phát bệnh do vi rút Ebola chủng Bundibugyo tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là tình trạng khẩn cấp y tế công cộng quốc tế.
Mặc dù WHO chưa khuyến cáo hạn chế đi lại hoặc áp dụng sàng lọc nhập cảnh diện rộng đối với các quốc gia không giáp vùng dịch, tuy nhiên nguy cơ dịch bệnh xâm nhập thông qua hoạt động đi lại quốc tế, đặc biệt tại địa bàn có cửa khẩu quốc tế, sân bay, cảng biển lớn như TP.HCM cần được chủ động kiểm soát từ sớm, từ xa, không để bị động, bất ngờ.
Sở Y tế yêu cầu Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) tăng cường giám sát tại cửa khẩu quốc tế, sân bay, cảng biển trên địa bàn TP.HCM; phối hợp với các đơn vị hàng không, hàng hải, cảng vụ, công an cửa khẩu và các đơn vị liên quan để thực hiện công tác kiểm dịch y ết quốc tế, phát hiện sớm người nhập cảnh có biểu hiện nghi ngờ hoặc có yếu tố dịch tễ liên quan vùng dịch.
HCDC cũng được giao cập nhật tình hình dịch bệnh hằng ngày, xây dựng nội dung truyền thông nguy cơ, tập huấn chuyên môn cho các đơn vị y tế và rà soát năng lực đáp ứng khẩn cấp như nhân lực, khu cách ly tạm thời, phương tiện phòng hộ cá nhân và hóa chất khử khuẩn.
Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM được yêu cầu sẵn sàng tiếp nhận, cách ly, điều trị các trường hợp nghi ngờ mắc Ebola; đồng thời phối hợp hội chẩn chuyên môn với các bệnh viện trước khi tiếp nhận người bệnh.
Các bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh công lập và ngoài công lập phải kích hoạt quy trình sàng lọc, phân luồng, cách ly tạm thời đối với người có triệu chứng nghi ngờ, đặc biệt là người từng đi đến hoặc lưu trú tại vùng dịch trong vòng 21 ngày trước khi khởi phát triệu chứng.
Cả gừng và nghệ đều chứa các hợp chất sinh học có khả năng ức chế phản ứng viêm trong cơ thể. Gừng giàu gingerol, trong khi nghệ chứa curcumin - hoạt chất được nghiên cứu nhiều về tác dụng chống viêm.
Gừng có thể giúp giảm viêm nhờ khả năng ức chế các chất trung gian gây viêm. Gừng có thể hỗ trợ giảm đau cơ, viêm khớp và các tình trạng viêm nhẹ, theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH).
Tiến sĩ Rupali Datta, chuyên gia dinh dưỡng ở Ấn Độ, cho biết gừng không chỉ giúp giảm viêm mà còn hỗ trợ tuần hoàn máu, từ đó góp phần giảm cảm giác đau và cứng cơ.
Một số nghiên cứu cũng ghi nhận việc bổ sung gừng có thể giúp giảm triệu chứng viêm ở người bị thoái hóa khớp, dù hiệu quả còn phụ thuộc liều lượng và thời gian sử dụng.
So với gừng, nghệ thường được đánh giá cao hơn về khả năng chống viêm nhờ hoạt chất curcumin. Curcumin có thể tác động đến nhiều con đường viêm khác nhau trong cơ thể, giúp giảm viêm hiệu quả hơn, theo Cleveland Clinic.
Chuyên gia dinh dưỡng Anju Sood (Ấn Độ) cho biết nghệ có thể hỗ trợ kiểm soát các tình trạng viêm mạn tính và bảo vệ tế bào khỏi tổn thương do stress oxy hóa.
Ngoài ra, một số nghiên cứu đăng trên tạp chí Heliyon cho thấy curcumin có thể giúp giảm các dấu ấn viêm trong cơ thể, dù vẫn cần thêm nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn.
Các hợp chất chống viêm từ thực phẩm như gừng và nghệ có thể góp phần giảm nguy cơ bệnh mạn tính nếu được sử dụng trong chế độ ăn lành mạnh.
Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh rằng hiệu quả chống viêm từ thực phẩm thường ở mức hỗ trợ, không thay thế thuốc điều trị trong các bệnh lý nghiêm trọng, theo Harvard Health Publishing.
Nếu mục tiêu là chống viêm, nghệ thường được đánh giá nhỉnh hơn nhờ tác động mạnh của curcumin. Tuy vậy, gừng vẫn là lựa chọn tốt để hỗ trợ giảm viêm nhẹ và cải thiện triệu chứng đau.
Trong thực tế, nhiều chuyên gia khuyến nghị có thể kết hợp cả hai trong chế độ ăn để tận dụng lợi ích của từng loại.
Cả gừng và nghệ đều có thể tương tác với một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc chống đông máu. Việc sử dụng liều cao dưới dạng thực phẩm chức năng cần có sự tư vấn của bác sĩ.
Cả gừng và nghệ đều có khả năng chống viêm, nhưng nghệ thường nổi bật hơn về hiệu quả. Dù vậy, lựa chọn phù hợp vẫn phụ thuộc vào mục đích sử dụng và tình trạng sức khỏe của mỗi người.
