Tin vào “detox”, lạm dụng thuốc và thực phẩm chức năng, hoặc chủ quan với rượu bia đều có thể khiến gan chịu thêm gánh nặng. Điều quan trọng hơn cả là duy trì lối sống khoa học và chủ động phòng bệnh, kể cả ở người trẻ.
Nhiều người lựa chọn uống nước ép thay cơm hoặc dùng thực phẩm chức năng với mong muốn “giải độc”, “làm sạch” gan. Tuy nhiên, những thói quen này nếu áp dụng sai cách có thể gây mất cân bằng dinh dưỡng, ảnh hưởng đến đường huyết, huyết áp và sức khỏe chung.
Theo bác sĩ Mai Phương Uyên, Viện Nghiên cứu và Tư vấn dinh dưỡng NERCI (TP.HCM), hiện nay chưa có bằng chứng khoa học đáng tin cậy chứng minh các chế độ “detox”, nhịn ăn kéo dài hay uống nước ép nhiều ngày có thể làm sạch hay thải độc gan.
Thực tế, gan vốn đã là cơ quan đảm nhiệm chức năng giải độc của cơ thể. Điều quan trọng nhất để bảo vệ gan là duy trì dinh dưỡng và lối sống lành mạnh – đây mới là những biện pháp đã được chứng minh giúp giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ, viêm gan và các biến chứng lâu dài.
Người dân cũng không nên tự ý sử dụng các sản phẩm quảng cáo là “mát gan”, “giải độc gan” hoặc các loại thảo dược không rõ nguồn gốc, vì một số sản phẩm có thể gây tổn thương gan.
Theo thạc sĩ – bác sĩ Phạm Thị Thu Hà, Khoa Khám bệnh, Bệnh viện đa khoa An Sinh (TP.HCM), thói quen uống rượu bia thường xuyên, dù với lượng không quá nhiều, nếu kéo dài vẫn có thể gây viêm gan, xơ gan và làm tăng nguy cơ ung thư gan.
Bên cạnh đó, việc tự ý dùng thuốc giảm đau, thuốc cảm, thực phẩm chức năng hoặc phối hợp nhiều loại thuốc mà không có chỉ định của bác sĩ cũng có thể gây tổn thương tế bào gan. Ngoài ra, thực phẩm bị nấm mốc, đặc biệt là ngũ cốc, đậu và các loại hạt bảo quản không đúng cách, có thể chứa độc tố aflatoxin – một chất gây hại cho gan.
Bác sĩ Phương Uyên cũng khuyến cáo nên hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ chiên rán nhiều dầu mỡ và món ăn nhiều đường tinh luyện. Chế độ ăn này làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ, viêm gan do rối loạn chuyển hóa và có thể thúc đẩy tiến triển thành xơ gan ở những người có yếu tố nguy cơ.
Hưởng ứng Ngày Thế giới Phòng chống Viêm gan 28.7, bác sĩ Thu Hà khuyên việc tiêm đầy đủ vắc xin viêm gan A và B là biện pháp phòng bệnh hiệu quả. Bên cạnh đó, không nên dùng chung kim tiêm hoặc các vật dụng cá nhân có thể dính máu, đồng thời quan hệ tình dục an toàn để giảm nguy cơ lây nhiễm.
“Người trẻ không nên chủ quan vì gan nhiễm mỡ và viêm gan virus đang có xu hướng “trẻ hóa”. Việc hạn chế thức khuya, giảm tiêu thụ đồ ăn nhanh, nước ngọt và rượu bia sẽ góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh. Người cao tuổi cần sử dụng thuốc đúng theo hướng dẫn của bác sĩ, tái khám định kỳ để theo dõi chức năng gan và kiểm soát các bệnh mạn tính đi kèm”, bác sĩ Thu Hà nói.
Về dinh dưỡng, bác sĩ Phương Uyên khuyên nên ưu tiên rau xanh, trái cây tươi, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, cá, thịt nạc, sữa ít béo cùng các chất béo tốt từ dầu ô liu, các loại hạt.
Uống đủ nước mỗi ngày cũng rất quan trọng. Đối với người trưởng thành không có chống chỉ định, việc uống cà phê không đường với lượng vừa phải cũng được nhiều nghiên cứu ghi nhận có liên quan đến giảm nguy cơ xơ gan và ung thư gan.
Sáng 1-6, đúng dịp Quốc tế Thiếu nhi, Bệnh viện Nhi Trung ương chính thức khánh thành và đưa vào hoạt động cơ sở 2 tại thôn Ngọc Than, xã Kiều Phú, Hà Nội.
Phát biểu tại buổi lễ, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh đây là công trình có ý nghĩa đặc biệt đối với sự nghiệp chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân, nhất là trẻ em.
Theo Bộ trưởng, việc đưa cơ sở 2 vào hoạt động được kỳ vọng góp phần giải quyết tình trạng quá tải tại các bệnh viện tuyến trung ương, giảm áp lực cho cơ sở chính của Bệnh viện Nhi Trung ương trong nội thành Hà Nội.
Đồng thời, dự án tạo điều kiện để trẻ em được tiếp cận các dịch vụ khám chữa bệnh trong môi trường thuận lợi, an toàn và chất lượng hơn.
Bộ trưởng Đào Hồng Lan yêu cầu Bệnh viện Nhi Trung ương bảo đảm chất lượng chuyên môn giữa hai cơ sở phải tương đương, thậm chí cơ sở 2 cần phát huy lợi thế về hạ tầng và trang thiết bị hiện đại để cung cấp dịch vụ tốt hơn cho người bệnh.
Bà cũng đề nghị bệnh viện tiếp tục rà soát, chuẩn hóa quy trình vận hành; bố trí đầy đủ nguồn nhân lực chất lượng cao; phát triển các chuyên khoa sâu về nhi khoa; tăng cường hội nhập quốc tế; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số và cải cách thủ tục hành chính.
GS.TS Trần Minh Điển, Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương, cho biết nhu cầu chăm sóc sức khỏe trẻ em ngày càng tăng, số lượng bệnh nhi đến khám và điều trị tại bệnh viện liên tục gia tăng trong nhiều năm qua.
Dù đã triển khai nhiều giải pháp mở rộng hoạt động, cải tiến quy trình và nâng cao năng lực tiếp nhận, tình trạng quá tải tại cơ sở chính vẫn là thách thức lớn.
Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, Chính phủ đã đầu tư xây dựng cơ sở 2 nhằm từng bước giảm tải cho cơ sở chính, mở rộng không gian phát triển của bệnh viện và giúp ngày càng nhiều trẻ em được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao.
Dự án được khởi công từ năm 2023 trên diện tích gần 6ha, với tổng mức đầu tư hơn 880 tỉ đồng.
Theo ông Điển, đến nay cơ sở 2 đã hoàn thành các hạng mục xây dựng, đáp ứng đầy đủ các điều kiện pháp lý và chuyên môn theo quy định để chính thức đi vào hoạt động.
"Cơ sở 2 được vận hành trong tổng thể hoạt động chung của Bệnh viện Nhi Trung ương. Bệnh viện đã chuẩn bị đầy đủ nguồn nhân lực, hệ thống quản lý, quy trình chuyên môn, kỹ thuật và các điều kiện bảo đảm chất lượng để cơ sở mới hoạt động hiệu quả ngay từ những ngày đầu tiên", ông Điển chia sẻ.
Trong giai đoạn đầu, cơ sở 2 tập trung triển khai các chuyên khoa có nhu cầu khám chữa bệnh lớn nhằm giảm tải cho cơ sở chính và mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ y tế cho người dân.
Bệnh viện có quy mô 300 giường bệnh nội trú, gồm 11 khoa lâm sàng cùng các đơn vị cận lâm sàng và chức năng cần thiết.
Mỗi ngày cơ sở này có thể tiếp nhận từ 1.000 - 1.500 lượt khám ngoại trú. Hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ cùng các trang thiết bị hiện đại được kỳ vọng sẽ nâng cao năng lực khám chữa bệnh, cấp cứu, hồi sức và điều trị chuyên sâu cho trẻ em.
Công ty TNHH một thành viên sản xuất và thương mại mỹ phẩm Nhật Việt (trụ sở tại TP HCM) chịu trách nhiệm sản xuất và phân phối loại mỹ phẩm này. Cơ quan chức năng yêu cầu doanh nghiệp phải khẩn trương rút lô hàng số 04 (sản xuất ngày 15/9/2023, hạn sử dụng 15/9/2028) khỏi thị trường và nộp báo cáo kết quả xử lý trước ngày 18/6. Đây là sản phẩm được bán nhiều tại các cơ sở và nền tảng thương mại điện tử, giá khoảng trên 40 nghìn đồng mỗi tuýp.
Trước đó, Trung tâm Kiểm nghiệm thuộc Sở Y tế tỉnh Thanh Hóa tiến hành lấy mẫu kiểm tra tại một công ty dược phẩm và phát hiện lô sữa rửa mặt nêu trên không đáp ứng ngưỡng pH an toàn. Cơ quan quản lý nhấn mạnh độ pH thể hiện tính axit hoặc kiềm của hàng hóa, đóng vai trò quyết định trong việc bảo vệ da. Da người bình thường duy trì độ pH ở mức 4,5-5,5, do đó các nhà sản xuất cần điều chế sản phẩm làm sạch bám sát mốc này để tránh gây hại cho người tiêu dùng.
Việc doanh nghiệp tung ra thị trường sữa rửa mặt có độ pH vượt ngưỡng hoặc dưới chuẩn sẽ trực tiếp phá hủy hàng rào bảo vệ da người dùng. Khách hàng sử dụng có nguy cơ cao đối mặt với tình trạng khô da, căng rát, bong tróc hoặc kích ứng mạnh, đặc biệt nguy hiểm đối với nhóm người sở hữu làn da nhạy cảm. Về lâu dài, hóa mỹ phẩm kém chất lượng làm mất cân bằng hệ vi sinh tự nhiên, khiến da người dùng dễ nổi mụn và viêm nhiễm nặng hơn.
Hiện, Cục Quản lý Dược giao Sở Y tế TP HCM trực tiếp giám sát quá trình công ty Nhật Việt thu hồi, tiêu hủy lô hàng vi phạm. Song song, Sở Y tế TP HCM cũng nhận nhiệm vụ thanh tra việc doanh nghiệp này chấp hành các quy định pháp luật về quản lý mỹ phẩm hiện hành.
Từ đầu năm đến nay, Bộ Y tế liên tục thu hồi, tiêu hủy các sản phẩm kém chất lượng. Mới nhất, 779 sản phẩm kem dưỡng, chống nắng, sữa rửa mặt bị thu hồi toàn quốc do không đáp ứng tiêu chuẩn sản xuất. Động thái này diễn ra trong bối cảnh cơ quan quản lý đang siết chặt kiểm soát thị trường dược, mỹ phẩm trước vấn nạn hàng giả, hàng kém chất lượng và quảng cáo sai sự thật.
Không chỉ là loại gia vị quen thuộc trong gian bếp, gừng từ lâu đã được xem là "thần dược" trong y học cổ truyền nhờ chứa nhiều hoạt chất có lợi cho sức khỏe. Trong một báo cáo nghiên cứu mới đăng trên báo Tempo, các chuyên gia Indonesia cho biết chỉ cần bổ sung một lượng nhỏ gừng vào chế độ ăn hằng ngày trong khoảng một tháng, cơ thể có thể ghi nhận nhiều thay đổi tích cực, từ cải thiện tiêu hóa, tăng cường miễn dịch cho đến hỗ trợ tim mạch.
Thành phần tạo nên giá trị của gừng là các hợp chất sinh học như gingerol, shogaol và zingiberene. Trong đó, gingerol nổi tiếng với khả năng chống viêm, giảm buồn nôn và chống oxy hóa, còn shogaol được cho là có tác dụng giảm đau và góp phần bảo vệ hệ tim mạch. Chính những hoạt chất này giúp gừng trở thành một trong những loại gia vị được nghiên cứu nhiều nhất về lợi ích đối với sức khỏe.
Một trong những thay đổi dễ nhận thấy khi sử dụng gừng đều đặn là khả năng giảm viêm trong cơ thể. Các hợp chất chống viêm tự nhiên trong gừng giúp làm dịu các phản ứng viêm, hỗ trợ quá trình phục hồi sau chấn thương hoặc những cơn đau nhức kéo dài.
Gừng cũng được biết đến như "khắc tinh" của cảm giác buồn nôn. Đây là lý do nhiều phụ nữ mang thai, người say tàu xe hoặc bệnh nhân đang điều trị bằng hóa trị thường được khuyến khích sử dụng gừng để làm dịu dạ dày.
Đối với những người thường xuyên vận động hoặc tập luyện cường độ cao, việc bổ sung gừng mỗi ngày còn có thể giúp giảm đau mỏi cơ bắp, rút ngắn thời gian phục hồi sau khi tập luyện.
Không dừng lại ở đó, gừng còn hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn. Loại gia vị này giúp kích thích nhu động ruột, cải thiện quá trình tiêu hóa thức ăn và có thể giảm tình trạng đầy hơi, táo bón ở một số người. Nhiều nghiên cứu cũng ghi nhận hiệu quả của gừng trong một số trường hợp được đánh giá tương đương với các thuốc giảm đau không kê đơn ở mức độ nhẹ.
Về sức khỏe tim mạch, việc sử dụng gừng thường xuyên có thể góp phần giảm cholesterol xấu (LDL) và triglyceride, từ đó hỗ trợ giảm nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch nếu kết hợp với chế độ ăn uống và lối sống lành mạnh.
Bên cạnh đó, nhờ đặc tính chống oxy hóa và chống viêm, gừng còn giúp tăng cường hệ miễn dịch, hỗ trợ cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh và rút ngắn thời gian hồi phục khi bị cảm lạnh hoặc nhiễm virus.
Các chuyên gia lưu ý, không nhất thiết phải ăn gừng sống mỗi ngày. Chỉ cần thái vài lát gừng pha trà, thêm vào sinh tố, nấu canh, xúp hoặc các món xào là đã có thể tận dụng những lợi ích mà loại gia vị này mang lại.
Tuy nhiên, dù là thực phẩm tự nhiên, gừng cũng không nên sử dụng quá nhiều. Người đang dùng thuốc chống đông máu, mắc bệnh dạ dày hoặc có bệnh lý nền nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung gừng thường xuyên vào chế độ ăn.
