Bác sĩ Namratha Upadhya P Y, chuyên gia nội tiết nhi tại Bệnh viện Manipal Yeshwanthpur (Ấn Độ), cho biết khi ăn nhiều thực phẩm giàu carbohydrate tinh chế như bánh mì trắng, bánh ngọt, kẹo và nước ngọt, cơ thể sẽ tiết ra insulin khiến đường huyết tăng vọt.
Tuy nhiên, đường huyết tăng nhanh nhưng cũng hạ xuống sớm, khiến bạn nhanh đói và dễ rơi vào vòng lặp thèm đồ ngọt để bù năng lượng.
Khi căng thẳng, cơ thể giải phóng hormone stress làm tăng cảm giác thèm ăn, đặc biệt là các thực phẩm giàu năng lượng như đồ ngọt. Thiếu ngủ cũng làm rối loạn các hormone kiểm soát cảm giác đói – no, khiến bạn dễ thèm ngọt hơn vào ngày hôm sau.
Ngoài ra, việc thèm đồ ngọt còn liên quan đến “hệ thống khen thưởng” của não bộ. Khi ăn đồ ngọt, não tiết ra dopamine – một chất tạo cảm giác dễ chịu.
“Sau khi ăn đồ ngọt, não bắt đầu liên kết cảm giác vui vẻ với thực phẩm có đường. Vì vậy, khi căng thẳng, mệt mỏi hoặc có cảm xúc tiêu cực, bạn dễ tìm đến đồ ngọt vì não nhớ rằng những thực phẩm đó có thể mang lại cảm giác dễ chịu tạm thời”, bác sĩ Upadhya giải thích.
Với nhiều người, chìa khóa để kiểm soát cơn thèm đường không nằm ở việc kiêng khem khắt khe, mà ở việc duy trì nhịp sinh hoạt lành mạnh cho cả thể chất lẫn tinh thần. Các chuyên gia cho rằng không nhất thiết phải loại bỏ hoàn toàn đường, mà quan trọng là xây dựng thói quen ăn uống cân bằng, tránh để quá đói và giữ đường huyết ổn định.
Mọi người có thể áp dụng những thay đổi lối sống đơn giản dưới đây để kiểm soát cơn thèm đường và duy trì năng lượng ổn định suốt ngày, theo India Today (Ấn Độ):
Tin Gốc: Thanh Niên
Bác sĩ Yoko Okayama tốt nghiệp Đại học Y khoa tỉnh Kyoto năm 1996, từng làm bác sĩ gây mê tại bệnh viện này và Bệnh viện Nishijin trước khi chuyển sang lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tại nhà. Năm 2015, bà mở Phòng khám Chăm sóc tại nhà Okayama ở thành phố Kyoto, chuyên hỗ trợ thăm khám tận nơi, chăm sóc giảm nhẹ và điều trị sa sút trí tuệ. Là một bác sĩ chuyên về chăm sóc cuối đời, bà Okayama không chỉ thực hành y khoa tại cộng đồng mà còn chủ trì các nhóm nghiên cứu về vấn đề này.
Theo bác sĩ, có 11 dấu hiệu báo hiệu một người đang bước vào "những giây phút cuối đời". Vậy những cơ quan nào vẫn tiếp tục duy trì hoạt động cho đến tận giây phút cuối cùng, ngay cả khi mọi chức năng cơ thể dần đình trệ? Bà Okayama đã chia sẻ điều này trong bài viết đăng trên tờ President Online trích từ cuốn sách của bà, do Nhà xuất bản Discover Twenty-One phát hành.
Chuyên gia cho biết cơ thể con người sẽ trải qua những trạng thái biến đổi sinh lý đặc trưng trước khi nhắm mắt xuôi tay. Là bác sĩ đồng hành cùng bệnh nhân ở giai đoạn cuối, bà thường sử dụng những ghi chép chuyên môn để giải thích tình trạng của người bệnh cho gia quyến, giúp họ chuẩn bị tâm lý và tránh rơi vào trạng thái hoảng loạn, sợ hãi hay lo âu quá mức. Những thay đổi này không nhất thiết xảy ra ở mọi người và trình tự có thể khác nhau nhưng là những dấu hiệu phổ biến nhất.
Bà Okayama cho hay một trong những dấu hiệu đầu tiên thường xuất hiện trước khi một người qua đời là chán ăn hoặc ăn uống kém đi đáng kể. Khi một người gần như không còn ăn uống được gì, đó thường là tín hiệu cho thấy sự sống chỉ còn tính bằng ngày.
Tiếp đó, giọng nói của họ sẽ dần mất đi năng lượng và độ vang, đôi khi chỉ còn là những tiếng thào thào, báo hiệu thời gian còn lại thậm chí chỉ có thể tính bằng giờ. Trong giai đoạn này, người bệnh thường rơi vào trạng thái ngủ thiếp đi và thường thức giấc giữa chừng.
Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý là thính giác của họ còn rất nhạy bén, vẫn có thể nghe thấy mọi chuyện ngay cả khi trông như đang ngủ sâu, vì vậy gia đình nên tránh nói những điều có thể gây đau lòng.
Về mặt nhận thức, người bệnh dễ bị nhầm lẫn về không gian, thời gian, thậm chí không nhận ra người thân. Đôi khi họ có thể la hét hoặc có những hành động bất thường như cởi đồ do rơi vào trạng thái mê sảng, lúc này cần có sự can thiệp y tế để hỗ trợ.
Về mặt thể chất, phần thân dưới và mu bàn tay của người bệnh có thể xuất hiện tình trạng phù nề, đôi khi có thể được xoa dịu bằng cách massage nhẹ nhàng, chậm rãi. Hiện tượng phù nề thường có xu hướng trầm trọng hơn sau khi bệnh nhân được truyền dịch.
Bên cạnh đó, hơi thở cũng trở nên nặng nề hơn với những tiếng lọc xọc do nước bọt hoặc nước dãi tích tụ trong cổ họng. Nếu bệnh nhân đang được truyền dịch tĩnh mạch, lượng dịch tiết này có thể tăng lên, làm cho tình trạng khó chịu trở nên trầm trọng hơn.
Đồng thời, bàn tay và bàn chân sẽ dần trở nên lạnh và nhợt nhạt do cơ thể ưu tiên đưa máu về các cơ quan nội tạng quan trọng để duy trì sự sống cuối cùng, dẫn đến tình trạng mất nước và giảm thiểu (hoặc mất hẳn) lượng nước tiểu. Cơn sốt cũng có thể xuất hiện trong giai đoạn này và thường không đáp ứng với các loại thuốc hạ sốt thông thường.
Càng gần thời khắc cuối cùng, nhịp thở của người bệnh càng trở nên bất ổn. Có thể xuất hiện kiểu thở Cheyne-Stokes, trong đó nhịp thở chậm dần rồi ngưng hẳn khoảng 30 giây trước khi bắt đầu lại dồn dập. Sau đó là kiểu "thở cơ hàm" (mandibular breathing), dấu hiệu cận tử rõ rệt nhất, khi người bệnh há miệng thở dốc, hàm dưới chuyển động lên xuống. Đây là phản ứng sinh lý tự nhiên diễn ra vài giờ trước khi ra đi.
Khi cái chết thực sự đến, việc xác định "hơi thở cuối cùng" đôi khi khó khăn ngay cả với các chuyên gia y tế nếu không có máy điện tâm đồ (EGC) hỗ trợ. Sau khi tim ngừng đập, máy móc có thể vẫn hiển thị những dạng sóng điện học nhưng đó không phải là dấu hiệu của sự hồi sinh. Một số hiện tượng tự nhiên khác như bài tiết không tự chủ hoặc những âm thanh phát ra khi dịch chuyển thi thể do không khí thoát ra từ phổi cũng có thể xảy ra.
Dù cơ thể có trải qua bao nhiêu biến đổi về mặt sinh lý (như tim ngừng đập, hơi thở lọc xọc hay mất ý thức), thì vẫn có một thứ không hề thay đổi, đó chính là khả năng nghe của người bệnh. Điều này ngụ ý người bệnh vẫn có thể nghe thấy lời nói của người thân ngay cả khi họ có vẻ như đã hôn mê hoặc sắp ra đi.
Nhận định này đồng nhất với nghiên cứu của Đại học British Columbia (Canada) công bố trên tạp chí khoa học Scientific Reports năm 2020. Nghiên cứu sử dụng điện não đồ chứng minh não bộ của bệnh nhân vô thức vẫn ghi nhận phản ứng với âm thanh trong những giờ cuối đời, tương đương với não của người khỏe mạnh.
Vì vậy, thay vì hoảng loạn gọi bác sĩ ngay lập tức khi thấy người thân ngừng thở, gia đình nên dành những khoảnh khắc tĩnh lặng đó để trò chuyện và gửi gắm những lời yêu thương cuối cùng, bởi tiếng nói của những người quen thuộc chính là sự an ủi lớn nhất đối với họ trong hành trình đi về cõi vĩnh hằng.
Tin Gốc: Vnexpress
Trả lời:
Thủ dâm ở nam giới là hành động tự kích thích dương vật bằng tay hoặc các dụng cụ hỗ trợ để đạt được cực khoái. Thận thuộc hệ tiết niệu, có vai trò bài tiết nước tiểu, không liên quan đến quá trình xuất tinh của nam giới. Do đó, thủ dâm không gây hại thận.
Tuy nhiên, thủ dâm quá nhiều có thể khiến nam giới cảm thấy giảm hứng thú với quan hệ tình dục thực tế, dẫn đến mất hứng thú trong các mối quan hệ tình cảm. Điều này có thể ảnh hưởng đến chất lượng mối quan hệ và cảm giác gắn kết với đối tác.
Lạm dụng thủ dâm tuổi thanh thiếu niên có thể gây yếu sinh lý, ảnh hưởng chất lượng đời sống tình dục khi trưởng thành, giảm chất lượng và số lượng tinh trùng, dễ cáu gắt từ đó giảm sức tập trung và trí nhớ...
Theo các nghiên cứu, tần suất thủ dâm có thể căn cứ theo độ tuổi. Tuy nhiên con số này không cố định, tùy thuộc vào sức khỏe và nhu cầu của từng người. Khuyến cáo an toàn đối với nam dưới 30 tuổi có thể thủ dâm từ hai đến ba lần/tuần. Từ 30-45 tuổi, tần suất phù hợp là từ một đến hai lần/tuần. Trên 45 tuổi, nam giới chỉ nên thủ dâm một lần/tuần hoặc một lần/hai tuần.
Các cặp vợ chồng nên duy trì đời sống tình dục lành mạnh để cân bằng cuộc sống, tránh bị phụ thuộc hay ám ảnh bởi việc thủ dâm. Thẳng thắn trao đổi về mong muốn cũng như nhu cầu về chuyện tình dục của mình. Khi có bất thường về sức khỏe, cả hai cần đi khám đúng chuyên khoa để được phát hiện và điều trị đúng bệnh.
Tin Gốc: Vnexpress
Bốn tháng trước, bác sĩ chẩn đoán người đàn ông ở Đồng Nai mắc ung thư hạ hầu. Sau nhiều lần xét nghiệm, chụp chiếu và hai đợt hóa trị, ông bước sang giai đoạn xạ trị khoảng 30 tia, mỗi ngày một tia theo phác đồ.
Trong lần tái khám tại Bệnh viện Ung bướu TP HCM cơ sở 2 hôm 3/7, sau khi chụp mô phỏng, bác sĩ cho biết cần lập kế hoạch xạ trị, gồm xác định vùng chiếu và tính liều, trước khi sắp xếp lịch.
Ông phải chờ khoảng ba tuần và bệnh viện sẽ chủ động gọi khi đến lượt. Bác sĩ tư vấn nếu đăng ký điều trị ngoài giờ, thời gian chờ có thể ngắn hơn, nhưng chi phí sau bảo hiểm y tế khoảng 60-70 triệu đồng, cao hơn mức 40-50 triệu đồng theo lịch thông thường.
"Không kham nổi nên tôi đành chờ lâu hơn", ông nói.
Những ngày gần đây, ông thường xuyên đau họng, nặng cổ, khó thở nhẹ. Bác sĩ dặn nếu có dấu hiệu bất thường phải tái khám ngay. Ông dự tính tuần tới không đỡ sẽ đến bệnh viện kiểm tra, đồng thời mong bệnh viện gọi sớm để yên tâm điều trị.
Không riêng người chờ xạ trị, nhiều gia đình cũng thấp thỏm từng ngày chờ lịch phẫu thuật. Chị Thành, ngụ An Giang, cho biết chị gái mắc ung thư tuyến giáp di căn hạch, nhận thông báo nhập viện sau khoảng hai tuần. Cả nhà chuẩn bị khăn gói quay lại TP HCM thì bệnh viện báo lùi lịch thêm một tuần. "Chị tôi cứ nghĩ sắp được mổ nên chuẩn bị mọi thứ, đến khi nghe phải đợi thêm, chị suy sụp, khóc suốt vì sợ bệnh nặng hơn", chị Thành kể.
Nhiều người chuyển tuyến lên TP HCM còn phải đi về giữa bệnh viện và quê nhà nhiều lần. Chị Minh, 36 tuổi, ngụ Đồng Tháp, sau ca mổ ung thư tuyến giáp tại địa phương, chuyển tuyến theo bảo hiểm y tế đến cơ sở 2 để chuẩn bị điều trị iốt phóng xạ. Nghĩ chỉ mất một ngày làm thủ tục, chị gửi con nhỏ ở quê rồi bắt xe lên thành phố từ sáng sớm. Sau khi khám, bác sĩ hẹn ba ngày sau mới siêu âm để hoàn tất đánh giá trước điều trị.
"Tôi đành quay về Đồng Tháp vì còn con nhỏ ở nhà, đến lịch lại lên tiếp", chị nói. Mỗi lần tái khám, gia đình lại phát sinh chi phí đi lại, ăn ở và lo chuyện trông con.
Trên các diễn đàn bệnh nhân ung thư, nhiều người chia sẻ tâm trạng thấp thỏm khi đã khám tiền mê nhưng nhiều tuần chưa nhận được cuộc gọi nhập viện, hoặc quá hẹn vẫn chưa có lịch xạ trị nên phân vân có nên chủ động liên hệ bệnh viện. Người chờ hai tuần, người ba tuần, có trường hợp hơn một tháng mới đến lượt.
Theo TS.BS Diệp Bảo Tuấn, Giám đốc Bệnh viện Ung bướu TP HCM, hiện khoảng 1.000 bệnh nhân chờ phẫu thuật và gần 700 người chờ xạ trị. Dù các êkíp đã chạy hết công suất, thời gian chờ trung bình vẫn khoảng ba tuần, tùy chuyên khoa và mức độ ưu tiên từng ca.
Ông cho biết số người mắc ung thư ngày càng tăng, trong khi phần lớn bệnh nhân phía Nam vẫn dồn về TP HCM điều trị. Chuyên ngành ung thư lại có nhiều ca mổ phức tạp, kéo dài nhiều giờ, khiến áp lực lên hệ thống luôn ở mức cao.
"Nỗi lo lớn nhất của người bệnh là mang khối u trong cơ thể mà phải chờ điều trị, song bệnh viện luôn ưu tiên các trường hợp cấp cứu hoặc ung thư tiến triển nhanh", ông nói, thêm rằng những ca ít khẩn cấp hơn sắp xếp sau nên nhìn chung không ảnh hưởng nhiều đến hiệu quả điều trị.
Để rút ngắn thời gian chờ, bệnh viện đang đề xuất xây dựng cơ sở 3 ở khu vực Bà Rịa nhằm mở rộng năng lực tiếp nhận. Về lâu dài, theo bác sĩ Tuấn, giải pháp căn cơ là đẩy mạnh tầm soát, phát hiện ung thư giai đoạn sớm để giảm áp lực cho tuyến cuối. Đơn vị đang tham gia chương trình khám sức khỏe toàn dân của TP HCM và phát triển các chương trình sàng lọc để hạn chế số ca phát hiện muộn.
"Chúng tôi kỳ vọng tương lai sẽ có thêm điều kiện rút ngắn thời gian chờ xuống còn vài ngày, giúp người bệnh bớt áp lực và yên tâm điều trị", bác sĩ Tuấn nói.
Việt Nam ghi nhận số ca mắc mới ung thư tăng đều qua từng năm, thuộc nhóm quốc gia có tỷ lệ mắc và tử vong cao trong khu vực. Phần lớn bệnh nhân phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, khi khối u đã tiến triển hoặc di căn, khiến việc điều trị kéo dài, tốn kém và giảm hiệu quả.
Các bệnh viện chuyên khoa ung bướu tuyến cuối, đặc biệt ở TP HCM và Hà Nội thường xuyên rơi vào tình trạng quá tải do bệnh nhân từ nhiều tỉnh dồn về. Trong khi đó, năng lực điều trị tại các địa phương còn hạn chế, khiến người bệnh phải di chuyển xa, chờ đợi lâu và chịu thêm gánh nặng chi phí.
Ngành y tế đang đẩy mạnh tầm soát, phát hiện sớm và mở rộng mạng lưới điều trị nhằm giảm áp lực cho tuyến cuối và nâng cao cơ hội chữa khỏi cho người bệnh.
* Tên bệnh nhân đã được thay đổi
Tin Gốc: Vnexpress