Ngày 7/5, một bệnh nhân được sơ tán khẩn cấp từ tàu MV Hondius bằng máy bay cứu thương và nhập viện tại Radboudumc.
Trong giai đoạn đầu điều trị, đội ngũ y tế chỉ áp dụng quy trình tiêu chuẩn để lấy và xử lý các mẫu máu. Tuy nhiên, phía bệnh viện sau đó thừa nhận rằng do đặc tính sinh học cực kỳ nguy hiểm của virus Hanta Andes, các mẫu này lẽ ra phải được xử lý theo một hệ thống kiểm soát nghiêm ngặt hơn.
Đến ngày 9/5, ban quản lý bệnh viện tiếp tục nhận thấy các hướng dẫn quốc tế mới nhất về việc xử lý nước tiểu của bệnh nhân cũng đã không được tuân thủ đúng quy định.
Những sai sót mang tính hệ thống này đã buộc bệnh viện phải áp dụng các biện pháp bảo vệ, đưa 12 nhân viên có nguy cơ phơi nhiễm vào chế độ theo dõi và cách ly nghiêm ngặt trong vòng 6 tuần để đảm bảo an toàn cộng đồng.
Tiến sĩ Bertine Lahuis, Chủ tịch Hội đồng điều hành Radboudumc, nhận định rằng: “Khả năng nhân viên y tế bị lây nhiễm là rất thấp nhưng vì biết đây là một loại virus nguy hiểm, phía bệnh viện đã quyết định chọn giải pháp an toàn nhất”.
Vị lãnh đạo này cũng bày tỏ sự hối tiếc khi sự việc xảy ra tại một trung tâm y tế đại học hàng đầu.
“Chúng tôi sẽ điều tra kỹ lưỡng diễn biến sự việc để rút kinh nghiệm và ngăn chặn điều này xảy ra trong tương lai”, Tiến sĩ Lahuis khẳng định.
Mối đe dọa từ virus Hanta chủng Andes
Virus Hanta thông thường lây lan sang người qua việc hít phải bụi hoặc tiếp xúc với chất thải của loài gặm nhấm nhiễm bệnh. Tuy nhiên, chủng Andes (thường xuất hiện tại Nam Mỹ) là một biến thể đặc biệt nguy hiểm.
Các nghiên cứu dịch tễ học đã chứng minh loại virus này có khả năng lây truyền từ người sang người thông qua tiếp xúc gần. Chính khả năng lây truyền trực tiếp này là lý do khiến việc sai sót trong xử lý bệnh phẩm (máu, nước tiểu) tại Radboudumc trở nên nghiêm trọng.
Con tàu MV Hondius hiện là tâm điểm của cuộc điều tra y tế quốc tế. Không chỉ Hà Lan, Tây Ban Nha cũng ghi nhận các ca bệnh liên quan đến hành trình của con tàu này.
Bộ trưởng Y tế Tây Ban Nha Monica Garcia xác nhận đã sơ tán 14 công dân khi tàu cập cảng tại quần đảo Canary. Trong số đó, một bệnh nhân đã có kết quả PCR dương tính ngay khi về đến Madrid và đang được chăm sóc đặc biệt tại Bệnh viện Gomez Ulla.
Theo thông tin từ cơ quan y tế Tây Ban Nha, bệnh nhân hiện không có triệu chứng nhưng vẫn phải cách ly tuyệt đối để theo dõi lâm sàng. 13 hành khách còn lại dù có kết quả xét nghiệm sơ bộ âm tính nhưng vẫn đang trong chế độ giám sát y tế chặt chẽ.
Về lộ trình, sau khi tạm dừng tại cảng Granadilla (Tenerife) do thời tiết xấu và hoàn tất sơ tán hành khách, tàu MV Hondius hiện đã di chuyển về phía Rotterdam, Hà Lan. Các chuyên gia y tế quốc tế đang nỗ lực truy vết và xác định mối liên quan giữa các ca nghi nhiễm trên tàu để ngăn chặn virus lây lan qua các biên giới.
Sự cố tại Radboudumc cho thấy ngay cả những cơ sở y tế hiện đại cũng có thể gặp khó trước các mầm bệnh hiếm gặp, có đặc tính phức tạp.
Hiện các nhân viên y tế tại Hà Lan vẫn trong thời gian cách ly. Các cơ quan chức năng tiếp tục giám sát sức khỏe những người liên quan, đồng thời rà soát lại toàn bộ quy trình an toàn sinh học tại các cơ sở điều trị.
Mùa thu hoạch thanh long thường kéo dài từ tháng 5 đến tháng 12 hàng năm, trong đó giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 11 là thời kỳ cao điểm nhất. Tùy thuộc vào từng giống cây, độ ngọt và hương thơm của quả sẽ có sự khác biệt đôi chút.
Không chỉ có hương vị thơm ngon, thanh long những năm gần đây luôn được nhiều chuyên gia dinh dưỡng xếp vào nhóm "trái cây vàng" nhờ hàm lượng dinh dưỡng vượt trội. Với lượng nước dồi dào, giàu chất xơ hòa tan và các hợp chất thực vật (phytochemicals), loại quả này vừa giúp cấp nước, chống oxy hóa lại vừa hỗ trợ quá trình chuyển hóa của cơ thể.
Chuyên gia dinh dưỡng Cao Mẫn Mẫn mới đây đã chia sẻ trên trang cá nhân rằng, thanh long rất giàu chất xơ và oligosaccharide. Các thành phần này có tác dụng thúc đẩy nhu động ruột mạnh mẽ, từ đó cải thiện tình trạng táo bón và giúp hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru hơn. Đây là lý do nhiều người nhận thấy hiệu quả đi tiêu rõ rệt ngay ngày hôm sau sau khi ăn thanh long.
Bên cạnh đó, các hoạt chất như anthocyanin, betalain, vitamin C có trong phần thịt quả, cùng vitamin E nằm trong các hạt nhỏ màu đen, đều là những chất chống oxy hóa mạnh mẽ. Trong đó, thanh long ruột đỏ sở hữu hàm lượng hợp chất thực vật tương đối cao hơn. Với tỷ lệ nước chiếm hơn 80% và hàm lượng calo thấp, thanh long mang lại cảm giác thanh mát, không bị ngọt gắt, trở thành loại trái cây lý tưởng được nhiều người lựa chọn để bù nước sau khi tập thể dục.
Về thắc mắc loại thanh long nào bổ dưỡng hơn, chuyên gia Cao Mẫn Mẫn cho biết sự khác biệt giữa hai loại thực tế không quá lớn:
Dù thanh long có giá trị dinh dưỡng cao, chuyên gia cũng đưa ra lời cảnh báo đối với một số nhóm đặc biệt. Những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm, dễ bị đầy hơi, người có chức năng thận kém hoặc bệnh nhân tiểu đường cần kiểm soát nghiêm ngặt lượng ăn vào. Việc nạp quá nhiều thanh long có thể gây khó chịu cho cơ thể do hàm lượng chất xơ, kali hoặc lượng đường tích tụ.
Một mẹo nhỏ được chuyên gia chia sẻ là các hợp chất thực vật thực chất tập trung nhiều nhất ở phần màng sát vỏ quả. Do đó, khi gọt vỏ, chúng ta không cần gọt quá sát hoặc quá sạch. Chỉ cần rửa sạch phần vỏ bên ngoài là có thể an tâm cắt miếng và thưởng thức trọn vẹn giá trị dinh dưỡng của quả.
Bộ Y tế đang lấy ý kiến đến ngày 9/7 về dự thảo Thông tư mới, trong đó đề xuất mở rộng danh mục bệnh lý ung thư được BHYT thanh toán kỹ thuật chụp PET/CT và các xét nghiệm tầm soát quan trọng. Quy định này được kỳ vọng giúp bệnh nhân tiếp cận công nghệ y học hiện đại và giảm bớt áp lực tài chính trong bối cảnh chi phí điều trị ung thư ngày càng đắt đỏ.
Cụ thể, dự thảo bổ sung nhóm bệnh nhân ung thư phổi không tế bào nhỏ và ung thư thực quản vào diện hưởng quyền lợi này. Điều kiện kèm theo là người bệnh đã có chẩn đoán xác định nhưng các phương pháp lâm sàng khác chưa thể làm rõ giai đoạn bệnh, tình trạng tái phát, di căn hoặc cần đánh giá mức độ đáp ứng điều trị. Cơ quan bảo hiểm sẽ chi trả tối đa một lần trong vòng 12 tháng cho mỗi ca bệnh theo giá dịch vụ kỹ thuật hiện hành.
Đối với bệnh nhân u lympho Hodgkin và không Hodgkin, Bộ Y tế cũng đề xuất nới lỏng tần suất thanh toán PET/CT trong giai đoạn theo dõi sau điều trị. Người bệnh thuộc nhóm này có thể được quỹ BHYT chi trả tối đa 4 lần trong 24 tháng đầu tiên kể từ thời điểm phát hiện bệnh.
Bên cạnh đó, dự thảo còn đưa thêm một số xét nghiệm chỉ điểm tế bào ác tính vào danh mục thanh toán, điển hình như định lượng CA 19-9 dùng trong chẩn đoán và theo dõi các loại ung thư đường tiêu hóa gồm đại trực tràng, gan, tụy và đường mật.
Sự điều chỉnh này nhằm thay thế những quy định tại Thông tư 35/2016 vốn đã bộc lộ nhiều bất cập sau gần 10 năm thực hiện.
Hiện, PET/CT là kỹ thuật kết hợp giữa hình ảnh chuyển hóa và cấu trúc giải phẫu, mang lại độ chính xác cao trong tầm soát khối u nhưng mức phí mỗi lần chụp vẫn duy trì ở ngưỡng 20-25 triệu đồng. Việc mở rộng diện thụ hưởng sẽ trực tiếp kéo giảm chi phí tự chi trả cho người dân, đặc biệt khi gánh nặng bệnh tật tại Việt Nam đang gia tăng với khoảng 182.000 ca mắc mới mỗi năm.
Theo thống kê từ Bệnh viện K, chi phí điều trị trung bình cho một bệnh nhân ung thư hiện lên tới hơn 176 triệu đồng mỗi năm. Với những trường hợp bệnh lý phức tạp, con số này có thể tăng gấp nhiều lần, dễ dẫn đến tình trạng "thảm họa tài chính" cho gia đình người bệnh ngay cả khi đã có sự hỗ trợ một phần từ quỹ bảo hiểm. Do đó, việc cập nhật danh mục kỹ thuật cao theo kịp sự phát triển của khoa học công nghệ đóng vai trò sống còn trong nỗ lực kiểm soát các bệnh không lây nhiễm tại hệ thống y tế trong nước.
Bộ Y tế cũng đang xây dựng cập nhật danh mục thuốc hóa dược, sinh phẩm, thuốc phóng xạ và chất đánh dấu thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT. Các cơ sở khám chữa bệnh và đơn vị dược phẩm đề xuất bổ sung 75 thuốc mới vào danh mục BHYT, trong đó có 28 thuốc điều trị đích bệnh ung thư.
Bệnh nhân đau bụng âm ỉ, đầy bụng nên nghĩ rối loạn tiêu hóa, khi đau nhiều hơn mới đến Bệnh viện Nhân dân Gia Định. Bác sĩ nghi bệnh nhân bị tổn thương mạch máu nguy hiểm, chụp CT mạch máu phát hiện khối phình động mạch chủ bụng lớn ở đoạn dưới thận nhiều vị trí dọa vỡ.
Người bệnh có nhiều bệnh nền gồm hẹp động mạch cảnh trên 50% (nguy cơ tai biến mạch máu não khi huyết áp dao động), bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) gây suy giảm chức năng hô hấp. Ông còn suy thận mạn giai đoạn 4 - ranh giới cận kề chạy thận nhân tạo, rất nhạy cảm với thuốc cản quang cũng như tình trạng thiếu máu trong mổ.
Các bác sĩ hội chẩn nhiều chuyên khoa, cân nhắc phương án can thiệp nội mạch đặt stent graft (EVAR). Tuy nhiên, hệ thống mạch máu của bệnh nhân bị vôi hóa nặng, lòng mạch hẹp và gập góc, không đủ điều kiện để đưa dụng cụ lên vị trí tổn thương, buộc phải chuyển sang mổ mở để cắt bỏ đoạn động mạch bị phình và thay bằng ống ghép nhân tạo.
Ngày 6/7, PGS.TS.BS Trần Minh Bảo Luân, Phó khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, cho biết thách thức lớn nhất là kiểm soát và khâu nối mạch máu ở vị trí dưới thận khi thành mạch đã xơ vữa, rất dễ rách, chỉ sai lệch nhỏ cũng có thể gây chảy máu khó kiểm soát. Êkíp phải đảm bảo từng mũi khâu chính xác và duy trì huyết động ổn định trong suốt ca mổ.
Sau gần 4 giờ, kíp phẫu thuật đã loại bỏ khối phình thành công, dòng máu tái lập qua ống ghép nhân tạo. Tuần hoàn hai chi dưới hồi phục tốt, không ghi nhận biến chứng chảy máu. Bệnh nhân được theo dõi hồi sức tích cực, sau đó hồi phục xuất viện.
Theo ThS.BS Nguyễn Hưng Trường, Khoa Ngoại Lồng ngực - Mạch máu, phình động mạch chủ bụng là bệnh tiến triển âm thầm, thường không có triệu chứng rõ ở giai đoạn đầu và chỉ phát hiện tình cờ khi khám sức khỏe hoặc siêu âm. Bệnh nguy hiểm vì khi vỡ có thể gây mất máu ồ ạt, tỷ lệ tử vong rất cao nếu không được phẫu thuật kịp thời.
Các bác sĩ khuyến cáo người trên 50 tuổi, đặc biệt người có tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, xơ vữa động mạch hoặc hút thuốc lá lâu năm nên tầm soát định kỳ bằng siêu âm ổ bụng mỗi 6-12 tháng để phát hiện sớm. Dấu hiệu cảnh báo gồm đau âm ỉ vùng bụng hoặc lưng, cảm giác có khối đập theo nhịp tim trong bụng. Trường hợp đau bụng đột ngột dữ dội, choáng, vã mồ hôi có thể là dấu hiệu vỡ mạch, cần đưa đi cấp cứu ngay.
Bên cạnh tầm soát, bác sĩ khuyến cáo duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát huyết áp, đường huyết, hạn chế thuốc lá và ăn uống ít muối, giảm chất béo bão hòa để bảo vệ hệ mạch máu.