Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngày 1/7 thông báo lực lượng nước này đã lần thứ hai trong một tuần tập kích nhà máy lọc dầu Ufa, một trong những cơ sở sản xuất dầu nhớt lớn nhất tại Nga và nằm cách tiền tuyến hơn 1.300 km.
Quân đội Ukraine còn tuyên bố đã tấn công một cơ sở quốc phòng chuyên phát triển và sản xuất linh kiện tên lửa tại tỉnh Penza ở Nga, nằm cách tiền tuyến khoảng 600 km.
“Mỗi ngày, kế hoạch trừng phạt tầm xa của chúng tôi đối với Nga đều được thực hiện. Đây là phản ứng hoàn toàn chính đáng đối với tất cả những gì Nga đã làm với chúng tôi”, ông Zelensky tuyên bố.
Đây là hai trong số hàng loạt đòn đánh tầm xa bằng máy bay không người lái (UAV) mà Ukraine tiến hành nhằm vào các mục tiêu cơ sở quân sự và nhà máy lọc dầu ở Nga hoặc khu vực do Moskva kiểm soát trong thời gian qua, chủ yếu do Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine (USF) thực hiện.
Denys (tên đã được thay đổi), từng phục vụ trong thủy quân lục chiến Ukraine trước khi gia nhập Trung tâm số 1, đơn vị bí mật thuộc USF. Anh đã thực hiện những cuộc tập kích kiểu như vậy kể từ năm 2025, nhưng bạn bè và ngay cả bố mẹ anh cũng không biết điều này, do những quy định hết sức nghiêm ngặt mà đơn vị của Denys áp dụng.
“Đừng khoe khoang hay để người khác chú ý đến mình. Không được phép kể về những gì mình đã làm, ngay cả sau khi chiến sự kết thúc”, Denys cho biết trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn AFP.
Đơn vị thuộc diện tuyệt mật của anh đã thực hiện nhiều cuộc tấn công bằng UAV vào lãnh thổ Nga, trong đó có đòn đánh hồi tháng 6 nhằm vào nhà máy lọc dầu ở thủ đô Moskva khiến cho khói đen bao trùm bầu trời thành phố. Lực lượng này sau đó tiến hành đòn tập kích nhằm vào thành phố Saint Petersburg.
“Chúng tôi là mục tiêu ưu tiên và có giá trị rất cao với đối phương”, Denys nói.
Tên tuổi của các thành viên trong đơn vị đều được giữ bí mật và không được phép chụp ảnh hay quay phim họ nếu không che mặt. Các phóng viên AFP đã phải tuân thủ quy trình an ninh nghiêm ngặt để trở thành những người hiếm hoi có thể tiếp cận điểm phóng UAV tầm xa của đơn vị.
“Chúng tôi hiểu bản thân và những người thân yêu sẽ phải trả cái giá đắt như thế nào, nên đã chủ đích quyết định sống trong bóng tối nhiều nhất có thể”, quân nhân có biệt danh Voron thuộc Trung tâm số 1 cho hay.
Anh cho rằng quân đội Nga sẽ làm “mọi thứ có thể” để săn tìm các đơn vị chuyên tập kích tầm xa của Ukraine. Bản thân Voron cũng từng trực thuộc một đơn vị Ukraine có nhiệm vụ tương tự, đó là tìm kiếm và nhắm mục tiêu các lực lượng vận hành UAV tầm xa của Nga.
Trước khi xung đột bùng phát hồi đầu năm 2022, Voron làm nghề họa sĩ kiêm huấn luyện viên võ thuật. Anh đã kết hôn và có một đứa con. Voron cho hay vợ có những thắc mắc về việc anh làm, song cô “không hỏi gì cả”.
Voron không được phép để lộ, dù chỉ là một dấu hiệu nhỏ, cho thấy mình có liên quan đến đơn vị đang phục vụ. Trên mạng xã hội, anh vẫn đăng bài trên trang của đơn vị cũ và chia sẻ ảnh có phù hiệu của lực lượng này, nhằm tạo ấn tượng rằng bản thân vẫn đang là thành viên tại đó.
“Tất cả họ hàng và bạn bè đều nghĩ rằng tôi vẫn còn phục vụ trong lực lượng đặc nhiệm”, Voron cho hay.
Theo sĩ quan có hô hiệu Wolf thuộc Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR), mọi người sẽ không nhận ra họ trong cuộc sống hàng ngày, do họ luôn cố gắng cư xử như người bình thường.
“Mọi người thường hình dung chúng tôi như kiểu lính biệt kích mặc đồ ngụy trang, song thực tế chúng tôi chỉ mặc quần jean và áo sơ mi”, Voron nói.
Khi ở nơi công cộng, họ không được phép nói về nhiệm vụ. Ngay cả những từ như “cất cánh” hay “cánh máy bay”, vốn có thể gây liên tưởng đến UAV, cũng bị cấm.
Họ mua mọi thứ bằng tiền mặt và không dùng cố định một máy ATM khi rút tiền để tránh bị theo dõi hoặc truy vết. Những quân nhân này thậm chí còn bị cấm tham gia chương trình dành cho khách hàng thân thiết của các trạm xăng.
Bất kể có đang làm nhiệm vụ hay không, điện thoại của họ cũng luôn phải bật chế độ máy bay và chỉ được kết nối vào bộ định tuyến di động cá nhân. Đối với hoạt động liên lạc quân sự, các binh sĩ sử dụng điện thoại được mã hóa đặc biệt. Mọi thiết bị có chức năng định vị đều bị cấm.
Máy phát hiện nói dối sẽ được sử dụng khi có nghi ngờ về rò rỉ thông tin, hoặc dùng để kiểm tra tân binh.
Trong bối cảnh Ukraine đang tăng cường chiến dịch tập kích tầm xa, Denys cho biết đơn vị của anh đang vấp phải một hạn chế quan trọng. Hạn chế này không phải là thiếu UAV mà là thiếu thời gian, khi các mục tiêu tập kích ngày càng nhiều lên.
Denys ví các cuộc tập kích tầm xa của Ukraine giống như “tảng băng đang nứt dưới chân đối phương” và đơn vị của họ đang cố gắng khoét rộng vết nứt đó. Tổng thống Nga Vladimir Putin hôm 28/6 thừa nhận chiến dịch tập kích tầm xa của Ukraine đã gây ra tình trạng “thiếu hụt nhiên liệu nhất định” trong ngắn hạn ở nhiều vùng tại Nga, thêm rằng chính phủ đang giải quyết vấn đề này.
Tổng chưởng lý Texas Ken Paxton và thượng nghị sĩ John Cornyn hôm 26/5 bước vào vòng bầu cử thứ hai, sau khi không người nào giành quá 50% phiếu trong cuộc bỏ phiếu sơ bộ hồi tháng 3 để chọn ứng viên đại diện cho đảng Cộng hòa tại bang Texas tranh cử vào Thượng viện Mỹ.
Ông Cornyn và các đồng minh, trong đó có lãnh đạo Cộng hòa tại Thượng viện, suốt nhiều tháng qua đã tìm cách thuyết phục Tổng thống Donald Trump ủng hộ thượng nghị sĩ đương nhiệm này. Họ lập luận rằng ông Paxton sẽ là ứng viên yếu hơn trước đối thủ đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.
Tuy nhiên, ông Trump hoài nghi về lòng trung thành của Cornyn và cuối cùng chọn đứng về phía ông Paxton, gọi Tổng chưởng lý Texas là "chiến binh MAGA đích thực". Ông Paxton hôm 26/5 nói trên sóng truyền hình rằng sự ủng hộ của ông Trump là "tiêu chuẩn vàng".
Tuyên bố hậu thuẫn của ông Trump được coi là động lực thúc đẩy nhóm cử tri MAGA bỏ phiếu cho Paxton, giúp ông này giành 64% số phiếu, áp đảo hoàn toàn so với 36% của Cornyn.
Cornyn tối 26/5 thừa nhận thất bại và cho biết sẽ ủng hộ Paxton trong cuộc bầu cử tháng 11.
Với kết quả này, Paxton sẽ đối đầu với ứng viên đảng Dân chủ James Talarico trong cuộc bầu cử giữa kỳ, cuộc đua có thể trở thành tâm điểm trong cuộc chiến giành quyền kiểm soát Thượng viện.
Đây là trường hợp mới nhất một ứng viên được Tổng thống Trump hậu thuẫn hạ bệ một nghị sĩ đương nhiệm. Tổng thống Mỹ đang nỗ lực loại bỏ những nghị sĩ Cộng hòa đương nhiệm mà ông cho là "không đủ trung thành".
Trong tháng này, ông Trump đã ủng hộ các đối thủ đánh bại hạ nghị sĩ Thomas Massie ở Kentucky, thượng nghị sĩ Bill Cassidy ở Louisiana và một số thượng nghị sĩ bang Indiana trong vòng sơ bộ của đảng Cộng hòa.
Ông Paxton và các đồng minh đã bắt đầu chuẩn bị cho cuộc đối đầu với Talarico. Lone Star Liberty PAC, siêu ủy ban hành động chính trị ủng hộ Paxton, đã tung quảng cáo truyền hình trong đó Tổng thống Trump gọi Talarico là "người kỳ quặc" và nhấn mạnh hàng loạt phát ngôn trước đây của ông này về Chúa và chủng tộc.
Ông Talarico, thuộc giáo hội Trưởng Lão, từng gây chú ý khi nói "Chúa là phi nhị nguyên giới". Trong cuộc phỏng vấn với Semafor năm ngoái, ông bảo vệ phát biểu này, cho rằng về mặt thần học, quan điểm Chúa vượt lên trên giới tính không gây tranh cãi.
Talarico nói cách diễn đạt của ông có thể khiến một số người khó chịu, nhưng lập luận này phù hợp với Kinh Thánh, khi Thánh Phaolô viết rằng trong Đấng Christ "không còn nam hay nữ".
Talarico tối 26/5 đã chỉ trích Paxton, gọi Tổng chưởng lý Texas là "chính trị gia tham nhũng nhất nước Mỹ".
"Kiểu tham nhũng đó là sự mục ruỗng ở lõi của hệ thống đổ vỡ này. Đó là lý do chúng ta không đủ tiền chi trả mọi thứ. Đó là lý do chúng ta không thể vươn lên dù làm việc chăm chỉ đến đâu", ông Talarico nói. Ông Paxton chưa phản hồi lời chỉ trích này.
Cuộc bầu cử tại Texas được dự báo sẽ tốn kém, trong bối cảnh một số thượng nghị sĩ Cộng hòa cảnh báo đảng có thể phải chi nhiều tiền hơn để hậu thuẫn Paxton trong cuộc đua với Talarico.
Ứng viên Dân chủ Talarico đã huy động được hơn 40 triệu USD, chi phần lớn số tiền này để thắng một cuộc cạnh tranh gay gắt trong vòng sơ bộ. Báo cáo cho thấy chiến dịch của ông còn gần 10 triệu USD trong tài khoản vào cuối tháng 3. Paxton đã huy động được 7,6 triệu USD, và chiến dịch của ông còn 2,3 triệu USD tính đến ngày 6/5.
Theo Hãng tin Reuters, một sĩ quan cấp cao thuộc Hải quân Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 12-5 tuyên bố nước này đã mở rộng phạm vi chiến lược của eo biển Hormuz thành một "khu vực hoạt động rộng lớn", lớn hơn nhiều so với trước khi nổ ra xung đột.
Theo ông Mohammad Akbarzadeh, Phó giám đốc chính trị Hải quân IRGC, khu vực này hiện không chỉ giới hạn quanh các đảo chiến lược như Hormuz hay Hengam mà đã được mở rộng đáng kể về cả phạm vi địa lý lẫn ý nghĩa quân sự.
"Trước đây eo biển Hormuz được định nghĩa là khu vực hạn chế quanh các đảo như Hormuz và Hengam, nhưng hiện nay cách nhìn đó đã thay đổi", ông phát biểu với Hãng tin Fars.
Các nguồn tin truyền thông Iran cho biết khu vực mới được xác định trải dài từ thành phố Jask ở phía đông đến đảo Siri ở phía tây, có thể rộng tới 200 - 300 dặm, tức tăng gấp 10 lần so với mức 20 - 30 dặm trước đây.
Hãng tin Tasnim mô tả khu vực này như một "hình lưỡi liềm hoàn chỉnh" bao trùm không gian kiểm soát rộng lớn hơn nhiều so với trước.
Đáng chú ý, động thái này được cho là lần điều chỉnh thứ hai của Iran kể từ khi xung đột với Mỹ và Israel leo thang.
Trước đó hôm 4-5, IRGC đã công bố bản đồ thể hiện vùng kiểm soát mới được mở rộng đáng kể dọc theo một phần bờ biển vịnh Oman của UAE, làm dấy lên lo ngại về căng thẳng an ninh trong khu vực.
Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani cảnh báo rằng eo biển Hormuz đang bị biến thành một công cụ chiến tranh.
Phát biểu tại một cuộc họp báo cùng Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan, ông cho biết khu vực này đã bị "sử dụng như một vũ khí trong cuộc chiến này", gây tác động nghiêm trọng đến các quốc gia vùng Vịnh, đặc biệt về kinh tế, trong bối cảnh khủng hoảng làm hạn chế "tự do hàng hải". Phía Thổ Nhĩ Kỳ cũng đồng tình và cho rằng eo biển này không bị biến thành "vũ khí".
Trong khi đó cùng ngày 12-5, người phát ngôn Chính phủ Iran Fatemeh Mohajerani cảnh báo nước này vẫn duy trì tư thế "sẵn sàng bóp cò", nhưng ưu tiên "hòa bình bền vững và ngoại giao dựa trên lợi ích".
Bà Fatemeh Mohajerani khẳng định Iran đã đối đầu với "cường quốc quân sự lớn nhất thế giới trong 40 ngày" và hiện vẫn "giữ tay trên cò súng" trong khi chờ đợi giải pháp đàm phán. Bà cũng nhấn mạnh Iran theo đuổi chính sách đối ngoại dựa trên ba nguyên tắc "danh dự, trí tuệ và lợi ích".
Theo Hãng tin AFP, ngày 29-6 (giờ địa phương), Tổng giáo phận San Francisco (bang California, Mỹ) thông báo đã đạt thỏa thuận bồi thường 395 triệu USD cho hơn 500 người tố cáo bị các giáo sĩ tại đây lạm dụng tình dục, trong đó có nhiều trường hợp nạn nhân là trẻ vị thành niên.
Phần lớn các vụ việc đã xảy ra từ nhiều thập niên trước và đều đã hết thời hiệu khởi kiện. Tuy nhiên California trước đó đã thông qua một đạo luật cho phép người tố cáo có thêm ba năm, tính từ đầu năm 2020 đến hết năm 2022, để nộp đơn kiện.
Thỏa thuận này hiện vẫn cần được một hiệp hội đại diện cho các nạn nhân và một thẩm phán phê chuẩn. Bên cạnh khoản tiền bồi thường, tổng giáo phận còn đồng ý xây dựng một kế hoạch cải tổ gồm 14 điểm, trong đó có mục tiêu bảo vệ trẻ em khỏi nguy cơ bị giáo sĩ xâm hại.
Theo thỏa thuận, Tổng giáo phận San Francisco sẽ phải bàn giao toàn bộ hồ sơ nội bộ của giáo hội cho một chuyên gia tư vấn độc lập để lập báo cáo về những vụ lạm dụng đã xảy ra.
Báo cáo sau đó sẽ được công bố công khai trên trang web của tổng giáo phận, theo lời luật sư Jeff Anderson, người đại diện cho nhiều nguyên đơn.
Bên cạnh đó, một danh sách chưa đầy đủ các giáo sĩ từng có hành vi lạm dụng sẽ được công khai, đồng thời một đường dây nóng về xâm hại tình dục sẽ được lập ra để tiếp nhận trình báo các vụ việc trong tương lai.
Tổng giám mục San Francisco Salvatore Cordileone cho biết trong tuyên bố chính thức: "Chúng tôi tin rằng đề xuất này mở ra con đường hướng tới sự bồi thường công bằng cho những người sống sót, những người đã phải gánh chịu nỗi đau từ việc bị lạm dụng này suốt cả cuộc đời.
Chúng tôi nhận hoàn toàn trách nhiệm về những gì đã xảy ra và tôi chân thành xin lỗi tất cả những ai đã phải chịu tổn thương".
Bà Margie O'Driscoll, một trong những người tố cáo, cho biết bà bị xâm hại tình dục tại một trường trung học Công giáo cách đây hơn 50 năm.
Bà chia sẻ: "Cũng như mọi nạn nhân sống sót khác, tôi đã mang theo nỗi đau và sự tủi hổ này như một thứ xiềng xích trong suốt một thời gian rất, rất dài. Tôi nghĩ kể từ hôm nay, tôi sẽ không còn là bên phải tủi hổ".
