Cách chọn trường đại học phù hợp năm 2026

Theo Sở GD-ĐT TP.HCM, trong khoảng thời gian này phụ huynh và học sinh được thay đổi nguyện vọng nhiều lần (nếu muốn). Đến 17h cùng ngày sẽ đóng cổng đăng ký lớp 10 trực tuyến.

Lãnh đạo một trường THCS tại khu vực 1 (TP.HCM) nói ở giai đoạn đầu tiên, nhiều lớp có gần 100% học sinh cùng đăng ký vào một trường THPT thuộc top đầu dù lực học của các bạn hoàn toàn khác nhau.

Khi hỏi tại sao lại chọn trường giống nhau, các bạn trả lời là chọn theo bạn ngồi bên cạnh, hoặc theo nhóm bạn thân hoặc theo bạn cùng lớp. Ngay cả khi giáo viên chủ nhiệm giải thích về nguyên tắc chọn nguyện vọng lớp 10 nhưng nhiều bạn vẫn giữ nguyên ý định, phụ huynh thì bảo để cho các con thử sức.

Theo vị lãnh đạo trên, chỉ đến khi Sở GD-ĐT công bố số liệu học sinh đăng ký nguyện vọng, phụ huynh và các học sinh mới giật mình vì trường THPT đó có tỉ lệ chọi quá cao. Thế là các bạn lại rủ nhau đổi nguyện vọng sang một trường THPT khác có điểm chuẩn thấp hơn.

"Tôi yêu cầu các giáo viên chủ nhiệm làm việc với từng trường hợp, phân tích thật kỹ về tình hình tuyển sinh lớp 10 năm nay. Bên cạnh đó cần xác định việc chọn trường THPT phải dựa trên các tiêu chí năng lực học sinh, đường đi từ nhà đến trường có thuận lợi không… chứ không thể chọn trường theo phong trào", vị này nói.

Ghi nhận của Tuổi Trẻ cho thấy việc chọn nguyện vọng theo tâm lý hội nhóm như trên không phải là hiếm. "Lứa tuổi này học sinh rất dễ bị ảnh hưởng bởi bạn bè. Nhiều em tin và làm theo bạn chứ nhất quyết không nghe lời ba mẹ.

Vì vậy đứng trước ngưỡng cửa chọn trường THPT, các em cho rằng chọn cùng trường để sau này được tiếp tục học cùng nhau. Trong khi thực tế việc có thi đậu vào lớp 10 hay không phụ thuộc vào lực học của mỗi học sinh và chiến lược lựa chọn nguyện vọng đúng đắn" - cô Hà Vân, giáo viên lớp 9 ở phường Tân Hòa, cho biết.

Còn ông Xuân Trường - một phụ huynh ở nội thành TP.HCM - chia sẻ: "Con gái tôi chọn trường THPT cách nhà gần 9km chỉ vì trường đó có đồng phục học sinh "đẹp như trường quốc tế".

Vợ chồng tôi muốn con chọn trường ở gần nhà, chất lượng giáo dục tốt và khá nổi tiếng, điểm chuẩn cũng phù hợp với năng lực học tập nhưng con khăng khăng từ chối với lý do đồng phục quá xấu, nhìn rất quê, nếu phải mặc sẽ không dám ra đường".

Không thuyết phục được con, anh Trường vào nhóm Zalo phụ huynh của lớp than thở, không ngờ nhiều phụ huynh khác cũng bày tỏ nỗi lòng tương tự. "Chúng tôi phải nhờ giáo viên chủ nhiệm can thiệp khuyên các con đổi nguyện vọng. Trường có đồng phục đẹp nhưng tỉ lệ chọi, điểm chuẩn đều nằm trong top cao nhất TP thì với lực học mấp mé loại giỏi như con tôi rất khó thi đậu", ông Trường kể.

Trao đổi với Tuổi Trẻ, hiệu trưởng nhiều trường THPT đều cho rằng hầu hết phụ huynh, học sinh lớp 9 khi đăng ký nguyện vọng lớp 10 chỉ quan tâm đến việc con mình có đậu được vào trường X, trường Y hay không mà thôi. Trong khi có một yếu tố cực kỳ quan trọng nhưng rất ít phụ huynh để ý, đó là tổ hợp môn lựa chọn ở các trường THPT.

"Khi vào lớp 10, học sinh sẽ được học những tổ hợp môn nào, có phù hợp với định hướng nghề nghiệp sau này của các em không. Kinh nghiệm cho thấy nhiều gia đình khi đi đăng ký nhập học lớp 10 cho con mới tá hỏa phát hiện tổ hợp môn không phải như con mình mong muốn", hiệu trưởng một trường THPT ở quận 1 (cũ) cho hay.

Tương tự, bà Nguyễn Ngọc Nga - một phụ huynh ở phường Đức Nhuận - kể: "Cách đây hai năm con tôi đã rơi vào trường hợp dở khóc dở cười khi thi đậu vào một trường THPT nhưng trường lại chỉ tập trung vào các tổ hợp môn thuộc nhóm khoa học tự nhiên. Nhóm khoa học xã hội có rất ít lựa chọn trong khi con tôi lại định hướng theo nhóm khoa học xã hội".

Liên quan đến vấn đề này, đại diện Sở GD-ĐT cho biết cổng thông tin tuyển sinh lớp 10 của sở đã cập nhật đầy đủ dữ liệu về các trường THPT, đặc biệt thông tin chi tiết về các tổ hợp môn học. Phụ huynh có thể chủ động tra cứu bằng cách nhập tên trường vào thanh tìm kiếm để tìm hiểu kỹ trước khi đăng ký.

Theo một cán bộ Sở GD-ĐT, thời điểm này có thể nói kỳ thi lớp 10 năm nay đã "hạ nhiệt" được một phần. Số liệu đăng ký nguyện vọng 1 cho thấy năm nay có hơn 151.000 học sinh lớp 9 đăng ký dự thi vào lớp 10 công lập. Trong khi đó, số học sinh tốt nghiệp lớp 9 năm học 2025 - 2026 dự kiến là 169.079 em.

Như vậy, TP có hơn 17.000 học sinh không đăng ký dự thi lớp 10 công lập. Năm học 2026 - 2027, các trường THPT trên địa bàn TP sẽ tuyển 118.955 chỉ tiêu. Nếu căn cứ trên số thí sinh đăng ký dự thi thì TP.HCM có hơn 78% học sinh hoàn thành THCS được vào lớp 10 công lập thay vì chỉ có 70,35% như dự kiến ban đầu.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Sự thiếu hụt trầm trọng nhân lực ngành điều dưỡng đặt ra yêu cầu cấp bách về việc thu hút tuyển sinh và đào tạo người học trong các trường ĐH và CĐ.

Chia sẻ về vấn đề này, tiến sĩ Vương Ánh Dương, Phó cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế, cho biết VN hiện chỉ có khoảng 14-15 điều dưỡng/1 vạn dân trong khi Nghị quyết 20 của Ban Chấp hành T.Ư năm 2017 đặt ra mục tiêu đến năm 2025 phải có 25 điều dưỡng/1 vạn dân và năm 2030 là 33 điều dưỡng/1 vạn dân.

"Tỷ lệ này đang thuộc nhóm thấp của ASEAN. Thái Lan có khoảng 20-25 điều dưỡng/1 vạn dân, Malaysia khoảng 30-35, Singapore trên 70; các nước thuộc Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế OECD trung bình từ 80-120. Chúng ta đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt điều dưỡng cả về số lượng, cơ cấu và chất lượng chuyên môn so với yêu cầu thực tế và so với mặt bằng chung của khu vực cũng như thế giới", tiến sĩ Dương nhận định.

Theo khảo sát của Cục Quản lý khám chữa bệnh, trong cùng một ca trực, trung bình một điều dưỡng tại khoa hồi sức tích cực phải chăm sóc từ 3-4 bệnh nhân.

"Khi số lượng điều dưỡng không đủ, người bệnh không được theo dõi và chăm sóc toàn diện, liên tục. Tại nhiều khoa lâm sàng, đặc biệt là hồi sức tích cực, một tỷ lệ lớn bệnh viện (BV) vẫn phải huy động người nhà người bệnh tham gia hỗ trợ chăm sóc thường ngày", ông Dương cho hay.

Hiện nay, VN có trên 100 cơ sở tham gia đào tạo điều dưỡng, tuy nhiên không phải trường nào cũng tuyển được đủ chỉ tiêu hằng năm. Năm 2025, hàng loạt trường phải tuyển bổ sung ngành điều dưỡng như Trường ĐH Y Dược (ĐH Huế, 65 chỉ tiêu), Trường ĐH Y Dược Thái Bình (86 chỉ tiêu), Trường ĐH Y Dược Hải Phòng (60 chỉ tiêu)… Trường ĐH Tây Nguyên tuyển 34 chỉ tiêu ngành điều dưỡng ở phương thức xét điểm thi tốt nghiệp thì không có thí sinh (TS) nào nhập học, tổng chỉ tiêu của các phương thức là 48 thì có khoảng 41 TS nhập học.

Các cơ sở đào tạo như ĐH Phenikaa, ĐH Duy Tân, các trường ĐH Văn Lang, Quốc tế Hồng Bàng, Nguyễn Tất Thành, Tân Tạo... đều phải tuyển bổ sung ngành này.

Ở bậc CĐ, số lượng người học ngành điều dưỡng cũng giảm nhiều so với những năm trước. Tiến sĩ Lê Lâm, Hiệu trưởng Trường CĐ Đại Việt Sài Gòn, cho biết: "Cách đây khoảng chục năm, TS đăng ký ngành này rất đông. Thời điểm hiện tại, nhu cầu nhân lực cần nhiều do hệ thống BV tư phát triển, BV công nâng cấp mở rộng, nhưng tại trường, người học điều dưỡng giảm từ 50-70%".

Trong một nghiên cứu của giảng viên Phạm Dương Thanh Tâm và Nguyễn Thị Thảo Ngọc, Khoa Điều dưỡng - Kỹ thuật y học Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch, hầu hết sinh viên các ngành điều dưỡng, dược và y khoa được phỏng vấn đều cho rằng nghề điều dưỡng vất vả và áp lực nhất trong hệ thống y tế.

"Định kiến về ngành điều dưỡng còn chịu ảnh hưởng sâu sắc từ các yếu tố gia đình, truyền thông và môi trường. Sinh viên cả 3 ngành trên đều nhận định ngành điều dưỡng thiếu vai trò lãnh đạo và cơ hội thăng tiến trong bộ máy quản lý. Hình ảnh người điều dưỡng bị lu mờ, ít được ghi nhận những đóng góp. Các gia đình có xu hướng thiên vị các ngành y đa khoa, dược hơn là điều dưỡng", nhóm nghiên cứu chia sẻ.

Tiến sĩ Nguyễn Thị Phương Uyên, Phó khoa Điều dưỡng - Hộ sinh Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng, nêu sự thiếu hụt điều dưỡng tại VN đến từ nhiều nguyên nhân. Thứ nhất, chế độ đãi ngộ và mức lương chưa tương xứng khi lương khởi điểm của một điều dưỡng mới ra trường tại các BV công lập hiện nay còn thấp.

"Thứ hai là áp lực công việc. Vì thiếu nguồn điều dưỡng nên một số điều dưỡng phải chăm sóc số lượng bệnh nhân nhiều hơn so với tiêu chuẩn khuyến cáo. Bên cạnh đó là áp lực từ người nhà bệnh nhân cùng với trực đêm dẫn đến dễ kiệt sức. Vị thế xã hội chưa được nhìn nhận đúng khi trong tâm thức của nhiều người dân, bác sĩ là người ra y lệnh, còn điều dưỡng chỉ là người làm theo", tiến sĩ Uyên nhận định.

Tuy nhiên, theo tiến sĩ Uyên, hiện nay có 2 nhóm TS nhận thức theo 2 hướng. Một là e ngại vì vẫn còn định kiến, coi điều dưỡng là công việc phục vụ, vất vả, trực đêm hôm nhưng thu nhập không tương xứng. Do đó, tỷ lệ TS chọn ngành điều dưỡng có xu hướng sụt giảm. Nhiều trường gặp khó khăn trong việc tuyển sinh đủ chỉ tiêu.

"Trong khi đó, nhóm còn lại vẫn yêu ngành do được xã hội trọng dụng và dễ kiếm việc làm do cầu cao, đặc biệt cơ hội chuyển dịch lao động quốc tế. Các em có thể tới các thị trường lớn như Đức, Nhật Bản, Canada, Úc, Đài Loan với nhiều chương trình học bổng, tuyển dụng với mức lương rất cao và cơ hội định cư rõ ràng", tiến sĩ Uyên thông tin.

Tiến sĩ Lưu Nguyễn Đức Hạnh, Phó khoa Điều dưỡng Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, cũng cho hay bên cạnh nhóm TS e ngại thì vẫn có nhiều bạn trẻ nhận thấy điều dưỡng là công việc có tính ổn định cao, nhu cầu xã hội lớn và vị thế của người điều dưỡng trong hệ thống y tế hiện đại đã được nâng tầm, không còn đơn thuần là người hỗ trợ mà là một cộng sự quan trọng trong quá trình chăm sóc người bệnh.

Để giải quyết bài toán thiếu hụt nhân lực và giữ chân sinh viên với nghề, tiến sĩ Đức Hạnh nêu: "Chương trình học của các trường phải bám sát thực tế, chú trọng kỹ năng lâm sàng. Giảng viên giàu kinh nghiệm và tâm huyết để truyền lửa nghề cho sinh viên. Bên cạnh đó, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa đơn vị đào tạo và cơ sở thực tập. Khi sinh viên nhìn thấy cơ hội việc làm rộng mở, thu nhập ổn định và môi trường làm việc chuyên nghiệp ngay sau khi tốt nghiệp, các em sẽ tự tin theo đuổi nghề".

Trong khi đó, tiến sĩ Nguyễn Thị Anh, Phó khoa Điều dưỡng - Hộ sinh Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng, cho rằng Bộ Y tế và các cơ quan ban ngành cần ban hành chính sách tăng lương cơ bản, tăng phụ cấp ưu đãi nghề, đặc biệt là phụ cấp trực đêm, phụ cấp độc hại riêng cho khối điều dưỡng để họ yên tâm sống được với nghề.

"Phải đẩy mạnh truyền thông để xã hội hiểu rằng điều dưỡng là một ngành khoa học chăm sóc độc lập, phối hợp bình đẳng với bác sĩ chứ không phải nghề phụ thuộc. Môi trường làm việc cũng nên được cải thiện, giảm tải thủ tục hành chính bằng cách ứng dụng công nghệ thông tin để họ có nhiều thời gian tập trung vào chuyên môn chăm sóc người bệnh, giảm áp lực tâm lý", tiến sĩ Ánh chia sẻ thêm.

Theo tiến sĩ Ánh, nhà nước cũng có thể cân nhắc áp dụng chính sách miễn giảm học phí hoặc cấp học bổng cho sinh viên theo học ngành điều dưỡng nhằm thu hút học sinh nộp hồ sơ.

Tin Gốc: Thanh Niên

Năm 2026 đánh dấu lần thứ 5 Ngày hội tiếng Đức được tổ chức. TS Nguyễn Thị Bích Phượng - Trưởng ngành Ngôn ngữ Đức, đại diện ban tổ chức sự kiện - cho biết đây là sự kiện truyền thống của ngành, được tổ chức hai năm một lần.

Sự kiện tạo cơ hội cho sinh viên và những người quan tâm đến ngôn ngữ, văn hoá trải nghiệm các hoạt động, từ đó có động lực tìm hiểu nhiều hơn.

Tại sự kiện, khách tham dự có cơ hội trải nghiệm booth trò chơi của các tổ chức giáo dục, hoạt động ẩm thực, cuộc thi hát tiếng Đức, tư vấn du học... Ngoài ra, trò chơi "Rung chuông vàng" giúp người tham dự tìm hiểu văn hoá, ngôn ngữ Đức.

Điểm mới của sự kiện năm nay là hoạt động giới thiệu phim Việt với nhiều bộ phim điện ảnh như Lật Mặt 7: Một điều ước, Mai, Nhà gia tiên, Đào, Phở và Piano... được giới thiệu tại khu vực tiền sảnh.

Các bộ phim được viết bài "review" (bài nhận xét, bình luận) hoàn toàn bằng tiếng Đức.

Theo đại diện ban tổ chức, đây là một trong những sản phẩm môn học của sinh viên. Những bộ phim ngoài thể hiện khả năng ngôn ngữ của các bạn, mà còn thể hiện mong muốn quảng bá văn hóa Việt như tình yêu quê hương đất nước, tình cảm gia đình... đến du khách quốc tế, đặc biệt là cộng đồng nói tiếng Đức.

TS Nguyễn Thị Bích Phượng cho biết những bài review phim này còn phần nào cho thấy những tiến bộ nhất định của nền sản xuất phim ảnh Việt Nam. Từ đó, những người tham dự, trong đó có các doanh nghiệp Đức, có thể thấy được tiềm năng và đẩy mạnh hợp tác, giao lưu văn hoá.

Sinh viên Hoàng Tuấn Anh (Đại học Kinh tế TP.HCM), một trong những người tham gia sự kiện, cảm nghĩ: "Mình có niềm yêu thích với tiếng Đức. Theo mình, những bài viết giới thiệu phim này thể hiện khát vọng của người trẻ trong việc quảng bá văn hoá và thúc đẩy giao lưu quốc tế".

Anh Zama Pitang (Quốc tịch Đức), khách du lịch tham gia sự kiện, nói: "Đọc những bài viết này, tôi nghĩ bản thân cũng có thể hiểu được phần nào về văn hoá Việt Nam. Tôi mong các nhà làm phim Việt Nam và Đức có thể hợp tác sản xuất bộ phim, để những người như tôi có thể hiểu sâu hơn về con người và văn hóa Việt".

Tin Gốc: Tuổi Trẻ