Khi làn sóng AI đang tạo ra những doanh nghiệp có giá trị hàng chục tỷ USD chỉ trong vài năm, câu hỏi được nhiều người quan tâm không còn là làm thế nào để kiếm thật nhiều tiền, mà là điều gì giúp những nhà sáng lập duy trì động lực trong thời gian dài.
Trong một tập podcast “20VC” mới đây, Aravind Srinivas – đồng sáng lập kiêm CEO Perplexity – đã chia sẻ 2 bài học có ảnh hưởng lớn nhất đến tư duy kinh doanh của ông. Điều đáng chú ý là cả hai đều không liên quan trực tiếp đến doanh thu, định giá hay tài sản cá nhân.
Business Insider dẫn lời Srinivas cho biết những bài học này đến từ 2 trong số các lãnh đạo công nghệ nổi bật nhất hiện nay là Jensen Huang của Nvidia và Elon Musk của Tesla, SpaceX.
Perplexity được thành lập năm 2022 sau khi Srinivas rời công việc nghiên cứu tại Google DeepMind và OpenAI. Startup AI này từng được Business Insider đưa tin đang tìm kiếm vòng gọi vốn mới với mức định giá sau đầu tư lên tới 20 tỷ USD. Trong số các nhà đầu tư có SoftBank, Nvidia và tỷ phú Jeff Bezos.
Dù đang điều hành một trong những startup AI tăng trưởng nhanh nhất thế giới, Srinivas cho biết ông vẫn thường xuyên suy ngẫm về những bài học từ hai doanh nhân mà ông ngưỡng mộ.
Bài học từ Jensen Huang: Thành công không đồng nghĩa với được phép tự mãn
Theo Srinivas, điều khiến ông ấn tượng nhất ở CEO Nvidia không phải quy mô doanh nghiệp hay giá trị vốn hóa mà là cách Jensen Huang nhìn nhận rủi ro.
Ông cho biết Nvidia đang sở hữu nhiều lợi thế mà bất kỳ công ty công nghệ nào cũng mong muốn. Doanh nghiệp này có những dòng chip AI hàng đầu thế giới, được hưởng lợi từ làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo toàn cầu và đang tạo ra doanh thu khổng lồ.
Tuy nhiên, theo lời Srinivas, Jensen Huang vẫn điều hành Nvidia với tâm thế như thể công ty chỉ còn cách nguy cơ phá sản khoảng 30 ngày.
“Hãy nghĩ mà xem. Một công ty trị giá 5.000 tỷ USD, gần như chắc chắn sẽ tạo ra 500 tỷ USD doanh thu trong hai năm tới. Họ sở hữu những con chip tiên tiến nhất thế giới. Thế nhưng ông ấy vẫn vận hành công ty với tâm thế rằng chỉ còn cách phá sản 30 ngày nữa”, Srinivas chia sẻ.
CEO Perplexity cho biết Huang thường xuyên nhắc nhở đội ngũ của mình về trạng thái cảnh giác đó. Trong góc nhìn của Srinivas, đây là một trong những phẩm chất quan trọng nhất của người làm kinh doanh. Khi mọi thứ diễn ra thuận lợi, nguy cơ lớn nhất đôi khi không đến từ đối thủ cạnh tranh mà đến từ sự tự tin quá mức của chính doanh nghiệp.
Bài học này đặc biệt đáng chú ý trong lĩnh vực AI, nơi công nghệ thay đổi rất nhanh và vị thế dẫn đầu có thể bị thách thức chỉ trong thời gian ngắn.
Bài học từ Elon Musk: Làm việc vì một mục tiêu lớn hơn tiền bạc
Nếu Jensen Huang truyền cảm hứng về tinh thần cảnh giác, Elon Musk lại mang đến cho Srinivas một góc nhìn khác về động lực làm việc. Theo CEO Perplexity, điều khiến ông chú ý không phải khối tài sản của Musk mà là cách tỷ phú này xây dựng các mục tiêu dài hạn.
Srinivas cho biết khi nhìn vào cơ chế đãi ngộ của Musk tại SpaceX, ông nhận thấy mọi thứ đều xoay quanh một tham vọng lớn hơn nhiều so với chuyện làm giàu.
“Nếu nhìn vào gói đãi ngộ của ông ấy tại SpaceX, bạn sẽ thấy nó được thiết kế xoay quanh mục tiêu xây dựng một thuộc địa trên sao Hỏa với một triệu cư dân”, Srinivas nói.
Theo ông, động lực thực sự của con người không nằm ở việc liên tục gia tăng quy mô tài sản cá nhân. “Điều thúc đẩy con người không phải là việc sở hữu khối tài sản ròng 10.000 tỷ USD hay đại loại như vậy”, CEO Perplexity nhận định.
Quan điểm này cũng ảnh hưởng trực tiếp tới cách Srinivas nhìn nhận về sự nghiệp và công việc. Ông cho rằng nhiều người đang xem việc xây dựng công ty, bán lại doanh nghiệp rồi nghỉ ngơi hoàn toàn là đích đến cuối cùng. Tuy nhiên, bản thân ông không đồng tình với cách tiếp cận đó.
“Bạn cần làm việc cả đời”
Trong cuộc trò chuyện, Srinivas thẳng thắn cho biết ông không ủng hộ tư duy tạo dựng tài sản rồi rời bỏ công việc khi đã đủ giàu. Theo ông, con người luôn cần một mục tiêu để theo đuổi và một công việc để cống hiến. “Bạn luôn phải làm một điều gì đó. Bạn cần làm việc cả đời”, Srinivas nói.
Quan điểm này đi ngược với phong trào FIRE (Financial Independence, Retire Early), tức theo đuổi mục tiêu độc lập tài chính và nghỉ hưu sớm, vốn được nhiều người trong giới công nghệ yêu thích. Triết lý FIRE khuyến khích tích lũy tài sản đủ lớn để có thể nghỉ hưu từ độ tuổi 30 hoặc 40 và sống bằng nguồn tài sản đã tích lũy.
Không chỉ Srinivas, nhà đầu tư Kevin O’Leary – gương mặt quen thuộc của chương trình Shark Tank – cũng từng bày tỏ quan điểm tương tự. Sau khi bán công ty đầu tiên, O’Leary đã nghỉ hưu trong vài năm nhưng sau đó mô tả quãng thời gian này là giai đoạn ông cảm thấy “chán đến phát điên”.
Trong cuộc phỏng vấn với CNBC năm 2019, O’Leary cho rằng nhiều người chỉ nhận ra giá trị thực sự của công việc sau khi họ ngừng làm việc. Theo ông, công việc không chỉ tạo ra thu nhập mà còn góp phần định hình bản sắc và mục tiêu của mỗi người.
Những chia sẻ của Srinivas xuất hiện trong bối cảnh thị trường lao động công nghệ đang trải qua nhiều biến động vì AI. Thay vì nói về cách kiếm tiền nhanh hay làm giàu sớm, CEO Perplexity lại nhấn mạnh hai yếu tố mang tính nền tảng hơn là luôn giữ tinh thần cảnh giác trước thành công và theo đuổi một mục tiêu đủ lớn để duy trì động lực trong thời gian dài.
Số liệu của chính phủ Mỹ vừa công bố cho biết, xuất khẩu dầu mỏ của nước này tăng lên 5,2 triệu thùng mỗi ngày trong tuần qua, mức cao nhất trong 7 tháng.
Nhập khẩu ròng dầu thô (chênh lệch giữa nhập khẩu và xuất khẩu) giảm xuống chỉ còn 66.000 thùng mỗi ngày, thấp nhất theo tuần kể từ 2001. Mỹ vẫn cần nhập khẩu vì các nhà máy lọc dầu nước này được thiết kế để xử lý các loại dầu nặng hơn, có hàm lượng lưu huỳnh cao hơn so với loại dầu thô nhẹ, ngọt sản xuất nội địa.
Theo Reuters, Mỹ đang tiến gần đến khả năng trở thành nhà xuất khẩu ròng dầu thô, lần cuối diễn ra năm 1943.
Xung đột Trung Đông đã gây gián đoạn lớn trên thị trường năng lượng, do 20% nguồn cung dầu khí của thế giới không thể đi qua eo biển Hormuz. Các khách hàng châu Á và châu Âu đang vội vã tìm nguồn thay thế, bao gồm đẩy mạnh nhập khẩu từ Mỹ - nhà sản xuất lớn nhất thế giới.
Mỗi ngày trong tuần qua, khoảng 2,4 triệu thùng dầu, tương đương 47% sản lượng xuất khẩu của Mỹ, được đưa đến châu Âu. Cùng với đó, 1,49 triệu thùng, chiếm 37%, đi sang châu Á, tăng từ mức 30% vào cùng kỳ 2025, theo dữ liệu từ Kpler.
Ông Janiv Shah, Phó chủ tịch thị trường dầu của Rystad Energy, cho rằng xuất khẩu dầu Mỹ tăng mạnh cho thấy khách hàng ở khu vực Đại Tây Dương và châu Á đang phải mở rộng tìm kiếm nguồn cung, trong bối cảnh chênh lệch giá dầu giữa các khu vực đủ bù đắp chi phí vận chuyển.
Các khách hàng lớn của Mỹ gồm Hà Lan, Nhật Bản, Pháp, Đức và Hàn Quốc. Các quốc gia như Hy Lạp cũng lần đầu tiên mua dầu Mỹ trong những tháng gần đây. Kpler cho hay một tàu chở 500.000 thùng dầu đang trên đường đến Thổ Nhĩ Kỳ, đánh dấu lô xuất khẩu đầu tiên của Mỹ tới nước này trong ít nhất một năm.
Gián đoạn nguồn cung Trung Đông đã khiến chênh lệch giá giữa dầu Brent và WTI của Mỹ tăng lên tới 20,69 USD mỗi thùng trong tháng trước, khiến dầu Mỹ trở nên hấp dẫn hơn đối với các nhà máy lọc dầu ở châu Âu và châu Á.
Hôm 13/4, giá dầu giao ngay và sớm tới châu Âu đã chạm mức kỷ lục gần 150 USD mỗi thùng, trong khi giá tại châu Phi cũng lập đỉnh mới, theo dữ liệu từ LSEG và các nhà giao dịch.
Ông Matt Smith, nhà phân tích tại Kpler, dự báo xuất khẩu dầu của Mỹ tháng 4 có thể đạt 5,2 triệu thùng mỗi ngày và đang tiến sát giới hạn công suất. Theo các chuyên gia, nước này có thể xuất khẩu tối đa khoảng 6 triệu thùng mỗi ngày, do hạn chế về hệ thống đường ống và số lượng tàu chở.
Dữ liệu Nhà Trắng cho thấy mức kỷ lục trước đó là 5,6 triệu thùng mỗi ngày, vào 2023. Ông Bekzod Zukhritdinov, nhà giao dịch dầu tại Dubai, cho biết thị trường đã bắt đầu kiểm tra trần xuất khẩu với mức 5,2 triệu thùng mỗi ngày trong tuần qua. "Mỗi thùng dầu tăng thêm từ mốc này sẽ tốn chi phí vận chuyển và logistics cao hơn", ông nhận định.
Đồng quan điểm, ông Shah của Rystad cho rằng tình trạng thiếu tàu chở dầu và chi phí vận chuyển tăng cao có thể kìm hãm xuất khẩu. Rohit Rathod, nhà phân tích cấp cao tại Vortexa, cho biết khoảng 80 siêu tàu chở dầu trống đang hướng tới Vịnh Mexico, nhiều khả năng để nhận hàng trong tháng 4 và 5.
Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo nghị định quy định về quản lý mỹ phẩm thay thế nghị định 93/2016.
Dự thảo nghị định quy định nguyên tắc sản phẩm mỹ phẩm lưu thông trên thị trường phải bảo đảm an toàn cho sức khỏe con người khi sử dụng trong điều kiện bình thường.
Về sản xuất mỹ phẩm tại Việt Nam, dự thảo thống nhất một điều kiện cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm và giấy chứng nhận thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm (CGMP) để nâng cao chất lượng mỹ phẩm sản xuất trong nước, hội nhập với quốc tế.
Doanh nghiệp có thể đề nghị cấp cả hai cùng lúc, cắt giảm thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh.
Dự thảo cũng quy định rõ các trường hợp cấp, cấp lại, điều chỉnh, thu hồi giấy chứng nhận, xác định giấy chứng nhận có giá trị pháp lý vô thời hạn nhưng cơ sở phải duy trì đáp ứng nguyên tắc, tiêu chuẩn CGMP suốt quá trình hoạt động, chịu sự kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất.
Việc kiểm tra duy trì đáp ứng CGMP được thực hiện định kỳ từ 3 đến 5 năm một lần hoặc đột xuất theo nguyên tắc quản lý nguy cơ.
Dự thảo cũng quy định cụ thể trường hợp thu hồi giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm và cập nhật trạng thái duy trì đáp ứng CGMP trên hệ thống cơ sở dữ liệu mỹ phẩm quốc gia.
Theo nghị định 185/2026, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố có nhiều nhiệm vụ trong tổ chức, điều hành hoạt động của thôn, tổ dân phố.
Trong đó, được chủ trì hội nghị thôn, tổ dân phố, tổ chức hội nghị định kỳ của cộng đồng dân cư theo quy định của pháp luật về thực hiện dân chủ cơ sở.
Tổ chức để cộng đồng dân cư bàn, quyết định các nội dung thuộc phạm vi nhân dân bàn và quyết định, tổ chức để nhân dân tham gia ý kiến đối với các nội dung thuộc phạm vi theo quy định của Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở.
Tổ chức thực hiện và theo dõi việc thực hiện các quyết định của cộng đồng dân cư đã được nhân dân trong thôn, tổ dân phố thông qua; tổng hợp, báo cáo UBND xã về kết quả thực hiện.
Phối hợp với ban công tác mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội ở thôn, tổ dân phố, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở và các tổ chức tự quản khác trong tổ chức các hoạt động của cộng đồng dân cư, bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội tại địa bàn.
Trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố được mời tham gia các cuộc họp của chính quyền địa phương cấp xã liên quan đến việc triển khai các công việc trực tiếp đến cộng đồng dân cư.
Thanh tra Chứng khoán Nhà nước vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán với Công ty cổ phần Xây dựng điện VNECO2.
Theo đó, doanh nghiệp này bị phạt 92,5 triệu đồng do vi phạm quy định về thời hạn công bố thông tin.
VNECO2 chậm công bố thông tin từ 15 ngày trở lên so với quy định đối với các tài liệu: báo cáo tài chính năm 2023, 2024, 2025 đã được kiểm toán; nghị quyết và biên bản họp đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2024, 2025; báo cáo tình hình quản trị công ty năm 2024; báo cáo thường niên năm 2024.
Theo Hội Nghiên cứu thị trường liên ngân hàng Việt Nam, trong phiên giao dịch ngày 27-5, lãi suất bình quân liên ngân hàng bằng VND tiếp tục tăng từ 0,05 - 0,3 điểm phần trăm ở tất cả các kỳ hạn từ 1 tháng trở xuống so với phiên trước.
Cụ thể, lãi suất qua đêm (ON) lên mức 7,90%/năm, kỳ hạn 1 tuần ở mức 7,60%/năm, 2 tuần là 7,55%/năm và 1 tháng đạt 7,50%/năm.
Về hoạt động thị trường mở, Ngân hàng Nhà nước chào thầu tổng cộng 33.000 tỉ đồng trên kênh cầm cố, gồm 6.000 tỉ đồng kỳ hạn 7 ngày, 13.000 tỉ đồng kỳ hạn 35 ngày và 14.000 tỉ đồng kỳ hạn 56 ngày, với lãi suất đều ở mức 4,5%/năm. Toàn bộ khối lượng chào thầu đều được hấp thụ.
Trong phiên có 23.969,73 tỉ đồng đáo hạn, trong khi Ngân hàng Nhà nước không chào thầu tín phiếu. Như vậy, nhà điều hành đã bơm ròng 9.030,27 tỉ đồng ra thị trường. Hiện khối lượng lưu hành trên kênh cầm cố ở mức 323.807,17 tỉ đồng.
Tối 28-5, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC) kêu gọi các bậc phụ huynh đưa trẻ từ 6 tháng đến dưới 36 tháng tuổi đến các trạm y tế phường, xã để được uống vitamin A.
HCDC cũng vừa có văn bản gửi các trạm y tế phường, xã, đặc khu cùng các bệnh viện công lập và ngoài công lập về việc triển khai chiến dịch bổ sung vitamin A đợt 1 năm 2026 cho trẻ em trên địa bàn thành phố.
Đối tượng được bổ sung vitamin A miễn phí gồm trẻ từ 6 tháng đến dưới 36 tháng tuổi và các trường hợp có nguy cơ thiếu vitamin A như mắc sởi, suy dinh dưỡng cấp tính nặng, viêm đường hô hấp cấp tính, tiêu chảy kéo dài.
Theo kế hoạch, các bệnh viện và trạm y tế sẽ tổ chức cho trẻ uống vitamin A trong hai ngày 1 và 2-6. Sau đó, các trạm y tế tiếp tục tổ chức uống vét đến hết ngày 30-6 nhằm bảo đảm tất cả trẻ trong độ tuổi đều được bổ sung vitamin A đầy đủ.
Sáng 22/5, ngành thuế tổ chức họp báo chuyên đề, trong đó phần lớn nội dung đề cập về lệnh tạm hoãn xuất cảnh với người chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Phó cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết thời gian tới, ngành thuế sẽ phối hợp với cơ quan xuất nhập cảnh, kho bạc và ngân hàng để triển khai giải pháp cho phép người nợ thuế nộp tiền ngay trên đường ra sân bay hoặc tại cửa khẩu. Sau khi hoàn thành nghĩa vụ, hệ thống liên thông sẽ xác nhận theo thời gian thực để người nộp thuế được xuất cảnh ngay.
"Theo quy định phải có quyết định gỡ bỏ lệnh tạm hoãn xuất cảnh, nhưng sắp tới chúng tôi sẽ nâng cấp hệ thống, thực hiện xác nhận trực tiếp theo thời gian thực", ông Sơn nói.
Ông Nguyễn Đức Huy, Phó trưởng ban nghiệp vụ thuế (Cục Thuế), thông tin thêm quy trình này đang được Bộ Tài chính cụ thể hóa trong dự thảo nghị định và thông tư hướng dẫn Luật Quản lý thuế 2025.
Luật Quản lý thuế quy định các trường hợp bị hoãn xuất cảnh gồm cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh nợ từ 50 triệu đồng hoặc đại diện, chủ doanh nghiệp, hợp tác xã nợ từ 500 triệu đồng, quá hạn trên 120 ngày; người xuất cảnh định cư nước ngoài nhưng còn nợ thuế.
Với doanh nghiệp, hộ kinh doanh nợ thuế và không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký - dấu hiệu vi phạm nghĩa vụ kê khai, quản lý thuế - không quy định ngưỡng cụ thể.
Các trường hợp bị cấm xuất cảnh do nợ thuế, cơ quan thuế đều "thực hiện quy trình cảnh báo", nhắc nhở trước khi áp dụng biện pháp cưỡng chế, Phó cục trưởng Mai Sơn khẳng định.
Cụ thể, khi phát sinh nợ thuế đến ngày thứ 30, cơ quan thuế sẽ cảnh báo qua nhiều hình thức như gửi thông báo qua số điện thoại, email, Zalo theo thông tin người nộp thuế đã đăng ký. Ngoài ra, các thông tin này còn được hiển thị trên hệ thống eTax Mobile, cơ sở dữ liệu điện tử của ngành thuế và được rà soát đảm bảo thông tin đã được gửi đi.
"Mục tiêu của các biện pháp này là đảm bảo minh bạch và công bằng cho doanh nghiệp và cá nhân đang thực hiện tốt chính sách pháp luật", ông nói.
Quy trình cưỡng chế thuế cũng được thực hiện nhiều bước. Nợ thuế sau 90 ngày sẽ bị cưỡng chế tài khoản, sau 120 ngày cưỡng chế hóa đơn. Sau đó, cơ quan thuế mới áp dụng các biện pháp công khai thông tin và cấm xuất cảnh.
Theo lãnh đạo Cục Thuế, phần lớn người nộp thuế sau khi nhận cảnh báo đều chủ động rà soát và hoàn thành nghĩa vụ.
Tuy nhiên, trường hợp gây nhiều băn khoăn hiện nay thuộc về nhóm người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, nhưng chưa giải thể. Do không nhận được thông báo nợ thuế, nhiều cá nhân chưa hoàn thành nghĩa vụ và bị ảnh hưởng khi làm thủ tục xuất cảnh.
Theo số liệu của Cục Thuế, đến nay đã có hơn 105.000 người nộp thuế bị thông báo tạm hoãn xuất cảnh với tổng số tiền nợ trên 61.000 tỷ đồng. Trong đó, khoảng 60.000 trường hợp là người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, với tổng nợ khoảng 6.900 tỷ đồng.
Cơ quan thuế cho biết đã thu hồi được hơn 4.000 tỷ đồng từ khoảng 13.000 người nộp thuế thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh. Riêng nhóm bỏ địa chỉ kinh doanh, số tiền thu được hơn 100 tỷ đồng từ khoảng 7.100 trường hợp.
Tại dự thảo nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế 2025, Bộ Tài chính đề xuất ngưỡng tạm hoãn xuất cảnh với trường hợp nợ thuế, không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký là 1 triệu đồng, thay vì không đưa ra mức cụ thể như hiện nay.
Ông Mai Sơn cho biết cơ quan thuế sẽ tiếp tục rà soát các nhóm doanh nghiệp, hộ kinh doanh bỏ địa chỉ kinh doanh nhằm đảm bảo công bằng và môi trường cạnh tranh lành mạnh với người nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ thuế. "Ngành thuế luôn hỗ trợ tối đa cho người nộp thuế, trong khâu hoàn, quyết toán và tất cả chức năng quản lý", ông nói.
