Trang The Kyiv Independent ngày 4.4 dẫn thông cáo của Bộ Quốc phòng Ukraine cho biết Nga trong tháng 3 đã ném số bom lượn kỷ lục kể từ đầu chiến dịch với 7.987 quả.
Con số này cao hơn 1.500 quả so với kỷ lục trước đó là vào tháng 2. Ngoài ra, lực lượng Nga còn tiến hành 115.000 cuộc tấn công bằng pháo, trong đó có 2.834 cuộc tấn công bằng pháo phóng loạt.
“Do không đạt được những thành công như mong muốn ở mặt trận, quân đội Nga đang cố gắng gây áp lực bằng cách tăng cường số lượng các cuộc không kích”, Bộ Quốc phòng Ukraine cho biết.
Bom lượn có tầm bắn ngắn hơn tên lửa, nhưng lại có chi phí sản xuất rẻ hơn. Chúng được phóng từ máy bay phía sau chiến tuyến trong lãnh thổ Nga hoặc các vùng lãnh thổ do Nga kiểm soát, nằm ngoài tầm của hệ thống phòng không Ukraine.
Theo các chuyên gia, chúng gần như không thể bị bắn hạ do cấu tạo bằng sắt nặng và tiếp cận mục tiêu với tốc độ cực nhanh từ độ cao lớn, không giống như tên lửa hành trình hay máy bay không người lái (UAV).
Tuy nhiên, Ukraine đã triển khai các thiết bị gây nhiễu để chuyển hướng bom khỏi mục tiêu. Nga đã nâng cấp vũ khí để vượt qua các thiết bị gây nhiễu vào năm ngoái, buộc Ukraine phải phát triển một thiết bị gây nhiễu mới trong năm nay.
Nhưng không chỉ các cuộc tấn công bằng bom lượn gia tăng. Nga cũng đã phóng kỷ lục 1.000 UAV trong vòng 24 giờ từ ngày 23-24.3, trong đó có một cuộc tấn công quy mô lớn vào ban ngày. Tổng cộng, Nga đã phóng gần 6.500 UAV trong tháng 3.
Giới chức Ukraine ngày 4.4 cáo buộc Nga tấn công trong vòng 24 giờ trước đó khiến ít nhất 16 người thiệt mạng và 86 người bị thương.
Một UAV của Nga đã nhắm mục tiêu vào một khu chợ ở Nikopol, tỉnh Dnipropetrovsk, khiến ít nhất 5 người thiệt mạng và 19 người bị thương vào sáng 4.4, theo báo cáo của Tổng công tố Ukraine.
Cùng thời điểm đó, lực lượng Nga đã tấn công một khu dân cư ở Kharkiv, làm 5 người bị thương, theo thông báo của Văn phòng Công tố Khu vực Kharkiv.
Những trường hợp thương vong khác được ghi nhận tại các tỉnh Sumy, Donetsk, Kharkiv, Kyiv và Kherson.
Tại Nga, giới chức địa phương cho biết cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV của Ukraine khiến ít nhất một người thiệt mạng, 4 người bị thương và gây cháy một tàu mang cờ nước ngoài.
Nga và Ukraine chưa bình luận về những thông tin trên của đối phương. Hai bên trước nay luôn bác bỏ mọi cáo buộc tấn công nhắm vào dân thường.
Hãng Reuters ngày 4.4 dẫn lời Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho hay ông vừa đến Istanbul để tiến hành các cuộc đàm phán “thực chất” về vấn đề an ninh với Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan.
“Chúng tôi đang nỗ lực tăng cường quan hệ đối tác để đảm bảo sự bảo vệ thực sự cho tính mạng người dân, thúc đẩy ổn định và bảo đảm an ninh ở châu Âu cũng như ở Trung Đông”, ông ông Zelensky viết trên X.
Ông không nói rõ thêm về nội dung đàm phán. Ukraine gần đây đã ký các thỏa thuận hợp tác an ninh với Ả Rập Xê Út, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) và Qatar, và cũng đang đàm phán với một số quốc gia Trung Đông khác về các thỏa thuận tương tự.
Hãng TASS ngày 4.4 dẫn lời Chủ tịch Hội đồng Liên bang Nga Valentina Matviyenko tuyên bố Nga sẽ không “linh hoạt” đối với các quốc gia Liên minh châu Âu (EU) cho phép quân đội Ukraine sử dụng không phận để tiến hành các cuộc tấn công trên lãnh thổ Nga.
“Chúng tôi đang phải hứng chịu những cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng, các cơ sở dân sự và người dân. Và chúng tôi sẽ không dễ dàng nhượng bộ với tất cả mọi người, chúng tôi sẽ không khuất phục trước những lời đe dọa từ người châu Âu hay bất kỳ ai khác. Chúng tôi đã đưa ra những cảnh báo rất gay gắt đối với các quốc gia này”, bà nói.
Bà Matviyenko cho biết Lithuania đã tuyên bố từ chối cấp phép cho Ukraine bay UAV ngang qua lãnh thổ.
“Họ nhận ra rằng nếu tiếp tục, họ sẽ trở thành mục tiêu hợp pháp của chúng tôi, bởi vì Nga đang bị tấn công từ lãnh thổ của họ. Họ đã hiểu điều đó. Tôi nghĩ giờ họ sẽ rút lui. Họ sẽ không nói ra thành lời, nhưng họ sẽ rút lui”, bà nói thêm.
Theo kênh CNBC, trong phiên giao dịch sáng 30-4 (giờ Việt Nam), giá dầu Brent chuẩn quốc tế giao tháng 6 đã tăng hơn 3% đạt mức 121,65 USD/thùng, trong khi dầu West Texas Intermediate (WTI) của Mỹ tăng gần 2% lên mức 109,01 USD/thùng.
Trước đó một ngày, thị trường đã chứng kiến sự biến động dữ dội khi dầu Brent tăng 6% và WTI tăng 7%.
Đà tăng này diễn ra sau khi trang Axios đưa tin Tổng thống Mỹ Donald Trump bác đề xuất của Iran về việc mở lại eo biển Hormuz, cho thấy Washington vẫn nỗ lực theo đuổi việc phong tỏa hải quân cho đến khi đạt được thỏa thuận hạt nhân rộng hơn.
Báo Wall Street Journal cũng dẫn nguồn quan chức Mỹ cho biết ông Trump đã yêu cầu chuẩn bị cho kịch bản phong tỏa các cảng biển của Iran kéo dài.
Trong khi đó trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump tiếp tục có những phát ngôn cứng rắn: "Iran tốt hơn hết nên sớm khôn ngoan ra! Họ không biết cách ký kết một thỏa thuận phi hạt nhân".
Ông thậm chí còn đính kèm hình ảnh ông cầm súng với phông nền khói lửa, với thông điệp "Không còn Quý ngài tử tế nào nữa", làm gia tăng nỗi lo sợ về một cuộc xung đột vũ trang kéo dài tại Trung Đông.
Theo dữ liệu của LSEG, giá dầu Brent đã vọt lên mức cao nhất kể từ giữa năm 2022 sau khi xung đột tại Trung Đông làm gián đoạn nguồn cung.
Ngân hàng Goldman Sachs ước tính lượng dầu xuất khẩu qua eo biển Hormuz đã giảm xuống chỉ còn khoảng 4% so với mức bình thường, trong khi các cuộc đàm phán Mỹ - Iran đình trệ cùng với lệnh phong tỏa của Mỹ tiếp tục khiến dòng chảy năng lượng thêm bế tắc.
Các nhà phân tích cho biết việc xuất khẩu dầu Iran bị hạn chế và năng lực lưu trữ có giới hạn có thể khiến tình trạng gián đoạn nguồn cung trở nên nghiêm trọng hơn nếu phong tỏa kéo dài.
Họ cũng nhận định việc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tăng sản lượng sau khi rời OPEC có khả năng chỉ diễn ra từ từ trong trung hạn, hơn là bù đắp tình trạng thiếu hụt trong ngắn hạn.
Dù vậy, Goldman Sachs cũng lưu ý về khả năng suy giảm nhu cầu đang xuất hiện. Tiêu thụ dầu toàn cầu trong tháng 4 có thể thấp hơn khoảng 3,6 triệu thùng/ngày so với tháng 2, chủ yếu do nhu cầu nhiên liệu hàng không và nguyên liệu hóa dầu suy yếu.
Tên lửa Type 88 có tầm bắn hơn 100 km, đã được lực lượng Nhật Bản phóng trong cuộc tập trận chung tại Philippines ngày 6.5, theo Đài NHK. Ý định xuất khẩu được thông tin sau khi Nhật Bản nới lỏng hạn chế đối với việc xuất khẩu vũ khí sát thương hồi tháng 4.
Về khả năng xuất khẩu tên lửa, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Koizumi Shinjiro hôm qua nói "chưa có gì được quyết định vào thời điểm hiện tại", theo Kyodo News.
Ngày 5.5 tại Manila, ông Koizumi ký với người đồng cấp Philippines Gilberto Teodoro thỏa thuận tăng cường hợp tác thiết bị và công nghệ quốc phòng. Hiện tại, hai nước cũng đang đàm phán về việc xuất khẩu tàu hộ tống lớp Abukuma của Nhật Bản sang Philippines.
Ngoài ra, Tokyo còn cân nhắc xuất khẩu tên lửa đất đối không tầm trung Type 03 sang Manila.
Philippines đã đẩy mạnh nỗ lực hiện đại hóa quân đội trong những năm gần đây. Năm 2022, nước này ký hợp đồng trị giá 375 triệu USD mua 3 tổ hợp tên lửa hành trình siêu thanh BrahMos của Ấn Độ. Lô đầu tiên được giao vào năm 2024. Tháng 8.2025, trong chuyến thăm cấp nhà nước đến Ấn Độ, Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. nói đang trong quá trình mua thêm tên lửa này.
Báo Tribune của Pháp ngày 31/3 đưa tin phần lớn máy bay không người lái (UAV) tự sát dòng Shahed của Iran bị tiêm kích Rafale bắn hạ trên vịnh Ba Tư, trước khi tiến vào không phận Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Không rõ phi đội Pháp bắn hạ bao nhiêu phi cơ Iran với số lượng tên lửa đã tiêu hao.
Với giá 691.000-806.000 USD mỗi quả, tổng chi phí tên lửa MICA mà tiêm kích Pháp đã sử dụng là khoảng 55-65 triệu USD. Trong khi đó, mỗi chiếc Shahed-136 Iran có giá ước tính 20.000-50.000 USD tùy biến thể.
Bộ Quốc phòng Pháp chưa bình luận về thông tin.
Quân đội Pháp ngày 3/3 thông báo đã điều động tiêm kích Rafale đồn trú ở UAE để đối phó đòn tập kích của Iran, bảo vệ các căn cứ của họ ở nước sở tại. Truyền thông Pháp đưa tin ít nhất 12 chiếc Rafale đã nhận nhiệm vụ trên.
Số trận đánh mà tiêm kích Rafale phải khai hỏa 4-6 quả MICA trong hai tuần cuối tháng 3 ít hơn nhiều so với đầu xung đột. Viện Nghiên cứu Chiến tranh, có trụ sở tại Mỹ, nhận định đây là dấu hiệu cho thấy năng lực triển khai UAV và tên lửa của Iran đã hứng chịu thiệt hại do những đòn không kích dữ dội do Mỹ - Israel tiến hành.
Tuy nhiên, số tên lửa MICA mà tiêm kích Pháp đã phóng vẫn bị coi là nhiều quá mức, dẫn đến chi phí đánh chặn không tương xứng với giá trị mục tiêu. Bộ Quốc phòng Pháp gần đây quyết định dùng trực thăng vũ trang Fennec và Caracal trang bị súng 12,7 mm để đối phó UAV Iran.
Phương án trên được đánh giá là ít tốn kém hơn sử dụng tiêm kích mang tên lửa MICA, do lực lượng Pháp có thể tận dụng các vũ khí quen thuộc với giá rẻ hơn. Điều này cũng giúp bảo toàn kho tên lửa đối không đắt tiền để hạ mục tiêu quan trọng hoặc thực hiện nhiệm vụ khó hơn.
Tuy nhiên, sử dụng trực thăng chống UAV không phải giải pháp có thể áp dụng rộng rãi, do chỉ đạt hiệu quả cao nhất trong hoạt động phòng thủ xung quanh căn cứ hoặc địa điểm có yêu cầu bảo vệ chặt chẽ. Hoạt động này còn phụ thuộc vào mạng lưới radar cảnh giới, thời tiết, tầm nhìn, trình độ tổ lái và không phù hợp để bảo vệ khu vực từ xa.
Tên lửa đối không MICA được Pháp biên chế từ năm 1996, có khối lượng hơn 110 kg, mang theo đầu đạn nặng 12 kg, tầm bắn từ tiêm kích là 60-80 km. Quả đạn được trang bị đầu dò radar chủ động hoặc hồng ngoại, tùy biến thể.
