Công thức bí mật để đạt điểm cao đánh giá năng lực Đại học Quốc gia TPHCM

Chiều 17-4, tại hội nghị phát triển các chương trình tiếng Anh thực nghiệm theo định hướng STEM/STEAM do một trung tâm ngoại ngữ tổ chức, ông Nguyễn Bảo Quốc - phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM - đã chia sẻ một câu chuyện thực tế từ gia đình.

Theo đó, học sinh (là người thân của ông) được giáo viên giao nhiệm vụ về nhà thực hiện một sản phẩm STEM. Tuy nhiên, đề bài chỉ dừng ở yêu cầu chung chung là tìm kiếm thông tin trên mạng, mà không có hướng dẫn cụ thể từng bước thực hiện.

"Thầy cô chỉ giao chung chung là lên mạng tìm kiếm mà thiếu sự hướng dẫn học sinh bước 1 phải làm gì, bước 2 phải làm gì. Trong khi học sinh lên mạng thì gặp quá nhiều thông tin và phương pháp thực hiện khác nhau, mỗi nơi hướng dẫn một kiểu", ông Quốc kể.

Việc thiếu chỉ dẫn cụ thể khiến học sinh lúng túng, đồng thời phụ huynh phải cùng tham gia hỗ trợ để hoàn thành bài tập.

Thông qua câu chuyện này, ông Quốc cho rằng đây không phải trường hợp cá biệt, mà phản ánh thực tế một bộ phận giáo viên hiện nay chưa thật sự nhuần nhuyễn trong triển khai giáo dục STEM/STEAM.

Theo ông, giáo dục STEM không nên chỉ dừng ở việc giao sản phẩm cho học sinh, mà cần có hướng dẫn rõ ràng, từng bước, để học sinh có thể tự trải nghiệm, tiếp thu kiến thức và phát triển năng lực.

Ông nhấn mạnh, việc dạy học cần hướng tới quá trình hình thành năng lực thay vì chỉ tập trung vào sản phẩm cuối cùng, qua đó giúp học sinh phát triển toàn diện hơn.

Ông cũng đưa ra một số giải pháp nhằm triển khai giáo dục STEM/STEAM hiệu quả hơn. Bên cạnh việc nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên, ông Nguyễn Bảo Quốc cho rằng cần đồng thời đổi mới phương pháp dạy học và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ.

Trong đó, ông nhấn mạnh việc tích cực đưa các nội dung về trí tuệ nhân tạo (AI) và khung năng lực số vào chương trình giảng dạy, nhằm giúp học sinh thích ứng tốt hơn với yêu cầu của thời đại số.

"Việc dạy học không nên chỉ hướng vào kết quả cuối cùng là bằng cấp hay chứng chỉ mà là phát triển năng lực học sinh", ông nói.

Theo ông Quốc, quan trọng hơn cả là phải đánh giá được sự phát triển toàn diện của từng học sinh, xem các em đã chuyển hóa kiến thức, kỹ năng thành năng lực thực tế như thế nào.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Daniel Gabriel Fahrenheit sinh năm 1686 tại thành phố cảng Danzig (nay là Gdańsk, Ba Lan), trong một gia đình thương nhân khá giả. Nhưng cuộc đời của ông sớm rẽ hướng sau một bi kịch khó tin: cha mẹ qua đời vì vô tình ăn phải nấm độc. Ở tuổi 15, cậu bé mồ côi được những người giám hộ gửi sang Amsterdam học nghề kế toán.

Nhưng thay vì chăm chú sổ sách, Fahrenheit dành phần lớn thời gian cho vật lý, toán học và đặc biệt là kỹ thuật thổi thủy tinh. Niềm đam mê này đã đưa ông đến với một phát minh đang gây chú ý thời bấy giờ là Florentine thermometer, loại nhiệt kế sử dụng chất lỏng giãn nở.

Dù là bước tiến lớn, thiết bị này lại tồn tại một vấn đề nghiêm trọng: không có chuẩn đo lường chung, khiến mỗi chiếc nhiệt kế cho ra kết quả khác nhau.

Ý tưởng về một hệ đo nhiệt độ chính xác, có thể dùng ở mọi nơi ám ảnh chàng trai trẻ. Nhưng để theo đuổi nó, ông cần tiền. Vì không thể sử dụng khoản thừa kế nhỏ mà cha mẹ để lại cho đến khi đủ 24 tuổi, Fahrenheit phải vay mượn để làm thí nghiệm, rồi nhanh chóng rơi vào nợ nần.

Những người giám hộ của ông, vốn phải chịu trách nhiệm pháp lý, đã tìm cách bắt và đưa ông sang Indonesia để làm lao động hàng hải để trả nợ. Nhưng Fahrenheit đã kịp đào tẩu.

Trong gần một thập kỷ sau đó, ông lang bạt qua nhiều nước châu Âu, từ Đức, Đan Mạch đến Thụy Điển và Ba Lan, vừa trốn chạy, vừa học hỏi. Ông tiếp xúc các nhà khoa học, cải tiến kỹ thuật chế tác thủy tinh và cho ra đời những phiên bản nhiệt kế chính xác hơn.

Ông có bước đột phá lớn khi bắt đầu thử nghiệm với các dụng cụ chứa thủy ngân thay vì cồn. Không chỉ có nhiệt độ sôi cao hơn, thủy ngân còn không bám vào thành ống thủy tinh, giúp phép đo ổn định và chính xác hơn đáng kể.

Nhờ đó, năm 1714, ở tuổi 28, ông chế tạo thành công những chiếc nhiệt kế đầu tiên cho kết quả đồng nhất - một cột mốc quan trọng trong lịch sử đo lường.

Không dừng lại, Fahrenheit còn xây dựng cả một hệ thang đo. Lúc đó, hệ thập phân chưa được sử dụng rộng rãi, nên những số chia hết cho nhau được coi là đẹp nhất, vì tránh được việc phải dùng phân số.

Vì vậy, ông chọn khoảng từ 0 đến 96 độ, trong đó 96 có nhiều ước số, chia hết cho 2, 3, 4, 6, 8, 12 và nhiều số khác nữa. Mốc 0°F được định nghĩa là nhiệt độ đóng băng của hỗn hợp nước muối và đá, còn 96°F là nhiệt độ cơ thể người. Theo cách này, nước đóng băng ở 32°F, một mốc đẹp chính xác là 1/3 quãng đường từ 0 đến 96, và sôi ở 212°F, cách điểm đóng băng của nước 180 độ, lại là một số có nhiều ước số khác.

Thang đo của Fahrenheit nhanh chóng được đón nhận, đặc biệt tại Anh, nơi ông là thành viên của Viện Hàn lâm khoa học Hoàng gia. Khi Đế quốc Anh mở rộng, hệ đo này lan rộng khắp thế giới trong suốt thế kỷ 18-19.

Sự thống trị này kéo dài cho tới năm 1742, khi nhà thiên văn học Thụy Điển Anders Celsius giới thiệu một thang đo mới đơn giản hơn, dựa trên hai mốc 0 và 100. Sau Cách mạng Pháp, hệ mét, bao gồm thang độ Celsius, nhanh chóng được châu Âu và phần lớn thế giới chấp nhận.

Cuộc đời Fahrenheit khép lại vào năm 1736 ở tuổi 50, được cho là do nhiễm độc thủy ngân sau nhiều năm tiếp xúc gần với chúng. Dù thang đo của ông dần bị thay thế ở nhiều nơi, nó vẫn tồn tại mạnh mẽ tại Mỹ - một trong số ít quốc gia còn sử dụng hệ này.

Tin Gốc: Vnexpress

Lễ bế mạc và trao giải Kỳ thi Mô hình hóa Toán học Việt Nam (Vietnam Mathematical Modeling Competition - VM²C) năm 2026 diễn ra chiều ngày 27/6 tại Viện Nghiên cứu cấp cao về Toán.

8 đội thi từ các trường THPT trên cả nước tham dự vòng chung kết với đề bài "Chiến thuật Pit Stop trong đua xe công thức 1". Học sinh phải xây dựng các mô hình toán học nhằm tối ưu chiến thuật sử dụng lốp trong một chặng đua Formula 1, cân bằng giữa tốc độ, mức độ hao mòn lốp và số lần dừng pit để thay lốp.

Kết quả, đội Lương Văn Chánh 2 tới từ trường THPT chuyên Lương Văn Chánh - Đắk Lắk giành giải nhất.

Danh sách giải thưởng của cuộc thi:

Ban tổ chức cho hay đề thi chung kết nhằm giới thiệu cho thí sinh cách tiếp cận định lượng để hỗ trợ ra quyết định, cùng với vai trò của toán học trong giải quyết các bài toán tối ưu hóa phát sinh với thể thao đỉnh cao và kỹ thuật hiện đại.

Thí sinh không được dùng AI trong một phần thi, từ đó ban tổ chức đánh giá năng lực tư duy độc lập, khả năng lập luận và mức độ làm chủ các mô hình toán học của các em, đồng thời bảo đảm sự công bằng.

Đại diện đội vô địch, Nguyễn Nhật Anh, lớp 11 Tin, trường THPT chuyên Lương Văn Chánh, nhận xét thử thách lớn nhất của đội là thống nhất về các biến số trong đề bài. Nhóm phải nghiên cứu, đặt câu hỏi để cân nhắc xem thay đổi chúng sẽ ảnh hưởng tới kết quả của bài toán thế nào.

Theo PGS. TS Ngô Hoàng Long, trưởng ban chuyên môn, xây dựng đề và hình thức thi đấu phản ánh đúng năng lực của thí sinh trong bối cảnh AI phát triển là việc khó khăn. Các đội năm nay có chất lượng đồng đều, buộc ban giám khảo phải bỏ phiếu vào phút cuối để có kết quả.

VM²C ra đời năm 2023, thuộc Chương trình trọng điểm quốc gia phát triển Toán học giai đoạn 2021-2030.

Cuộc thi có hai vòng. Ở mỗi vòng, các đội phải tìm lời giải cho một bài toán mở, có tính thực tiễn cao và đòi hỏi sáng tạo. Thí sinh cần khả năng quản lý thời gian, làm việc nhóm, viết báo cáo khoa học và trình bày một cách thuyết phục.

Năm nay, tổng cộng có 209 thí sinh đến từ 53 đội thi tham gia VM²C, 8 đội vào chung kết.

Tin Gốc: Vnexpress