Nhiều người vẫn cho rằng có vài căn nhà cho thuê là có thể sống nhàn, mỗi tháng chỉ việc ngồi nhận tiền. Nhưng thực tế, tài sản chỉ mang lại sự thảnh thơi khi dòng tiền vẫn đều đặn. Một khi dòng tiền bị gãy, khách trả mặt bằng, áp lực cũng sẽ xuất hiện như đi làm công ăn lương.
Cách đây gần chục năm, tôi và một người bạn có hai lựa chọn rất khác nhau.
Tôi tiếp tục đi làm, tích cóp từng đồng rồi vay ngân hàng mua nhà sống riêng. Cuộc sống khi đó khá áp lực khi mỗi ngày đối mặt với tiền nhà, tiền nuôi con, tiền trả nợ khiến hai vợ chồng lúc nào cũng phải tính toán. Có thời điểm tôi làm thêm ngoài giờ chỉ để không bị chậm kỳ trả ngân hàng.
Bạn tôi thì khác, gia đình có sẵn vài căn nhà mặt tiền ở ngoại ô. Sau khi lập gia đình, bạn không còn đi làm công ty mà chủ yếu quản lý việc cho thuê mặt bằng. Hai căn nhà cho thuê mang về khoản thu nhập đủ để cả gia đình chi tiêu, chưa kể một mặt bằng hai mặt tiền cho thuê làm quán cà phê sân vườn.
Thời gian còn lại, bạn cà phê với bạn bè, chăm vườn cây, đi rong chơi bằng môtô. Cuộc sống càng sung túc hơn khi đô thị hóa lan rộng ra ngoại ô, với cơn khát thuê mặt bằng lúc ấy, giá bao nhiêu cũng có người hỏi thuê.
Mọi thứ bắt đầu thay đổi khi kinh tế thay đổi. Hai người thuê lần lượt trả mặt bằng vì không đủ doanh thu để duy trì cửa hàng. Suốt nhiều tháng, hai căn nhà vẫn treo biển cho thuê nhưng rất ít người hỏi.
Khoản thu nhập vốn là nguồn sống chính của gia đình gần như biến mất. Trong khi đó, chi phí thì không giảm. Hai con ngày một lớn, học thêm, học phí, sinh hoạt đều tăng.
Bạn tôi buộc phải tìm thêm việc để có thu nhập. Người từng có rất nhiều thời gian rảnh giờ cũng tất bật từ sáng đến tối nhưng bận đầu óc suy nghĩ nên làm gì.
Khi còn trẻ, tôi cũng từng nghĩ người có nhà cho thuê là sướng, còn mình thì khổ vì tháng nào cũng còng lưng trả nợ. Nhưng sau nhiều năm, mỗi người lại có một nỗi lo khác nhau.
Người đi làm phụ thuộc vào công việc. Người kinh doanh phụ thuộc vào khách hàng. Người có tài sản cho thuê lại phụ thuộc vào thị trường. Chỉ cần có biến động thì ai cũng áp lực như ai.
Ông bạn tôi thú nhận sai lầm khi sống nhờ tài sản cho thuê ngần ấy năm qua. Lẽ ra, đó phải là kênh để phòng thủ, điều quan trọng đi kèm là nguồn thu có đủ đa dạng hay không. Nếu chỉ dựa vào một nguồn thu nhập, không tốn công sức nhiều nên ăn xài cũng nhiều, khi bị tách khỏi điều kiện ấy, cuộc sống trở nên rất hoang mang.
"Tôi có việc phải bán dây chuyền vàng cưới khoảng 3,5 chỉ (quà mua ở dưới quê) ra tiệm vàng của người thân ở Hà Nội để bán.
Cô chủ bảo vàng này không đạt 99,99%, cháu mang về hiệu vàng đã mua để bán lại cho họ sẽ được giá (cô mua sẽ trừ 25%), cô chủ cho tôi mượn ít tiền để xoay xở công việc. Cuối tuần tôi đem vàng về quê bán được giá, chỉ bị trừ 10 nghìn đồng một chỉ do chênh lệch mua vào bán ra".
Độc giả trieutylai chia sẻ câu chuyện "vàng mua đâu bán đó" như trên, sau bài viết Kim cương lậu, chứng thư giả của tác giả Vũ Ngọc Bảo. Tác giả kể lại rằng ngày đậu đại học, mang chiếc nhẫn vàng cha dành dụm đi bán. Chỉ khi đến đúng tiệm ghi trên giấy, tác giả mới hiểu giá trị của chiếc nhẫn không chỉ nằm ở vàng mà còn ở con dấu và uy tín của người bán.
Từ câu chuyện ấy, tác giả đặt vấn đề về vai trò của các cơ quan kiểm định, giám định độc lập trong việc tạo dựng niềm tin cho thị trường.
Độc giả nickname rhica95 nêu vấn đề: "Quay lại câu chuyện đi bán vàng của tác giả Vũ Ngọc Bảo, liệu có khi nào chiếc nhẫn đó quả thực là vàng non không? Và chủ tiệm ban đầu thực sự đã bán vàng non cho khách với giá vàng thật? Kim cương cũng vậy. Đem đi tiệm khác bán thì sẽ phát hiện ra. Nhưng đem về bán đúng tiệm thì vẫn nhận được đúng giá? Đó mới là vấn đề".
Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có đề xuất cấp sổ đỏ cho đất mua giấy viết tay giai đoạn từ sau ngày 1/7/2014 đến 1/8/2024 - thời điểm Luật Đất đai 2024 có hiệu lực - để gỡ vướng pháp lý, bảo vệ quyền lợi người dân. Thực tế, hơn chục năm qua vẫn tồn tại lượng lớn giao dịch chuyển nhượng đất đai gặp vướng mắc pháp lý. Theo đó, các trường hợp mua bán nhà bằng giấy viết tay không được cấp quyền sử dụng đất (sổ đỏ). Người sở hữu đất bị hạn chế giao dịch, thế chấp và tiềm ẩn phát sinh tranh chấp.
Đề xuất này nhanh chóng nhận được sự quan tâm của người dân. Phần lớn ý kiến bày tỏ sự đồng tình, cho rằng đây là một giải pháp cần thiết để tháo gỡ khó khăn cho người mua đất bằng giấy viết tay. Tuy nhiên, bên cạnh đó, không ít người thắc mắc các trường hợp mua đất có giấy viết tay từ trước thời điểm 1/7/2014 sẽ được xử lý thế nào?
Độc giả Vanlong.tran hỏi: "Tôi mua 1.000 m2 đất tại Trảng Bom, Đồng Nai từ năm 2005 bằng giấy viết tay. Từ đó đến nay, tôi chưa làm được giấy tờ do ông chủ đất đứng tên sổ đỏ cũ đã mất, ba cô con gái lấy chồng nước ngoài nên không ký ủy quyền được cho mẹ bán đất. Gần đây, mấy người con gái ở nước ngoài về mới ký ủy quyền sang tên cho mẹ đứng tên. Bà chủ đất gọi tôi về làm thủ tục sang tên nhưng vẫn không thực hiện được, vậy tôi phải làm sao?".
>> Nỗi lo đánh thuế nhà cho thuê, người thuê nhà gánh hết
Cùng chung thắc mắc, bạn đọc Thuthuyact kể về trường hợp của mình: "Tôi cùng nhiều người khác mua đất bằng giấy tay từ năm 2011. Đất được UBND Quận thu hồi để cấp lại cho người mua. Nhưng đến nay, chúng tôi vẫn chưa được cấp. Hơn 15 năm trời, tôi phải sống trong cảnh nợ nần, vất vả mưu sinh. Đất thì có nhưng không ở, không bán, không thế chấp được. Rất mong cơ quan chức năng tháo gỡ để người dân bớt khổ".
Có chung tình cảnh không được cấp sổ đỏ cho đất mua bằng giấy viết tay, độc giả Thangbm.tfac chia sẻ: "Gia đình tôi mua đất bằng giấy viết tay từ tháng 2/2004 ở ngay Phú Lương, Hà Đông. Vậy mà tới nay là hơn 22 năm, gia đình tôi vẫn chưa được cấp sổ đỏ. Thậm chí, cả một dãy phố xung quanh, người dân sinh sống ổn định mấy chục năm rồi nhưng vẫn không được cấp sổ. Những trường hợp như vậy có cách giải quyết nào không?".
Tôi có cô bạn thân, đời bạn bị vòng kim cô của ba mẹ thắt chặt. Tôi còn nhớ, hai chúng tôi đi học đại học, thuê nhà trọ ở, thì cả năm đầu tiên mẹ bạn phải bỏ công ăn chuyện làm ở quê, lên nhà trọ ở chỉ để nấu cơm và "giữ" bạn. Không cho đi chơi, hẹn hò, như thời cấp ba. Ra trường, đi làm cũng không yêu đương, hẹn hò gì, riết rồi bị trơ cảm xúc.
Mãi đến khi cha mẹ giật mình rồi thúc ép quá, quá lứa lỡ thì, bạn cưới một người chồng bằng tuổi nhưng đã qua một đời vợ, có hai con riêng, ở tuổi 35. Một cuộc hôn nhân bắt đầu không phải bằng tình yêu, mà bằng sự thỏa hiệp. Con anh, con em, rồi con chung... nhưng rốt cuộc, trong ngôi nhà ấy, điều bạn tâm sự rất nhiều với tôi thứ thiếu nhất lại là cảm giác gia đình.
Hai vợ chồng có thể cùng ăn, cùng ngủ, cùng gánh trách nhiệm, nhưng không có sự gắn kết. Không có sự đồng điệu. Và càng không có hạnh phúc đúng nghĩa.
Một cuộc hôn nhân không có nền tảng tình cảm thường dễ rơi vào trạng thái chịu đựng. Người trong cuộc có thể cố gắng sống cho tròn vai, nhưng sâu bên trong là sự trống rỗng, mệt mỏi.
Những mâu thuẫn nhỏ nhặt cũng dễ bị đẩy lên thành xung đột lớn, vì không có đủ tình cảm để bao dung cho nhau. Và đáng nói hơn, những đứa trẻ sinh ra trong những cuộc hôn nhân như vậy chính là người chịu ảnh hưởng sâu sắc nhất.
Chúng lớn lên trong một môi trường thiếu ấm áp, thiếu sự kết nối thật sự giữa cha mẹ. Một đời sống tinh thần thiếu lành mạnh, dù vật chất có thể không thiếu.
Nói cách khác, cưới đại cho xong không chỉ là hại mình, mà còn hại người từ bạn đời đến con cái, thậm chí lan ra cả những mối quan hệ xung quanh.
Nhưng để đi đến quyết định cưới đại, nhiều khi không phải vì người trẻ không biết lựa chọn, mà vì họ chưa từng có cơ hội được lựa chọn. Một người bị cấm đoán yêu đương suốt tuổi trẻ, bị kiểm soát các mối quan hệ, bị dạy rằng yêu sớm là sai, là hỏng... thì rất dễ bước vào đời với tâm thế lúng túng. Họ không biết cách xây dựng mối quan hệ, không biết cách nhận diện tình cảm, thậm chí không hiểu rõ chính mình cần gì ở một người bạn đời.
Vì vậy, có một điều mà tôi cần nói thẳng là nhiều bậc cha mẹ đang vô tình đẩy con mình vào những cuộc hôn nhân thiếu hạnh phúc.
Cấm con yêu đương khi còn đi học không phải là cách bảo vệ, nếu đi kèm với đó là việc không hướng dẫn, không trò chuyện, không giúp con hiểu thế nào là một mối quan hệ lành mạnh. Ngăn cản mà không giáo dục chỉ tạo ra khoảng trống và khoảng trống ấy sẽ được lấp bằng những quyết định vội vàng sau này.
Thanh Hương
